سیدمحمد خاتمی:
مردم به «تغییر» رای دادند و «تغییر» یعنی «اصلاحات»
روابطعمومی دفتر رییس دولت اصلاحات: حجتالاسلام و المسلمین سیدمحمد خاتمی در دیدار با نمایندگان دانشجویان سراسر کشور گفت: «اگر دستاورد همین انتخابات، صرفنظر از اینکه چه کسی مسوولیتها را میپذیرد، بازشدن فضایی باشد که بتوانیم حرف بزنیم، صحبت کنیم و تشکلها جایگاه خودشان را داشته باشند، موفقیت بزرگی نصیب جامعه شده است.»
رییس دولت اصلاحات گفت: «امیدوارم دارای فضایی باشیم که مجالی پیدا شود تا بتوانیم با همدیگر صحبت و بحث کنیم و چارهجویی برای کارها شود و نهادهای مدنی تقویت شود؛ دولت هم کمک کند.»
او تصریح کرد: «قاعده این است که نهادهای اجتماعی و مدنی متکی به دولت نباشند. دولت نیست که نهاد مدنی میسازد، نهادهای مدنی تمایز با دولت دارند و واسطه بین دولت و توده جامعه هستند، ولی دولت نباید در برابر این نهادها قرار گیرد، بلکه باید حامی آنها باشد.»
رییس بنیاد باران تاکید کرد: «اگر خدایناکرده این تفکر غلبه کند که تشکلها و NGOها خانه فساد هستند یا امنیت کشور را بههم میزنند روند رشد و توسعه جامعه آسیب میبیند. امیدواریم حکومت کمک کند. اگر به این مرحله رسیده باشیم با فضای نو با توجه به تجربهای که جامعه ما دارد و اشکالاتی که بوده است، میتوان به آینده امیدوار بود، در این فضا هم میتوان خودمان را نقد کنیم که چهکارها کردیم و نکردیم و هم نسبت به دولت و جامعه نقد کرد و راهکار اصلاح داد، اینها بحث میخواهد.»
خاتمی ادامه داد: «در فضای بسته نقد از خود هم ممکن نیست. وقتی جریانی و گرایشی در جامعه تحت فشار است روا نیست که از خود مچگیری کند فضا باید باز باشد که همه به اشتباهشان اعتراف کنند. نه اینکه یک جریان خودش را حق مطلق و بدون عیب ببیند و دیگران همه بد و مجرم بهحساب آیند. همه اشتباه میکنند اگر انصاف باشد و بشود در فضایی باز و منصفانه اشتباهات را دید و تصمیم گرفته شود که هیچکدام اشتباهات را تکرار نکنند، وضع جامعه بهبود مییابد.»
او با اشاره به اینکه در انتخابات قبل از ریاستجمهوری این تلقی شد که برای انتخابات شرط گذاشته شده، گفت: «در این انتخابات گفتیم شرط نمیگذاریم، اما امیدواریم نتیجه انتخاب تبدیل فضای امنیتی به سیاسی باشد.»
رییسجمهور اسبق کشورمان یادآور شد: «در شعارهای جناب آقای دکتر روحانی مطالب سنجیده و درستی بود که ما آن را میخواهیم و اصلاحات هم همین را میخواست و حتی اعتدال یکی از فصول مهم برنامه من در دور دوم انتخابات یعنی سال 1380 بود.»
وی تاکید کرد: «در این انتخابات آنچه مورد تدبیر قرار گرفت و همت مردم هم کارساز شد این بود که جلو شکست توامان اصلاحطلبی و اصلاحطلبان گرفته شد و شعار و رویکرد اصلاحطلبی پیروز شد. شعارهای جناب آقای روحانی که همواره هم بر آن تاکید کردهاند، مورد قبول مردم قرار گرفت...»
