|

دشتستان پتروشيمي مي‌خواهد

سیدحمیدرضا رئوفی

در هفته اول مردادماه سال جاری، شاهد اتفاقی عجیب در بخش آب‌پخش شهرستان دشتستان از استان بوشهر بودیم. در موقع حضور وزیر صنعت، معدن و تجارت برای کلنگ‌زنی طرح پتروشیمی دشتستان، گروهی به مخالفت شدید با اجرای این طرح صنعتی پرداختند و نتیجه آن شد که کلنگ اجرای طرح مذکور به زمین نخورد. وزیر یک هفته مهلت داد تا در صورت ادامه مخالفت از اجرای طرح مذکور در این منطقه خودداری شود. قرار است پتروشیمی دشتستان در زمینه تولید پلی‌استال و صنایع پایین‌دستی آن نیز در زمینی به مساحت 30 هکتار در زمینه قطعات صنعتی پلی استال ساخته شود. مقرر است خوراک متانول این پتروشیمی از ماهشهر و عسلویه تأمین شود و در 140 هکتار اراضی تعیین‌شده برای ایجاد صنایع مختلف در دشتستان بخشی از آن برای ساخت مجتمع پتروشیمی اختصاص یابد.
پلیمر پلی‌استال با توجه به دارابودن خواص ویژه کاربردهای فراوان و متنوعی در صنایع لوازم خانگی، مصالح ساختمانی، قطعات خودرو، شناورسازی، لوازم صیادی، صنایع بسته‌بندی و سایر انواع محصولات لاستیکی و پلاستیکی دارد، به‌گونه‌ای که قریب به 50 درصد پلی‌استال تولیدی دنیا در صنایع خودرو‌سازی استفاده می‌شود. چنین طرحی مسلما می‌تواند چهره محروم منطقه را دگرگون کند و برای جوانان بی‌کار منطقه امید و آرزو به ارمغان آورد. مخالفت با اجرای برخی طرح‌های صنعتی را در ژاپن و کشورهای فوق صنعتی قبلا شاهد بوده‌ایم که به دلایلی نظیر آلودگی صوتی و آلودگی محیط زیست صورت می‌گرفت. اما وقتی که این مخالفت را در منطقه محروم آب‌پخش و خیل جوانان بی‌کار آن مشاهده می‌کنیم، آه از نهادمان بیرون می‌آید و انگشت حیرت به دندان می‌گزیم. هرچند برخی از مردم آب‌پخش و دشتستان با نخلستان‌هایش نگران کشاورزی خود از نوع باغداری و زراعت هستند و دلواپس پایین‌آمدن سفره‌های زیر زمینی و احتمال تداوم‌نداشتن کشاورزی با آب سد رئیسعلی دلواری هستند. اما مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان بوشهر در این زمینه پاسخ داد: «شکل‌گیری صنعت پتروشیمی دشتستان از نظر ما بلامانع است و تأمین آب آن فقط از راه دریا میسر است». مجری طرح پلی‌استال مجوزها و موافقت‌های لازم را از دستگاه‌های ذی‌ربط از جمله وزارت نیرو و آب منطقه‌ای استان برای تأمین آب گرفته که در آن رعایت الزامات زیست‌محیطی آب و زمین‌های مجاور اجرای طرح لحاظ شده است.
