میتوانیم با یک مجمع گفتوگو کنیم
محمدجواد ظریف، وزیر خارجه ایران، در مقالهای تفصیلی که در نشریه «آتلانتیک» منتشر شده، گفته است: ایران در برخورد با کشورهای دیگر، به رویه همیشگی خود یعنی گفتوگو، احترام متقابل و تفاهم ادامه خواهد داد. نکات مهم این مقاله را بخوانید:
- جنگ هشتساله صدام علیه ایران، هیچ نتیجهای جز مرگ و خرابی نداشت؛ ازجمله اولین استفاده میدانی از تسلیحات شیمیایی بعد از جنگ جهانی اول- از سوی صدام علیه سربازان و شهروندان ایرانی- که با سکوت کرکننده جامعه جهانی همراه بود.
- امروز برخی از این دولتها- بهویژه عربستان سعودی و امارات عربی متحده و بر اثر لابی پرهزینه آنها، ایالات متحده آمریکا- ادعا میکنند ایران در امور عربها دخالت میکند و ناامنی را در منطقه میگستراند.
- ایران که از همه همسایگان خود بهعنوان یک کشور مستقل، قویتر و قدیمیتر است، در سه قرن گذشته به هیچ کشور دیگری حمله نکرده است. ایران در امور داخلی همسایگانش دخالت نکرده و نخواهد کرد. با این وجود، «امور عربی» به ایران ربط دارد و از گفتن این ابایی نداریم که بگوییم «مسائل غیرعربی» هم به آنها مربوط است. چطور میشود به هم مربوط نباشند؟
- ما هیچ علاقهای به سرنگونی رژیمهای هیچیک از کشورهایی که اطرافمان هستند، نداریم. خواسته ما- در اصول و در عمل- این است که همه ملتهای منطقه از امنیت، صلح و ثبات برخوردار باشند.
- از زمان نهاییشدن توافق هستهای در سال ٢٠١٥، نفوذ ایران در منطقه با هدف تحمیل هزینه بر دیگران از سوی ما گسترش نیافته است؛ بلکه نتیجه اقدامات، اشتباهات و انتخابهای غلط خود آنها و متحدان غربیشان است.
- در سوریه- در زمانی که گروههای تروریستی وابسته به القاعده یا داعش با سوءاستفاده از پوشش ناآرامیهای بهار عربی دنبال برقراری یک حکومت تروریستی آدمکش که مشخصه آن سربریدنهای وحشیانه است، بودند- ما به کمک مردم سوریه رفتیم.
- برخی از این گروههای تروریستی بهطور مستقیم و یا غیرمستقیم به لحاظ مالی و تسلیحاتی از سوی برخی از همسایگان ما حمایت شدهاند و حتی در برخی موارد از سوی آمریکا نیز حمایت شدهاند.
- ایران رسیدن به توافق برای حل بحران ساختگی هستهای را جزء اولویتهایش قرار داد؛ دقیقا بهخاطر اینکه مانع ایجاد بیثباتی بیشتر در منطقه و حل یک نقطه بحرانی شود.
- گوش شنوایی در میان آمریکاییها و کشورهای عربی برای پیشنهادهای ما نبوده است؛ ولی کسی نمیتواند ایران را نادیده بگیرد، همانگونه که ما نه میخواهیم و نه میتوانیم کشورهای مهم و عمده منطقه مثل عربستان سعودی را در ایجاد ثبات منطقه نادیده بگیریم؛ چراکه بیثباتی در یک کشور بر ثبات همه تأثیر خواهد گذاشت.
- پس از توافق هستهای، همسایگان ما میتوانستند معاملات تجاری و سرمایهگذاری بیشتری با ما داشته باشند. آنها میتوانستند پیشنهاد همیشگی و مستمر ما برای ترتیبات امنیت منطقه را بررسی کنند؛ ولی کاملا برعکس عمل کردند.
- عربستان سعودی سالانه 63 میلیارد دلار هزینه بودجه نظامی خود میکند و در جهان بعد از آمریکا، چین و روسیه، رتبه چهارم را دارد. امارات متحده عربی با یکونیم میلیون نفر جمعیت، رتبه 14 در جهان را دارد و بالغ بر 22 میلیارد دلار سالانه صرف بودجه نظامی خود میکند.
- ایران حتی در میان 20 کشوری که بیشترین هزینه تسلیحاتی را دارند، نیست و با هزینه 12 میلیارد دلار در سال، رتبه 33 در جهان را دارد. هدف ما این نیست که بزرگترین نیروی مسلح یا بیشترین تسیحات را داشته باشیم یا تریلیونها دلار صرف خریدهای نظامی کنیم؛ بلکه هدف این است که توانمندی دفاعی داشته باشیم.
