|

اظهارنظر رئیس‌جمهور درباره پیام‌رسان‌های داخلی و خارجی

فیلتر یا رفع انحصار

شرق: روحانی گفت: «هدف از ایجاد و تقویت نرم‌افزارها و پیام‌رسان‌های داخلی فیلتر یا مسدودکردن دسترسی‌ها نباید باشد، بلکه باید با هدف رفع انحصار در پیام‌رسان‌ها انجام شود». اما برخی رسانه‌ها به‌نقل از رئیس مرکز ملی فضای مجازی آن را به دستور رئیس‌جمهور برای بستن تلگرام تعبیر کردند. جمله ابتدای این گزارش را حسن روحانی روز سه‌شنبه و در دیدار نوروزی جمعی از وزرا، استانداران و مدیران دستگاه‌های اجرائی اعلام کرد و این‌طور افزود: «مردم ولی‌نعمت مسئولان و عامل اصلی امنیت و وحدت جامعه هستند و همه تلاش‌ها باید در راستای خدمت به مردم و ایجاد فضایی امن‌تر و توأم با آرامش و آسایش بیشتر برای آنان باشد». رئیس‌جمهور با بیان اینکه خواست مردم از دولتی که به آن رأی داده‌اند، تلاش بیشتر برای تقویت رفاه و امنیت است، گام‌برداشتن در مسیر گسترش بیشتر دسترسی به فضای ارتباطی، اطلاعات و قدرت انتخاب مردم را ضروری خواند و تأکید کرد: داشتن پیام‌رسان‌های ایرانی، توانمند، امن و ارزان که بتوانند مشکل و نیازهای مردم را حل کنند، بی‌تردید باعث افتخار همگان خواهد بود و هدف از ایجاد و تقویت نرم‌افزارها و پیام‌رسان‌های داخلی فیلتر یا مسدودکردن دسترسی‌ها نباید باشد، بلکه باید با هدف رفع انحصار در پیام‌رسان‌ها انجام شود». روحانی آموزش استفاده بهینه از فضای مجازی و تدوین محتوای مناسب و خوب برای انتشار در این فضا را نیز ضروری خواند و گفت: «فضای مجازی خوب با تولید محتوای خوب، جذاب و مفید و نه صرفا با انحصار و محدودکردن آن، تأمین خواهد شد». جزئیات بیشتری از این خبر را وب‌سایت جماران در گفت‌وگو با دو نماینده حاضر در این جلسه این‌طور منتشر کرد: جلال میرزایی نماینده مجلس شورای اسلامی که در جلسه رئیس‌جمهور با جمعی از مدیران ارشد کشوری حضور داشت، دراین‌باره اظهار کرد: آقای رئیس‌جمهور گفت که ما نباید با این نوع کارها در جامعه التهاب ایجاد کنیم. وی افزود: رئیس‌جمهور گفت تلگرام یک ابزار اطلاع‌رسانی است که ۹۵ درصد محتوای آن مفید است و شاید پنج درصد آن مشکل‌ساز باشد؛ از این رو ما باید محتوای آن را درست کنیم. فراموش نکنیم که با مسدودکردن تلگرام ۲۰۰‌ هزار فرصت شغلی از بین می‌رود و در این زمینه باید همه جوانب در نظر گرفته شود. این نماینده مجلس در ادامه گفت: آقای روحانی اشاره کرد که همگان روی تولید ابزار اطلاع‌رسانی که در داخل وجود داشته باشد و انحصار را از تلگرام بگیرد، اتفاق نظر دارند؛ ما باید در کنار تلگرام پیام‌رسان‌های داخلی را تولید کنیم و هیچ‌کس مخالف این نیست که انحصار از تلگرام گرفته شود، اما راه‌حل این نیست که تلگرام را ببندیم تا در داخل یک پیام‌رسان تولید کنیم. وی بیان کرد: آقای روحانی همچنین به موردی اشاره کرد که یک‌عده تبلیغ پیام‌رسانی را کردند که وقتی آمار کاربران آن به ۱۵۰‌ هزار نفر رسیده، قفل شده است. تأکید رئیس‌جمهور بر این بود که ما باید ابتدا نرم‌افزار و پیام‌رسان موفقی را تولید کنیم، بعد با تلگرام مقابله کنیم و نظر رئیس‌جمهور این بود که این موضوع باید با تدبیر حل شود. میرزایی اظهار كرد: ایشان نظرش این بود که با فیلترکردن تلگرام مشکلی حل نخواهد شد. وی روی امنیت پیام‌رسان‌های داخلی نیز تأکید داشت و گفت: ما باید مطمئن شویم که آیا پیام‌رسان‌های داخلی می‌توانند امنیت پیام‌های خانوادگی کاربران را تأمین کنند؟ آقای روحانی در ارتباط با امنیت پیام‌رسان‌ها نیز توضیحاتی ارائه داد که دولت با تولید پیام‌رسان‌های داخلی مخالفتی ندارد اما معتقد است راه اقبال نشان‌دادن مردم به پیام‌رسان‌های داخلی، مسدود یا فیلترکردن تلگرام نیست. زهرا ساعی سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی نیز پس از پایان جلسه با رئیس‌جمهور، در مورد فیلترینگ تلگرام این‌طور گفت: اصلا قصد فیلترینگ نیست و هیچ مرجع، نهاد یا هیچ‌کسی اعلام نکرده که قرار است فیلترینگ تلگرام اتفاق بیفتد. وی در مورد صحبت‌های روز سه‌شنبه ۱۴ فروردین ماه رئیس‌جمهور در مورد فیلترینگ تلگرام اظهار كرد: صحبت‌هایی که آقای رئیس‌جمهور داشتند در مورد این بود که بحث فیلترینگ به این صورت نبوده است. یعنی اصلا قصد فیلترینگ نیست و هیچ مرجع، نهاد یا هیچ کسی اعلام نکرده که قرار است فیلترینگ تلگرام اتفاق بیفتد و عنوان کردند که این یک شایعه است و اصلا به این صورت نحوه برخورد درست نیست. اگر قرار است نظارتی شود، بحث تأمین امنیت و آسایش و رضایت مردم است. باید رضایت مردم جلب و خواسته مردم تأمین شود. با صراحت گفتند که بیشتر رفع انحصار است تا فیلترینگ و می‌خواهند از این انحصار خارج کنند.
تصمیم درباره تلگرام اعلام می‌شود
این ماجرا اما سمت‌و‌سوی دیگری نیز داشت و در همین روز بر اساس خبری که خبرگزاری‌های اصولگرا منتشر کردند، ابوالحسن فیروزآبادی، دبیر شورای عالی فضای مجازی، درباره جلسه روز گذشته رئیس‌جمهور و گفته‌های او، در اظهارنظر مفصلی درباره تلگرام و خسارت‌ها، ضرر و زیان‌های آن صحبت کرد. خبری که شروع آن در خبرگزاری فارس این‌گونه منتشر شد: «رئیس مرکز ملی فضای مجازی از دستور رئیس‌جمهور برای خروج از فضای انحصار در پیام‌رسان‌های خارجی خبر داد و گفت: شورای عالی فضای مجازی تصمیم خود را درباره تلگرام در زمان مناسب اعلام می‌کند. فیروزآبادی با اشاره به انحصار پیام‌رسان تلگرام در ایران تأکید کرد: خروج از این انحصار دستور رئیس‌جمهور است و همین امروز هم در جلسه‌ای که پیش ایشان بودیم، بحث خروج از انحصار در پیام‌رسان‌ها را مطرح کردند؛ هرچند به‌طور مشخص نامی از تلگرام نبردند؛ اما فقط تلگرام در ایران انحصار دارد. او درباره برنامه‌های سال 97 شورای عالی فضای مجازی گفت: بیشترین تمرکز ما ساماندهی فضای مجازی بر اساس سند الزامات شبکه ملی اطلاعات، مدیریت و امنیت فضای مجازی و اقتصاد این فضا است. او اتفاق پیش‌رو را به استعماری نوین تشبیه کرد و گفت: در این شرایط، همه دنیا را در ایده‌آل خود به کارگران شرکت‌های بزرگ تبدیل می‌کنند؛ بنابراین این موضوع را در شورای عالی فضای مجازی با همکاری بانک مرکزی و نهادهای پولی بررسی می‌کنیم. فیروزآبادی با بیان اینکه تلگرام در دو بخش ارتباطی از طریق گروه‌ها و رسانه‌ای از طریق کانال‌ها فعالیت داشته است، ادامه داد: از چند ماه