|

آتن؛ همزاد تهران

صبا زواره‌ای

منظره طلوع خورشید بر فراز دریا را از دست داده‌ام. حدود 9صبح است که از کابین بیرون می‌زنم تا گشتی در عرشه کشتی بزنم. از انبوه مسافران شب گذشته خبری نیست. «واسیلیکی» برایم توضیح می‌دهد که اغلب اهالی آلبانی، بلغارستان و دیگر کشورهای آن منطقه بوده‌اند و در ایگومنیتسا (Igoumenitsa) کشتی را ترک کرده‌اند. بعد از من می‌پرسد. خیلی هیجان‌زده است که دختری ایرانی را در سفر می‌بیند. می‌گوید سال‌هاست که دیگر به چهره‌ای که رسانه‌ها از ایران ارایه می‌دهند باوری ندارد، اما هرگز فرصت این را نداشته که پی کنجکاوی‌هایش را بگیرد. صحبتمان گل انداخته که از ادامه مسیرم می‌پرسد. برایم روی نقشه‌ای که خودش می‌کشد توضیح می‌دهد که برنامه‌ام منطقی نیست و بهتر است برای رسیدن به شمال یونان از آتن راهم را ادامه دهم. پیشنهاد می‌دهد که تا آتن من را ببرد تا همسفر باشیم و فرصتی باشد که چندساعتی گپ بزنیم. پیش از ترک کشتی یک‌ساعتی را روی عرشه می‌گذرانیم. دورتادورمان را با فاصله، کوه‌ها گرفته‌اند. اینطور به نظر می‌آید که ما در یک دریاچه هستیم، اما درواقع هرکدام از کوه‌ها جزیره‌ای کوچک است. حدود دو ظهر است که بی‌آنکه ایده‌ای از جای خوابم در آتن داشته ‌باشم، سوار ماشین هستم و از دل کشتی پهلوگرفته، به خشکی سُر می‌خورم و به خاک یونان در پاترا (Patra) پا می‌گذارم. کمی جلوتر، بزرگراه تبدیل به جاده باریک دوطرفه‌ای می‌شود. گلایه می‌کند که اوضاع جاده‌های این کشور خراب است و ساخت یک بزرگراه بین پاترا و آتن، از مهم‌ترین شهرهای یونان، باید سال‌ها طول بکشد. در رستورانی بین‌راهی می‌ایستیم تا ناهار بخوریم. روی وب‌سایت کوچ سرفینگ (couchsurfing.com) ده‌ها درخواست می‌فرستم تا چند ساعت دیگر که وارد آتن می‌شویم دست‌کم یک جواب مثبت گرفته ‌باشم. باقی مسیر کمابیش کنار دریا می‌گذرد بر دامنه کوه‌هایی که با شیب به دریا منتهی می‌شود با درختانی تیره‌رنگ. در نوار ساحلی شمال شبه‌جزیره پلوپونز (Peloponnese) به‌سوی شرق می‌رویم تا با عبور از کانال دست‌ساز کورینت (Corinth) به آتن که در جنوب‌شرق بخش اصلی خاک یونان است برسیم. در تمام راه قدم‌به‌قدم ماکت‌های کوچک کلیسا مشابه صندوق صدقات کنار جاده قرار گرفته ‌است. راننده‌ توضیح می‌دهد که این ماکت‌ها، یادبود کسانی است که در تصادفات جاده در این نقاط کشته شده‌اند و پس از سانحه، افراد خانواده و گاهی غریبه‌ها آنها را در محل حادثه قرار می‌دهند. دورتر ماکت‌هایی از اماکن مقدس در مقیاس بزرگ‌تر در کارگاه‌های کوچک کنار جاده دیده می‌شود؛ در ابعادی که به‌وضوح کاربردی نیستند و صرفا کاربری تزیینی دارند و مردم آنها را برای باغ‌ها و حیاط‌هایشان می‌خرند. جنس ارتباط مردم با مذهب ارتدوکس برایم چنان آشنا و قابل‌درک است که راجع به‌ آن سوال نمی‌کنم. آتن شهری است پر از فرازونشیب. از خیابانی عبور می‌کنیم، واسیلیکی انگشتش را به سمتی نشانه می‌رود و تپه عظیم آکروپولیس را از دور نشانم می‌دهد. ساعت شش بعدازظهر، با او و پسرش در میدان سینتاگما (Syntagma) خداحافظی می‌کنم. دیدارم با میدانی که پویایی و حیاط اجتماعی‌اش را مدت‌ها تحسین کرده‌ام، در اولین برخورد به کافه‌ای محدود می‌شود که اینترنت داشته‌ باشد و بتوانم به‌سرعت جایی برای خواب شبم دست‌وپا کنم. ساعت 10شب است که بالاخره بعد از چهارساعت اضطراب و ناامیدی، به‌کمک دوستی در ایران، با الف آشنا می‌شوم که اتاقی اضافی در خوابگاه دانشگاه دارد و با میهمان‌نوازی می‌پذیرد که اتاق را در اختیارم بگذارد. در مسیر دانشگاه، تعدد نیروهای ضدشورش بیش از هرچیزی توجهم را جلب می‌کند. همین‌طور که در تاریکی مقصدم را می‌جویم، پیش خود به راهی که از لندن پیموده‌ام فکر می‌کنم. انگار ذره‌ذره به ایران نزدیک‌تر شده‌ام. آتن برای من یادآور تهران است؛ گرچه پیچیدگی‌های تهران را ندارد و ساده‌تر کلافگی‌اش را بیرون می‌ریزد، اما در آن نشانه‌هایی هست که مقصدی را یادآوری می‌کند که سه‌سال پیش مبدا سفرم بود.ش
