غيبت پساانتخاباتي اصولگرايان در همايش خانه احزاب
چهارمين همايش فصلي خانه احزاب، بعد از انتخاب حسن روحاني بهعنوان رئيسجمهوري دوازدهم، پنجشبنه در سالن اجتماعات وزارت كشور برگزار شد. مهمترين ويژگي اين همايش حضور پررنگ چهرههاي حزبي اصلاحطلب و غيبت احزاب و چهرههاي شاخص اصولگرا بود. در گذشته اصولگرايان هر زمان از سهم خود در شوراي مركزي خانه احزاب راضي نبودند، زير ميز آن ميزدند. در قانون جديد، بعد از بازگشايي خانه احزاب در دولت روحاني، سهمي برابر به اصولگريان، اصلاحطلبان و مستقلين رسيده است؛ اما به نظر ميرسد اصولگرايانِ دلخور از نتيجه انتخابات، راضي به همان سازوكار شبهحزبي درونجرياني خود یعنی جبهه مردمي نيروهاي انقلاب (جمنا) هستند.
علياصغر احمدی معاون سياسي وزير كشور در اين همايش گفت: «در فضاي فعلي که غربيها به دنبال افزايش تحريمها هستند، بايد بيشتر بر انسجام و وحدت ملي توجه کنيم، تقابل با هرگونه افراطگرايي را در دستور کار خود قرار دهيم و از آزاديهاي مشروع سياسي حمايت کنيم». او افزود: «قانون انتخابات ما مشکل دارد؛ چون رجل سياسي در قانون تعريف نشده، شاهد بوديد در همين سالن فردي فرزند چهارسالهاش را آورده بود تا براي انتخابات رياستجمهوري ثبتنام کند». او با بيان اينكه من از صداوسيما گلايه ندارم؛ اما برخي از برنامهها خارج از آنچه در کميسيون تبليغات تصويب شده بود، پخش شد، افزود: «مثلا برنامه منطقه آزاد چه جهتدهيها که نکرد، صداوسيما بايد ملي و با آحاد ملت باشد. ما ميگفتيم برخي از سايتها و روزنامههاي وابسته به نهادها که له يا عليه نامزدي کار ميکنند، بايد با آنها برخورد کنيد. جاي تعجب دارد قاضي در کميسيون تبليغات ميگفت ما به اين نتيجه نرسيديم. ما گفتيم اگر کسي ورزشگاه و سالن خواست بدهيد؛ اما ديديد، چه کارها و با چه عناويني انجام دادند».غلامحسين کرباسچي، دبيركل حزب كارگزاران، در ادامه مراسم، کنايهاي به معاون سياسي وزير
کشور زد و گفت: «آقاي احمدي از توسعه احزاب اعلام حمايت کردند؛ اما ميخواهم بگويم اين تعارف است. نشانهاش اين است که در کميسيون ماده ۱۰ احزاب هفت نفر از مجلس و... حضور دارند و قرار است دو نماينده از احزاب بدون حق رأي حضور داشته باشند. اين تصور که فکر کنيم قدرت احزاب براي تضعيف دولت است، اشتباه است».کرباسچي تأكيد کرد: «در زمان انتخابات ممکن است حرفهاي گزنده زده شود که اين به نفع مصالح ملي نيست. اينکه عليه قواي ديگر و شخصيتها صحبتي کنيم، به نفع دولت و کشور نيست. از همه و دولت محترم بخواهيم به جاي اينکه تا رئيسجمهور يک حرف نيشدار و تندي ميزند، آن را در رسانهها تقويت کنيم که آقاي رئيسجمهور هم تشويق شود باز هم چنين حرفهايي را ادامه دهد، آن را تعديل کنيم. در زمان انتخابات ممکن است که اين حرفها تقويتکننده و تأثيرگذار باشد؛ اما فکر ميکنم اين تعبيرهايي که به کار برده ميشود و ما هم گاهي خوشمان ميآيد و درباره شخصيتها، قوا و نهادهاي ديگر است، نه به نفع دولت است و نه به نفع حکومت و مردم». آذر منصوري، عضو حزب اتحاد ملت، در اين همايش گفت: «فعاليت حزبي در کشور ما با مشکل مواجه است. من بهعنوان کسي که دو دهه است
فعاليت حزبي ميکنم و قانون احزاب را نيز مطالعه کردهام، ميگويم اين قانون بسياري از فعالان را گوشهنشين کرده است. بايد اصلاحاتي در آن انجام شود و صدور پروانه فعاليت احزاب و باطلکردن آن و همچنين زيرنظرگرفتن فعاليت احزاب تغيير کند تا احزاب مستقل عمل کنند».
