گزارش واشنگتنپست از ارزیابی سیا
محمد بنسلمان، آمر قتل خاشقجی
با گذشت بيش از سه هفته از اعتراف عربستان سعودي به قتل جمال خاشقجي، روزنامهنگار منتقد رياض، رسانههاي آمريكايي بهويژه روزنامه واشنگتنپست به همراه رسانههاي ترک با انتشار اخبار بهصورت روزانه و قطرهچكاني بر نقش عاملان قتل خاشقجي و نقش آلسعود بهویژه محمد بنسلمان، وليعهد اين كشور، در اين حادثه متمرکز شدهاند و خواهان روشنشدن ابعاد پنهان اين ماجرا و مجازات سازماندهندگان اين جنايت هستند.
در آخرين نمونه اين اخبار، روزنامه واشنگتنپست در گزارشي بار ديگر بر اين فرضيه صحه گذاشت كه محمد بنسلمان تنها كسي بوده كه ميتوانسته دستور قتل خاشقجي را صادر كند. اين روزنامه آمريكايي که پيش از همه اين خبر را منتشر کرد، به نقل از مقامات آمريكايي نوشت: سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (سيا) با اتکا به مدارکي از جمله تماسهاي تلفني ميان برادر وليعهد و جمال خاشقجي و ديگر تماسهاي تلفني برقرارشده در اين زمينه به اين نتيجه رسيده که قتل اين روزنامهنگار بدون اجازه محمد بنسلمان ممکن نبوده است.
رسانههاي آمريکا اين نتيجهگيري را قاطعانهترين ارزيابي در آمريت وليعهد عربستان در اين قتل تا به امروز خواندهاند؛ هرچند عربستان سعودي ارزيابي اين سازمان را رد كرده است. فاطمه باشان، سخنگوي سفارت عربستان در واشنگتن گفت که سفير و خاشقجي هرگز درباره «چيزي مرتبط با رفتن به ترکيه» با هم صحبت نکرده بودند و افزود که ادعاهاي سيا «اشتباه است؛ چراكه ما فرضيات مختلفي را شنيدهايم که پايه چنين گمانهزنيهايي شده است». بااينحال روزنامه والاستريت ژورنال نيز به نقل از منابع آگاه نوشت: خاشقجي قبل از آنکه به کنسولگري عربستان در استانبول برود، از طريق پيامرسان واتسآپ مرتب با سفير عربستان در آمريکا در تماس بود.
تماسهاي تلفني
روزنامه واشنگتنپست يکي از مهمترين عوامل در نتيجهگيري سازمان اطلاعات مرکزي آمريکا را تماسی تلفني دانسته که ميان سفير عربستان در واشنگتن که برادر وليعهد عربستان نيز است، با جمال خاشقجي برقرار شده است. اين روزنامه به نقل از مقامهاي مطلع از تحقيقات نوشته در اين تماس شاهزاده خالد بنسلمان، روزنامهنگار سعودي را متقاعد کرده براي دريافت مدارکش به کنسولگري عربستان در ترکيه برود و به او اطمينان داده که هيچ اتفاقي برايش نخواهد افتاد. اما شاهزاده خالد بنسلمان نيز در حساب توييتري خود نوشت: آخرين تماس او با جمال خاشقجي ۲۶ اکتبر ۲۰۱۷، تقريبا يک سال پيش از قتل اين روزنامهنگار بوده است. درهمينحال، سفير عربستان در آمريکا از دولت آمريکا خواسته است مدارک خود را در اين زمينه منتشر کند؛ چراکه «هرگز با آقاي خاشقجي تماس تلفني نداشته و هرگز به او درباره سفر به ترکيه پيشنهادي
نداده است».
هرچند سازمان سيا هيچ واكنشي به اين گزارش نداشته است اما واشنگتنپست در ادامه به نقل از منابع مطلع نوشت: مشخص نيست که شاهزاده خالد از طرح کشتن آقاي خاشقجي باخبر بوده يا نه ولي مشخص است که اين تماس تلفني را به دستور برادرش برقرار کرده است. يکي ديگر از مدارک در اين زمينه به نقل از روزنامه واشنگتنپست، فايل صدايي است که از دستگاه شنود جاسازيشده در کنسولگري عربستان توسط ترکيه به دست آمده است. ترکيه اين فايل ضبطشده را در اختيار سازمان اطلاعات مرکزي آمريکا گذاشته است و جينا هسپل، رئيس سيا که به ترکيه سفر کرده بود نيز آن را
شنيده است.
روزنامه يني شفق تركيه نيز با انتشار گزارشي با استناد به مطلب روزنامه واشنگتنپست نوشت: سيا با ارسال گزارشي به ترامپ اعلام کرده بر اساس نتايج قطعي، محمد بنسلمان دستور قتل خاشقجي را صادر کرده است. به نوشته اين رسانه، در گزارش سيا بر مذاکرات تلفني ماهر عبدالعزيز از محل انجام جنايت با سعود القحطاني، مشاور نزديک بنسلمان تأکيد شده است.
