پاسخ حسامالدين آشنا به حسين شريعتمداري در آستانه سفر روحاني به نيويورک
روحاني برود يا نرود
شرق: يادداشت مديرمسئول کيهان درخصوص شرکتکردن حسن روحاني در نشست عمومي سازمان ملل با واکنش تند حسامالدين آشنا، مشاور رئيسجمهور، مواجه شد.
ماجرا اين است که در اجلاس امسال مجمع عمومي سازمان ملل متحد، قرار است که دونالد ترامپ، رئيسجمهور آمريکا، رياست دورهاي و يکماهه شوراي امنيت سازمان ملل را برعهده داشته باشد؛ شورايي که بازوي نظامي سازمان ملل محسوب ميشود و البته انتخاب ترامپ بهعنوان رئيس يکماهه آن بر اساس حروف الفبای نام کشورها بوده است. نکته ديگر اين است که نيکي هيلي، نماينده آمريکا در سازمان ملل، اعلام کرده که ترامپ موضوع اين شورا را «نقض قوانين بينالمللي از سوي ايران» در نظر گرفته است. محمود واعظي، رئيس دفتر رئيسجمهور اعلام كرده حسن روحاني هفته اول مهر ماه به نيويورك سفر ميكند. حسين شريعتمداري، روز دوشنبه در يادداشتي با عنوان «فرصتي براي تحقير ترامپ» نوشته بود: «... امروز دونالد ترامپ رئيسجمهور هتاک، خونريز و غارتگر آمريکا که هيچ فرصتي را براي کينهتوزي و دشمني با ايران اسلامي و اهانتهاي پيدرپي به مردم ايران و... از دست نداده، بر اين کرسي تکيه زده است و اکنون فرصت مناسبي به دست آمده است که رئيسجمهور کشورمان با اعتراض رسمي و آشکار به رياست ترامپ بر شوراي امنيت سازمان ملل متحد از شرکت در مجمع عمومي سالانه اين سازمان خودداري کند تا
از اين طريق و با تحقير ترامپ، لااقل به بخشي از اهانتهاي آمريکا عليه ايران و مردم ايران پاسخ داده باشد».
او در ادامه نوشت: «خودداري آقاي روحاني از شرکت در مجمع عمومي سازمان ملل ميتواند پاسخ دندانشکني به اهانتهاي بيوقفه ترامپ به ايران اسلامي و مردم شريف آن باشد. ضمن آنکه مگر حضور همهساله آقاي روحاني در نشستهاي مجمع عمومي سازمان ملل چه دستاوردي داشته است که با عدم حضور ايشان از دست برود؟!»
اما حسامالدين آشنا در يادداشتي تلگرامي اينگونه پاسخ مديرمسئول کيهان را داد:
1- کيهان قديميترين و ارشدترين سخنگوي جريان کوچک ولي قدرتمند «نه به ديپلماسي» در ايران معاصر است.
2- کيهانيان غياب را «پاسخ دندانشکن» و حضور را «بيدستاورد» ميدانند.
3- به ياد داشته باشيم حتي در دعواهاي خياباني هم «اهانتهاي بيوقفه» را با «خودداري از حضور» پاسخ نميدهند.
4- من نميگويم رئيسجمهوري ايران در مجمع عمومي شرکت بکند يا نه. من نميگويم در جلسه شوراي امنيت شرکت کنند يا نه. بلکه ميگويم استدلال براي عدم حضور در مجمع از ترس امکان حضور در جلسه شوراي امنيت غلط است.
5- يادم نميآيد در جريان حماسه کلمبياي رئيسجمهوري قبلي، کيهانيان درباره اهانت به ايشان يا ايران نگراني ابراز کرده باشند يا هيچگاه از دستاوردهاي سفرهاي هميشه موفق ايشان سؤال کرده باشند».
