|

و پله‌هایی که هنوز باقی‌ است

مهرداد حجتی

در سال‌های پایانی دهه 60 تا یکی، دو سالی پس از دهه 70 هرگاه فرصتی دست می‌داد عصرها فاصله بین ساختمان رادیو در میدان ارک - محل فعالیتم - تا ساختمان روزنامه اطلاعات در سه‌راهی خیام را پیاده طی می‌کردم تا دوستانی را در آنجا ملاقات کنم. غالبا از پیش قراری نداشتیم. معاهده‌ای نانوشته عصرها ما را در آن «پاتوق فرهنگی» گرد هم می‌آورد. هم چای بود و هم سیگار. خیلی‌ها بودند. هر کس کار تازه‌اش را می‌خواند. شعر، نمایشنامه یا داستان. محفل انسی بود. ساعت‌ها که می‌نشستی باز هم نکته‌ای بود که بشنوی. در آن میان دو نفر بیش از دیگران به چشم می‌آمدند. «اصغر شیرزادی» و «حمیدرضا زاهدی». از آن‌رو که میانداری و میزبانی با آنها بود. محفل انسی که پیرامون مهر این دو شکل می‌گرفت سال‌ها ادامه داشت. تا همین اواخر که هر دو بزرگوار بازنشسته شدند و آن محفل هم از سکه افتاد. نقش حمیدرضا در شکل‌گیری آن محفل چنان پررنگ بود که بی‌حضور او هرگز شکل نمی‌گرفت. در آن سال‌های پررفت و آمد - سال‌های دهه 60 و 70 - حمید رضا زاهدی مسوولیت‌های مهمی در روزنامه به عهده داشت. از سردبیری روزنامه گرفته تا سردبیری اطلاعات بین‌الملل. این اواخر هم که شد سردبیر سالنامه اطلاعات! او از کار مداوم هرگز خسته نشد. آنچه او را این اواخر رنجاند قدرناشناسی برخی بود که نسبت به او روا داشته شد. حمیدرضا زاهدی روزنامه‌نگاری تراز اول، سردبیری متبحر، نویسنده‌ای توانا و مترجمی قابل است. او سه دهه از عمر پرثمر خود را بر سر توسعه روزنامه‌نگاری نوین ایران گذاشت. او به همراه گروهی از نخبگان روزنامه‌نگاری روزنامه اطلاعات را در دهه 60 از یک روزنامه معمولی و کم‌تیراژ به روزنامه‌ای مهم و پرتیراژ بدل کرد. احمد ستاری، سعید پورعزیزی، عبدالعلی رضایی، جلال رفیع، کیومرث صابری‌فومنی، احمد شیرزاد، اصغر شیرزادی و حمیدرضا زاهدی از جمله نخبگانی بودند که توانستند در روزنامه‌نگاری آن دوران تحول به وجود آورند. آنچنانکه در روزنامه کیهان نیز در دوران مسوولیت سیدمحمد خاتمی این تحول رخ داد. در اواخر دهه 70 با بازشدن فضای سیاسی و شکل‌گیری فضای تازه رسانه‌ای، گروه نخبگان تحول‌خواه به روزنامه‌های نوین کوچ کردند تا دوران تازه‌ای را آغاز کنند. در این میان حمیدرضا زاهدی نیز در کنار دیگر نخبگان آغازگر راهی شد که امروزه از آن به عنوان «عصر نوین مطبوعات ایران» یاد می‌کنند. دورانی پرفراز و نشیب که هر روز و ساعت آن آبستن حادثه‌ای بود. روزنامه‌نگارانی که از کار محروم می‌شدند یا... . اما آن گروه که هنوز قلم به دست داشتند، همچنان از عزت آن دفاع کردند و ماندند تا امروز که روزنامه‌نگاری ایران سربلند در جایگاهی رفیع‌تر از پیش ایستاده است و به همت کسانی همچون «حمیدرضا زاهدی» برای عبور از آن همه راه دشوار درود می‌فرستد. نسل امروز روزنامه‌نگاری ایران مدیون خدمات چنین افرادی است که توانسته‌اند این کار دشوار و طاقت‌فرسا را سال‌ها تاب بیاورند تا آن را به جایگاهی که شایسته آن است برسانند. نسل امروز از 30 سال تلاش «حمیدرضا زاهدی» تشکر می‌کند و آن را اجر می‌نهد. امید که بتوان از تجربه گرانبهای سه دهه روزنامه‌نگاری ارزنده او بهره گرفت و چراغی فرا راه نسل نو روشن ساخت. کاش روزنامه اطلاعات کماکان از وجود گرانقدر افرادی همچون زاهدی بهره می‌برد.
* اینک از آن روزهای پرخاطره سال‌ها می‌گذرد. موهای حمیدرضا سپید شده است. رنج روزگار بر پیشانی او شکن آورده است. اما او پخته‌تر و سرسخت‌تر از پیش همچنان پرکار است. او در این سال‌ها داستان‌نویسی و ترجمه را دنبال کرده است. او با طراوت قلم‌اش زندگی‌اش را همچنان شاداب نگاه داشته است. زندگی‌ای پر بار که همچنان ثمر می‌دهد.
