ماجراهای عادله دُواچی در هتل جهان
برم تو یه پوست دیگه!
علي خدايي
Positive
آن شب عادله وقتی رفت به اتاق شش دلشاد بود. فهمیده بود شبها وقتی سقف باز میشد و به آسمان میرفت کسی او را نمیبیند. تنهای تنهاست. روزهای سنگینی را پشت سر گذاشته بود. ماجرای بابا جَمدی تمامنشده، ملوک دُواچی آمده بود. تا ملوک را سروسامانی بده خسته شده بود اما ته دل غم داشت. یکبار به مهدی که پشت پیشخوان ایستاده بود و دفتر اسم مهمانها را مرتب میکرد گفته بود: «میدونی غمشاد چیه؟ مهدی گفته بود لابد یه چیزیه شبیه بستنیفالوده یا هویجبستنی.» عادله گفته بود: «یکیا به سامون میرسونی و وقتی میره جا خالیش دلدا جمع میکند.» و پریده بود روی تخت سقف باز شد و پر کشیده بود بالاتر. از هشتبهشت گذشته بود و رفته بود بیمارستان خورشید. از پنجره بابا جمدی را دیده بود. پر کشیده بود شیخبهایی، ملوک دواچی را پشت دستگاه تریکوبافی دیده بود که زیرانداز انداخته بود و خوابیده بود. آمد پشت شیشه. «خواب هفت پادشا را میبینِد!» نگاه کرد به پایین. به چلوکبابی پایین پاساژ که دوتا شاگرد مغازه داشتند ظرفهایی را که شسته بودند از تشت میگذاشتند روی تختی که با دستمال پوشانده بودند تا بشقابها خشک شود. با صدای بلند گفت: «منم بعضی وقتا گِل
شاخه درخت آویزون میکردم!» شاگردها بالا را نگاه کردند. کسی نبود. اولی گفت: «تو چیزی گفتی دومی گفت نه! تو چیزی شنیدی؟» تمام شب عادله در آسمان چرخ زد. رفت کوچه کازرونی دید که پشت مغازه سپاهانی بساط چای رو شده، حتما از راه دور آمده بودند برای پمپ چاه. عادله آنجا هم دواچیشور بود. صبح بود که عادله پایین آمد. اما یک آن فهمید که خودش نیست. به صورتش دست زد. داد زد: «آینه کوجاس؟» که صدایی گفت: «آخجیک جان از ناشتایی خبری نیست؟» داد زد: «آینه کوجاس؟» که صدای خودش را شنید: «آری ناخاجاش1 وای چیچی گفتم!» عادله گفت و به اتاق نگاه کرد. اتاق خودش نبود. اتاقی بود با پنجرههایی که پردههای گلدار داشتند. پرده را کنار زد وای بارون هایگاس! دستپاچه شد. وای تخت فنری کوجاس. اتاق شیش کوجاس. اینجا کوجاس! صدای بارون میآمد که میگفت: «اِمیک کوجایی؟ دیر شد. این ناشتایی تنها نمیچسبه. بیا.»عادله گفت: «نیمیخورم.» عادله به خودش گفت دیوونه شدم که شنید میگوید: «عادله گیژ! عادله گیژ!» از اتاق رفت بیرون. بارون گفت: «بریم مانوشاک!»2 عادله گفت: «بریم.» نیمساعت بعد اِمیک و بارون در مغازهشان را باز کردند. آن دست چهارباغ بالاتر از هتل
جهان. دوقدمی هشت بهشت، نرسیده به فتحیه و دروازه دولت. تا مشتریها بیایند امیک کیک اسفنجی و کیک سیبش را نگاه کرد که ببیند برای امروز میرسد یا نه. بعد کامفتها را که کنار لیوان چای برای مشتریها میگذاشت. بارون لیوانها و فنجانها را میشمرد که دید امیک با کهنه نمدار زمین را تمیز میکند. خودش دستمال برداشت و رفت بیرون مغازه شیشه ویترین را پاک کرد. اِمیک زیر کتری را روشن کرد. قهوهجوشها را یکییکی نگاه کرد تا لکی از قهوهترکها داخل قهوهجوش نمانده باشد. روی میزها شکردان را وارسی کرد. قنددانها را. جای دستمال. صندلی چوبی را که علامت گذاشته بود و پایهاش لق بود آورد پشت پیشخوان که بیکار شد میخکوبی کند. چای دارجلینگ دم کرد. مشتری اول صبح آقای دکتر بیضاوی حتما چای دارجلینگ پررنگ لیوانی با برش کیک پوست لیمو یا پرتغال میخورد. عادله میگوید: «من این کار را چرا میکونم؟» که اِمیک جواب میدهد: «خُب زن، تو منی حالا دیگه. از این حرفام نزن.» اِمیک تا دید دکتر بیضاوی آمده روی کیک توی بشقاب خاکهقند پاشید. چای ریخت. همه را گذاشت روی سینی و برد روی میز دکتر گذاشت. دکتر گفت: «امروز عجله دارم. بارون کجاست؟» بارون گفت:
