مهارتپروری بهجای مدرکپروری
مهرنوش محمدی. کارشناسیارشد روانشناسی
برخی از جوانان درست نمیدانند که از تحصیلات دانشگاهی و دقیقتر بگویم از تحصیلات چه میخواهند و بهحق است اگر دانشآموزان ما در برههای از زمان دچار یأس فلسفی میشوند و با خود میگویند چرا درس میخوانیم؟ در اینجا قرار نیست قضاوتی صورت گیرد یا به دنبال دید منفی به علم و دانش نیستیم، اما آیا واقعا در سیستمهای آموزشی ما علمی که به دانشآموزان داده میشود در حد انتظار است؟ آیا راهکارهای صحیح دانشاندوزی و دانشپژوهی به آنان آموزش داده میشود؟ این هنر آموزشوپرورش است که وقتی دانشآموز میخواهد انتخاب رشته تحصیلی انجام دهد، به وی آگاهی داده نمیشود و با توصیه عمه، خاله و دوست، سرنوشت یک عمر خود را رقم میزند. حتی نظام آموزشی باید بتواند به اندازه کافی به خانوادهها آگاهی بدهد تا آنها قادر به کشف و شکوفایی استعدادهای نوجوانان خود باشند و نوجوانان خود را راهنمایی کنند تا توانمندی واقعی خود را شناخته و به بهترشدن آن بپردازند، نه اینکه چون تب مدرکگرایی در فلان رشته در چندین سال اخیر داغ شده، برخلاف میل فرزندان خود، آنها را مجبور به خواندن رشتهای کنیم که اصلا به آن علاقهای ندارند. مدرسه باید به دانشآموزان یاد بدهد که هدف از انتخاب رشته تحصیلیشان چیست. به آنان بیاموزد که هدف باید کوچک، دقیق و مرحلهای باشد. عده زیادی از افراد هدفهای بسیاری را در زندگی خود دارند، ولی آنها به طور دقیق نمیدانند که چه هدفی در زندگی خود دارند. هنگامی که یک فرد، بیهدف به انتخاب رشتهای میپردازد و شناخت دقیقی از آن ندارد، بعد از گذشت چندینسال از بهترین سالهای عمرش صرفا برای بهدستآوردن حس تأیید اطرافیان به بطالت میگذرد. در نهایت دانشآموز با مشکلاتی روبهرو میشود، از جمله اینکه: هنگام انتخاب شغل، به دلیل تحصیل در رشتهای که به آن علاقه ندارد، ناگزیر به شغلی تن میدهد که هرگز آن شغل را دوست ندارد. همچنین اتلاف زمان و انرژی و صرف هزینههای مادی زیاد و بهدستنیاوردن نتیجه مطلوب از پیامدهای انتخاب رشته تحمیلی است. بهتر است بهجای صرف هزینههای مادی و غیرمادی و هدردادن وقت در رشتههای تحصیلی کمکاربرد و اغلب بدون کاربرد، به یادگیری فن و مهارتهای کاربردی پرداخته شود که جامعه به آن نیاز دارد. این هنر نظام آموزشوپرورش و همینطور همکاری رسانههاست که با آگاهیدادن، خانوادهها را یاری کنند تا بتوانند به کشف و شکوفایی استعدادهای نوجوانان خود بپردازند و آنها را به یادگیری فنون و مهارتهای کاربردی تشویق کنند؛ درواقع همان مهارتپروری بهجای مدرکپروری. خانوادهها با شناخت دقیق از استعداد و توانمندی نوجوان خود میتوانند به فرزندانشان کمک کنند تا از انتخاب رشتههای تحصیلیای که هیچ شناخت دقیقی از آنها ندارند، دوری کنند. همچنین معلم و مدرسه وظیفه دارند تا نوجوان را از درک توانمندی واقعی خود آگاه کرده و در رشد خلاقیت و شکوفایی آن تلاش کنند و به نوجوانان در تعیین هدف و برداشتن گامهای صحیح در پیشبرد اهدافشان کمک کنند.
