گزارش اختصاصی از تهدید بزرگ جامجهانی فوتبال
عاشقان فوتبال حالا زیر توپ میزنند!
مزدک علینظری . اورلی لوییز (ریودوژانیرو)
«ملت برزیل خسته شده است؛ خسته از دیدن فرزندان خود در راهروهای بیمارستان در انتظار. انتظار وسایل بهداشتی و قرص و دوا برای ادامه زندگی...»این حرفهایی است که «روماریو» ستاره سابق طلاییپوشان در ویدیویی که اخیرا منتشر کرده، به زبان میآورد. جام کنفدراسیونها برای سرزمینی که همه مردم دنیا آن را با فوتبال میشناسند، یک شکست تمامعیار بود. بزرگترین بحران چند دهه اخیر و شاید گستردهترین اعتراضات تمام تاریخ کشور برزیل، همزمان با این جام شروع شده و حتی فوتبالیستی مثل روماریو را هم به انتقاد واداشته است. در مقابل، البته اغلب فوتبالیها نظر دیگری دارند. آنها جامجهانی 2014 را یک فرصت عالی برای قدرتنمایی و فتح دوباره قله فوتبال میدانند. «پله» پیر و «رونالدو» چاق مهمترین اهالی فوتبال بودند که با حضور در تلویزیون، علیه معترضان صحبت کردند. حمایت آنها از دولت باعث شد خیلیها از این دو ستاره سابق متنفر شوند و در شبکههای اجتماعی و تجمعات دست به مسخرهکردنشان بزنند. «دیلما روسف» رییسجمهور - که سفر هفته آیندهاش به ژاپن را لغو کرد- هم در تلویزیون حاضر شد و به تظاهرکنندگان گفت که پیام ملت را شنیده است. او قول داد با تمام
امکانات علیه فساد و رشوهخواری مبارزه کرده و برای بهبود شرایط زندگی مردم برنامهریزی کند. معترضان برزیلی به هزینه ۱۱میلیاردیورویی برگزاری این بازیها اعتراض دارند. اما دولت میگوید این هزینهها توسط اسپانسرهای خصوصی تامین میشود و به هیچوجه از بودجه دولتی و به ضرر برنامههای بهداشتی و آموزشی نخواهد بود. اصل حرف معترضان، همین کمبود امکانات بهداشتی و آموزشی در برزیل است.
فقط برای 20 سنت ناقابل!
ظاهرا همهچیز از گران شدن نرخ حملونقل عمومی شروع شد. اوایل این ماه (ژوئن) دولت تصمیم گرفت 20سنت روی قیمت بلیت اتوبوسها بکشد، فقط 20سنت ناقابل! اما این ظاهر آتشی بود که از خیلی قبلتر داشت از درون، هیزم بحران را میسوزاند. زمزمه مخالفتها با میزبانی جامجهانی و المپیک 2016 ریو از مدتها پیش شروع شده بود و گروهAnonymous برزیل با استفاده از فرصت جام کنفدراسیونها، در فیسبوک فراخوان راهپیمایی دادند. اولویتدادن به بهداشت و درمان، آموزشوپرورش، ارتقای فرهنگی، مبارزه با فساد اداری و... خواستههای اصلی آنها بود و بلیت اتوبوس فقط یک بهانه بود. در ریودوژانیرو، تمرکز تظاهرات در مرکز شهر و خیابان «پرزیدنت ورگس» است. قرار شده تمام دوشنبهها و پنجشنبهها راهپیمایی ادامه داشته باشد و گرچه با عقبنشینی شهردار و رییسجمهور قیمت بلیت اتوبوس به نرخ سابق برگشت، اما گویا تنور مطالبه از دولت تازه گرم شده! اقشار مختلف در این تظاهراتها شرکت میکنند و مثلا در میتینگهای قبلی وکلای دادگستری یا دکتر و پرستارها با تجهیزات پزشکی برای کمک به مصدومان، حضور داشتند. سه شعار کلیدی معترضان هم اینهاست: sem violência (بدون خشونت)، o
povo unido jamais será vencido (ملت متحد هرگز شکست نخواهد خورد)، sem partidos (بدون حزب). در مورد این شعار سوم، منظور حفظ یکپارچگی است و اجازه
بالا بردن هیچ پلاکاردی جز پرچم برزیل یا نمادهای ملی به کسی داده نمیشود. حتی در آخرین راهپیمایی بین مردم و کمونیستهایی که با پرچم سرخ حزبشان آمده بودند، درگیری رخ داد. گفته میشود این بزرگترین تظاهرات تاریخ برزیل بوده (۲۱ ژوئن) و بیشتر از چهار ساعت ادامه داشت. خود پلیس اعلامیههایی بین مردم پخش میکرد که شعار PAZ (صلح) روی آن نوشته شده بود، ولی طبق آمار رسمی حدود 40 نفر در درگیریهای آن شب زخمی و دو نفر کشته شدند. همچنین دومیلیوننفر در ۴۳۸ شهر در تظاهرات خیابانی شرکت کردهاند.
