|

به یاد پروفسور کیوان مزدا

در سوگ آن افسونگر بزرگ

عبدالرضا ناصرمقدسی- متخصص مغز و اعصاب

دانشجوی تخصص بودم. برای ویزیت بیمارم که در آی‌سی‌یو خوابیده بود، رفته بودم. بیمار کناری دختری خردسال بود که به سختی نفس می‌کشید. نظرم را به خود جلب کرد. موردِ اسکلیوزیس (انحراف ستون مهره‌ها) بود، گاه این انحراف می‌تواند آن‌قدر شدید شود که به ریه‌ها فشار وارد کرده و به دنبال آن نفس‌کشیدن بیماران را سخت کند. دختر نه گریه می‌کرد و نه ناله. فقط بد نفس می‌کشید، خیلی بد. به‌طوری‌که هر آن ممکن بود به انتوباسیون (لوله‌گذاری در راه‌های هوایی) نیاز پیدا کند. صحنه‌ای بسیار تکان‌دهنده و ناراحت‌کننده بود. می‌شد رنج را در چشم‌های دخترک دید. در عالم پزشکی وقتی با بیماری برخورد می‌کنید، بدترین چیز، رنج بیمار است. پدیده‌ای چنان غامض و پیچیده که برای درک آن باید در عمق وجود بیمار رسوخ کنید تا بتوانید این رنج را درک کنید. پزشکان بزرگ کسانی هستند که در دستان و نگاه‌های جادویی خود توانایی رسوخ به اعماق وجود یک بیمار را دارند. می‌توانند در لابه‌لای سلول‌های بدن او بگردند و در آنجا رنج او را ببینند که دارد در میان بدن وی پرسه می‌زند. همه پزشکان می‌توانند دارویی بنویسند، نسخه‌ای بپیچند، اما این افسون-پزشکان هستند که می‌توانند رنج بیمار را مداوا کنند. آن هم نه به‌واسطه دارویی که می‌نویسند بلکه با توسل به آن درک جادویی‌ که دارند. این است که در کنار تبحرشان نوعی درون‌نگری نیز دارند که با فروتنی وصف‌ناشدنی همراه و عجین شده است. به دخترک نگاه کردم و در نگاه کنجکاو من این سؤال چرخید که چگونه می‌توان از این رنج کاست؟ چگونه می‌توان او را در معنای افسون-پزشکان درمان کرد؟

شرایط او را از پرستاران پرسیدم. گفتند منتظر پزشکی از فرانسه هستند که قرار است بیاید و دخترک را عمل کند. آن‌طور که پرستاران می‌گفتند او مدتی است که به‌طور منظم به ایران می‌آید و چنین بیماران پیچیده‌ای را عمل می‌کند. نامش را نمی‌دانستند. فقط گفتند ایرانی بوده و سال‌هاست که مقیم فرانسه است و فارسی را به سختی صحبت می‌کند، اما می‌آید و رایگان این بیماران را عمل می‌کند و آموزش هم می‌دهد. چنین شخصیتی خیلی کنجکاوی من را برانگیخت، اما فشار کشیک‌ها و آن همه کار دوران رزیدنتی سبب شد که موضوع از خاطرم برود. چند شب بعد ناگهان دیدم که مستندی در تلویزیون دارد زندگی پروفسور کیوان مزدا را نشان می‌دهد. کسی که در فرانسه زندگی می‌کند، می‌آید ایران و جراحی‌های سخت ستون فقرات را انجام می‌دهد. ناگهان به یاد آن دخترک و آن رنج و آن درمانگر بزرگ افتادم: کیوان مزدا و نامی که در ذهن من حک شد. چند روز بعد هم او را در حیاط بیمارستان سینا دیدم که داشت با خیل دانشجویان به سرعت به سمت‌ آی‌سی‌یو می‌رفت. می‌رفت تا آن دخترک را ببیند. رفت و در آی‌سی‌یو ناپدید شد. من هم لختی ایستادم و به او و دخترک فکر کردم و بعد از دقایقی من هم سراغ بیمارانم رفتم. با اینکه او بارها به بیمارستان سینا آمد، اما این تنها باری بود که من سعادت دیدار پروفسور کیوان مزدا را داشتم. هفته بعد دوباره به آی‌سی‌یو رفتم. دخترک نبود. حالش را جویا شدم. گفتند با موفقیت عمل شده و اکنون به بخش منتقل شده است. حس کردم باید از رنجش نیز کاسته شده باشد، زیرا پزشک او نه یک جراح بلکه یک افسون-پزشک است. کسی که در لابه‌لای استخوان‌های رنجور ستون فقرات او افسون می‌کند. حالا اما پروفسور کیوان مزدا از میان ما رفته است، مرگی که برای بیماران او باورکردنی نیست. آنها نه‌تنها پزشک خود بلکه افسونگر خود را نیز از دست داده‌اند. کسی که رنجشان را درک کرد و فروتنانه درمانشان کرد. نامش جاوید. راهش پررهرو باد.