وی با بیان اینکه «اگر فقط تلاش برای رفع مورد بهمورد مشکلات باشد کار به جایی نمیرسد»، گفت: «ولی اگر منشا این مشکلات پیدا شود، مسایل هم حل میشود. رویکردهایی که به جامعه، به دانشجو، به زن، بهامنیت، به مسایل بینالمللی بوده است اگر عوض شود، بسیاری از مشکلات هم حل خواهد شد.
گفته شد که به وعدههای انقلاب عمل نشده است، من این را اصلاح کنم. انقلاب آرمانهای بلندی داشت باید بررسی کنیم که تا چه حد در جهت آن آرمانها حرکت کردیم و اگر نکردیم سبب و مانع چه بوده؟ گفته شده است که آرمان انقلاب ما همان آرمان یکصدساله ملت ایران، آزادی استقلال و پیشرفت بود و انقلاب به رهبری حضرت امام همین آرمانها را بر اساس هویت فرهنگی و تاریخی جامعه که اسلام است بنیاد کرد.»
رییسجمهور اسبق کشورمان با تاکید بر اینکه «رویکرد دینی در انقلاب ما آزادیخواهانه، پیشرفتگرایانه و استقلالطلبانه بود»، افزود: «حال اگر رویکردهای دیگری هست خلاف آرمانهای انقلاب است. دعوا هم سر همین رویکرد و دیدگاه هست. اگر مشکلاتی داریم رویکردهای غلطی وجود داشته که سازگار با انقلاب و آرمانها نبوده و امیدوارم دولت تدبیر و امید در این زمینه مهم کارساز باشد.»
وی با اشاره به پرسش دانشجویان که در این فضا «وظیفه دانشجویان چیست؟»، گفت: «وظیفه روشن است خیلیها در فضای تنگ و تاریک ممنوع میشوند و میترسند. اما آن کس که دردآشناست و وظیفهشناس است.شماها به وظايف خود آشناييد.
اگر فضا باز شود باید ببینیم اولویت دانشجو چی هست چطور با جامعه خودش در ارتباط هست. وظیفه دانشجو مشخص هست آزاد و متفکرانه به سمت حل مسایل برود. »
خاتمی با بیان اینکه «امنیتیکردن دانشگاه غلط است و زمینهساز خروج نیروهای تحصیلکرده از کشور و اخراج آنان از دانشگاه میشود»، تصریح کرد: «در این سالها متاسفانه سوءتفاهم و بعد کینهها و جداییها زیاد شد اینکه منشا این امر چه بود و چرا بهوجود آمد جای بحث دارد، اما کینهها بیشتر شد.
امیدوارم در اثر این انتخابات، دلها به هم نزدیکتر شود. تغییر فضا و نگاه به آینده و برداشتهشدن فضای امنیتی مخرب باعث رفع سوءتفاهمها میشود و فضای اعتمادی که دولت و ملت به آن نیاز دارند را ایجاد میکند.»رییس موسسه بینالمللی گفتوگوی فرهنگها و تمدنها در بخشی دیگر از سخنانش به وضعیت منطقه پرداخت و گفت: «وضعیت امروز منطقه و مسلمانان نگرانکننده است. آتش و خون از هر طرف میبارد. مطمئنا قدرتهای بیرونی که آزادی و پیشرفت منطقه را به زیان خود میدانند در پدیدآوردن این وضع یا دامنزدن به آن نقش دارند، ولی اشکال در درون هم هست.»
رییس موسسه بینالمللی گفتوگوی فرهنگها و تمدنها با تاکید بر اینکه «مسایل منطقه با گفتوگو، تبادلنظر و پذیرش سازوکار دموکراتیک حل شدنی است»، گفت: «بهکاربردن سلاح شیمیایی از سوی هر که باشد یک جنایت است، دنیا و بهخصوص مسلمانان باید دست به دست هم دهند از فجایعی که رخ داده و میدهد و منطقه را آشوبزده کرده است، جلوگیری کنند.»