در سال‌های پایانی دهه 60 تا یکی، دو سالی پس از دهه 70 هرگاه فرصتی دست می‌داد عصرها فاصله بین ساختمان رادیو در میدان ارک - محل فعالیتم - تا ساختمان روزنامه اطلاعات در سه‌راهی خیام را پیاده طی می‌کردم تا دوستانی را در آنجا ملاقات کنم. غالبا از پیش قراری نداشتیم. معاهده‌ای نانوشته عصرها ما را در آن «پاتوق فرهنگی» گرد هم می‌آورد. هم چای بود و هم سیگار. خیلی‌ها بودند. هر کس کار تازه‌اش را می‌خواند. شعر، نمایشنامه یا داستان. محفل انسی بود. ساعت‌ها که می‌نشستی باز هم نکته‌ای بود که بشنوی. در آن میان دو نفر بیش از دیگران به چشم می‌آمدند. «اصغر شیرزادی» و «حمیدرضا زاهدی». از آن‌رو که میانداری و میزبانی با آنها بود. محفل انسی که پیرامون مهر این دو شکل می‌گرفت سال‌ها ادامه داشت. تا همین اواخر که هر دو بزرگوار بازنشسته شدند و آن محفل هم از سکه افتاد. نقش حمیدرضا در شکل‌گیری آن محفل چنان پررنگ بود که بی‌حضور او هرگز شکل نمی‌گرفت. در آن سال‌های پررفت و آمد - سال‌های دهه 60 و 70 - حمید رضا زاهدی مسوولیت‌های مهمی در روزنامه به عهده داشت. از سردبیری روزنامه گرفته تا سردبیری اطلاعات بین‌الملل. این اواخر هم که شد سردبیر سالنامه اطلاعات! او از کار مداوم هرگز خسته نشد. آنچه او را این اواخر رنجاند قدرناشناسی برخی بود که نسبت به او روا داشته شد. حمیدرضا زاهدی روزنامه‌نگاری تراز اول، سردبیری متبحر، نویسنده‌ای توانا و مترجمی قابل است. او سه دهه از عمر پرثمر خود را بر سر توسعه روزنامه‌نگاری نوین ایران گذاشت. او به همراه گروهی از نخبگان روزنامه‌نگاری روزنامه اطلاعات را در دهه 60 از یک روزنامه معمولی و کم‌تیراژ به روزنامه‌ای مهم و پرتیراژ بدل کرد. احمد ستاری، سعید پورعزیزی، عبدالعلی رضایی، جلال رفیع، کیومرث صابری‌فومنی، احمد شیرزاد، اصغر شیرزادی و حمیدرضا زاهدی از جمله نخبگانی بودند که توانستند در روزنامه‌نگاری آن دوران تحول به وجود آورند. آنچنانکه در روزنامه کیهان نیز در دوران مسوولیت سیدمحمد خاتمی این تحول رخ داد. در اواخر دهه 70 با بازشدن فضای سیاسی و شکل‌گیری فضای تازه رسانه‌ای، گروه نخبگان تحول‌خواه به روزنامه‌های نوین کوچ کردند تا دوران تازه‌ای را آغاز کنند. در این میان حمیدرضا زاهدی نیز در کنار دیگر نخبگان آغازگر راهی شد که امروزه از آن به عنوان «عصر نوین مطبوعات ایران» یاد می‌کنند. دورانی پرفراز و نشیب که هر روز و ساعت آن آبستن حادثه‌ای بود. روزنامه‌نگارانی که از کار محروم می‌شدند یا... . اما آن گروه که هنوز قلم به دست داشتند، همچنان از عزت آن دفاع کردند و ماندند تا امروز که روزنامه‌نگاری ایران سربلند در جایگاهی رفیع‌تر از پیش ایستاده است و به همت کسانی همچون «حمیدرضا زاهدی» برای عبور از آن همه راه دشوار درود می‌فرستد. نسل امروز روزنامه‌نگاری ایران مدیون خدمات چنین افرادی است که توانسته‌اند این کار دشوار و طاقت‌فرسا را سال‌ها تاب بیاورند تا آن را به جایگاهی که شایسته آن است برسانند. نسل امروز از 30 سال تلاش «حمیدرضا زاهدی» تشکر می‌کند و آن را اجر می‌نهد. امید که بتوان از تجربه گرانبهای سه دهه روزنامه‌نگاری ارزنده او بهره گرفت و چراغی فرا راه نسل نو روشن ساخت. کاش روزنامه اطلاعات کماکان از وجود گرانقدر افرادی همچون زاهدی بهره می‌برد.
* اینک از آن روزهای پرخاطره سال‌ها می‌گذرد. موهای حمیدرضا سپید شده است. رنج روزگار بر پیشانی او شکن آورده است. اما او پخته‌تر و سرسخت‌تر از پیش همچنان پرکار است. او در این سال‌ها داستان‌نویسی و ترجمه را دنبال کرده است. او با طراوت قلم‌اش زندگی‌اش را همچنان شاداب نگاه داشته است. زندگی‌ای پر بار که همچنان ثمر می‌دهد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.