دانشجوی تخصص بودم. برای ویزیت بیمارم که در آی‌سی‌یو خوابیده بود، رفته بودم. بیمار کناری دختری خردسال بود که به سختی نفس می‌کشید. نظرم را به خود جلب کرد. موردِ اسکلیوزیس (انحراف ستون مهره‌ها) بود، گاه این انحراف می‌تواند آن‌قدر شدید شود که به ریه‌ها فشار وارد کرده و به دنبال آن نفس‌کشیدن بیماران را سخت کند. دختر نه گریه می‌کرد و نه ناله. فقط بد نفس می‌کشید، خیلی بد. به‌طوری‌که هر آن ممکن بود به انتوباسیون (لوله‌گذاری در راه‌های هوایی) نیاز پیدا کند. صحنه‌ای بسیار تکان‌دهنده و ناراحت‌کننده بود. می‌شد رنج را در چشم‌های دخترک دید. در عالم پزشکی وقتی با بیماری برخورد می‌کنید، بدترین چیز، رنج بیمار است. پدیده‌ای چنان غامض و پیچیده که برای درک آن باید در عمق وجود بیمار رسوخ کنید تا بتوانید این رنج را درک کنید. پزشکان بزرگ کسانی هستند که در دستان و نگاه‌های جادویی خود توانایی رسوخ به اعماق وجود یک بیمار را دارند. می‌توانند در لابه‌لای سلول‌های بدن او بگردند و در آنجا رنج او را ببینند که دارد در میان بدن وی پرسه می‌زند. همه پزشکان می‌توانند دارویی بنویسند، نسخه‌ای بپیچند، اما این افسون-پزشکان هستند که می‌توانند رنج بیمار را مداوا کنند. آن هم نه به‌واسطه دارویی که می‌نویسند بلکه با توسل به آن درک جادویی‌ که دارند. این است که در کنار تبحرشان نوعی درون‌نگری نیز دارند که با فروتنی وصف‌ناشدنی همراه و عجین شده است. به دخترک نگاه کردم و در نگاه کنجکاو من این سؤال چرخید که چگونه می‌توان از این رنج کاست؟ چگونه می‌توان او را در معنای افسون-پزشکان درمان کرد؟

شرایط او را از پرستاران پرسیدم. گفتند منتظر پزشکی از فرانسه هستند که قرار است بیاید و دخترک را عمل کند. آن‌طور که پرستاران می‌گفتند او مدتی است که به‌طور منظم به ایران می‌آید و چنین بیماران پیچیده‌ای را عمل می‌کند. نامش را نمی‌دانستند. فقط گفتند ایرانی بوده و سال‌هاست که مقیم فرانسه است و فارسی را به سختی صحبت می‌کند، اما می‌آید و رایگان این بیماران را عمل می‌کند و آموزش هم می‌دهد. چنین شخصیتی خیلی کنجکاوی من را برانگیخت، اما فشار کشیک‌ها و آن همه کار دوران رزیدنتی سبب شد که موضوع از خاطرم برود. چند شب بعد ناگهان دیدم که مستندی در تلویزیون دارد زندگی پروفسور کیوان مزدا را نشان می‌دهد. کسی که در فرانسه زندگی می‌کند، می‌آید ایران و جراحی‌های سخت ستون فقرات را انجام می‌دهد. ناگهان به یاد آن دخترک و آن رنج و آن درمانگر بزرگ افتادم: کیوان مزدا و نامی که در ذهن من حک شد. چند روز بعد هم او را در حیاط بیمارستان سینا دیدم که داشت با خیل دانشجویان به سرعت به سمت‌ آی‌سی‌یو می‌رفت. می‌رفت تا آن دخترک را ببیند. رفت و در آی‌سی‌یو ناپدید شد. من هم لختی ایستادم و به او و دخترک فکر کردم و بعد از دقایقی من هم سراغ بیمارانم رفتم. با اینکه او بارها به بیمارستان سینا آمد، اما این تنها باری بود که من سعادت دیدار پروفسور کیوان مزدا را داشتم. هفته بعد دوباره به آی‌سی‌یو رفتم. دخترک نبود. حالش را جویا شدم. گفتند با موفقیت عمل شده و اکنون به بخش منتقل شده است. حس کردم باید از رنجش نیز کاسته شده باشد، زیرا پزشک او نه یک جراح بلکه یک افسون-پزشک است. کسی که در لابه‌لای استخوان‌های رنجور ستون فقرات او افسون می‌کند. حالا اما پروفسور کیوان مزدا از میان ما رفته است، مرگی که برای بیماران او باورکردنی نیست. آنها نه‌تنها پزشک خود بلکه افسونگر خود را نیز از دست داده‌اند. کسی که رنجشان را درک کرد و فروتنانه درمانشان کرد. نامش جاوید. راهش پررهرو باد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.