«من همین جام، دکتر باید بیام پهلوی شما چربیم بالا رفته!» که مشتری بعدی آمد و سلام کرد و رفت کنار میزی که دورتر از ویترین بود. زیپ کیفش را باز کرد و کتاب خارجیاش را روی میز گذاشت. کاغذ سفید را کنار دستش گذاشت. مداد و پاکن. یکآن نگاه مرد به اِمیک افتاد و امیک پرسید: «چی بیارم موسیو نجفی. حالتون که خوبه؟» موسیو نجفی نیمخیز شد و سلام دوباره کرد و گفت: «شیرقهوه با کیک.» مشتری بعدی، مشتری بعدی، یک دسته مشتری، باید کیک میداد باید شیرقهوه، قهوهترک، شیر و چای، چای کمرنگ، چای پررنگ، چای با کامفت، میداد. ساعت یک وارفته بود اما از همه جالبتر برای اِمیک تماشای هتل بود که آن طرف خیابان بود که از صبح تا آن موقع دری باز شده ندیده بود. در هتل بسته بود و برای یک لحظه که اِمیک دویده بود آن طرف خیابان دیده بود چوب هنوز از پشت در هتل برداشته نشده.ساعت چهارونیم بود که آن آقای خوشتیپ وارد شد و بهدنبالش یکدسته پسر جوان ریختند داخل مغازه که بارون گفت: «آکتورا اومدند با سردستهشون!» اِمیک رفت جلو گفت: «چی میخورید؟» یکی از جوونا گفت: «هوا مادام!» اِمیک گفت: «مگه بادکنکی آقا!» همه خندیدند و سفارش دادند. آقای خوشتیپ گفت:
«چای با لیمو.» امیک میرفت پشت پیشخوان سفارشها را آماده کند که شنید جوانها میگفتند: «ما بخونیم!» صدای دیگر گفت: «فعلا که آمدیم بخوانیم و بشنویم و بنقدیم و بحرفیم.» که اولی شروع کرد به شعرخواندن. امیک به ساعت نگاه کرد و به بیرون. هتل خاموش بود و بارون روی صندلی چرت میزد. تا آخر شب و شلوغی مغازه خیلی مانده بود. اِمیک به بارون گفت: «یکشنبهها آقای حقوقی شاگرداشا میارد اینجا.» بارون چشمهاش را باز کرد و با تعجب گفت: «اِمیک! لهجهت چه اصفهانی شده!»
Negative
تا شب و بعد تا آخر شب، اِمیک دهبار رفت پشت ویترین و هتل را تماشا کرد. خاموش بود هتل. انگار خاکستر پاشیده بودند آن سمت چهارباغ. ولی وقتی دید آقاتونی وارد مغازه شد گل از گلش شکفت. پیشبندش را باز کرد از پشت پیشخوان آمد بیرون و رفت به استقبال آقاتونی. بارون با چشمهای گردشده اِمیک را نگاه میکرد. از اینکه کم مانده بود اِمیک از روی پیشخوان بپرد آنطرف! گفت: «آتیشپارا امیک! اینچاباداهل آتیشپارا!»3 اِمیک گفت: «آقاتونی اومدس. از صب تا حالا نیگام به هتله آیا بیاد آیا نیاد پرسون بشم چرا بستهس!» بارون گفت: «خب به تو چه! مثل دختربچهها ذوق میکنی؟» اِمیک گفت: «صاب کارمس!» سکوت شد. اِمیک خودش هم تعجب کرد از حرفی که زده بود. چقدر اصفهانی شده بود و برگشت به بارون نگاه کرد و گفت: «نیمیدونم!» آقاتونی نشست کنار یکی از میزهای خلوت بارون آمد کنارش و گرم صحبت شدند. اِمیک نمیدانست چرا رفت دوباره پشت در. آقاتونی قهوه خورد هرچند که با صدای بلند به اِمیک گفته بود، قهوه برای شبها خب نیس. و بارون گفته بود خواب ممنوع! بیداری آزاد! که احمد سیبی با گاریاش ایستاد. چشمهای اِمیک برق زد. انگار چراغهای هتل جهان روشن شده بود. انگار
صدای رادیوی مهدی رفته بود بالا. اِمیک گفت: «من اون دختر همسایهمونم.» عادله بود که از چشمهای اِمیک نگاه میکرد. خوشحال بود.