بازی ادامه دارد، بزن بریم برزیل!
با وجود تشنج شدید اجتماعی و سیاسی، بازیهای جام کنفدراسیونها در حال پیگیری است و مسوولان در تلویزیون میگویند به هیچوجه قرار نیست این مسابقات یا جامجهانی را تعطیل کنند. در عوض دو خیابان معروف کوپاکابانا و Ipanema مدتی بسته شد و مردم در اعتراض، به خانه «ادواردو پاییس» حمله کردند. آقای شهردار هم متواری شده و ظاهرا به شهرک پولدارنشین Angra dos reis در اطراف ریو رفته است. دلخوشی بزرگ معترضان، حمایتهای ملی و بینالمللی است. ستارههایی مثل «جان بونجوی» یا «شان پن» از کیلومترها دورتر با انتشار عکسهایی از آنها حمایت کردند. در دست این ستارهها پلاکاردهایی دیده میشود که رویشان نوشته است: «این فقط برای 20سنت نیست، بزن بریم برزیل!»
جام تاریخی یا کابوسی بزرگ؟
در جامجهانی 1978 که ایران برای اولینبار به این جام رفت هم سرهنگهای آرژانتینی میخواستند روی فقر و زجر مردم سرپوش بگذارند. رژیم ژنرال «ویده لا» تمام مسیر تماشاگران خارجی و خبرنگاران را با دیوارهایی پوشانده بودند که رویشان خانهها و حیاطهای دلباز نقاشی شده بود؛ در حالی که پشت این دیوارها مردم در حلبیآبادها غرق فقر و محرومیت و مرض بودند. چند سال پیش که برزیل با تلاش سفیران بینالمللیاش «پله» و «پائولو کوییلو» توانست هم میزبانی جامجهانی را بگیرد و هم المپیک آینده را صاحب شود، این بحث مطرح شد که دولت با فقر و چهره زشت فاولاها چه خواهد کرد؟ و آیا خواهد توانست امنیت این دو تورنمنت را تامین کند؟ تصمیم غیرمتمدنانهای مثل کشیدن حصار بین محلات آبرومند با تپههای فقیرنشین و مذاکره با روسای فاولاها جواب نداد و نهایتا جنگ خیابانی بزرگی درگرفت. آن نبرد، جنگ میان پلیس و ارتش با خلافکاران بود. ولی حالا همه مردم به میدان آمدهاند و باید دید دولت برزیل چطور از پس این مشکل بزرگ برخواهد آمد.
«ملت برزیل خسته شده است؛ خسته از دیدن فرزندان خود در راهروهای بیمارستان در انتظار. انتظار وسایل بهداشتی و قرص و دوا برای ادامه زندگی...»این حرفهایی است که «روماریو» ستاره سابق طلاییپوشان در ویدیویی که اخیرا منتشر کرده، به زبان میآورد. جام کنفدراسیونها برای سرزمینی که همه مردم دنیا آن را با فوتبال میشناسند، یک شکست تمامعیار بود. بزرگترین بحران چند دهه اخیر و شاید گستردهترین اعتراضات تمام تاریخ کشور برزیل، همزمان با این جام شروع شده و حتی فوتبالیستی مثل روماریو را هم به انتقاد واداشته است. در مقابل، البته اغلب فوتبالیها نظر دیگری دارند. آنها جامجهانی 2014 را یک فرصت عالی برای قدرتنمایی و فتح دوباره قله فوتبال میدانند. «پله» پیر و «رونالدو» چاق مهمترین اهالی فوتبال بودند که با حضور در تلویزیون، علیه معترضان صحبت کردند. حمایت آنها از دولت باعث شد خیلیها از این دو ستاره سابق متنفر شوند و در شبکههای اجتماعی و تجمعات دست به مسخرهکردنشان بزنند. «دیلما روسف» رییسجمهور - که سفر هفته آیندهاش به ژاپن را لغو کرد- هم در تلویزیون حاضر شد و به تظاهرکنندگان گفت که پیام ملت را شنیده است. او قول داد با تمام
امکانات علیه فساد و رشوهخواری مبارزه کرده و برای بهبود شرایط زندگی مردم برنامهریزی کند. معترضان برزیلی به هزینه ۱۱میلیاردیورویی برگزاری این بازیها اعتراض دارند. اما دولت میگوید این هزینهها توسط اسپانسرهای خصوصی تامین میشود و به هیچوجه از بودجه دولتی و به ضرر برنامههای بهداشتی و آموزشی نخواهد بود. اصل حرف معترضان، همین کمبود امکانات بهداشتی و آموزشی در برزیل است.
فقط برای 20 سنت ناقابل!