علاوه بر این، طرح جامع زیست‌محیطی به تأیید واحد ایمنی بهداشت و محیط زیست «اچ‌اس‌ای» شرکت ملی صنایع پتروشیمی رسیده و پیوست سلامت نیز دارد. مخالفت‌ها اگر به بهانه زیست‌محیطی باشد، هیچ جای استان یا کشور نباید سرمایه‌گذاری و ایجاد عمران و آبادانی شود. کشورهای حاشیه جنوب خلیج‌فارس با آنکه از لحاظ منابع آب زیرزمینی بسیار فقیرتر از استان بوشهر هستند، با نظم و انضباط و جلوگیری از ایجاد چاه‌های عمیق و با احداث آب‌شیرین‌کن تأسیسات پتروشیمی فراوانی را در زمین‌های خالی از منابع آب خود احداث کرده‌اند. بنابراین، چرا نباید این صنعت در دشتستان همچون نواحی جنوب خلیج‌فارس ایجاد شود و مردم از مزایای آن بهرمند شوند. حال، بهتر است به عجایب دیگری نیز در این استان اشاره شود. همه رئیسعلی دلواری را سرداری بزرگ که شرف و افتخار برای میهن به ارمغان آورده است، می‌دانیم. اما وقتی بدانیم برخی از زمین‌داران استان و وابستگان آنان رئیسعلی را به‌عنوان یک راهزن می‌شناسند و با او به‌شدت مخالفت می‌کنند، حیرت می‌کنیم. تعجب نکنید. سال‌هاست در هر جای استان بزرگداشتی برای رئیسعلی دلواری گرفته می‌شود، گروهی با شدت و حرارت به مخالفت برمی‌خیزند و با تمام توانایی او را می‌کوبند و از او به بدی یاد می‌کنند. کار به آنجا کشیده است درحالی‌که سرداران دیگر ایران در مناطق دیگر کشور که هم‌زمان وی بوده‌اند، نظیر ستارخان و باقرخان و میرزا کوچک خان جنگلی دارای عکس‌ها و تصاویر متعدد در حالت‌های گوناگون هستند، از رئیسعلی دلواری عکسی نمانده است. تنها عکس به‌جای‌مانده از وی که به تأیید استادان تاریخ رسیده و در کتاب تاریخ دبیرستان به چاپ رسیده است، با مخالفت این گروه روبه‌رو شده و مانع از انتشار آن در استان هستند. مسئول قلعه رئیسعلی دلواری در شهرستان دلوار به ‌نام آقای شاکر که خود نوه خواهر رئیسعلی است در این زمینه می‌گوید، یکی از مخالفان ادعا کرده و به او گفته این عکس جد ما بوده است که سال‌ها در خانه ما بوده است و چرا شما می‌خواهید به‌عنوان عکس رئیسعلی دلواری به آن استناد کنید!!. حقیقت ماجرا آن است که رئیسعلی دلواری هرگز خود را خان خطاب نکرد و همواره رئیس باقی ماند و با بسیاری از خان‌های زورگو و زمین‌داران وابسته در منطقه اختلاف داشت. حتی وی که دشمن استعمارگران متجاوز انگلیسی بود و به آنان ضربات دهشتناکی وارد کرد، به دست یک فرد انگلیسی کشته نشد، بلکه به دست یکی از عوامل خان‌ها و زمین‌داران منطقه که با او دشمنی داشتند، به قتل رسید. برخی از زمین‌داران و خان‌ها در آن زمان پیشرفت منطقه را مغایر با منافع خود می‌دیدند و عقب‌ماندگی مردم را مسیری برای کسب امتیاز برای خود می‌دانستند. بنابراین هرگز نباید اجازه داد روش خطای آنان در گذشته بار دیگر مانع از پیشرفت منطقه شود.

در هفته اول مردادماه سال جاری، شاهد اتفاقی عجیب در بخش آب‌پخش شهرستان دشتستان از استان بوشهر بودیم. در موقع حضور وزیر صنعت، معدن و تجارت برای کلنگ‌زنی طرح پتروشیمی دشتستان، گروهی به مخالفت شدید با اجرای این طرح صنعتی پرداختند و نتیجه آن شد که کلنگ اجرای طرح مذکور به زمین نخورد. وزیر یک هفته مهلت داد تا در صورت ادامه مخالفت از اجرای طرح مذکور در این منطقه خودداری شود. قرار است پتروشیمی دشتستان در زمینه تولید پلی‌استال و صنایع پایین‌دستی آن نیز در زمینی به مساحت 30 هکتار در زمینه قطعات صنعتی پلی استال ساخته شود. مقرر است خوراک متانول این پتروشیمی از ماهشهر و عسلویه تأمین شود و در 140 هکتار اراضی تعیین‌شده برای ایجاد صنایع مختلف در دشتستان بخشی از آن برای ساخت مجتمع پتروشیمی اختصاص یابد.
پلیمر پلی‌استال با توجه به دارابودن خواص ویژه کاربردهای فراوان و متنوعی در صنایع لوازم خانگی، مصالح ساختمانی، قطعات خودرو، شناورسازی، لوازم صیادی، صنایع بسته‌بندی و سایر انواع محصولات لاستیکی و پلاستیکی دارد، به‌گونه‌ای که قریب به 50 درصد پلی‌استال تولیدی دنیا در صنایع خودرو‌سازی استفاده می‌شود. چنین طرحی مسلما می‌تواند چهره محروم منطقه را دگرگون کند و برای جوانان بی‌کار منطقه امید و آرزو به ارمغان آورد. مخالفت با اجرای برخی طرح‌های صنعتی را در ژاپن و کشورهای فوق صنعتی قبلا شاهد بوده‌ایم که به دلایلی نظیر آلودگی صوتی و آلودگی محیط زیست صورت می‌گرفت. اما وقتی که این مخالفت را در منطقه محروم آب‌پخش و خیل جوانان بی‌کار آن مشاهده می‌کنیم، آه از نهادمان بیرون می‌آید و انگشت حیرت به دندان می‌گزیم. هرچند برخی از مردم آب‌پخش و دشتستان با نخلستان‌هایش نگران کشاورزی خود از نوع باغداری و زراعت هستند و دلواپس پایین‌آمدن سفره‌های زیر زمینی و احتمال تداوم‌نداشتن کشاورزی با آب سد رئیسعلی دلواری هستند. اما مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان بوشهر در این زمینه پاسخ داد: «شکل‌گیری صنعت پتروشیمی دشتستان از نظر ما بلامانع است و تأمین آب آن فقط از راه دریا میسر است». مجری طرح پلی‌استال مجوزها و موافقت‌های لازم را از دستگاه‌های ذی‌ربط از جمله وزارت نیرو و آب منطقه‌ای استان برای تأمین آب گرفته که در آن رعایت الزامات زیست‌محیطی آب و زمین‌های مجاور اجرای طرح لحاظ شده است.