اين رسانه نزديک به دولت ترکيه با انتشار گزارشي تحت عنوان «تزريق داروي لختهشدن براي ردگمکردن» نوشت: مأموران جنايت، براي نابودکردن آثار جنايت و انحراف در مسير تحقيقات قضائي ترکيه در صورت اطلاع از مرگ خاشقجي، پس از قتل داروي لختهکننده خون به بدن اين روزنامهنگار تزريق کردهاند تا در حين تکهتکهکردن جنازه، قطرات خون و آثار جنايت در محيط پراکنده نشود.
بسياري از تحليلگران اين گزارش جديد واشنگتنپست را پايان راه محمد بنسلمان ميدانند؛ چراكه در صورت انکار رياض، همه اسناد و نگاهها در اتهام آمريت قتل خاشقجي بهسوی يک فرد و آنهم محمد بنسلمان است اما پرسش كنوني اين است که چرا بنسلمان تصميم به قتل خاشقجي گرفت. به گفته منابع آگاه از ارزيابي سيا، يکي از فرضياتي که اين آژانس مطرح کرده اين است که بنسلمان معتقد بود خاشقجي يک اسلامگراي خطرناک است که همدلي زيادي با اخوانالمسلمين داشت. چند روز پس از ناپديدشدن خاشقجي، بنسلمان در تماسي تلفني با جرد كوشنر، داماد ترامپ و جان بولتون، مشاور امنيت ملي آمريکا اين ديدگاه را مطرح کرده است.
با وجود تمام گزارشها درباره صدور دستور قتل خاشقجي از سوی بنسلمان، ترامپ به مقامهاي ارشد کاخ سفيد گفته ميخواهد بنسلمان در قدرت بماند؛ زيرا عربستان کمک ميکند تا ايران را مهار کرد. رئيسجمهوري آمريکا ميگويد نميخواهد جنجال بر سر قتل خاشقجي باعث جلوگيري از توليد نفت عربستان شود. باوجوداين واشنگتن منتظر است تا ببيند رياض تهديد خود مبني بر اعدام افرادي که آنها را عامل قتل خاشقجي ميداند، عملي خواهد کرد يا نه.
يک مقام آمريکايي دراينباره ميگويد: ممکن است يکشبه اتفاق بيفتد يا 20 سال طول بکشد؛ چراكه نحوه برخورد بنسلمان با زيردستانش ميتواند موقعيت او را در آينده دچار فرسايش کند.
با گذشت بيش از سه هفته از اعتراف عربستان سعودي به قتل جمال خاشقجي، روزنامهنگار منتقد رياض، رسانههاي آمريكايي بهويژه روزنامه واشنگتنپست به همراه رسانههاي ترک با انتشار اخبار بهصورت روزانه و قطرهچكاني بر نقش عاملان قتل خاشقجي و نقش آلسعود بهویژه محمد بنسلمان، وليعهد اين كشور، در اين حادثه متمرکز شدهاند و خواهان روشنشدن ابعاد پنهان اين ماجرا و مجازات سازماندهندگان اين جنايت هستند.
در آخرين نمونه اين اخبار، روزنامه واشنگتنپست در گزارشي بار ديگر بر اين فرضيه صحه گذاشت كه محمد بنسلمان تنها كسي بوده كه ميتوانسته دستور قتل خاشقجي را صادر كند. اين روزنامه آمريكايي که پيش از همه اين خبر را منتشر کرد، به نقل از مقامات آمريكايي نوشت: سازمان اطلاعات مركزي آمريكا (سيا) با اتکا به مدارکي از جمله تماسهاي تلفني ميان برادر وليعهد و جمال خاشقجي و ديگر تماسهاي تلفني برقرارشده در اين زمينه به اين نتيجه رسيده که قتل اين روزنامهنگار بدون اجازه محمد بنسلمان ممکن نبوده است.
رسانههاي آمريکا اين نتيجهگيري را قاطعانهترين ارزيابي در آمريت وليعهد عربستان در اين قتل تا به امروز خواندهاند؛ هرچند عربستان سعودي ارزيابي اين سازمان را رد كرده است. فاطمه باشان، سخنگوي سفارت عربستان در واشنگتن گفت که سفير و خاشقجي هرگز درباره «چيزي مرتبط با رفتن به ترکيه» با هم صحبت نکرده بودند و افزود که ادعاهاي سيا «اشتباه است؛ چراكه ما فرضيات مختلفي را شنيدهايم که پايه چنين گمانهزنيهايي شده است». بااينحال روزنامه والاستريت ژورنال نيز به نقل از منابع آگاه نوشت: خاشقجي قبل از آنکه به کنسولگري عربستان در استانبول برود، از طريق پيامرسان واتسآپ مرتب با سفير عربستان در آمريکا در تماس بود.