ظاهرا همهچیز از گران شدن نرخ حملونقل عمومی شروع شد. اوایل این ماه (ژوئن) دولت تصمیم گرفت 20سنت روی قیمت بلیت اتوبوسها بکشد، فقط 20سنت ناقابل! اما این ظاهر آتشی بود که از خیلی قبلتر داشت از درون، هیزم بحران را میسوزاند. زمزمه مخالفتها با میزبانی جامجهانی و المپیک 2016 ریو از مدتها پیش شروع شده بود و گروهAnonymous برزیل با استفاده از فرصت جام کنفدراسیونها، در فیسبوک فراخوان راهپیمایی دادند. اولویتدادن به بهداشت و درمان، آموزشوپرورش، ارتقای فرهنگی، مبارزه با فساد اداری و... خواستههای اصلی آنها بود و بلیت اتوبوس فقط یک بهانه بود. در ریودوژانیرو، تمرکز تظاهرات در مرکز شهر و خیابان «پرزیدنت ورگس» است. قرار شده تمام دوشنبهها و پنجشنبهها راهپیمایی ادامه داشته باشد و گرچه با عقبنشینی شهردار و رییسجمهور قیمت بلیت اتوبوس به نرخ سابق برگشت، اما گویا تنور مطالبه از دولت تازه گرم شده! اقشار مختلف در این تظاهراتها شرکت میکنند و مثلا در میتینگهای قبلی وکلای دادگستری یا دکتر و پرستارها با تجهیزات پزشکی برای کمک به مصدومان، حضور داشتند. سه شعار کلیدی معترضان هم اینهاست: sem violência (بدون خشونت)، o
povo unido jamais será vencido (ملت متحد هرگز شکست نخواهد خورد)، sem partidos (بدون حزب). در مورد این شعار سوم، منظور حفظ یکپارچگی است و اجازه
بالا بردن هیچ پلاکاردی جز پرچم برزیل یا نمادهای ملی به کسی داده نمیشود. حتی در آخرین راهپیمایی بین مردم و کمونیستهایی که با پرچم سرخ حزبشان آمده بودند، درگیری رخ داد. گفته میشود این بزرگترین تظاهرات تاریخ برزیل بوده (۲۱ ژوئن) و بیشتر از چهار ساعت ادامه داشت. خود پلیس اعلامیههایی بین مردم پخش میکرد که شعار PAZ (صلح) روی آن نوشته شده بود، ولی طبق آمار رسمی حدود 40 نفر در درگیریهای آن شب زخمی و دو نفر کشته شدند. همچنین دومیلیوننفر در ۴۳۸ شهر در تظاهرات خیابانی شرکت کردهاند.
بازی ادامه دارد، بزن بریم برزیل!
با وجود تشنج شدید اجتماعی و سیاسی، بازیهای جام کنفدراسیونها در حال پیگیری است و مسوولان در تلویزیون میگویند به هیچوجه قرار نیست این مسابقات یا جامجهانی را تعطیل کنند. در عوض دو خیابان معروف کوپاکابانا و Ipanema مدتی بسته شد و مردم در اعتراض، به خانه «ادواردو پاییس» حمله کردند. آقای شهردار هم متواری شده و ظاهرا به شهرک پولدارنشین Angra dos reis در اطراف ریو رفته است. دلخوشی بزرگ معترضان، حمایتهای ملی و بینالمللی است. ستارههایی مثل «جان بونجوی» یا «شان پن» از کیلومترها دورتر با انتشار عکسهایی از آنها حمایت کردند. در دست این ستارهها پلاکاردهایی دیده میشود که رویشان نوشته است: «این فقط برای 20سنت نیست، بزن بریم برزیل!»
جام تاریخی یا کابوسی بزرگ؟
در جامجهانی 1978 که ایران برای اولینبار به این جام رفت هم سرهنگهای آرژانتینی میخواستند روی فقر و زجر مردم سرپوش بگذارند. رژیم ژنرال «ویده لا» تمام مسیر تماشاگران خارجی و خبرنگاران را با دیوارهایی پوشانده بودند که رویشان خانهها و حیاطهای دلباز نقاشی شده بود؛ در حالی که پشت این دیوارها مردم در حلبیآبادها غرق فقر و محرومیت و مرض بودند. چند سال پیش که برزیل با تلاش سفیران بینالمللیاش «پله» و «پائولو کوییلو» توانست هم میزبانی جامجهانی را بگیرد و هم المپیک آینده را صاحب شود، این بحث مطرح شد که دولت با فقر و چهره زشت فاولاها چه خواهد کرد؟ و آیا خواهد توانست امنیت این دو تورنمنت را تامین کند؟ تصمیم غیرمتمدنانهای مثل کشیدن حصار بین محلات آبرومند با تپههای فقیرنشین و مذاکره با روسای فاولاها جواب نداد و نهایتا جنگ خیابانی بزرگی درگرفت. آن نبرد، جنگ میان پلیس و ارتش با خلافکاران بود. ولی حالا همه مردم به میدان آمدهاند و باید دید دولت برزیل چطور از پس این مشکل بزرگ برخواهد آمد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.