آموزش آینده پایان نخواهد داشت
لی جونگ وا، استاد اقتصاد در دانشگاه کره، از رؤسای بانک توسعه آسیا و مشاور ارشد امور اقتصاد بینالمللی، در یادداشتی به رئیسجمهور سابق کرهجنوبی با عنوان «آموزش در عصر اتوماسیون» به چالشهایی که فناوری برای نیروی کار فراهم آورده و مسابقهای که میان نهاد آموزش و فناوری درگرفته، پرداخته است.
همزمان با پیشرفت فناوریهای دیجیتال و اتوماسیون، ترس کارگران از آینده افزایش یافته است. اما نتیجه نهایی نباید منفی باشد. کلید حل مشکل، آموزش است. درحالحاضر، روباتها هر روز بیشازپیش وظایف روزمره و تکراری را برعهده میگیرند و کارگران را در بخشهایی از اقتصاد به خطر میاندازند. در کرهجنوبی که بالاترین تراکم روباتهای صنعتی را در جهان دارد - 631 دستگاه در مقابل هر 10 هزار کارگر - اشتغال در بخش تولید کاهش مییابد و آمار بیکاری جوانان بالاست. طبق پژوهشهایی که در سال 2017 به عمل آمده است، در ایالات متحده نیز افزایش استفاده از روباتها به اشتغال و دستمزدها صدمه زده است. اما با آنکه پیشرفت فناوری بدونشک تعدادی از مشاغل را از بین میبرد، شغل نیز ایجاد میکند. اختراع وسایل نقلیه موتوری گرچه سبب ناپدیدشدن گاریها و وسایلی شد که اسبها نیرویشان را تأمین میکردند، اما نهفقط میلیونها شغل در کارخانجات خودروسازی ایجاد کرد، بلکه در صنایع مرتبط مانند راهسازی نیز شغل پدید آورد. پژوهشهای اخیر نشان میدهد اثر خالص اتوماسیون در اشتغال درمجموع مثبت بوده است. چالش این روزها در این واقعیت نهفته است که تولید و استفاده
از فناوریها بهطور روزافزون نیاز به مهارتهای جدید و اغلب سطح بالاتر دارد که نمیتوان فرد شاغل را بهسادگی جابهجا کرد. بنابراین، کشورها باید اطمینان حاصل کنند که تمام ساکنان آنها دسترسی به آموزشوپرورش با کیفیت بالا و برنامههای آموزشی را دارند که نیازهای بازار کار را برآورده میکنند. نتیجه مسابقه بین فناوری و آموزشوپرورش تعیین خواهد کرد از فرصتهایی که نوآوریهای مهم در اختیار میگذارند و از مزایای پیشرفت چنانکه باید استفاده شده است یا نه. در بسیاری از کشورها، فناوری زمام کارها را در دست گرفته است؛ بهعنوانمثال افزایش نابرابری درآمد در چین و دیگر اقتصادهای شرق آسیا در این اواخر شکاف وسیعی میان کسانی که قادر به استفاده از فناوریهای پیشرفته هستند و کسانی که نیستند، پدید آورده است، اما تا همخوانی آموزشوپرورش با اشتغال است به بلایی برای اقتصاد کشورها در سراسر جهان تبدیل شده و این تا حدی به این علت است که آموزش رسمی نمیتواند فارغالتحصیلان را به مهارتهای فنی مرتبط با بازار کار مجهز کند. گزارش واحد اطلاعات اکونومیست نشان میدهد 66 درصد از مدیران مورد بررسی از سطح مهارت کارکنان جوان ناراضی هستند و 52
درصد شکاف مهارت را مانعی برای عملکرد شرکت خود میدانند. نظرسنجی دیگری نشان داده است 21 درصد کارکنان احساس میکنند سطح تحصیلشان بالاتر از شغلشان است. این نشان میدهد که در آموزش رسمی به کارگران آموزش اشتباه داده میشود و اصلاحات عمیق در این حوزه بهمنظور تسهیل در توسعه دانش و مهارتهای فنی دیجیتال و همچنین مهارتهای شناختی و غیرشناختی (یا بهاصطلاح «نرم») ضروری است. این آموزش باید شامل «چهار آموزش ضروری قرن بیستویکم» (تفکر انتقادی، خلاقیت، همکاری و ارتباطات) باشد که مزیت مهم انسان نسبت به ماشینهای بهرهمند از هوش مصنوعی محسوب میشود. این فرایند باید از تحصیلات