وی افزود: «مصر را بنگرید. کشوری مهم و ملتی بزرگ و پیشتاز و روشن امروز به چه وضعی گرفتار شده است. مردم حاکمیت بر سرنوشت رهایی از خفت وابستگی و استبداد و تحقیرشدگی را میخواستند و میخواهند، اکثریت هم مسلمانند، انتظار بود که جریان اکثریت با روشنبینیای که طی سالهای اخیر به مسایل نگاه میکرد، عمل کند و واقعا در جهت رفع موانع دموکراسی گام بردارد.»
خاتمی تاکید کرد: «کاری نکنیم که دنیا بگوید ما مسلمانان صلاحیت استقرار دموکراسی را نداریم. نیروی نظامی باید حافظ تمامیت ارضی و منافع ملی باشد
و در سیاست دخالت نکند. بزرگانشان اختلاف کردند و نتوانستند به نفع منافع مردم مصر به تفاهم برسند و خارجی هم آتش بیار معرکه است.»
رییس دولت اصلاحات تصریح کرد: «خوشبختانه در ایران امنیت و آرامش هست، ولی اگر روند سالهای قبل در ایران ادامه پیدا میکرد، ممکن بود این مسایل پیش بیاید، متاسفانه در جهان و از جمله در جهان اسلام جان انسانها ارزش ندارد.
جریانهای تند که از هر طرف با بمبگذاری و ترور آشوب بهپا میکنند، در عراق در پاکستان و جاهای دیگر باعث تاسف است و امیدوارم همه بیدار شویم.»سیدمحمد خاتمی خاطرنشان کرد: «همه کسانی که در این منطقه هستند جوانان، مردم، مسوولان و حکومتها متوجه باشند این وضعیت اولین زیانش متوجه ملتها خواهد بود. اسلام صدمه میبیند. همه ما باید بتوانیم رشد داشته باشیم و با گفتوگو، تبادلنظر و پذیرش سازوکار دموکراتیک بتوانیم رشیدانه مسایل را حل کنیم.»
روابطعمومی دفتر رییس دولت اصلاحات: حجتالاسلام و المسلمین سیدمحمد خاتمی در دیدار با نمایندگان دانشجویان سراسر کشور گفت: «اگر دستاورد همین انتخابات، صرفنظر از اینکه چه کسی مسوولیتها را میپذیرد، بازشدن فضایی باشد که بتوانیم حرف بزنیم، صحبت کنیم و تشکلها جایگاه خودشان را داشته باشند، موفقیت بزرگی نصیب جامعه شده است.»
رییس دولت اصلاحات گفت: «امیدوارم دارای فضایی باشیم که مجالی پیدا شود تا بتوانیم با همدیگر صحبت و بحث کنیم و چارهجویی برای کارها شود و نهادهای مدنی تقویت شود؛ دولت هم کمک کند.»
او تصریح کرد: «قاعده این است که نهادهای اجتماعی و مدنی متکی به دولت نباشند. دولت نیست که نهاد مدنی میسازد، نهادهای مدنی تمایز با دولت دارند و واسطه بین دولت و توده جامعه هستند، ولی دولت نباید در برابر این نهادها قرار گیرد، بلکه باید حامی آنها باشد.»
رییس بنیاد باران تاکید کرد: «اگر خدایناکرده این تفکر غلبه کند که تشکلها و NGOها خانه فساد هستند یا امنیت کشور را بههم میزنند روند رشد و توسعه جامعه آسیب میبیند. امیدواریم حکومت کمک کند. اگر به این مرحله رسیده باشیم با فضای نو با توجه به تجربهای که جامعه ما دارد و اشکالاتی که بوده است، میتوان به آینده امیدوار بود، در این فضا هم میتوان خودمان را نقد کنیم که چهکارها کردیم و نکردیم و هم نسبت به دولت و جامعه نقد کرد و راهکار اصلاح داد، اینها بحث میخواهد.»
