سخنگوي سازمان انرژي اتمي:
بدون حل مناقشه سياسي نميتوانستيم به فعاليتهاي هستهايخود ادامه دهيم
ايسنا: سخنگوي سازمان انرژي اتمي برجام را توافقي «متوازن» دانست و گفت: اگر از ديد سياسي، حقوقي و فني به برجام نگاه کنيم، بهطور قطع ما به آنچه ميخواستيم رسيديم و ترديدي در آن نيست و برخلاف نظر برخي که بعضا ممکن است از سر بياطلاعي صحبت کنند، بايد بگويم ما مسير خوبي را جلو رفتيم و ميرويم و برجام اقدام مناسبي بود که در وقت خود انجام شد.
کمالوندي در پاسخ به اين پرسش که برخي معتقدند برنامه هستهاي ايران ميتوانست بدون نياز به تعاملات بينالمللي ادامه يابد و همان ميزان دانش، تکنولوژي و مواد هستهاي که در اختيار داشتيم، کافي بود؟ اظهار کرد: ما از اين افراد دعوت ميکنيم تا بيايند و در چارچوبهاي فني صحبت کنيم. ما به لحاظ توليد سوخت و غنيسازي پيشرفت خوبي داشتيم و ميتوانستيم مقادير بيشتري از سوخت را هم توليد کنيم يا غناي سوخت را نيز بالا ببريم، اما طرف مقابل هم تحريک ميشد و فشار به ايران را چندين برابر ميکرد. بنابراين کساني که اين ادعا را دارند، ميتوانند بگويند که ما در 10 سال ميتوانستيم به اين جايگاه برسيم که بتوانيم در نيروگاهسازي حرفي براي گفتن داشته باشيم؛ شايد بتوانيم اما با هزار اما و اگر.
وي در ادامه تأکيد کرد: ما نميتوانستيم به فعاليتهاي صلحآميز هستهايمان بدون حل و فصل مناقشه سياسي و بينالمللي بر سر آن ادامه دهيم. ما بايد برخي واقعيتها را بپذيريم. به طور مثال در بحث مواد خام اگر ميخواستيم غنيسازي را ادامه دهيم، حتما بايد اين مواد را وارد ميکرديم، چراکه در 36 سال بعد از انقلاب هيچ محموله اورانيومي به کشور وارد نشد و از آنچه در اختيار داشتيم استفاده کرديم، حتي نتوانستيم محمولهاي را که قبل از انقلاب خريداري شده بود، به کشور وارد کنيم. مواد خام اوليه که در اختيار ما بود، به آن اندازهاي بود که ما بتوانيم غنيسازي کنيم تا طرف مقابل را بترساند نه بيشتر. در حوزه تکنولوژي ما براي ساخت سوخت نيروگاه بوشهر از امکانات کامل برخوردار نبوديم؛ تازه اگر هم اين امکانات را ميداشتيم، مواد اوليه براي ساخت اين ميزان سوخت را نداشتيم. موادي که ما در کشور داشتيم، کفاف يک سال نيروگاهي مثل بوشهر را هم نميداد.
اين مقام سازمان انرژي اتمي ادامه داد: تست سوخت موردنياز نيروگاه بوشهر مستلزم تست (PIE) که اصطلاحا تستهاي بعد از پرتودهي ناميده ميشوند است که ما را صددرصد به لحاظ ايمني ساخت آنها مطمئن ميکند. اين تستها در آزمايشگاههاي مجهزي بايد انجام شود که اين فناوري فعلا در اختيار ما نيست.
کمالوندي گفت: توليد داخلي مواد اوليه (کيک زرد) ما خيلي کم است؛ آنقدر که حداکثر پاسخگوي نياز رآکتورهاي تحقيقاتي است و نه توليد سوخت نيروگاههايي مثل بوشهر و اين شکل توليد و مصرفکردن مواد اوليه، از ديد کشورهاي هستهاي و جامعه بينالملل و به ويژه دشمنان ما، فضاي اتهامزني عليه ايران مبني بر تلاش براي اهدافي ديگر را بيشتر فراهم ميکند... . سخنگوي سازمان انرژي اتمي افزود: اگر برجام نبود، صنعت هستهاي به کار خود ادامه ميداد، اما سمت و سوي آن و چشماندازش هم براي ما مهم بود.