ابتدایی آغاز شود و در اقتصاد آینده، آموزش هرگز پایان نخواهد داشت. با توجه به سرعت پیشرفت فناوری، لازم است فرصت بیشتری برای یادگیری مؤثر و بلندمدت فراهم آید تا کارکنان بتوانند مهارتهای خود را بهطور مداوم ارتقا دهند یا آموزشهای جدید را فرابگیرند. در تمام سطوح آموزش، برنامههای درسی باید انعطافپذیرتر شوند تا پاسخگوی تغییرات فناوری و نیازهای بازار باشند. یک مانع بالقوه برای این رویکرد، کمبود معلمانی است که بهخوبی آموزش دیده باشند؛ مثلا در
کشورهای جنوب صحرای آفریقا، بهطور متوسط 44 دانشآموز در مقابل هر معلم دوره متوسطه وجود دارد و برای مدارس ابتدایی، این نسبت حتی بدتر است و به 58 نفر میرسد. ایجاد نیروی آموزشی باکیفیت نیازمند انگیزههای مالی و غیرمالی برای معلمان و سرمایهگذاری بیشتر در توسعه حرفهای آنان و همچنین حصول اطمینان از مجهزبودن معلمان به فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) است. آمار اکونومیست نشان میدهد فقط 28درصد از دانشآموزان دوره متوسطه در مدرسه بهطور فعال از ICT در کلاس درس استفاده میکنند. تمام تلاشها برای تقویت آموزش باید بر قابلیت دسترسی تأکید داشته باشند، بهطوریکه افراد با پسزمینه تحصیلی ضعیفتر یا سطح پایینتر مهارتها بتوانند در بازار کار در حال تغییر رقابت کنند. بهمنظور حفاظت از آسیبپذیران در مقابل تغییرات سریع، باید از شبکههای تأمین اجتماعی مناسب و ابزارهایی مانند بیمه بیکاری و بیمه بهداشت عمومی استفاده شود. انقلاب هوش مصنوعی بسیار جدی است، اما انسان برنخواهد افتاد. با ارتقای سیستمهای آموزشی میتوانیم تضمین کنیم که پیشرفت فناوری به زندگی ما امید و رفاه
بیشتر بیاورد.
لی جونگ وا، استاد اقتصاد در دانشگاه کره، از رؤسای بانک توسعه آسیا و مشاور ارشد امور اقتصاد بینالمللی، در یادداشتی به رئیسجمهور سابق کرهجنوبی با عنوان «آموزش در عصر اتوماسیون» به چالشهایی که فناوری برای نیروی کار فراهم آورده و مسابقهای که میان نهاد آموزش و فناوری درگرفته، پرداخته است.
همزمان با پیشرفت فناوریهای دیجیتال و اتوماسیون، ترس کارگران از آینده افزایش یافته است. اما نتیجه نهایی نباید منفی باشد. کلید حل مشکل، آموزش است. درحالحاضر، روباتها هر روز بیشازپیش وظایف روزمره و تکراری را برعهده میگیرند و کارگران را در بخشهایی از اقتصاد به خطر میاندازند. در کرهجنوبی که بالاترین تراکم روباتهای صنعتی را در جهان دارد - 631 دستگاه در مقابل هر 10 هزار کارگر - اشتغال در بخش تولید کاهش مییابد و آمار بیکاری جوانان بالاست. طبق پژوهشهایی که در سال 2017 به عمل آمده است، در ایالات متحده نیز افزایش استفاده از روباتها به اشتغال و دستمزدها صدمه زده است. اما با آنکه پیشرفت فناوری بدونشک تعدادی از مشاغل را از بین میبرد، شغل نیز ایجاد میکند. اختراع وسایل نقلیه موتوری گرچه سبب ناپدیدشدن گاریها و وسایلی شد که اسبها نیرویشان را تأمین میکردند، اما نهفقط میلیونها شغل در کارخانجات خودروسازی ایجاد کرد، بلکه در صنایع مرتبط مانند راهسازی نیز شغل پدید آورد. پژوهشهای اخیر نشان میدهد اثر خالص اتوماسیون در اشتغال درمجموع مثبت بوده است. چالش این روزها در این واقعیت نهفته است که تولید و استفاده