- ما در آبراه خلیجفارس- که قرنها پیش از سوی غربیها به دلیل آنکه ایران طولانیترین ساحل را در آن داشت، به اين نام شناخته شد - گشت میدهیم؛ چراکه هیچکس نمیتواند حق ایران را برای دفاع از مرز و بوم خود در مقابل با حمله یا توطئه منکر شود.
- اگر قرار باشد کسی به اقدامات تحریکآمیز در خلیجفارس اعتراض کند، آن طرف یقینا ایران است. ناوهای جنگی آمریکا که هر یک تقریبا وسعت یک شهر بزرگ را دارند، در آبهای خلیجفارس- که در برخی نقاط فقط 10 کیلومتر عرض دارد- برای قایقهای ایران ایجاد مزاحمت میکنند. هیچکس نباید انتظار داشته باشد ایران حق مسلم خود یعنی نظارت بر این آبراه مهم را که شاهرگ اصلی اقتصادی و منافع امنیت ملی ایران است، نادیده بگیرد.
- ایرانهراسی که از سوی برخی همسایگان ما دامن زده میشود و در دوران حکومت نااهلان عرصه سیاست به یک بیماری هیستریک تبدیل شده، امروز به سیاست آمریکا جهت میدهد. این جهتگیری در ارتباط با توافق هستهای صادق است و نمونه بارز آن خصومت آشکار علیه ایران در سخنرانی رئیسجمهور ترامپ در مجمع عمومی ملل متحد است.
اجرای موفقیتآمیز توافق هستهای- لااقل از سوی ایران- نشاندهنده حسننیت و صلحخواهی ایران بوده است. با قصد هژمونی و برتریجویی، هیچگاه توافق حاصل نمیشد. برجام در واقع الگویی مناسب برای حلوفصل اختلافات از مسیر دیپلماسی است و از چنین الگویی میتوان برای حل اختلافات منطقه بهطور مسالمتآمیز استفاده کرد.میتوانیم راهحلهای برد- برد داشته باشیم که نتیجه آن شکست هیچکس نباشد. برای رسیدن به این هدف، باید یک سازوکار کارآمد منطقهای ایجاد کنیم، نه اینکه دیوار اختلاف را بلندتر کنیم. ما میتوانیم با یک مجمع گفتوگوی منطقهای شروع کنیم که ایران همواره به صورت خصوصی و علنی خواستار آن بوده است.
محمدجواد ظریف، وزیر خارجه ایران، در مقالهای تفصیلی که در نشریه «آتلانتیک» منتشر شده، گفته است: ایران در برخورد با کشورهای دیگر، به رویه همیشگی خود یعنی گفتوگو، احترام متقابل و تفاهم ادامه خواهد داد. نکات مهم این مقاله را بخوانید:
- جنگ هشتساله صدام علیه ایران، هیچ نتیجهای جز مرگ و خرابی نداشت؛ ازجمله اولین استفاده میدانی از تسلیحات شیمیایی بعد از جنگ جهانی اول- از سوی صدام علیه سربازان و شهروندان ایرانی- که با سکوت کرکننده جامعه جهانی همراه بود.
- امروز برخی از این دولتها- بهویژه عربستان سعودی و امارات عربی متحده و بر اثر لابی پرهزینه آنها، ایالات متحده آمریکا- ادعا میکنند ایران در امور عربها دخالت میکند و ناامنی را در منطقه میگستراند.
- ایران که از همه همسایگان خود بهعنوان یک کشور مستقل، قویتر و قدیمیتر است، در سه قرن گذشته به هیچ کشور دیگری حمله نکرده است. ایران در امور داخلی همسایگانش دخالت نکرده و نخواهد کرد. با این وجود، «امور عربی» به ایران ربط دارد و از گفتن این ابایی نداریم که بگوییم «مسائل غیرعربی» هم به آنها مربوط است. چطور میشود به هم مربوط نباشند؟
- ما هیچ علاقهای به سرنگونی رژیمهای هیچیک از کشورهایی که اطرافمان هستند، نداریم. خواسته ما- در اصول و در عمل- این است که همه ملتهای منطقه از امنیت، صلح و ثبات برخوردار باشند.
- از زمان نهاییشدن توافق هستهای در سال ٢٠١٥، نفوذ ایران در منطقه با هدف تحمیل هزینه بر دیگران از سوی ما گسترش نیافته است؛ بلکه نتیجه اقدامات، اشتباهات و انتخابهای غلط خود آنها و متحدان غربیشان است.
- در سوریه- در زمانی که گروههای تروریستی وابسته به القاعده یا داعش با سوءاستفاده از پوشش ناآرامیهای بهار عربی دنبال برقراری یک حکومت تروریستی آدمکش که مشخصه آن سربریدنهای وحشیانه است، بودند- ما به کمک مردم سوریه رفتیم.