ششمين حضور حسن روحاني در مجمع عمومي سازمان ملل در حالي است که اين اولين سفر او پس از خارجشدن يکجانبه ترامپ از برجام به نيويورک است؛ سفري که رئيسجمهوري آمريکا انتظار داشت و پيشنهاد کرد که در آن با رئيسجمهوري ايران ديدار کند، اما به صورت رسمي و قاطع از سوي مقامات ايراني رد شد. باوجوداين و برخلاف نظر حسين شريعتمداري، حضور شخص رئيسجمهوري در نشست شوراي امنيت ميتواند موضوع اين نشست را به نفع ايران برگرداند. در همين رابطه مديرکل شوراي راهبردي روابط خارجي در گفتوگو با ايسنا، پيشنهاد کرد که ايران بايد در جلسه شوراي امنيت هيئتي قابلقبول داشته باشد تا جواب آمريکا را بدهد. عبدالرضا فرجيراد، گفت: «اين هيئت بايد به چند شاخه تقسيم شود که يک شاخه به دنبال پاسخگويي و ديگري به دنبال لابي با ساير کشورهاي عضو شوراي امنيت و سازمان ملل باشد تا به آنها بگويد ترامپ هدفي جز بههمريختگي ايران، خاورميانه و تغيير نظام ندارد. ايران بايد کشورهايي مانند چين و روسيه را که همراه هستند، فعال کند و از همين حالا با اتحاديه اروپا هم ارتباطاتش را تنظيم کند تا راضي شوند که در شوراي امنيت و سازمان ملل تبليغات ترامپ و گروهش را خنثي
کنند».
موضوع موشکي
رياست آمريکا بر شوراي امنيت همزمان با موعد مجمع عمومي واکنشهاي مختلفي داشت؛ زیرا از همان ابتدا اعلام شد در اين جلسه قرار است موضوع ايران مطرح شود. اين اولينبار نيست که آمريکا در تلاش است تا در شوراي امنيت موضوع ايران را مطرح کند. در دولتهاي پيشين آمريکايي، موضوع ايران و مسئله هستهاي بهانه تحريمهايي شد که حتي تا تبادل پول و فروش نفت ايران را شامل شد اما با توافق هستهاي و دستيابي به برجام، ايران آخرين قطعنامه خود را دريافت کرد. قطعنامه 2231 که تمام قطعنامههاي پيشين را ملغی ميکرد و اين توافق را به رسميت ميشناخت اما اين قطعنامه يک چالش جدي دارد و آنهم بندي است که از ايران ميخواهد برنامه موشکي خود را متوقف کند. تيم مذاکرهکننده هستهاي همان زمان با انتشار بيانيهاي اعلام کردند که اين بند را قبول ندارند. اما اين بند همان نقطه چالشبرانگيز فعلي است. دونالد ترامپ که قرار است رياست جلسه 25 سپتامبر شوراي امنيت را برعهده بگيرد، تلاش خواهد کرد تا موضوع ايران را مطرح کند؛ اگرچه او عضو خارجشده از توافق برجام است و ديگر اعضاي اين توافق که اتفاقا عضو دائم شوراي امنيت نيز هستند (بهعلاوه آلمان بهعنوان عضو
غيردائم) ممکن است در اين جلسه بازي را به گونه ديگري رقم بزنند. اما همه اينها به این بستگی دارد که معلوم شود استراتژي جمهوري اسلامي حضور در چه سطحي خواهد بود؛ حضور يا عدم حضور يا در چه سطحي حضوريافتن در اين جلسه مهم است. دولت جديد آمريکا، به هر بهانهاي تلاش ميکند موضوع ايران را به شوراي امنيت بکشاند. نظير اقدامي که درباره اعتراضات در برخي شهرهاي ايران کردند. نيکي هيلي، نماينده آمريکا در سازمان ملل، تلاش کرد تا با طرح برخورد با مخالفان و معترضان در آن جلسه ديگر اعضا را وادار به صدور قطعنامه عليه ايران کند که با مخالفت روسيه مواجه شد. از همين دست تلاشها بود، نمايش آهنپارهاي براي اعضاي شوراي امنيت که هيلي مدعي بود موشک ايراني است که از مقر يمنيها به فرودگاهي در عربستان اصابت کرده است.
آنها که به نيويورک رفتند
شهيد رجايي: سال 59، در دومين سال انقلاب، شهيد محمدعلي رجايي اين فرصت را يافت که در مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کند. او که با تيمي 11نفره به نيويورک رفته بود، از حمايتهاي غرب از عراق انتقاد کرد و در جمع خبرنگاران شکنجههاي صورتگرفته در زمان پيش از انقلاب را به آنها نشان داد.
