مدنيت نهفته در حاکميتيبودن آموزشوپرورش
داوود محمدي. نايبرئيس کميسيون آموزش و تحقيقات مجلس شوراي اسلامي
امروزه مشارکت مردم بسيار مهم است. اگر بخواهيم در کشور ايران يک آموزشوپرورش پويا و فعال داشته باشيم، چارهاي نيست جز اينکه فرصت حضور سازمانهاي مردمنهاد را مغتنم بشماريم. ناگفته نماند در ذات آموزشوپرورش و تعليم و تربيت، حضور و مشارکت مردم نهفته است. شما چطور ميتوانيد دانشآموزي را تحت تعليم و تربيت قرار دهيد، اما مشارکت خانواده را در نظر نگيريد؟ اين خاص تعليم و تربيت است و همه متخصصان اين حوزه به آن توجه داشتهاند. همه ميدانند نميتوان در مدرسه برنامهاي داشت و خانواده را ناديده گرفت. خانواده بايد در کنار متوليان تعليم و تربيت باشد و اين متوليان در کنار خانواده در جهت تعليم و تربيت درست و بهروز حرکت کنند. سازمانهاي مردمنهاد نيز متشکل از خانوادههاي همين دانشآموزان هستند که بايد مشارکتشان مورد توجه قرار گيرد. اين سازمانها در ابعاد مختلف در زمينه آموزشوپرورش کشور فعال بودهاند؛ براي مثال در بسياري از استانهاي کشور ايران، حدود يکسوم مدارس را خيرين مدرسهساز ساختهاند و بسيار هم فعال عمل کردهاند، زيرا مردم ما اعتقاد به اين امر دارند. درواقع مدرسهسازي در کنار ساخت مسجد، امري مقدس شمرده ميشود.
بسياري از مدارس کنوني ما ملک وقفي دارند.حال بايد ديد دولت تا کجا ميخواهد اين روند را ادامه دهد که آموزشوپرورش ساختهوپرداخته دولت باشد. ما مدعي هستيم آموزشوپرورش ما حاکميتي است، اما ما در درون مباني اعتقاديمان مدنيت را هم ميپذيريم و ميگوييم جمهوري اسلامي؛ يعني مردم خود نيز مؤثرند و ابعاد مختلف حاکميت با رأي مردم تعيين ميشود پس اين امر مدني است. پس يک بحث حاکميتي داريم و حاکميت رئوس مختلف تعليم و تربيت و آنچه بايد آموزش داده شود را مشخص ميکند، اما در درون اين حاکميتيبودن کاملا بحث مدني نهفته است. پس ضمن اينکه ما به مدنيت اعتقاد داريم، اما رئوس و جايگاه و اهداف آموزشوپرورش ما ازسوي دولت تعيين ميشود. حال با اين شرايط بايد ديد آموزشوپرورش تا چه زماني ميخواهد برساخته از دولت باشد. بايد ديد کدام جهت آن موردنظر ماست. ما ضمن اينکه نگاهمان به تعليم و تربيت داراي جايگاه خاصي است، اما در ابعاد و حوزههاي مختلف بايد مردم را وارد کنيم تا نظر دهند. انجمن اوليا و مربيان ما بايد بهطور واقعي از حالت صوري دربيايند و در حل مشکلات مدرسه نظر داده و همراهي کنند و آنجا که مدرسه نياز دارد کمک کنند. انجمن اوليا و
مربيان نبايد فقط در گرفتن پول مؤثر باشد، بلکه بايد در ابعاد مختلف نظر دهد. هزينه آموزشوپرورش بسيار زياد است. آموزشوپرورش نيازمند کمک است. به همين دليل بايد مردم باشند، اما بر اساس ضابطه و حسابوکتاب مشخص. بايد يک بازنگري جدي و آسيبشناسي جدي انجام شود. اگر به لحاظ قانوني مشکلاتي هست و نيازمند بازنگري است بايد مجلس موانع قانوني را برطرف کند. آنجا که نياز به کمک مديران مدارس است کمک گرفته شود. آنجا که نيازمند کمک رسانههاست استفاده شود و مخصوصا رسانههاي جمعي مثل راديو و تلويزيون را فعال کنيم و بخواهيم در امر تعليم و تربيت شرکت کنند.
