زالوهای مدرن
بابک زمانی-رئیس انجمن سکته مغزی
چندی پیش که همه درگیر برنامهریزی و اطلاعرسانی برای درمان سکته مغزی بودند، ناگهان خبر آمد که طرفداران زالو هم از فرصت استفاده کرده و میگویند بیماران را زود برسانید، نه برای درمان علمی بلکه برای درمان با زالو! بحث درباره زالو میان همکاران ما، بحث راحت و شیرینی است. زالو در هیچ کتاب و درسنامهای نیست. شکلش هم که به غایت زشت است. همه میتوانند با هم دوست باشند و خوش باشند و با محکومکردن زالو، طرفداری خود را از علم و دانش نشان دهند؛ اما درباره آنچه باید زالو یا زالوهای مدرن خواند، داستان به همین راحتی نیست. زالوهای مدرن، سیاه و بدترکیب نیستند؛ داروهایی هستند مانند سایر داروها که در جعبههایی زیبا ارائه میشوند. در یک مورد بخصوص کاربرد ندارند و کمپانی ارائهدهنده ادعا میکند در موارد مختلف کاربرد دارند؛ در سکته مغزی حاد، در دوره توانبخشی سکته مغزی، در عقبافتادگی ذهنی، در حالاتی که مغز دچار صدمات مختلف شده، در زوال عقل و... مؤثر هستند. البته برخی دوستان عزیز ما که برخی از آنها در کمپین ضدزالو هم فعال بودند، با اتکا به تجارب شخصی، اندیکاسیونهای دیگری را هم اضافه کردند مانند بیحالی و افسردگی ولو در خود بیمار یا یکی از همراهان! داروهایی مثل سیتیکولین، پیراستام و... و بهتازگی داروهای دیگر. داروهایی که قیمت آنها در بسیاری موارد کمتر از تعرفه زالوست؛ ولی در یکی، دو مورد چندین برابر گرانتر هستند. وقتی که دارویی برای بیمار ضرورت ندارد و فقط یکسری دستورات باید داده شود، با نوشتن نام آنها روی کاغذ، همه احساس میکنند شما وظیفه خودتان را در نسخهنویسی انجام دادهاید. جای خالی را پر میکنند؛ خواه جای خالی، کاری باشد که شما حوصلهاش را ندارید یا آن جای خالی مربوط به سیستم بهداشتی - درمانی ما باشد؛ بههرحال همه از این تجویز خوشحال میشوند. پزشک چیزی نوشته، همراهان پولی دادهاند، کارخانههای داخلی داروسازی هم با تولید یک داروی بیشتر توانایی خود را ثابت کردهاند، تقاضای بازار را پاسخ دادهاند و افراد زیادی را سر کار بردهاند؛ چه کار دیگری باید میکردند؟ در ضمن اگر با میکروسکوپ تمام مقالات پزشکی دنیا را بگردید، لابد یکی، دو مقاله به نفع این داروها نیز پیدا خواهد شد. زالوهای مدرن فقط یک شباهت کوچک به زالوی سیاه قدیمی خودمان دارند و آن هم این است که نامشان در هیچکدام از گایدلاینهای درمانی هیچکدام از مجامع علمی و در هیچ درسنامهای نیامده است؛ یعنی استفاده از آنها نیز مانند زالو حیفومیل امکانات و کارهای ضرور است؛ اما صحبت درباره آنها به آن آسانی که درباره زالو صورت میگیرد، نیست!.
چندی پیش که همه درگیر برنامهریزی و اطلاعرسانی برای درمان سکته مغزی بودند، ناگهان خبر آمد که طرفداران زالو هم از فرصت استفاده کرده و میگویند بیماران را زود برسانید، نه برای درمان علمی بلکه برای درمان با زالو! بحث درباره زالو میان همکاران ما، بحث راحت و شیرینی است. زالو در هیچ کتاب و درسنامهای نیست. شکلش هم که به غایت زشت است. همه میتوانند با هم دوست باشند و خوش باشند و با محکومکردن زالو، طرفداری خود را از علم و دانش نشان دهند؛ اما درباره آنچه باید زالو یا زالوهای مدرن خواند، داستان به همین راحتی نیست. زالوهای مدرن، سیاه و بدترکیب نیستند؛ داروهایی هستند مانند سایر داروها که در جعبههایی زیبا ارائه میشوند. در یک مورد بخصوص کاربرد ندارند و کمپانی ارائهدهنده ادعا میکند در موارد مختلف کاربرد دارند؛ در سکته مغزی حاد، در دوره توانبخشی سکته مغزی، در عقبافتادگی ذهنی، در حالاتی که مغز دچار صدمات مختلف شده، در زوال عقل و... مؤثر هستند. البته برخی دوستان عزیز ما که برخی از آنها در کمپین ضدزالو هم فعال بودند، با اتکا به تجارب شخصی، اندیکاسیونهای دیگری را هم اضافه کردند مانند بیحالی و افسردگی ولو در خود بیمار یا یکی از همراهان! داروهایی مثل سیتیکولین، پیراستام و... و بهتازگی داروهای دیگر. داروهایی که قیمت آنها در بسیاری موارد کمتر از تعرفه زالوست؛ ولی در یکی، دو مورد چندین برابر گرانتر هستند. وقتی که دارویی برای بیمار ضرورت ندارد و فقط یکسری دستورات باید داده شود، با نوشتن نام آنها روی کاغذ، همه احساس میکنند شما وظیفه خودتان را در نسخهنویسی انجام دادهاید. جای خالی را پر میکنند؛ خواه جای خالی، کاری باشد که شما حوصلهاش را ندارید یا آن جای خالی مربوط به سیستم بهداشتی - درمانی ما باشد؛ بههرحال همه از این تجویز خوشحال میشوند. پزشک چیزی نوشته، همراهان پولی دادهاند، کارخانههای داخلی داروسازی هم با تولید یک داروی بیشتر توانایی خود را ثابت کردهاند، تقاضای بازار را پاسخ دادهاند و افراد زیادی را سر کار بردهاند؛ چه کار دیگری باید میکردند؟ در ضمن اگر با میکروسکوپ تمام مقالات پزشکی دنیا را بگردید، لابد یکی، دو مقاله به نفع این داروها نیز پیدا خواهد شد. زالوهای مدرن فقط یک شباهت کوچک به زالوی سیاه قدیمی خودمان دارند و آن هم این است که نامشان در هیچکدام از گایدلاینهای درمانی هیچکدام از مجامع علمی و در هیچ درسنامهای نیامده است؛ یعنی استفاده از آنها نیز مانند زالو حیفومیل امکانات و کارهای ضرور است؛ اما صحبت درباره آنها به آن آسانی که درباره زالو صورت میگیرد، نیست!.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.