- برخی از این گروههای تروریستی بهطور مستقیم و یا غیرمستقیم به لحاظ مالی و تسلیحاتی از سوی برخی از همسایگان ما حمایت شدهاند و حتی در برخی موارد از سوی آمریکا نیز حمایت شدهاند.
- ایران رسیدن به توافق برای حل بحران ساختگی هستهای را جزء اولویتهایش قرار داد؛ دقیقا بهخاطر اینکه مانع ایجاد بیثباتی بیشتر در منطقه و حل یک نقطه بحرانی شود.
- گوش شنوایی در میان آمریکاییها و کشورهای عربی برای پیشنهادهای ما نبوده است؛ ولی کسی نمیتواند ایران را نادیده بگیرد، همانگونه که ما نه میخواهیم و نه میتوانیم کشورهای مهم و عمده منطقه مثل عربستان سعودی را در ایجاد ثبات منطقه نادیده بگیریم؛ چراکه بیثباتی در یک کشور بر ثبات همه تأثیر خواهد گذاشت.
- پس از توافق هستهای، همسایگان ما میتوانستند معاملات تجاری و سرمایهگذاری بیشتری با ما داشته باشند. آنها میتوانستند پیشنهاد همیشگی و مستمر ما برای ترتیبات امنیت منطقه را بررسی کنند؛ ولی کاملا برعکس عمل کردند.
- عربستان سعودی سالانه 63 میلیارد دلار هزینه بودجه نظامی خود میکند و در جهان بعد از آمریکا، چین و روسیه، رتبه چهارم را دارد. امارات متحده عربی با یکونیم میلیون نفر جمعیت، رتبه 14 در جهان را دارد و بالغ بر 22 میلیارد دلار سالانه صرف بودجه نظامی خود میکند.
- ایران حتی در میان 20 کشوری که بیشترین هزینه تسلیحاتی را دارند، نیست و با هزینه 12 میلیارد دلار در سال، رتبه 33 در جهان را دارد. هدف ما این نیست که بزرگترین نیروی مسلح یا بیشترین تسیحات را داشته باشیم یا تریلیونها دلار صرف خریدهای نظامی کنیم؛ بلکه هدف این است که توانمندی دفاعی داشته باشیم.
- ما در آبراه خلیجفارس- که قرنها پیش از سوی غربیها به دلیل آنکه ایران طولانیترین ساحل را در آن داشت، به اين نام شناخته شد - گشت میدهیم؛ چراکه هیچکس نمیتواند حق ایران را برای دفاع از مرز و بوم خود در مقابل با حمله یا توطئه منکر شود.
- اگر قرار باشد کسی به اقدامات تحریکآمیز در خلیجفارس اعتراض کند، آن طرف یقینا ایران است. ناوهای جنگی آمریکا که هر یک تقریبا وسعت یک شهر بزرگ را دارند، در آبهای خلیجفارس- که در برخی نقاط فقط 10 کیلومتر عرض دارد- برای قایقهای ایران ایجاد مزاحمت میکنند. هیچکس نباید انتظار داشته باشد ایران حق مسلم خود یعنی نظارت بر این آبراه مهم را که شاهرگ اصلی اقتصادی و منافع امنیت ملی ایران است، نادیده بگیرد.
- ایرانهراسی که از سوی برخی همسایگان ما دامن زده میشود و در دوران حکومت نااهلان عرصه سیاست به یک بیماری هیستریک تبدیل شده، امروز به سیاست آمریکا جهت میدهد. این جهتگیری در ارتباط با توافق هستهای صادق است و نمونه بارز آن خصومت آشکار علیه ایران در سخنرانی رئیسجمهور ترامپ در مجمع عمومی ملل متحد است.
اجرای موفقیتآمیز توافق هستهای- لااقل از سوی ایران- نشاندهنده حسننیت و صلحخواهی ایران بوده است. با قصد هژمونی و برتریجویی، هیچگاه توافق حاصل نمیشد. برجام در واقع الگویی مناسب برای حلوفصل اختلافات از مسیر دیپلماسی است و از چنین الگویی میتوان برای حل اختلافات منطقه بهطور مسالمتآمیز استفاده کرد.میتوانیم راهحلهای برد- برد داشته باشیم که نتیجه آن شکست هیچکس نباشد. برای رسیدن به این هدف، باید یک سازوکار کارآمد منطقهای ایجاد کنیم، نه اینکه دیوار اختلاف را بلندتر کنیم. ما میتوانیم با یک مجمع گفتوگوی منطقهای شروع کنیم که ایران همواره به صورت خصوصی و علنی خواستار آن بوده است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.