وي در پاسخ به اين پرسش که گفته ميشود رآکتور IR - 40 ميتوانست قبل از برجام راهاندازي شود يا اگر محدوديتهاي ناشي از توافق اوليه ژنو و برجام نبود اين رآکتور تاکنون راهاندازي شده بود، در همين حال رئيس پيشين مرکز ايمني هستهاي کشور در گفتوگويي اظهار کردند که از طرف اين مرکز رآکتور اراک هيچگاه مجوز راهاندازي تا قبل از دولت يازدهم را نداشته است، گفت: رآکتور اراک در جا و زمان خود افتخاري براي کشور است. زماني که تصميم به ساخت اين رآکتور گرفتيم به دانش و فناوري غنيسازي دست نيافته بوديم، هرچند تکنولوژي ساخت اين رآکتور متعلق به نسلهاي رآکتور در گذشته دور است، اما در هر حال ساخت آن براي کشور افتخارآميز بوده و تجربهاي مفيد است. رآکتور اوليه اراک همه خواستههاي ما را براي توليد انواع ايزوتوپها جواب نميداد، از طرفي امکاناتي مثل امکان انجام تست انواع سوخت را نداشت. البته من نميخواهم با گفتن اين کمبودها اهميت آن را پايين بياورم.کمالوندي در عين حال تصريح کرد: اگر بخواهيم رآکتور اوليه اراک را با هر شکلي که هست به وضعيت گذشته بازگردانيم، حداکثر به يکسالونيم زمان نياز داريم. ما رآکتور را به نوعي تغيير
دادهايم که ميتوانيم در صورت تصميم نظام با توجه به وجود دانش و فناوري ساخت آن در کشور حتي در يک سال آن را به حالت اوليه بازگردانيم.
ايسنا: سخنگوي سازمان انرژي اتمي برجام را توافقي «متوازن» دانست و گفت: اگر از ديد سياسي، حقوقي و فني به برجام نگاه کنيم، بهطور قطع ما به آنچه ميخواستيم رسيديم و ترديدي در آن نيست و برخلاف نظر برخي که بعضا ممکن است از سر بياطلاعي صحبت کنند، بايد بگويم ما مسير خوبي را جلو رفتيم و ميرويم و برجام اقدام مناسبي بود که در وقت خود انجام شد.
کمالوندي در پاسخ به اين پرسش که برخي معتقدند برنامه هستهاي ايران ميتوانست بدون نياز به تعاملات بينالمللي ادامه يابد و همان ميزان دانش، تکنولوژي و مواد هستهاي که در اختيار داشتيم، کافي بود؟ اظهار کرد: ما از اين افراد دعوت ميکنيم تا بيايند و در چارچوبهاي فني صحبت کنيم. ما به لحاظ توليد سوخت و غنيسازي پيشرفت خوبي داشتيم و ميتوانستيم مقادير بيشتري از سوخت را هم توليد کنيم يا غناي سوخت را نيز بالا ببريم، اما طرف مقابل هم تحريک ميشد و فشار به ايران را چندين برابر ميکرد. بنابراين کساني که اين ادعا را دارند، ميتوانند بگويند که ما در 10 سال ميتوانستيم به اين جايگاه برسيم که بتوانيم در نيروگاهسازي حرفي براي گفتن داشته باشيم؛ شايد بتوانيم اما با هزار اما و اگر.