برخی از جوانان درست نمیدانند که از تحصیلات دانشگاهی و دقیقتر بگویم از تحصیلات چه میخواهند و بهحق است اگر دانشآموزان ما در برههای از زمان دچار یأس فلسفی میشوند و با خود میگویند چرا درس میخوانیم؟ در اینجا قرار نیست قضاوتی صورت گیرد یا به دنبال دید منفی به علم و دانش نیستیم، اما آیا واقعا در سیستمهای آموزشی ما علمی که به دانشآموزان داده میشود در حد انتظار است؟ آیا راهکارهای صحیح دانشاندوزی و دانشپژوهی به آنان آموزش داده میشود؟ این هنر آموزشوپرورش است که وقتی دانشآموز میخواهد انتخاب رشته تحصیلی انجام دهد، به وی آگاهی داده نمیشود و با توصیه عمه، خاله و دوست، سرنوشت یک عمر خود را رقم میزند. حتی نظام آموزشی باید بتواند به اندازه کافی به خانوادهها آگاهی بدهد تا آنها قادر به کشف و شکوفایی استعدادهای نوجوانان خود باشند و نوجوانان خود را راهنمایی کنند تا توانمندی واقعی خود را شناخته و به بهترشدن آن بپردازند، نه اینکه چون تب مدرکگرایی در فلان رشته در چندین سال اخیر داغ شده، برخلاف میل فرزندان خود، آنها را مجبور به خواندن رشتهای کنیم که اصلا به آن علاقهای ندارند. مدرسه باید به دانشآموزان یاد بدهد که هدف از انتخاب رشته تحصیلیشان چیست. به آنان بیاموزد که هدف باید کوچک، دقیق و مرحلهای باشد. عده زیادی از افراد هدفهای بسیاری را در زندگی خود دارند، ولی آنها به طور دقیق نمیدانند که چه هدفی در زندگی خود دارند. هنگامی که یک فرد، بیهدف به انتخاب رشتهای میپردازد و شناخت دقیقی از آن ندارد، بعد از گذشت چندینسال از بهترین سالهای عمرش صرفا برای بهدستآوردن حس تأیید اطرافیان به بطالت میگذرد. در نهایت دانشآموز با مشکلاتی روبهرو میشود، از جمله اینکه: هنگام انتخاب شغل، به دلیل تحصیل در رشتهای که به آن علاقه ندارد، ناگزیر به شغلی تن میدهد که هرگز آن شغل را دوست ندارد. همچنین اتلاف زمان و انرژی و صرف هزینههای مادی زیاد و بهدستنیاوردن نتیجه مطلوب از پیامدهای انتخاب رشته تحمیلی است. بهتر است بهجای صرف هزینههای مادی و غیرمادی و هدردادن وقت در رشتههای تحصیلی کمکاربرد و اغلب بدون کاربرد، به یادگیری فن و مهارتهای کاربردی پرداخته شود که جامعه به آن نیاز دارد. این هنر نظام آموزشوپرورش و همینطور همکاری رسانههاست که با آگاهیدادن، خانوادهها را یاری کنند تا بتوانند به کشف و شکوفایی استعدادهای نوجوانان خود بپردازند و آنها را به یادگیری فنون و مهارتهای کاربردی تشویق کنند؛ درواقع همان مهارتپروری بهجای مدرکپروری. خانوادهها با شناخت دقیق از استعداد و توانمندی نوجوان خود میتوانند به فرزندانشان کمک کنند تا از انتخاب رشتههای تحصیلیای که هیچ شناخت دقیقی از آنها ندارند، دوری کنند. همچنین معلم و مدرسه وظیفه دارند تا نوجوان را از درک توانمندی واقعی خود آگاه کرده و در رشد خلاقیت و شکوفایی آن تلاش کنند و به نوجوانان در تعیین هدف و برداشتن گامهای صحیح در پیشبرد اهدافشان کمک کنند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.