|

آموزش در سایه حکمرانی جهانی فناوری ارتباطات

یکی از چالش‌های اساسی انسان هزاره سوم (قرن 21) تحولات جهانی عرصه آموزش‌وپرورش و یادگیری است. مسئولیت‌های آموزش‌وپرورش هرکشور و مؤسسه‌ها و نهادهای آموزشی در عصر جهانی‌شدن دستخوش تغییرات و دگرگونی‌های عمیق فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فناوری‌های نوپدید ‌شده و به‌خصوص پیدایش فضای مجازی شده که برای همه کشورها در زمره موضوعات با اولویت اصلی و جزء مسائل بسیار حساس هست، زیرا آموزش‌وپرورش و نهادهای آموزشی و تربیتی از‌یک‌سو باید نقش فعلی خود را برای پاسخ‌گویی به نیازها، ویژگی‌ها و اولویت‌های دولت و ملت حفظ کرده و از سوی دیگر باید برای دستیابی به توسعه خود و تربیت شهروندان امروزی و آینده در تراز کیفیت جهانی و هم‌خوانی و پاسخ‌گویی به نیازهای بازار جهانی در یک فضای گسترده و کمتر مدیریت‌پذیر اما با رویکرد فضای ایمن و سلامت یادگیری با همه کشورها و سامانه‌های آموزشی همکاری و رقابت مستمر داشته باشند.
بدین‌سبب چاره‌ای جز شناخت دقیق و عالمانه از وضعیت فعلی و پیش‌ِرو و نیز رصد آینده یا به عبارت بهتر آینده‌پژوهی و آینده‌نگاری در کسب و تولید دانش و اطلاعات، خلاقیت، نوآوری و تربیت نسل تمدن‌ساز برای زمان حال و آینده را ندارد. یکی از 15 چالش برنامه جهانی هزاره سوم حکمرانی جهانی فناوری اطلاعات است که از چالش اصلی و تأثیرگذار جدی برای همه برنامه‌های توسعه به‌خصوص آموزش‌وپرورش کشورها محسوب می‌شود.
بدیهی است که دستگاه‌ها و مؤسسات آموزشی برای فائق‌آمدن بر این چالش عظیم باید علاوه‌ بر شناخت و آگاهی مناسب و تقویت همه‌جانبه مؤلفه‌های کلیدی توسعه نظام آموزشی، ‌باید نسبت به شناخت و تحولات نمایی فناوری ارتباطات و اطلاعات و نوپدیده‌های متأثر از آن مانند فضای مجازی و نحوه مواجه‌شدن و مدیریت هوشمندانه در فضای تعاملات گسترده و با خدمات فزاینده برای تبدیل این چالش بزرگ به فرصت طلایی با رویکرد فضای بزرگ یادگیری ایمن و سلامت اقدام کنند و مخاطرات تحولات حکمرانی جهانی فناوری و نوپدیده‌های متأثر از آن را در نظام‌های آموزشی به‌خصوص در آموزش‌وپرورش با اقدام و عمل قابل‌اعتماد و اطمینان‌بخش و متناسب حذف کنند.
بدون هیچ تردید و مسامحه باید پذیرفت که این چالش اصلی هزاره سوم و تأثیر آن در کنار چالش‌های دیگر نقش تعیین‌کننده‌ای را برای تغییر نگرش و باور مدیران و تصمیم‌گیران، سیاست‌گذاری و تعیین راهبردها، برنامه‌ریزی و عملکرد متولیان دستگاه‌های آموزشی به‌ویژه آموزش‌وپرورش داشته و نمی‌توان نگاهی مستقل به تغییر و تحولات چالش‌های بیان‌شده به‌خصوص دو چالش آموزش و یادگیری و حکمرانی جهانی فناوری ارتباطات و اطلاعات و اثر هرکدام در سطح ملی و بین‌المللی داشت. ضرورت توجه به تفکر خلاق واگرا در بهره‌مندی هوشمندانه و تلفیقی با نقش تنظیم‌کنندگی حکمرانی فناوری اطلاعات در ارتقای کیفیت نظام آموزش‌وپرورش هزاره سوم از الزامات اساسی است.