امروزه مشارکت مردم بسيار مهم است. اگر بخواهيم در کشور ايران يک آموزشوپرورش پويا و فعال داشته باشيم، چارهاي نيست جز اينکه فرصت حضور سازمانهاي مردمنهاد را مغتنم بشماريم. ناگفته نماند در ذات آموزشوپرورش و تعليم و تربيت، حضور و مشارکت مردم نهفته است. شما چطور ميتوانيد دانشآموزي را تحت تعليم و تربيت قرار دهيد، اما مشارکت خانواده را در نظر نگيريد؟ اين خاص تعليم و تربيت است و همه متخصصان اين حوزه به آن توجه داشتهاند. همه ميدانند نميتوان در مدرسه برنامهاي داشت و خانواده را ناديده گرفت. خانواده بايد در کنار متوليان تعليم و تربيت باشد و اين متوليان در کنار خانواده در جهت تعليم و تربيت درست و بهروز حرکت کنند. سازمانهاي مردمنهاد نيز متشکل از خانوادههاي همين دانشآموزان هستند که بايد مشارکتشان مورد توجه قرار گيرد. اين سازمانها در ابعاد مختلف در زمينه آموزشوپرورش کشور فعال بودهاند؛ براي مثال در بسياري از استانهاي کشور ايران، حدود يکسوم مدارس را خيرين مدرسهساز ساختهاند و بسيار هم فعال عمل کردهاند، زيرا مردم ما اعتقاد به اين امر دارند. درواقع مدرسهسازي در کنار ساخت مسجد، امري مقدس شمرده ميشود.
بسياري از مدارس کنوني ما ملک وقفي دارند.حال بايد ديد دولت تا کجا ميخواهد اين روند را ادامه دهد که آموزشوپرورش ساختهوپرداخته دولت باشد. ما مدعي هستيم آموزشوپرورش ما حاکميتي است، اما ما در درون مباني اعتقاديمان مدنيت را هم ميپذيريم و ميگوييم جمهوري اسلامي؛ يعني مردم خود نيز مؤثرند و ابعاد مختلف حاکميت با رأي مردم تعيين ميشود پس اين امر مدني است. پس يک بحث حاکميتي داريم و حاکميت رئوس مختلف تعليم و تربيت و آنچه بايد آموزش داده شود را مشخص ميکند، اما در درون اين حاکميتيبودن کاملا بحث مدني نهفته است. پس ضمن اينکه ما به مدنيت اعتقاد داريم، اما رئوس و جايگاه و اهداف آموزشوپرورش ما ازسوي دولت تعيين ميشود. حال با اين شرايط بايد ديد آموزشوپرورش تا چه زماني ميخواهد برساخته از دولت باشد. بايد ديد کدام جهت آن موردنظر ماست. ما ضمن اينکه نگاهمان به تعليم و تربيت داراي جايگاه خاصي است، اما در ابعاد و حوزههاي مختلف بايد مردم را وارد کنيم تا نظر دهند. انجمن اوليا و مربيان ما بايد بهطور واقعي از حالت صوري دربيايند و در حل مشکلات مدرسه نظر داده و همراهي کنند و آنجا که مدرسه نياز دارد کمک کنند. انجمن اوليا و
مربيان نبايد فقط در گرفتن پول مؤثر باشد، بلکه بايد در ابعاد مختلف نظر دهد. هزينه آموزشوپرورش بسيار زياد است. آموزشوپرورش نيازمند کمک است. به همين دليل بايد مردم باشند، اما بر اساس ضابطه و حسابوکتاب مشخص. بايد يک بازنگري جدي و آسيبشناسي جدي انجام شود. اگر به لحاظ قانوني مشکلاتي هست و نيازمند بازنگري است بايد مجلس موانع قانوني را برطرف کند. آنجا که نياز به کمک مديران مدارس است کمک گرفته شود. آنجا که نيازمند کمک رسانههاست استفاده شود و مخصوصا رسانههاي جمعي مثل راديو و تلويزيون را فعال کنيم و بخواهيم در امر تعليم و تربيت شرکت کنند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.