از فناوریها بهطور روزافزون نیاز به مهارتهای جدید و اغلب سطح بالاتر دارد که نمیتوان فرد شاغل را بهسادگی جابهجا کرد. بنابراین، کشورها باید اطمینان حاصل کنند که تمام ساکنان آنها دسترسی به آموزشوپرورش با کیفیت بالا و برنامههای آموزشی را دارند که نیازهای بازار کار را برآورده میکنند. نتیجه مسابقه بین فناوری و آموزشوپرورش تعیین خواهد کرد از فرصتهایی که نوآوریهای مهم در اختیار میگذارند و از مزایای پیشرفت چنانکه باید استفاده شده است یا نه. در بسیاری از کشورها، فناوری زمام کارها را در دست گرفته است؛ بهعنوانمثال افزایش نابرابری درآمد در چین و دیگر اقتصادهای شرق آسیا در این اواخر شکاف وسیعی میان کسانی که قادر به استفاده از فناوریهای پیشرفته هستند و کسانی که نیستند، پدید آورده است، اما تا همخوانی آموزشوپرورش با اشتغال است به بلایی برای اقتصاد کشورها در سراسر جهان تبدیل شده و این تا حدی به این علت است که آموزش رسمی نمیتواند فارغالتحصیلان را به مهارتهای فنی مرتبط با بازار کار مجهز کند. گزارش واحد اطلاعات اکونومیست نشان میدهد 66 درصد از مدیران مورد بررسی از سطح مهارت کارکنان جوان ناراضی هستند و 52
درصد شکاف مهارت را مانعی برای عملکرد شرکت خود میدانند. نظرسنجی دیگری نشان داده است 21 درصد کارکنان احساس میکنند سطح تحصیلشان بالاتر از شغلشان است. این نشان میدهد که در آموزش رسمی به کارگران آموزش اشتباه داده میشود و اصلاحات عمیق در این حوزه بهمنظور تسهیل در توسعه دانش و مهارتهای فنی دیجیتال و همچنین مهارتهای شناختی و غیرشناختی (یا بهاصطلاح «نرم») ضروری است. این آموزش باید شامل «چهار آموزش ضروری قرن بیستویکم» (تفکر انتقادی، خلاقیت، همکاری و ارتباطات) باشد که مزیت مهم انسان نسبت به ماشینهای بهرهمند از هوش مصنوعی محسوب میشود. این فرایند باید از تحصیلات ابتدایی آغاز شود و در اقتصاد آینده، آموزش هرگز پایان نخواهد داشت. با توجه به سرعت پیشرفت فناوری، لازم است فرصت بیشتری برای یادگیری مؤثر و بلندمدت فراهم آید تا کارکنان بتوانند مهارتهای خود را بهطور مداوم ارتقا دهند یا آموزشهای جدید را فرابگیرند. در تمام سطوح آموزش، برنامههای درسی باید انعطافپذیرتر شوند تا پاسخگوی تغییرات فناوری و نیازهای بازار باشند. یک مانع بالقوه برای این رویکرد، کمبود معلمانی است که بهخوبی آموزش دیده باشند؛ مثلا در
کشورهای جنوب صحرای آفریقا، بهطور متوسط 44 دانشآموز در مقابل هر معلم دوره متوسطه وجود دارد و برای مدارس ابتدایی، این نسبت حتی بدتر است و به 58 نفر میرسد. ایجاد نیروی آموزشی باکیفیت نیازمند انگیزههای مالی و غیرمالی برای معلمان و سرمایهگذاری بیشتر در توسعه حرفهای آنان و همچنین حصول اطمینان از مجهزبودن معلمان به فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) است. آمار اکونومیست نشان میدهد فقط 28درصد از دانشآموزان دوره متوسطه در مدرسه بهطور فعال از ICT در کلاس درس استفاده میکنند. تمام تلاشها برای تقویت آموزش باید بر قابلیت دسترسی تأکید داشته باشند، بهطوریکه افراد با پسزمینه تحصیلی ضعیفتر یا سطح پایینتر مهارتها بتوانند در بازار کار در حال تغییر رقابت کنند. بهمنظور حفاظت از آسیبپذیران در مقابل تغییرات سریع، باید از شبکههای تأمین اجتماعی مناسب و ابزارهایی مانند بیمه بیکاری و بیمه بهداشت عمومی استفاده شود. انقلاب هوش مصنوعی بسیار جدی است، اما انسان برنخواهد افتاد. با ارتقای سیستمهای آموزشی میتوانیم تضمین کنیم که پیشرفت فناوری به زندگی ما امید و رفاه
بیشتر بیاورد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.