پیش، تلگرام سندی 32صفحه‌ای منتشر و اعلام کرد با روش آیکو (یکی از راه‌های جمع‌آوری مالی برای پروژه‌های رمز ارز) می‌خواهد سکوی پیام‌رسان را تبدیل به سکوی اقتصادی کند. برای این کارکرد تلگرام، ملاحظات خاصی وجود دارد؛ چراکه بناست از تکنولوژی بلاک‌چین بلادرنگ استفاده کنند؛ یعنی بدون هیچ تأخیری و چیزی شبیه شبکه شتاب پول دیجیتال آنها یعنی گرم جابه‌جا می‌شود. علاوه بر آن، برای تمام معاملات هم حق کمیسیون دریافت می‌کنند. دبیر شورای عالی فضای مجازی ادامه داد: تلگرام با این شرایط می‌خواهد در کشور ما تبدیل به شرکت بیمه، آژانس املاک و... شود و معاملات را بین دو طرف مستقل از اینکه قانونی یا غیرقانونی است یا استانداردهای لازم را دارد، کاملا مستقل از هرگونه نظارتی دنبال کند. ما این را جسارتی به فضای اقتصادی کشور می‌دانیم و این نگرانی را ایجاد کرده که یکباره با معضلاتی مانند تضعیف پول ملی و خلق پولی که ناشی از تولید کالا و صادرات نیست، مواجه شویم؛ پولی که در شبکه جابه‌جا می‌شود و هرچه در آن خرج می‌شود، معادل آن دارایی از کشور خارج می‌شود.
تلگرام در حال تبدیل‌شدن به شرکت هرمی
به اعتقاد او، تلگرام در حال تبدیل‌شدن به شرکت هرمی مجازی است، با این تفاوت که شرکت‌های هرمی با چندصد‌هزار نفر فعالیت غیرقانونی خود را ادامه می‌دادند؛ اما در تلگرام چندین ‌میلیون نفر فعال هستند و اگر هشدارهای لازم را ندهیم و با مدیران آن ارتباط نگیریم، می‌تواند ضررهای زیادی به بار بیاورد. دبیر شورای عالی فضای مجازی همچنین تأکید کرد: اگر اجازه دهیم تلگرام به این نحو وارد فضای اقتصادی کشور شود، ده‌ها شغل که به شکل آژانس در کشور فعالیت می‌کنند و ‌میلیون‌ها نفر در آن شاغل هستند، از بین خواهند رفت.
شرق: روحانی گفت: «هدف از ایجاد و تقویت نرم‌افزارها و پیام‌رسان‌های داخلی فیلتر یا مسدودکردن دسترسی‌ها نباید باشد، بلکه باید با هدف رفع انحصار در پیام‌رسان‌ها انجام شود». اما برخی رسانه‌ها به‌نقل از رئیس مرکز ملی فضای مجازی آن را به دستور رئیس‌جمهور برای بستن تلگرام تعبیر کردند. جمله ابتدای این گزارش را حسن روحانی روز سه‌شنبه و در دیدار نوروزی جمعی از وزرا، استانداران و مدیران دستگاه‌های اجرائی اعلام کرد و این‌طور افزود: «مردم ولی‌نعمت مسئولان و عامل اصلی امنیت و وحدت جامعه هستند و همه تلاش‌ها باید در راستای خدمت به مردم و ایجاد فضایی امن‌تر و توأم با آرامش و آسایش بیشتر برای آنان باشد». رئیس‌جمهور با بیان اینکه خواست مردم از دولتی که به آن رأی داده‌اند، تلاش بیشتر برای تقویت رفاه و امنیت است، گام‌برداشتن در مسیر گسترش بیشتر دسترسی به فضای ارتباطی، اطلاعات و قدرت انتخاب مردم را ضروری خواند و تأکید کرد: داشتن پیام‌رسان‌های ایرانی، توانمند، امن و ارزان که بتوانند مشکل و نیازهای مردم را حل کنند، بی‌تردید باعث افتخار همگان خواهد بود و هدف از ایجاد و تقویت نرم‌افزارها و پیام‌رسان‌های داخلی فیلتر یا مسدودکردن دسترسی‌ها نباید باشد، بلکه باید با هدف رفع انحصار در پیام‌رسان‌ها انجام شود». روحانی آموزش استفاده بهینه از فضای مجازی و تدوین محتوای مناسب و خوب برای انتشار