خاتمی ادامه داد: «در فضای بسته نقد از خود هم ممکن نیست. وقتی جریانی و گرایشی در جامعه تحت فشار است روا نیست که از خود مچگیری کند فضا باید باز باشد که همه به اشتباهشان اعتراف کنند. نه اینکه یک جریان خودش را حق مطلق و بدون عیب ببیند و دیگران همه بد و مجرم بهحساب آیند. همه اشتباه میکنند اگر انصاف باشد و بشود در فضایی باز و منصفانه اشتباهات را دید و تصمیم گرفته شود که هیچکدام اشتباهات را تکرار نکنند، وضع جامعه بهبود مییابد.»
او با اشاره به اینکه در انتخابات قبل از ریاستجمهوری این تلقی شد که برای انتخابات شرط گذاشته شده، گفت: «در این انتخابات گفتیم شرط نمیگذاریم، اما امیدواریم نتیجه انتخاب تبدیل فضای امنیتی به سیاسی باشد.»
رییسجمهور اسبق کشورمان یادآور شد: «در شعارهای جناب آقای دکتر روحانی مطالب سنجیده و درستی بود که ما آن را میخواهیم و اصلاحات هم همین را میخواست و حتی اعتدال یکی از فصول مهم برنامه من در دور دوم انتخابات یعنی سال 1380 بود.»
وی تاکید کرد: «در این انتخابات آنچه مورد تدبیر قرار گرفت و همت مردم هم کارساز شد این بود که جلو شکست توامان اصلاحطلبی و اصلاحطلبان گرفته شد و شعار و رویکرد اصلاحطلبی پیروز شد. شعارهای جناب آقای روحانی که همواره هم بر آن تاکید کردهاند، مورد قبول مردم قرار گرفت...»
وی با بیان اینکه «اگر فقط تلاش برای رفع مورد بهمورد مشکلات باشد کار به جایی نمیرسد»، گفت: «ولی اگر منشا این مشکلات پیدا شود، مسایل هم حل میشود. رویکردهایی که به جامعه، به دانشجو، به زن، بهامنیت، به مسایل بینالمللی بوده است اگر عوض شود، بسیاری از مشکلات هم حل خواهد شد.
گفته شد که به وعدههای انقلاب عمل نشده است، من این را اصلاح کنم. انقلاب آرمانهای بلندی داشت باید بررسی کنیم که تا چه حد در جهت آن آرمانها حرکت کردیم و اگر نکردیم سبب و مانع چه بوده؟ گفته شده است که آرمان انقلاب ما همان آرمان یکصدساله ملت ایران، آزادی استقلال و پیشرفت بود و انقلاب به رهبری حضرت امام همین آرمانها را بر اساس هویت فرهنگی و تاریخی جامعه که اسلام است بنیاد کرد.»
رییسجمهور اسبق کشورمان با تاکید بر اینکه «رویکرد دینی در انقلاب ما آزادیخواهانه، پیشرفتگرایانه و استقلالطلبانه بود»، افزود: «حال اگر رویکردهای دیگری هست خلاف آرمانهای انقلاب است. دعوا هم سر همین رویکرد و دیدگاه هست. اگر مشکلاتی داریم رویکردهای غلطی وجود داشته که سازگار با انقلاب و آرمانها نبوده و امیدوارم دولت تدبیر و امید در این زمینه مهم کارساز باشد.»
وی با اشاره به پرسش دانشجویان که در این فضا «وظیفه دانشجویان چیست؟»، گفت: «وظیفه روشن است خیلیها در فضای تنگ و تاریک ممنوع میشوند و میترسند. اما آن کس که دردآشناست و وظیفهشناس است.شماها به وظايف خود آشناييد.
