|

روسیه از مسیر سوریه به صحنه اروپا بازمی‌گردد

داوود هرمیداس‌باوند- تحلیلگر روابط بین‌الملل

در ابتداي بحران، بسياري از تحلیلگران و فعالان سیاسی، وضعیت سوریه را با کشور لیبی مقایسه می‌کردند. آنان گمان می‌کردند بشار اسد به سرنوشت معمر قذافی دچار خواهد شد ولی در نهایت این‌گونه نشد. بعد از آنكه روسیه و غرب متوجه استقامت سوریه شدند، برای خود نقش دیگری غیر از انتظار تعریف کردند. در دوره باراک اوباما، چندين نشست در ژنو برگزار شد كه محور آن تشکیل دولت ائتلافی و برگزاری انتخابات آزاد در سوریه بود. بعد از پايان دوره ریاست‌جمهوری اوباما و اثبات بي‌نتيجه‌بودن نشست‌هاي ژنو، ایران، روسیه و ترکیه نشست‌هایی را در آستانه، پایتخت قزاقستان برگزار کردند. هدف روسیه از شركت در این نشست‌ها بيرون‌آمدن از انزوای سیاسی بود؛ انزوايي كه در پي بحران اوکراین گريبان‌گير روسيه شده بود. پوتین در این زمینه تا حد زیادی موفق شده است. اكنون که نشست سوچی در حال برگزاری است و ایران و ترکیه در کنار روسیه درباره آینده سوریه بحث می‌کنند، بازهم روسیه درپی این هدف خود است. روسیه برای تقویت جایگاه خود در جهان براساس راهبردی که در سند سیاست خارجی این کشور تعیین شده است، سیاست «چندبُعدی هم‌زمان» را دنبال می‌کند؛ یعنی در هر منطقه‌ -از جمله در منطقه حساس خاورمیانه- هم‌زمان با همه قدرت‌های منطقه‌ای همکاری دارد. روس‌ها در چارچوب این سیاست با همه کشورها درراستای منافع مشترک کار می‌کنند، اما با هیچ کشوری علیه کشور دیگر وارد عمل نمی‌شوند. روسیه اکنون توانسته قدرت تأثیرگذاری خود در تحولات بین‌المللی را به اثبات برساند. روس‌ها هم در شورای حکام و هم در شورای امینت بر سر پرونده هسته‌ای ایران با اروپا همصدا بودند و از این بابت امتیازهایی هم دریافت کردند. حالا نيز چنین می‌کنند. سوریه پلی است برای پیوند دوباره روسیه با دنیای غرب. اما در نهایت از نظر روس‌ها در توافق نهایی، پوتین در کنار ترامپ قرار خواهد گرفت. هدف آنها تشکیل دولت ائتلافی با حضور میانه‌روها و برگزاری انتخابات آزاد است.

در ابتداي بحران، بسياري از تحلیلگران و فعالان سیاسی، وضعیت سوریه را با کشور لیبی مقایسه می‌کردند. آنان گمان می‌کردند بشار اسد به سرنوشت معمر قذافی دچار خواهد شد ولی در نهایت این‌گونه نشد. بعد از آنكه روسیه و غرب متوجه استقامت سوریه شدند، برای خود نقش دیگری غیر از انتظار تعریف کردند. در دوره باراک اوباما، چندين نشست در ژنو برگزار شد كه محور آن تشکیل دولت ائتلافی و برگزاری انتخابات آزاد در سوریه بود. بعد از پايان دوره ریاست‌جمهوری اوباما و اثبات بي‌نتيجه‌بودن نشست‌هاي ژنو، ایران، روسیه و ترکیه نشست‌هایی را در آستانه، پایتخت قزاقستان برگزار کردند. هدف روسیه از شركت در این نشست‌ها بيرون‌آمدن از انزوای سیاسی بود؛ انزوايي كه در پي بحران اوکراین گريبان‌گير روسيه شده بود. پوتین در این زمینه تا حد زیادی موفق شده است. اكنون که نشست سوچی در حال برگزاری است و ایران و ترکیه در کنار روسیه درباره آینده سوریه بحث می‌کنند، بازهم روسیه درپی این هدف خود است. روسیه برای تقویت جایگاه خود در جهان براساس راهبردی که در سند سیاست خارجی این کشور تعیین شده است، سیاست «چندبُعدی هم‌زمان» را دنبال می‌کند؛ یعنی در هر منطقه‌ -از جمله در منطقه حساس خاورمیانه- هم‌زمان با همه قدرت‌های منطقه‌ای همکاری دارد. روس‌ها در چارچوب این سیاست با همه کشورها درراستای منافع مشترک کار می‌کنند، اما با هیچ کشوری علیه کشور دیگر وارد عمل نمی‌شوند. روسیه اکنون توانسته قدرت تأثیرگذاری خود در تحولات بین‌المللی را به اثبات برساند. روس‌ها هم در شورای حکام و هم در شورای امینت بر سر پرونده هسته‌ای ایران با اروپا همصدا بودند و از این بابت امتیازهایی هم دریافت کردند. حالا نيز چنین می‌کنند. سوریه پلی است برای پیوند دوباره روسیه با دنیای غرب. اما در نهایت از نظر روس‌ها در توافق نهایی، پوتین در کنار ترامپ قرار خواهد گرفت. هدف آنها تشکیل دولت ائتلافی با حضور میانه‌روها و برگزاری انتخابات آزاد است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.