در این فضا را نیز ضروری خواند و گفت: «فضای مجازی خوب با تولید محتوای خوب، جذاب و مفید و نه صرفا با انحصار و محدودکردن آن، تأمین خواهد شد». جزئیات بیشتری از این خبر را وب‌سایت جماران در گفت‌وگو با دو نماینده حاضر در این جلسه این‌طور منتشر کرد: جلال میرزایی نماینده مجلس شورای اسلامی که در جلسه رئیس‌جمهور با جمعی از مدیران ارشد کشوری حضور داشت، دراین‌باره اظهار کرد: آقای رئیس‌جمهور گفت که ما نباید با این نوع کارها در جامعه التهاب ایجاد کنیم. وی افزود: رئیس‌جمهور گفت تلگرام یک ابزار اطلاع‌رسانی است که ۹۵ درصد محتوای آن مفید است و شاید پنج درصد آن مشکل‌ساز باشد؛ از این رو ما باید محتوای آن را درست کنیم. فراموش نکنیم که با مسدودکردن تلگرام ۲۰۰‌ هزار فرصت شغلی از بین می‌رود و در این زمینه باید همه جوانب در نظر گرفته شود. این نماینده مجلس در ادامه گفت: آقای روحانی اشاره کرد که همگان روی تولید ابزار اطلاع‌رسانی که در داخل وجود داشته باشد و انحصار را از تلگرام بگیرد، اتفاق نظر دارند؛ ما باید در کنار تلگرام پیام‌رسان‌های داخلی را تولید کنیم و هیچ‌کس مخالف این نیست که انحصار از تلگرام گرفته شود، اما راه‌حل این نیست که تلگرام را ببندیم تا در داخل یک پیام‌رسان تولید کنیم. وی بیان کرد: آقای روحانی همچنین به موردی اشاره کرد که یک‌عده تبلیغ پیام‌رسانی را کردند که وقتی آمار کاربران آن به ۱۵۰‌ هزار نفر رسیده، قفل شده است. تأکید رئیس‌جمهور بر این بود که ما باید ابتدا نرم‌افزار و پیام‌رسان موفقی را تولید کنیم، بعد با تلگرام مقابله کنیم و نظر رئیس‌جمهور این بود که این موضوع باید با تدبیر حل شود. میرزایی اظهار كرد: ایشان نظرش این بود که با فیلترکردن تلگرام مشکلی حل نخواهد شد. وی روی امنیت پیام‌رسان‌های داخلی نیز تأکید داشت و گفت: ما باید مطمئن شویم که آیا پیام‌رسان‌های داخلی می‌توانند امنیت پیام‌های خانوادگی کاربران را تأمین کنند؟ آقای روحانی در ارتباط با امنیت پیام‌رسان‌ها نیز توضیحاتی ارائه داد که دولت با تولید پیام‌رسان‌های داخلی مخالفتی ندارد اما معتقد است راه اقبال نشان‌دادن مردم به پیام‌رسان‌های داخلی، مسدود یا فیلترکردن تلگرام نیست. زهرا ساعی سخنگوی کمیسیون اجتماعی مجلس شورای اسلامی نیز پس از پایان جلسه با رئیس‌جمهور، در مورد فیلترینگ تلگرام این‌طور گفت: اصلا قصد فیلترینگ نیست و هیچ مرجع، نهاد یا هیچ‌کسی اعلام نکرده که قرار است فیلترینگ تلگرام اتفاق بیفتد. وی در مورد صحبت‌های روز سه‌شنبه ۱۴ فروردین ماه رئیس‌جمهور در مورد فیلترینگ تلگرام اظهار كرد: صحبت‌هایی که آقای رئیس‌جمهور داشتند در مورد این بود که بحث فیلترینگ به این صورت نبوده است. یعنی اصلا قصد فیلترینگ نیست و هیچ مرجع، نهاد یا هیچ کسی اعلام نکرده که قرار است فیلترینگ تلگرام اتفاق بیفتد و عنوان کردند که این یک شایعه است و اصلا به این صورت نحوه برخورد درست نیست. اگر قرار است نظارتی شود، بحث تأمین امنیت و آسایش و رضایت مردم است. باید رضایت مردم جلب و خواسته مردم تأمین شود. با صراحت گفتند که بیشتر رفع انحصار است تا فیلترینگ و می‌خواهند از این انحصار خارج کنند.