آيتالله خامنهاي: هفت سال بعد از حضور شهيد رجايي، در سال 66 و در سال پاياني جنگ مقام معظم رهبري در قامت رئيسجمهور در چهلودومين مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کرده و در سخنراني خود صدام را به هيتلر تشبيه کردند و خواستار استفاده از تجربه دادگاه نورنبرگ و طرح تنبيه عراق بهعنوان متجاوز بهمنظور تضمين امنيت منطقه شدند. ايشان همچنين عضويت دائم چند کشور خاص در شوراي امنيت و حق وتو اين کشورها را حقي ناروا دانستند.
محمد خاتمي: او دوبار در مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کرد. یکبار در سال 77 و یکبار هم در سال 80. او در اين سال طرح «گفتوگوي تمدنها» را مطرح کرد که سال 2001 به همين نام در تقويم سازمان ملل ثبت شد. از حواشي حضور خاتمي در نيويورک خودداريکردن او از رودررو شدن با بيل کلينتون، رئيسجمهور آمريکا بود.
محمود احمدينژاد: او رکورددار حضور در سازمان ملل است و در هر هشتسالي که رياست دولت را بر عهده داشت، به نيويورک سفر کرد. سخنرانی او در شصتوپنجمين مجمع سازمان ملل از پرحاشيهترين اتفاقات این سفرها بود. احمدينژاد در سال 86 در دانشگاه کلمبيا حضور پيدا کرد که فضاي مراسم متشنج شد. او در اين سفر پيشنهاد مناظره با مسئولان آمريکايي را در سازمان ملل متحد داد. سفر سال 90 او بههمراه همسر، پسر، عروس، دختر، داماد و نوه و خانواده برخي از نزديکان او ازجمله همسران برخي معاونان و مشاوران رئيسجمهور نيز حاشيهساز بود.
حسن روحاني: او تاکنون پنج بار در سازمان ملل حضور داشته و اولين حضور او در سال 92 حاشيهساز شد و تابويي 35ساله شکست. باراک اوباما، رئيسجمهوري آمريکا در آخرين لحظات حضور روحاني در آمريکا با او تماس گرفت و اين دو به مدت 15 دقيقه تلفني با هم صحبت کردند.
شرق: يادداشت مديرمسئول کيهان درخصوص شرکتکردن حسن روحاني در نشست عمومي سازمان ملل با واکنش تند حسامالدين آشنا، مشاور رئيسجمهور، مواجه شد.
ماجرا اين است که در اجلاس امسال مجمع عمومي سازمان ملل متحد، قرار است که دونالد ترامپ، رئيسجمهور آمريکا، رياست دورهاي و يکماهه شوراي امنيت سازمان ملل را برعهده داشته باشد؛ شورايي که بازوي نظامي سازمان ملل محسوب ميشود و البته انتخاب ترامپ بهعنوان رئيس يکماهه آن بر اساس حروف الفبای نام کشورها بوده است. نکته ديگر اين است که نيکي هيلي، نماينده آمريکا در سازمان ملل، اعلام کرده که ترامپ موضوع اين شورا را «نقض قوانين بينالمللي از سوي ايران» در نظر گرفته است. محمود واعظي، رئيس دفتر رئيسجمهور اعلام كرده حسن روحاني هفته اول مهر ماه به نيويورك سفر ميكند. حسين شريعتمداري، روز دوشنبه در يادداشتي با عنوان «فرصتي براي تحقير ترامپ» نوشته بود: «... امروز دونالد ترامپ رئيسجمهور هتاک، خونريز و غارتگر آمريکا که هيچ فرصتي را براي کينهتوزي و دشمني با ايران اسلامي و اهانتهاي پيدرپي به مردم ايران و... از دست نداده، بر اين کرسي تکيه زده است و اکنون فرصت مناسبي به دست آمده است که رئيسجمهور کشورمان با اعتراض رسمي و آشکار به رياست ترامپ بر شوراي امنيت سازمان ملل متحد از شرکت در مجمع عمومي سالانه اين سازمان خودداري کند تا
از اين طريق و با تحقير ترامپ، لااقل به بخشي از اهانتهاي آمريکا عليه ايران و مردم ايران پاسخ داده باشد».