علاوه بر این، طرح جامع زیست‌محیطی به تأیید واحد ایمنی بهداشت و محیط زیست «اچ‌اس‌ای» شرکت ملی صنایع پتروشیمی رسیده و پیوست سلامت نیز دارد. مخالفت‌ها اگر به بهانه زیست‌محیطی باشد، هیچ جای استان یا کشور نباید سرمایه‌گذاری و ایجاد عمران و آبادانی شود. کشورهای حاشیه جنوب خلیج‌فارس با آنکه از لحاظ منابع آب زیرزمینی بسیار فقیرتر از استان بوشهر هستند، با نظم و انضباط و جلوگیری از ایجاد چاه‌های عمیق و با احداث آب‌شیرین‌کن تأسیسات پتروشیمی فراوانی را در زمین‌های خالی از منابع آب خود احداث کرده‌اند. بنابراین، چرا نباید این صنعت در دشتستان همچون نواحی جنوب خلیج‌فارس ایجاد شود و مردم از مزایای آن بهرمند شوند. حال، بهتر است به عجایب دیگری نیز در این استان اشاره شود. همه رئیسعلی دلواری را سرداری بزرگ که شرف و افتخار برای میهن به ارمغان آورده است، می‌دانیم. اما وقتی بدانیم برخی از زمین‌داران استان و وابستگان آنان رئیسعلی را به‌عنوان یک راهزن می‌شناسند و با او به‌شدت مخالفت می‌کنند، حیرت می‌کنیم. تعجب نکنید. سال‌هاست در هر جای استان بزرگداشتی برای رئیسعلی دلواری گرفته می‌شود، گروهی با شدت و حرارت به مخالفت برمی‌خیزند و با تمام توانایی او را می‌کوبند و از او به بدی یاد می‌کنند. کار به آنجا کشیده است درحالی‌که سرداران دیگر ایران در مناطق دیگر کشور که هم‌زمان وی بوده‌اند، نظیر ستارخان و باقرخان و میرزا کوچک خان جنگلی دارای عکس‌ها و تصاویر متعدد در حالت‌های گوناگون هستند، از رئیسعلی دلواری عکسی نمانده است. تنها عکس به‌جای‌مانده از وی که به تأیید استادان تاریخ رسیده و در کتاب تاریخ دبیرستان به چاپ رسیده است، با مخالفت این گروه روبه‌رو شده و مانع از انتشار آن در استان هستند. مسئول قلعه رئیسعلی دلواری در شهرستان دلوار به ‌نام آقای شاکر که خود نوه خواهر رئیسعلی است در این زمینه می‌گوید، یکی از مخالفان ادعا کرده و به او گفته این عکس جد ما بوده است که سال‌ها در خانه ما بوده است و چرا شما می‌خواهید به‌عنوان عکس رئیسعلی دلواری به آن استناد کنید!!. حقیقت ماجرا آن است که رئیسعلی دلواری هرگز خود را خان خطاب نکرد و همواره رئیس باقی ماند و با بسیاری از خان‌های زورگو و زمین‌داران وابسته در منطقه اختلاف داشت. حتی وی که دشمن استعمارگران متجاوز انگلیسی بود و به آنان ضربات دهشتناکی وارد کرد، به دست یک فرد انگلیسی کشته نشد، بلکه به دست یکی از عوامل خان‌ها و زمین‌داران منطقه که با او دشمنی داشتند، به قتل رسید. برخی از زمین‌داران و خان‌ها در آن زمان پیشرفت منطقه را مغایر با منافع خود می‌دیدند و عقب‌ماندگی مردم را مسیری برای کسب امتیاز برای خود می‌دانستند. بنابراین هرگز نباید اجازه داد روش خطای آنان در گذشته بار دیگر مانع از پیشرفت منطقه شود.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.