تصمیم درباره تلگرام اعلام می‌شود
این ماجرا اما سمت‌و‌سوی دیگری نیز داشت و در همین روز بر اساس خبری که خبرگزاری‌های اصولگرا منتشر کردند، ابوالحسن فیروزآبادی، دبیر شورای عالی فضای مجازی، درباره جلسه روز گذشته رئیس‌جمهور و گفته‌های او، در اظهارنظر مفصلی درباره تلگرام و خسارت‌ها، ضرر و زیان‌های آن صحبت کرد. خبری که شروع آن در خبرگزاری فارس این‌گونه منتشر شد: «رئیس مرکز ملی فضای مجازی از دستور رئیس‌جمهور برای خروج از فضای انحصار در پیام‌رسان‌های خارجی خبر داد و گفت: شورای عالی فضای مجازی تصمیم خود را درباره تلگرام در زمان مناسب اعلام می‌کند. فیروزآبادی با اشاره به انحصار پیام‌رسان تلگرام در ایران تأکید کرد: خروج از این انحصار دستور رئیس‌جمهور است و همین امروز هم در جلسه‌ای که پیش ایشان بودیم، بحث خروج از انحصار در پیام‌رسان‌ها را مطرح کردند؛ هرچند به‌طور مشخص نامی از تلگرام نبردند؛ اما فقط تلگرام در ایران انحصار دارد. او درباره برنامه‌های سال 97 شورای عالی فضای مجازی گفت: بیشترین تمرکز ما ساماندهی فضای مجازی بر اساس سند الزامات شبکه ملی اطلاعات، مدیریت و امنیت فضای مجازی و اقتصاد این فضا است. او اتفاق پیش‌رو را به استعماری نوین تشبیه کرد و گفت: در این شرایط، همه دنیا را در ایده‌آل خود به کارگران شرکت‌های بزرگ تبدیل می‌کنند؛ بنابراین این موضوع را در شورای عالی فضای مجازی با همکاری بانک مرکزی و نهادهای پولی بررسی می‌کنیم. فیروزآبادی با بیان اینکه تلگرام در دو بخش ارتباطی از طریق گروه‌ها و رسانه‌ای از طریق کانال‌ها فعالیت داشته است، ادامه داد: از چند ماه پیش، تلگرام سندی 32صفحه‌ای منتشر و اعلام کرد با روش آیکو (یکی از راه‌های جمع‌آوری مالی برای پروژه‌های رمز ارز) می‌خواهد سکوی پیام‌رسان را تبدیل به سکوی اقتصادی کند. برای این کارکرد تلگرام، ملاحظات خاصی وجود دارد؛ چراکه بناست از تکنولوژی بلاک‌چین بلادرنگ استفاده کنند؛ یعنی بدون هیچ تأخیری و چیزی شبیه شبکه شتاب پول دیجیتال آنها یعنی گرم جابه‌جا می‌شود. علاوه بر آن، برای تمام معاملات هم حق کمیسیون دریافت می‌کنند. دبیر شورای عالی فضای مجازی ادامه داد: تلگرام با این شرایط می‌خواهد در کشور ما تبدیل به شرکت بیمه، آژانس املاک و... شود و معاملات را بین دو طرف مستقل از اینکه قانونی یا غیرقانونی است یا استانداردهای لازم را دارد، کاملا مستقل از هرگونه نظارتی دنبال کند. ما این را جسارتی به فضای اقتصادی کشور می‌دانیم و این نگرانی را ایجاد کرده که یکباره با معضلاتی مانند تضعیف پول ملی و خلق پولی که ناشی از تولید کالا و صادرات نیست، مواجه شویم؛ پولی که در شبکه جابه‌جا می‌شود و هرچه در آن خرج می‌شود، معادل آن دارایی از کشور خارج می‌شود.
تلگرام در حال تبدیل‌شدن به شرکت هرمی
به اعتقاد او، تلگرام در حال تبدیل‌شدن به شرکت هرمی مجازی است، با این تفاوت که شرکت‌های هرمی با چندصد‌هزار نفر فعالیت غیرقانونی خود را ادامه می‌دادند؛ اما در تلگرام چندین ‌میلیون نفر فعال هستند و اگر هشدارهای لازم را ندهیم و با مدیران آن ارتباط نگیریم، می‌تواند ضررهای زیادی به بار بیاورد. دبیر شورای عالی فضای مجازی همچنین تأکید کرد: اگر اجازه دهیم تلگرام به این نحو وارد فضای اقتصادی کشور شود، ده‌ها شغل که به شکل آژانس در کشور فعالیت می‌کنند و ‌میلیون‌ها نفر در آن شاغل هستند، از بین خواهند رفت.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.