رسول منتجبنيا، قائممقام حزب اعتماد ملي، هم با اشاره به اينكه به همراه چند نفر از دبيران احزاب خدمت آقاي هاشمي رسيديم و ايشان در اين فرصت نيمساعته چندين بار بر خانه احزاب تأكيد داشتند و ميگفتند که خانه احزاب ميتواند مرکزي براي تقويت احزاب باشد، گفت: «گسترش احزاب در يک بحث مربوط به حاکميت و مسئولان بوده و بخشي ديگر مربوط به خود ما؛ يعني احزاب است. بسياري از سياسيون ميگويند در کشور ما احزاب گسترش نمييابد. من نميدانم چه استدلالي پشت اين قضيه است. نه مردم و نه مسئولان و نه قانون اساسي مانعي براي گسترش احزاب نميبیند. ما اگر منتظر باشيم که مسئولان بيايند و فرش قرمزي براي احزاب بيندازند، اشتباه است. همين که آقاي روحاني تلاش کردند و خانه احزاب را راه انداختند، بايد از ایشان تشکر کرد. از دولت يازدهم انتظار داريم که احزاب را بيشتر تقويت کند. البته آن به اين معني نيست که احزاب همه انتظارات را از دولت داشته باشند. بايد درباره تحزب فرهنگسازي کنيم، بايد بر روي اين قضيه کار کنيم که حزب يک اصل و يک رکن دموکراسي است و بدون تحزب نميتوانيم به توسعه برسيم. شهيد بهشتي اگر ميگفت حزب معبد من است، تعارف نميکرد. بسياري
از احزاب ما امروز به ستاد انتخابات تبديل شدهاند و رسالت گذشته را ندارند؛ بنابراين اگر ميخواهيم به دولت کمک کنيم، حق داريم که بگوييم براي احزاب جايگاه بيشتري داشته باشد. مجلس دهم چشم اميد ماست. بايد قانون احزاب در اين مجلس اصلاح شود».حسين کاشفي، ديگر عضو حزب «اتحاد ملت»، هم درباره جايگاه مردم در قانون اساسي سخن گفت و افزود: «بايد به احزاب توجه کنيم و يکي از مواردي که بايد خانه احزاب به آن بپردازد، اين است که به جاي اينکه سراغ دولت برود، بايد کار را از خود شروع کند. حزب بايد داراي برنامه باشد و نيرو براي اداره مملکت تربيت کند. اگر حزب را بهعنوان دولت در سايه مطرح ميکنند، درست است؛ نه اينکه گروههايي مافيايي که فعاليت دارند، به صحنه بيايند. بعضي از احزاب را به هيئت و رئيس هيئت تبديل کرديم. بايد همانطور که اخلاق سياسي را مطرح ميکنيم، بياييم راستي و صداقت را مطرح کنيم. اين فعال سياسي با ذکر اين مطلب که بايد بتوانيم در احزاب با هم گفتوگو و تعامل داشته باشيم، گفت: «همانجا که انتقاد داريم، پيشنهاد هم داشته باشيم. دولت نبايد احزاب را رقيب خود بداند؛ بلکه بايد زمینه رشد احزاب را فراهم کند».فاطمه راکعي
دبيركل جمعيت زنان مسلمان نوانديش هم در واکنش به يکي از حضار که خانه احزاب را خانه تيمي خواند، عنوان کرد: «اگر اينطور است جلسه را تعطيل کنيم، اما دوستان اين گردهمايي مهم است چون بعد از انتخابات دور هم جمع شدهايم و احزاب بايد نقش بسزايي در فصل سياسي کشور داشته باشند. اين رفتار در شأن خانه احزاب نيست، همه بايد تلاش کنيم و اولين کار اين است که حضور خود را هدفمند کنيم. دبيرکل جمعيت نوانديش زنان مسلمان تأكيد کرد: قواي سهگانه وظايفي نسبت به احزاب دارند که بايد پيگيري کنيم، اما گاهي هر کاري که دلشان ميخواهد در ارتباط با احزاب انجام ميدهند. او تأكيد کرد: قوانين احزاب و جرم سياسي بايد با حضور احزاب تدوين و اصلاح شود. احزاب در توسعه پايدار کشور مؤثر هستند.