یکی از چالش‌های اساسی انسان هزاره سوم (قرن 21) تحولات جهانی عرصه آموزش‌وپرورش و یادگیری است. مسئولیت‌های آموزش‌وپرورش هرکشور و مؤسسه‌ها و نهادهای آموزشی در عصر جهانی‌شدن دستخوش تغییرات و دگرگونی‌های عمیق فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فناوری‌های نوپدید ‌شده و به‌خصوص پیدایش فضای مجازی شده که برای همه کشورها در زمره موضوعات با اولویت اصلی و جزء مسائل بسیار حساس هست، زیرا آموزش‌وپرورش و نهادهای آموزشی و تربیتی از‌یک‌سو باید نقش فعلی خود را برای پاسخ‌گویی به نیازها، ویژگی‌ها و اولویت‌های دولت و ملت حفظ کرده و از سوی دیگر باید برای دستیابی به توسعه خود و تربیت شهروندان امروزی و آینده در تراز کیفیت جهانی و هم‌خوانی و پاسخ‌گویی به نیازهای بازار جهانی در یک فضای گسترده و کمتر مدیریت‌پذیر اما با رویکرد فضای ایمن و سلامت یادگیری با همه کشورها و سامانه‌های آموزشی همکاری و رقابت مستمر داشته باشند.
بدین‌سبب چاره‌ای جز شناخت دقیق و عالمانه از وضعیت فعلی و پیش‌ِرو و نیز رصد آینده یا به عبارت بهتر آینده‌پژوهی و آینده‌نگاری در کسب و تولید دانش و اطلاعات، خلاقیت، نوآوری و تربیت نسل تمدن‌ساز برای زمان حال و آینده را ندارد. یکی از 15 چالش برنامه جهانی هزاره سوم حکمرانی جهانی فناوری اطلاعات است که از چالش اصلی و تأثیرگذار جدی برای همه برنامه‌های توسعه به‌خصوص آموزش‌وپرورش کشورها محسوب می‌شود.
بدیهی است که دستگاه‌ها و مؤسسات آموزشی برای فائق‌آمدن بر این چالش عظیم باید علاوه‌ بر شناخت و آگاهی مناسب و تقویت همه‌جانبه مؤلفه‌های کلیدی توسعه نظام آموزشی، ‌باید نسبت به شناخت و تحولات نمایی فناوری ارتباطات و اطلاعات و نوپدیده‌های متأثر از آن مانند فضای مجازی و نحوه مواجه‌شدن و مدیریت هوشمندانه در فضای تعاملات گسترده و با خدمات فزاینده برای تبدیل این چالش بزرگ به فرصت طلایی با رویکرد فضای بزرگ یادگیری ایمن و سلامت اقدام کنند و مخاطرات تحولات حکمرانی جهانی فناوری و نوپدیده‌های متأثر از آن را در نظام‌های آموزشی به‌خصوص در آموزش‌وپرورش با اقدام و عمل قابل‌اعتماد و اطمینان‌بخش و متناسب حذف کنند.
بدون هیچ تردید و مسامحه باید پذیرفت که این چالش اصلی هزاره سوم و تأثیر آن در کنار چالش‌های دیگر نقش تعیین‌کننده‌ای را برای تغییر نگرش و باور مدیران و تصمیم‌گیران، سیاست‌گذاری و تعیین راهبردها، برنامه‌ریزی و عملکرد متولیان دستگاه‌های آموزشی به‌ویژه آموزش‌وپرورش داشته و نمی‌توان نگاهی مستقل به تغییر و تحولات چالش‌های بیان‌شده به‌خصوص دو چالش آموزش و یادگیری و حکمرانی جهانی فناوری ارتباطات و اطلاعات و اثر هرکدام در سطح ملی و بین‌المللی داشت. ضرورت توجه به تفکر خلاق واگرا در بهره‌مندی هوشمندانه و تلفیقی با نقش تنظیم‌کنندگی حکمرانی فناوری اطلاعات در ارتقای کیفیت نظام آموزش‌وپرورش هزاره سوم از الزامات اساسی است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.