1. ناخاجاش: ناشتایی- صبحانه/ 2. مانوشاک: بنفشه
3. اینچاباداهل: چه خبر شده
Positive
آن شب عادله وقتی رفت به اتاق شش دلشاد بود. فهمیده بود شبها وقتی سقف باز میشد و به آسمان میرفت کسی او را نمیبیند. تنهای تنهاست. روزهای سنگینی را پشت سر گذاشته بود. ماجرای بابا جَمدی تمامنشده، ملوک دُواچی آمده بود. تا ملوک را سروسامانی بده خسته شده بود اما ته دل غم داشت. یکبار به مهدی که پشت پیشخوان ایستاده بود و دفتر اسم مهمانها را مرتب میکرد گفته بود: «میدونی غمشاد چیه؟ مهدی گفته بود لابد یه چیزیه شبیه بستنیفالوده یا هویجبستنی.» عادله گفته بود: «یکیا به سامون میرسونی و وقتی میره جا خالیش دلدا جمع میکند.» و پریده بود روی تخت سقف باز شد و پر کشیده بود بالاتر. از هشتبهشت گذشته بود و رفته بود بیمارستان خورشید. از پنجره بابا جمدی را دیده بود. پر کشیده بود شیخبهایی، ملوک دواچی را پشت دستگاه تریکوبافی دیده بود که زیرانداز انداخته بود و خوابیده بود. آمد پشت شیشه. «خواب هفت پادشا را میبینِد!» نگاه کرد به پایین. به چلوکبابی پایین پاساژ که دوتا شاگرد مغازه داشتند ظرفهایی را که شسته بودند از تشت میگذاشتند روی تختی که با دستمال پوشانده بودند تا بشقابها خشک شود. با صدای بلند گفت: «منم بعضی وقتا گِل
شاخه درخت آویزون میکردم!» شاگردها بالا را نگاه کردند. کسی نبود. اولی گفت: «تو چیزی گفتی دومی گفت نه! تو چیزی شنیدی؟» تمام شب عادله در آسمان چرخ زد. رفت کوچه کازرونی دید که پشت مغازه سپاهانی بساط چای رو شده، حتما از راه دور آمده بودند برای پمپ چاه. عادله آنجا هم دواچیشور بود. صبح بود که عادله پایین آمد. اما یک آن فهمید که خودش نیست. به صورتش دست زد. داد زد: «آینه کوجاس؟» که صدایی گفت: «آخجیک جان از ناشتایی خبری نیست؟» داد زد: «آینه کوجاس؟» که صدای خودش را شنید: «آری ناخاجاش1 وای چیچی گفتم!» عادله گفت و به اتاق نگاه کرد. اتاق خودش نبود. اتاقی بود با پنجرههایی که پردههای گلدار داشتند. پرده را کنار زد وای بارون هایگاس! دستپاچه شد. وای تخت فنری کوجاس. اتاق شیش کوجاس. اینجا کوجاس! صدای بارون میآمد که میگفت: «اِمیک کوجایی؟ دیر شد. این ناشتایی تنها نمیچسبه. بیا.»عادله گفت: «نیمیخورم.» عادله به خودش گفت دیوونه شدم که شنید میگوید: «عادله گیژ! عادله گیژ!» از اتاق رفت بیرون. بارون گفت: «بریم مانوشاک!»2 عادله گفت: «بریم.» نیمساعت بعد اِمیک و بارون در مغازهشان را باز کردند. آن دست چهارباغ بالاتر از هتل
جهان. دوقدمی هشت بهشت، نرسیده به فتحیه و دروازه دولت. تا مشتریها بیایند امیک کیک اسفنجی و کیک سیبش را نگاه کرد که ببیند برای امروز میرسد یا نه. بعد کامفتها را که کنار لیوان چای برای مشتریها میگذاشت. بارون لیوانها و فنجانها را میشمرد که دید امیک با کهنه نمدار زمین را تمیز میکند. خودش دستمال برداشت و رفت بیرون مغازه شیشه ویترین را پاک کرد. اِمیک زیر کتری را روشن کرد. قهوهجوشها را یکییکی نگاه کرد تا لکی از قهوهترکها داخل قهوهجوش نمانده باشد. روی میزها شکردان را وارسی کرد. قنددانها را. جای دستمال. صندلی چوبی را که علامت گذاشته بود و پایهاش لق بود آورد پشت پیشخوان که بیکار شد میخکوبی کند. چای دارجلینگ دم کرد. مشتری اول صبح آقای دکتر بیضاوی حتما چای دارجلینگ پررنگ لیوانی با برش کیک پوست لیمو یا پرتغال میخورد. عادله میگوید: «من این کار را چرا میکونم؟» که اِمیک جواب میدهد: «خُب زن، تو منی حالا دیگه. از این حرفام نزن.» اِمیک تا دید دکتر بیضاوی آمده روی کیک توی بشقاب خاکهقند پاشید. چای ریخت. همه را گذاشت روی سینی و برد روی میز دکتر گذاشت. دکتر گفت: «امروز عجله دارم. بارون کجاست؟» بارون گفت:
«من همین جام، دکتر باید بیام پهلوی شما چربیم بالا رفته!» که مشتری بعدی آمد و سلام کرد و رفت کنار میزی که دورتر از ویترین بود. زیپ کیفش را باز کرد و کتاب خارجیاش را روی میز گذاشت. کاغذ سفید را کنار دستش گذاشت. مداد و پاکن. یکآن نگاه مرد به اِمیک افتاد و امیک پرسید: «چی بیارم موسیو نجفی. حالتون که خوبه؟» موسیو نجفی نیمخیز شد و سلام دوباره کرد و گفت: «شیرقهوه با کیک.» مشتری بعدی، مشتری بعدی، یک دسته مشتری، باید کیک میداد باید شیرقهوه، قهوهترک، شیر و چای، چای کمرنگ، چای پررنگ، چای با کامفت، میداد. ساعت یک وارفته بود اما از همه جالبتر برای اِمیک تماشای هتل بود که آن طرف خیابان بود که از صبح تا آن موقع دری باز شده ندیده بود. در هتل بسته بود و برای یک لحظه که اِمیک دویده بود آن طرف خیابان دیده بود چوب هنوز از پشت در هتل برداشته نشده.ساعت چهارونیم بود که آن آقای خوشتیپ وارد شد و بهدنبالش یکدسته پسر جوان ریختند داخل مغازه که بارون گفت: «آکتورا اومدند با سردستهشون!» اِمیک رفت جلو گفت: «چی میخورید؟» یکی از جوونا گفت: «هوا مادام!» اِمیک گفت: «مگه بادکنکی آقا!» همه خندیدند و سفارش دادند. آقای خوشتیپ گفت:
«چای با لیمو.» امیک میرفت پشت پیشخوان سفارشها را آماده کند که شنید جوانها میگفتند: «ما بخونیم!» صدای دیگر گفت: «فعلا که آمدیم بخوانیم و بشنویم و بنقدیم و بحرفیم.» که اولی شروع کرد به شعرخواندن. امیک به ساعت نگاه کرد و به بیرون. هتل خاموش بود و بارون روی صندلی چرت میزد. تا آخر شب و شلوغی مغازه خیلی مانده بود. اِمیک به بارون گفت: «یکشنبهها آقای حقوقی شاگرداشا میارد اینجا.» بارون چشمهاش را باز کرد و با تعجب گفت: «اِمیک! لهجهت چه اصفهانی شده!»
Negative
تا شب و بعد تا آخر شب، اِمیک دهبار رفت پشت ویترین و هتل را تماشا کرد. خاموش بود هتل. انگار خاکستر پاشیده بودند آن سمت چهارباغ. ولی وقتی دید آقاتونی وارد مغازه شد گل از گلش شکفت. پیشبندش را باز کرد از پشت پیشخوان آمد بیرون و رفت به استقبال آقاتونی. بارون با چشمهای گردشده اِمیک را نگاه میکرد. از اینکه کم مانده بود اِمیک از روی پیشخوان بپرد آنطرف! گفت: «آتیشپارا امیک! اینچاباداهل آتیشپارا!»3 اِمیک گفت: «آقاتونی اومدس. از صب تا حالا نیگام به هتله آیا بیاد آیا نیاد پرسون بشم چرا بستهس!» بارون گفت: «خب به تو چه! مثل دختربچهها ذوق میکنی؟» اِمیک گفت: «صاب کارمس!» سکوت شد. اِمیک خودش هم تعجب کرد از حرفی که زده بود. چقدر اصفهانی شده بود و برگشت به بارون نگاه کرد و گفت: «نیمیدونم!» آقاتونی نشست کنار یکی از میزهای خلوت بارون آمد کنارش و گرم صحبت شدند. اِمیک نمیدانست چرا رفت دوباره پشت در. آقاتونی قهوه خورد هرچند که با صدای بلند به اِمیک گفته بود، قهوه برای شبها خب نیس. و بارون گفته بود خواب ممنوع! بیداری آزاد! که احمد سیبی با گاریاش ایستاد. چشمهای اِمیک برق زد. انگار چراغهای هتل جهان روشن شده بود. انگار
صدای رادیوی مهدی رفته بود بالا. اِمیک گفت: «من اون دختر همسایهمونم.» عادله بود که از چشمهای اِمیک نگاه میکرد. خوشحال بود.
1. ناخاجاش: ناشتایی- صبحانه/ 2. مانوشاک: بنفشه
3. اینچاباداهل: چه خبر شده
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.