منظره طلوع خورشید بر فراز دریا را از دست داده‌ام. حدود 9صبح است که از کابین بیرون می‌زنم تا گشتی در عرشه کشتی بزنم. از انبوه مسافران شب گذشته خبری نیست. «واسیلیکی» برایم توضیح می‌دهد که اغلب اهالی آلبانی، بلغارستان و دیگر کشورهای آن منطقه بوده‌اند و در ایگومنیتسا (Igoumenitsa) کشتی را ترک کرده‌اند. بعد از من می‌پرسد. خیلی هیجان‌زده است که دختری ایرانی را در سفر می‌بیند. می‌گوید سال‌هاست که دیگر به چهره‌ای که رسانه‌ها از ایران ارایه می‌دهند باوری ندارد، اما هرگز فرصت این را نداشته که پی کنجکاوی‌هایش را بگیرد. صحبتمان گل انداخته که از ادامه مسیرم می‌پرسد. برایم روی نقشه‌ای که خودش می‌کشد توضیح می‌دهد که برنامه‌ام منطقی نیست و بهتر است برای رسیدن به شمال یونان از آتن راهم را ادامه دهم. پیشنهاد می‌دهد که تا آتن من را ببرد تا همسفر باشیم و فرصتی باشد که چندساعتی گپ بزنیم. پیش از ترک کشتی یک‌ساعتی را روی عرشه می‌گذرانیم. دورتادورمان را با فاصله، کوه‌ها گرفته‌اند. اینطور به نظر می‌آید که ما در یک دریاچه هستیم، اما درواقع هرکدام از کوه‌ها جزیره‌ای کوچک است. حدود دو ظهر است که بی‌آنکه ایده‌ای از جای خوابم در آتن داشته ‌باشم، سوار ماشین هستم و از دل کشتی پهلوگرفته، به خشکی سُر می‌خورم و به خاک یونان در پاترا (Patra) پا می‌گذارم. کمی جلوتر، بزرگراه تبدیل به جاده باریک دوطرفه‌ای می‌شود. گلایه می‌کند که اوضاع جاده‌های این کشور خراب است و ساخت یک بزرگراه بین پاترا و آتن، از مهم‌ترین شهرهای یونان، باید سال‌ها طول بکشد. در رستورانی بین‌راهی می‌ایستیم تا ناهار بخوریم. روی وب‌سایت کوچ سرفینگ (couchsurfing.com) ده‌ها درخواست می‌فرستم تا چند ساعت دیگر که وارد آتن می‌شویم دست‌کم یک جواب مثبت گرفته ‌باشم. باقی مسیر کمابیش کنار دریا می‌گذرد بر دامنه کوه‌هایی که با شیب به دریا منتهی می‌شود با درختانی تیره‌رنگ. در نوار ساحلی شمال شبه‌جزیره پلوپونز (Peloponnese) به‌سوی شرق می‌رویم تا با عبور از کانال دست‌ساز کورینت (Corinth) به آتن که در جنوب‌شرق بخش اصلی خاک یونان است برسیم. در تمام راه قدم‌به‌قدم ماکت‌های کوچک کلیسا مشابه صندوق صدقات کنار جاده قرار گرفته ‌است. راننده‌ توضیح می‌دهد که این ماکت‌ها، یادبود کسانی است که در تصادفات جاده در این نقاط کشته شده‌اند و پس از سانحه، افراد خانواده و گاهی غریبه‌ها آنها را در محل حادثه قرار می‌دهند. دورتر ماکت‌هایی از اماکن مقدس در مقیاس بزرگ‌تر در کارگاه‌های کوچک کنار جاده دیده می‌شود؛ در ابعادی که به‌وضوح کاربردی نیستند و صرفا کاربری تزیینی دارند و مردم آنها را برای باغ‌ها و حیاط‌هایشان می‌خرند. جنس ارتباط مردم با مذهب ارتدوکس برایم چنان آشنا و قابل‌درک است که راجع به‌ آن سوال نمی‌کنم. آتن شهری است پر از فرازونشیب. از خیابانی عبور می‌کنیم، واسیلیکی انگشتش را به سمتی نشانه می‌رود و تپه عظیم آکروپولیس را از دور نشانم می‌دهد. ساعت شش بعدازظهر، با او و پسرش در میدان سینتاگما (Syntagma) خداحافظی می‌کنم. دیدارم با میدانی که پویایی و حیاط اجتماعی‌اش را مدت‌ها تحسین کرده‌ام، در اولین برخورد به کافه‌ای محدود می‌شود که اینترنت داشته‌ باشد و بتوانم به‌سرعت جایی برای خواب شبم دست‌وپا کنم. ساعت 10شب است که بالاخره بعد از چهارساعت اضطراب و ناامیدی، به‌کمک دوستی در ایران، با الف آشنا می‌شوم که اتاقی اضافی در خوابگاه دانشگاه دارد و با میهمان‌نوازی می‌پذیرد که اتاق را در اختیارم بگذارد. در مسیر دانشگاه، تعدد نیروهای ضدشورش بیش از هرچیزی توجهم را جلب می‌کند. همین‌طور که در تاریکی مقصدم را می‌جویم، پیش خود به راهی که از لندن پیموده‌ام فکر می‌کنم. انگار ذره‌ذره به ایران نزدیک‌تر شده‌ام. آتن برای من یادآور تهران است؛ گرچه پیچیدگی‌های تهران را ندارد و ساده‌تر کلافگی‌اش را بیرون می‌ریزد، اما در آن نشانه‌هایی هست که مقصدی را یادآوری می‌کند که سه‌سال پیش مبدا سفرم بود.ش

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.