او در ادامه نوشت: «خودداري آقاي روحاني از شرکت در مجمع عمومي سازمان ملل ميتواند پاسخ دندانشکني به اهانتهاي بيوقفه ترامپ به ايران اسلامي و مردم شريف آن باشد. ضمن آنکه مگر حضور همهساله آقاي روحاني در نشستهاي مجمع عمومي سازمان ملل چه دستاوردي داشته است که با عدم حضور ايشان از دست برود؟!»
اما حسامالدين آشنا در يادداشتي تلگرامي اينگونه پاسخ مديرمسئول کيهان را داد:
1- کيهان قديميترين و ارشدترين سخنگوي جريان کوچک ولي قدرتمند «نه به ديپلماسي» در ايران معاصر است.
2- کيهانيان غياب را «پاسخ دندانشکن» و حضور را «بيدستاورد» ميدانند.
3- به ياد داشته باشيم حتي در دعواهاي خياباني هم «اهانتهاي بيوقفه» را با «خودداري از حضور» پاسخ نميدهند.
4- من نميگويم رئيسجمهوري ايران در مجمع عمومي شرکت بکند يا نه. من نميگويم در جلسه شوراي امنيت شرکت کنند يا نه. بلکه ميگويم استدلال براي عدم حضور در مجمع از ترس امکان حضور در جلسه شوراي امنيت غلط است.
5- يادم نميآيد در جريان حماسه کلمبياي رئيسجمهوري قبلي، کيهانيان درباره اهانت به ايشان يا ايران نگراني ابراز کرده باشند يا هيچگاه از دستاوردهاي سفرهاي هميشه موفق ايشان سؤال کرده باشند».
ششمين حضور حسن روحاني در مجمع عمومي سازمان ملل در حالي است که اين اولين سفر او پس از خارجشدن يکجانبه ترامپ از برجام به نيويورک است؛ سفري که رئيسجمهوري آمريکا انتظار داشت و پيشنهاد کرد که در آن با رئيسجمهوري ايران ديدار کند، اما به صورت رسمي و قاطع از سوي مقامات ايراني رد شد. باوجوداين و برخلاف نظر حسين شريعتمداري، حضور شخص رئيسجمهوري در نشست شوراي امنيت ميتواند موضوع اين نشست را به نفع ايران برگرداند. در همين رابطه مديرکل شوراي راهبردي روابط خارجي در گفتوگو با ايسنا، پيشنهاد کرد که ايران بايد در جلسه شوراي امنيت هيئتي قابلقبول داشته باشد تا جواب آمريکا را بدهد. عبدالرضا فرجيراد، گفت: «اين هيئت بايد به چند شاخه تقسيم شود که يک شاخه به دنبال پاسخگويي و ديگري به دنبال لابي با ساير کشورهاي عضو شوراي امنيت و سازمان ملل باشد تا به آنها بگويد ترامپ هدفي جز بههمريختگي ايران، خاورميانه و تغيير نظام ندارد. ايران بايد کشورهايي مانند چين و روسيه را که همراه هستند، فعال کند و از همين حالا با اتحاديه اروپا هم ارتباطاتش را تنظيم کند تا راضي شوند که در شوراي امنيت و سازمان ملل تبليغات ترامپ و گروهش را خنثي
کنند».