اگر فضا باز شود باید ببینیم اولویت دانشجو چی هست چطور با جامعه خودش در ارتباط هست. وظیفه دانشجو مشخص هست آزاد و متفکرانه به سمت حل مسایل برود. »
خاتمی با بیان اینکه «امنیتیکردن دانشگاه غلط است و زمینهساز خروج نیروهای تحصیلکرده از کشور و اخراج آنان از دانشگاه میشود»، تصریح کرد: «در این سالها متاسفانه سوءتفاهم و بعد کینهها و جداییها زیاد شد اینکه منشا این امر چه بود و چرا بهوجود آمد جای بحث دارد، اما کینهها بیشتر شد.
امیدوارم در اثر این انتخابات، دلها به هم نزدیکتر شود. تغییر فضا و نگاه به آینده و برداشتهشدن فضای امنیتی مخرب باعث رفع سوءتفاهمها میشود و فضای اعتمادی که دولت و ملت به آن نیاز دارند را ایجاد میکند.»رییس موسسه بینالمللی گفتوگوی فرهنگها و تمدنها در بخشی دیگر از سخنانش به وضعیت منطقه پرداخت و گفت: «وضعیت امروز منطقه و مسلمانان نگرانکننده است. آتش و خون از هر طرف میبارد. مطمئنا قدرتهای بیرونی که آزادی و پیشرفت منطقه را به زیان خود میدانند در پدیدآوردن این وضع یا دامنزدن به آن نقش دارند، ولی اشکال در درون هم هست.»
رییس موسسه بینالمللی گفتوگوی فرهنگها و تمدنها با تاکید بر اینکه «مسایل منطقه با گفتوگو، تبادلنظر و پذیرش سازوکار دموکراتیک حل شدنی است»، گفت: «بهکاربردن سلاح شیمیایی از سوی هر که باشد یک جنایت است، دنیا و بهخصوص مسلمانان باید دست به دست هم دهند از فجایعی که رخ داده و میدهد و منطقه را آشوبزده کرده است، جلوگیری کنند.»
وی افزود: «مصر را بنگرید. کشوری مهم و ملتی بزرگ و پیشتاز و روشن امروز به چه وضعی گرفتار شده است. مردم حاکمیت بر سرنوشت رهایی از خفت وابستگی و استبداد و تحقیرشدگی را میخواستند و میخواهند، اکثریت هم مسلمانند، انتظار بود که جریان اکثریت با روشنبینیای که طی سالهای اخیر به مسایل نگاه میکرد، عمل کند و واقعا در جهت رفع موانع دموکراسی گام بردارد.»
خاتمی تاکید کرد: «کاری نکنیم که دنیا بگوید ما مسلمانان صلاحیت استقرار دموکراسی را نداریم. نیروی نظامی باید حافظ تمامیت ارضی و منافع ملی باشد
و در سیاست دخالت نکند. بزرگانشان اختلاف کردند و نتوانستند به نفع منافع مردم مصر به تفاهم برسند و خارجی هم آتش بیار معرکه است.»
رییس دولت اصلاحات تصریح کرد: «خوشبختانه در ایران امنیت و آرامش هست، ولی اگر روند سالهای قبل در ایران ادامه پیدا میکرد، ممکن بود این مسایل پیش بیاید، متاسفانه در جهان و از جمله در جهان اسلام جان انسانها ارزش ندارد.
جریانهای تند که از هر طرف با بمبگذاری و ترور آشوب بهپا میکنند، در عراق در پاکستان و جاهای دیگر باعث تاسف است و امیدوارم همه بیدار شویم.»سیدمحمد خاتمی خاطرنشان کرد: «همه کسانی که در این منطقه هستند جوانان، مردم، مسوولان و حکومتها متوجه باشند این وضعیت اولین زیانش متوجه ملتها خواهد بود. اسلام صدمه میبیند. همه ما باید بتوانیم رشد داشته باشیم و با گفتوگو، تبادلنظر و پذیرش سازوکار دموکراتیک بتوانیم رشیدانه مسایل را حل کنیم.»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.