تماسهاي تلفني
روزنامه واشنگتنپست يکي از مهمترين عوامل در نتيجهگيري سازمان اطلاعات مرکزي آمريکا را تماسی تلفني دانسته که ميان سفير عربستان در واشنگتن که برادر وليعهد عربستان نيز است، با جمال خاشقجي برقرار شده است. اين روزنامه به نقل از مقامهاي مطلع از تحقيقات نوشته در اين تماس شاهزاده خالد بنسلمان، روزنامهنگار سعودي را متقاعد کرده براي دريافت مدارکش به کنسولگري عربستان در ترکيه برود و به او اطمينان داده که هيچ اتفاقي برايش نخواهد افتاد. اما شاهزاده خالد بنسلمان نيز در حساب توييتري خود نوشت: آخرين تماس او با جمال خاشقجي ۲۶ اکتبر ۲۰۱۷، تقريبا يک سال پيش از قتل اين روزنامهنگار بوده است. درهمينحال، سفير عربستان در آمريکا از دولت آمريکا خواسته است مدارک خود را در اين زمينه منتشر کند؛ چراکه «هرگز با آقاي خاشقجي تماس تلفني نداشته و هرگز به او درباره سفر به ترکيه پيشنهادي
نداده است».
هرچند سازمان سيا هيچ واكنشي به اين گزارش نداشته است اما واشنگتنپست در ادامه به نقل از منابع مطلع نوشت: مشخص نيست که شاهزاده خالد از طرح کشتن آقاي خاشقجي باخبر بوده يا نه ولي مشخص است که اين تماس تلفني را به دستور برادرش برقرار کرده است. يکي ديگر از مدارک در اين زمينه به نقل از روزنامه واشنگتنپست، فايل صدايي است که از دستگاه شنود جاسازيشده در کنسولگري عربستان توسط ترکيه به دست آمده است. ترکيه اين فايل ضبطشده را در اختيار سازمان اطلاعات مرکزي آمريکا گذاشته است و جينا هسپل، رئيس سيا که به ترکيه سفر کرده بود نيز آن را
شنيده است.
روزنامه يني شفق تركيه نيز با انتشار گزارشي با استناد به مطلب روزنامه واشنگتنپست نوشت: سيا با ارسال گزارشي به ترامپ اعلام کرده بر اساس نتايج قطعي، محمد بنسلمان دستور قتل خاشقجي را صادر کرده است. به نوشته اين رسانه، در گزارش سيا بر مذاکرات تلفني ماهر عبدالعزيز از محل انجام جنايت با سعود القحطاني، مشاور نزديک بنسلمان تأکيد شده است.
اين رسانه نزديک به دولت ترکيه با انتشار گزارشي تحت عنوان «تزريق داروي لختهشدن براي ردگمکردن» نوشت: مأموران جنايت، براي نابودکردن آثار جنايت و انحراف در مسير تحقيقات قضائي ترکيه در صورت اطلاع از مرگ خاشقجي، پس از قتل داروي لختهکننده خون به بدن اين روزنامهنگار تزريق کردهاند تا در حين تکهتکهکردن جنازه، قطرات خون و آثار جنايت در محيط پراکنده نشود.
بسياري از تحليلگران اين گزارش جديد واشنگتنپست را پايان راه محمد بنسلمان ميدانند؛ چراكه در صورت انکار رياض، همه اسناد و نگاهها در اتهام آمريت قتل خاشقجي بهسوی يک فرد و آنهم محمد بنسلمان است اما پرسش كنوني اين است که چرا بنسلمان تصميم به قتل خاشقجي گرفت. به گفته منابع آگاه از ارزيابي سيا، يکي از فرضياتي که اين آژانس مطرح کرده اين است که بنسلمان معتقد بود خاشقجي يک اسلامگراي خطرناک است که همدلي زيادي با اخوانالمسلمين داشت. چند روز پس از ناپديدشدن خاشقجي، بنسلمان در تماسي تلفني با جرد كوشنر، داماد ترامپ و جان بولتون، مشاور امنيت ملي آمريکا اين ديدگاه را مطرح کرده است.
با وجود تمام گزارشها درباره صدور دستور قتل خاشقجي از سوی بنسلمان، ترامپ به مقامهاي ارشد کاخ سفيد گفته ميخواهد بنسلمان در قدرت بماند؛ زيرا عربستان کمک ميکند تا ايران را مهار کرد. رئيسجمهوري آمريکا ميگويد نميخواهد جنجال بر سر قتل خاشقجي باعث جلوگيري از توليد نفت عربستان شود. باوجوداين واشنگتن منتظر است تا ببيند رياض تهديد خود مبني بر اعدام افرادي که آنها را عامل قتل خاشقجي ميداند، عملي خواهد کرد يا نه.
يک مقام آمريکايي دراينباره ميگويد: ممکن است يکشبه اتفاق بيفتد يا 20 سال طول بکشد؛ چراكه نحوه برخورد بنسلمان با زيردستانش ميتواند موقعيت او را در آينده دچار فرسايش کند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.