موضوع موشکي
رياست آمريکا بر شوراي امنيت همزمان با موعد مجمع عمومي واکنشهاي مختلفي داشت؛ زیرا از همان ابتدا اعلام شد در اين جلسه قرار است موضوع ايران مطرح شود. اين اولينبار نيست که آمريکا در تلاش است تا در شوراي امنيت موضوع ايران را مطرح کند. در دولتهاي پيشين آمريکايي، موضوع ايران و مسئله هستهاي بهانه تحريمهايي شد که حتي تا تبادل پول و فروش نفت ايران را شامل شد اما با توافق هستهاي و دستيابي به برجام، ايران آخرين قطعنامه خود را دريافت کرد. قطعنامه 2231 که تمام قطعنامههاي پيشين را ملغی ميکرد و اين توافق را به رسميت ميشناخت اما اين قطعنامه يک چالش جدي دارد و آنهم بندي است که از ايران ميخواهد برنامه موشکي خود را متوقف کند. تيم مذاکرهکننده هستهاي همان زمان با انتشار بيانيهاي اعلام کردند که اين بند را قبول ندارند. اما اين بند همان نقطه چالشبرانگيز فعلي است. دونالد ترامپ که قرار است رياست جلسه 25 سپتامبر شوراي امنيت را برعهده بگيرد، تلاش خواهد کرد تا موضوع ايران را مطرح کند؛ اگرچه او عضو خارجشده از توافق برجام است و ديگر اعضاي اين توافق که اتفاقا عضو دائم شوراي امنيت نيز هستند (بهعلاوه آلمان بهعنوان عضو
غيردائم) ممکن است در اين جلسه بازي را به گونه ديگري رقم بزنند. اما همه اينها به این بستگی دارد که معلوم شود استراتژي جمهوري اسلامي حضور در چه سطحي خواهد بود؛ حضور يا عدم حضور يا در چه سطحي حضوريافتن در اين جلسه مهم است. دولت جديد آمريکا، به هر بهانهاي تلاش ميکند موضوع ايران را به شوراي امنيت بکشاند. نظير اقدامي که درباره اعتراضات در برخي شهرهاي ايران کردند. نيکي هيلي، نماينده آمريکا در سازمان ملل، تلاش کرد تا با طرح برخورد با مخالفان و معترضان در آن جلسه ديگر اعضا را وادار به صدور قطعنامه عليه ايران کند که با مخالفت روسيه مواجه شد. از همين دست تلاشها بود، نمايش آهنپارهاي براي اعضاي شوراي امنيت که هيلي مدعي بود موشک ايراني است که از مقر يمنيها به فرودگاهي در عربستان اصابت کرده است.
آنها که به نيويورک رفتند
شهيد رجايي: سال 59، در دومين سال انقلاب، شهيد محمدعلي رجايي اين فرصت را يافت که در مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کند. او که با تيمي 11نفره به نيويورک رفته بود، از حمايتهاي غرب از عراق انتقاد کرد و در جمع خبرنگاران شکنجههاي صورتگرفته در زمان پيش از انقلاب را به آنها نشان داد.
آيتالله خامنهاي: هفت سال بعد از حضور شهيد رجايي، در سال 66 و در سال پاياني جنگ مقام معظم رهبري در قامت رئيسجمهور در چهلودومين مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کرده و در سخنراني خود صدام را به هيتلر تشبيه کردند و خواستار استفاده از تجربه دادگاه نورنبرگ و طرح تنبيه عراق بهعنوان متجاوز بهمنظور تضمين امنيت منطقه شدند. ايشان همچنين عضويت دائم چند کشور خاص در شوراي امنيت و حق وتو اين کشورها را حقي ناروا دانستند.
محمد خاتمي: او دوبار در مجمع عمومي سازمان ملل شرکت کرد. یکبار در سال 77 و یکبار هم در سال 80. او در اين سال طرح «گفتوگوي تمدنها» را مطرح کرد که سال 2001 به همين نام در تقويم سازمان ملل ثبت شد. از حواشي حضور خاتمي در نيويورک خودداريکردن او از رودررو شدن با بيل کلينتون، رئيسجمهور آمريکا بود.
محمود احمدينژاد: او رکورددار حضور در سازمان ملل است و در هر هشتسالي که رياست دولت را بر عهده داشت، به نيويورک سفر کرد. سخنرانی او در شصتوپنجمين مجمع سازمان ملل از پرحاشيهترين اتفاقات این سفرها بود. احمدينژاد در سال 86 در دانشگاه کلمبيا حضور پيدا کرد که فضاي مراسم متشنج شد. او در اين سفر پيشنهاد مناظره با مسئولان آمريکايي را در سازمان ملل متحد داد. سفر سال 90 او بههمراه همسر، پسر، عروس، دختر، داماد و نوه و خانواده برخي از نزديکان او ازجمله همسران برخي معاونان و مشاوران رئيسجمهور نيز حاشيهساز بود.
حسن روحاني: او تاکنون پنج بار در سازمان ملل حضور داشته و اولين حضور او در سال 92 حاشيهساز شد و تابويي 35ساله شکست. باراک اوباما، رئيسجمهوري آمريکا در آخرين لحظات حضور روحاني در آمريکا با او تماس گرفت و اين دو به مدت 15 دقيقه تلفني با هم صحبت کردند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.