وي در ادامه تأکيد کرد: ما نميتوانستيم به فعاليتهاي صلحآميز هستهايمان بدون حل و فصل مناقشه سياسي و بينالمللي بر سر آن ادامه دهيم. ما بايد برخي واقعيتها را بپذيريم. به طور مثال در بحث مواد خام اگر ميخواستيم غنيسازي را ادامه دهيم، حتما بايد اين مواد را وارد ميکرديم، چراکه در 36 سال بعد از انقلاب هيچ محموله اورانيومي به کشور وارد نشد و از آنچه در اختيار داشتيم استفاده کرديم، حتي نتوانستيم محمولهاي را که قبل از انقلاب خريداري شده بود، به کشور وارد کنيم. مواد خام اوليه که در اختيار ما بود، به آن اندازهاي بود که ما بتوانيم غنيسازي کنيم تا طرف مقابل را بترساند نه بيشتر. در حوزه تکنولوژي ما براي ساخت سوخت نيروگاه بوشهر از امکانات کامل برخوردار نبوديم؛ تازه اگر هم اين امکانات را ميداشتيم، مواد اوليه براي ساخت اين ميزان سوخت را نداشتيم. موادي که ما در کشور داشتيم، کفاف يک سال نيروگاهي مثل بوشهر را هم نميداد.
اين مقام سازمان انرژي اتمي ادامه داد: تست سوخت موردنياز نيروگاه بوشهر مستلزم تست (PIE) که اصطلاحا تستهاي بعد از پرتودهي ناميده ميشوند است که ما را صددرصد به لحاظ ايمني ساخت آنها مطمئن ميکند. اين تستها در آزمايشگاههاي مجهزي بايد انجام شود که اين فناوري فعلا در اختيار ما نيست.
کمالوندي گفت: توليد داخلي مواد اوليه (کيک زرد) ما خيلي کم است؛ آنقدر که حداکثر پاسخگوي نياز رآکتورهاي تحقيقاتي است و نه توليد سوخت نيروگاههايي مثل بوشهر و اين شکل توليد و مصرفکردن مواد اوليه، از ديد کشورهاي هستهاي و جامعه بينالملل و به ويژه دشمنان ما، فضاي اتهامزني عليه ايران مبني بر تلاش براي اهدافي ديگر را بيشتر فراهم ميکند... . سخنگوي سازمان انرژي اتمي افزود: اگر برجام نبود، صنعت هستهاي به کار خود ادامه ميداد، اما سمت و سوي آن و چشماندازش هم براي ما مهم بود.
وي در پاسخ به اين پرسش که گفته ميشود رآکتور IR - 40 ميتوانست قبل از برجام راهاندازي شود يا اگر محدوديتهاي ناشي از توافق اوليه ژنو و برجام نبود اين رآکتور تاکنون راهاندازي شده بود، در همين حال رئيس پيشين مرکز ايمني هستهاي کشور در گفتوگويي اظهار کردند که از طرف اين مرکز رآکتور اراک هيچگاه مجوز راهاندازي تا قبل از دولت يازدهم را نداشته است، گفت: رآکتور اراک در جا و زمان خود افتخاري براي کشور است. زماني که تصميم به ساخت اين رآکتور گرفتيم به دانش و فناوري غنيسازي دست نيافته بوديم، هرچند تکنولوژي ساخت اين رآکتور متعلق به نسلهاي رآکتور در گذشته دور است، اما در هر حال ساخت آن براي کشور افتخارآميز بوده و تجربهاي مفيد است. رآکتور اوليه اراک همه خواستههاي ما را براي توليد انواع ايزوتوپها جواب نميداد، از طرفي امکاناتي مثل امکان انجام تست انواع سوخت را نداشت. البته من نميخواهم با گفتن اين کمبودها اهميت آن را پايين بياورم.کمالوندي در عين حال تصريح کرد: اگر بخواهيم رآکتور اوليه اراک را با هر شکلي که هست به وضعيت گذشته بازگردانيم، حداکثر به يکسالونيم زمان نياز داريم. ما رآکتور را به نوعي تغيير
دادهايم که ميتوانيم در صورت تصميم نظام با توجه به وجود دانش و فناوري ساخت آن در کشور حتي در يک سال آن را به حالت اوليه بازگردانيم.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.