اصلاح قانون احزاب را خود احزاب آغاز كنند
محمود صادقي نماينده اصلاحطلب مجلس هم با اشاره به اينكه احزاب بايد با توجه به قانون اساسي فعاليت کنند، افزود: اصل بر آزادي است. در سال ۶۰ وقتي قانون احزاب تصويب شد، مقرر شد احزاب بايد از وزارت کشور مجوز بگيرند که شوراي نگهبان مخالفت کرد. صادقي ادامه داد: شوراي نگهبان اخذ مجوز را مخالف قانون اساسي ميدانست و اين قانون را بعد از مدتها بدون مهر تأييد کرد. نماينده مجلس شوراي اسلامي در ادامه با يادآورشدن حادثه تروريستي هفت تير عنوان کرد: پدر نيز به فعاليتهاي حزبي ايمان داشتند و مانند شهيد بهشتي معتقد بودند حزب، معبد است. او خطاب به دبيران کل گفت: «اصلاح قانون را خود احزاب بايد آغاز کنند، کسي پيشقدم نميشود. قانون جديد در برخي از موارد قدم به جلو است و ماده کميسيون ۱۰ را ميتوان مثبت تلقي کرد. قانون احزاب در اين مورد توضيح داده و از طرفي دولت هم طبق قانون موظف شده رديف بودجه در نظر بگيرد».
او خاطرنشان کرد: «تخصيص بودجه از سوي دولت غلط است و استقلال حزب را زير سؤال ميبرد و اين درست نيست دست دراز کنيد زيرا رگ حيات شما زير نفوذ دولت قرار ميگيرد. نماينده مجلس دهم تأكيد کرد: احزاب نقش مؤثري در شکلگيري دولتها دارند و اين ضعف است که در قوانين انتخاباتي اشاره به حضور آنان نشده است. او در ادامه افزود: آقاي کواکبيان تلاش کرد رديف بودجه احزاب در بودجه ۹۶ باشد، اطلاع دقيقي ندارم که انجام شده است يا نه». محمدجواد حقشناس، عضو شوراي مركزي حزب اعتماد ملي هم در همايش فصلي خانه احزاب گفت: «اميدواريم دولت تدبير و اميد در چهار سال آينده مسير خود را در زمينه احزاب پيگيري کند. هيچ توسعه و پيشرفت و حرکت روبهجلويي بدون يک نظام حزبي منسجم و قوي وجود نداشته و ندارد. اگر بخواهيم جمهوري اسلامي را که مدعي هستيم به عنوان امالقراي جهان اسلام است، به عنوان يک الگو براي اداره جهان مطرح کنيم، بايد حداقل فضاي لازم براي تحقق اين ادعا فراهم شود. عضو حزب اعتماد ملي بيان كرد: دو قانون انتخابات و احزاب را داريم که با وزارت کشور ارتباط دارد. هيچ پيوندي بين اين دو حوزه وجود ندارد. مگر ميشود در مورد قانون انتخابات صحبت کنيم
اما هيچ اشارهاي به احزاب نشود».اين فعال سياسي اصلاحطلب تشريح کرد: «بزرگترين دغدغه اصلي مردم در صد سال گذشته انتخابات بوده است. مصدق وقتي بر سر کار آمد، بيان کرد دو برنامه دارم که يکي مربوط به انتخابات بود. متأسفانه چهار نوع انتخابات داريم که چهار قانون هم براي آن داريم. ما نياز به نظام جامع فعاليت سياسي داريم. موضوع جرم سياسي بايد در قانون انتخابات ديده شود. سال ۸۸ در کشور مشکل ايجاد شد و عدهاي بحث انحراف و عدهاي فتنه را مطرح کردند و همه هم ضرر کرديم». حقشناس تأكيد کرد: «اين يعني نتوانستیم در انتخابات مديريت کنيم. هنوز نتوانستهايم جرم سياسي را با اينکه در قانون اساسي آمده تعريف کنيم. هفته گذشته آقاي محمدجواد لاريجاني اعلام کردند که در اين مملکت زنداني سياسي نداريم». او افزود: «چرا بايد اينگونه رفتار شود؟ جرم سياسي را تعريف کنيم. اگر کسي مجرم شد، فرقي نميکند از آقاي کروبي و موسوي گرفته تا ديگران اگر مجرم بودند، بر اساس همان قانون محاکمه شوند. اگر در چهار سال آينده اين موضوع در دستور کار قرار گيرد، همه احزاب هم حمايت ميکنند».حقشناس يادآور شد: «در دو جا بايد از دولت تشکر کنم؛ يک اينکه شوراي
سياستگذاري يک گام رو به جلو بود که نهايتا به سمت تشکيل احزاب بزرگ برويم. در حوزه اصولگرايي جمنا را داريم که متأسفانه از بالا به پايين شکل گرفت. اگر اصولگرايان اين تلاش را مانند اصلاحطلبان انجام ميدادند، ميتوانستيم زمينه رسيدن به تشکلهاي سياسي قدرتمند را مهيا کنيم. کاري که دولت انجام داد شايسته بود اما کافي نبود و انتظار بيش از اين ميرود که به توسعه احزاب بيشتر توجه شود».
تا حرف ميزنيم مسئله را امنيتي ميكنند
حسن بيادي دبيرکل جمعيت آبادگران جوان ايران اسلامي هم در همايش فصلي خانه احزاب با نقد وضعيت موجود در ساختار احزاب گفت: «وضع موجود احزاب همين است که ميبينيد، اوضاع سياسي بهتر از اين نخواهد شد چون ساختار مديريت اجرائي کشور خراب است. بايد به دنبال اصلاح ساختار اجرائي باشيم، شأن کشور اين نيست. در آنگولا انتخابات اينگونه برگزار نميشود. احزاب نقش دارند، براي يک نفر موقع آمدن بهبه ميکنيم و در بدرقهاش چيز ديگري ميگوييم، چرا يک نفر در کشور ما محبوب نميماند؟» اين فعال سياسي خاطرنشان کرد: «استقرار احزاب مؤثر و فراگير بايد صورت بگيرد، منظورم حزب رستاخيز و از اين دست نيست؛ منظورم حزب واقعي درحالحاضر است. همه به دنبال قدرت هستند؛ چپ و راست هم ندارد، اکثرا دنبال امپراتورياند. چه کسي به اينها قدرت داده است؟ تا حرف ميزنيم مسئله را امنيتي ميکنند، من زبان و دينم را به شما نفروختم».
حجتالاسلام اشرفياصفهاني عضو حزب مستقل ايران در همايش فصلي خانه احزاب با اشاره به اهميت احزاب گفت: «در زمان حزب جمهوري اسلامي آيتالله هاشمي فرمودند امام دستور دادند از وجوهات شرعي براي حزب در نظر گرفته شود که اين نشانگر اهميت حزب است. خانه احزاب در دولت اصلاحات پيشتاز و کارساز بود اما دولت نهم و دهم آن را تعطيل کرد».
اين فعال سياسي با بيان اينکه اجازه دهيد خانه احزاب با قدرت و قوت و برنامهريزي قبلي جلو رود، گفت: «خانه احزاب ميتواند براي مجلس آينده و تداوم شوراي شهر آينده و رياستجمهوري برنامه داشته باشد و برنامه جامع و کامل ارائه دهد».
چه شد كه بعد از دولت خاتمي خانه احزاب تعطيل شد؟
حسينعلياميري معاون پارلماني رئيسجمهور در همايش فصلي خانه احزاب گفت: «بحث من راجع به فراز و نشيبهاي احزاب و تحزب در نظام جمهوري اسلامي ايران بعد از انقلاب است. شما خوب ميدانيد سابقه احزب در ايران به مشروطه بازميگردد. حزب به معناي واقعي و حقيقي تا پيروزي انقلاب اسلامي معني نداشت؛ دو حزب وجود داشت که وابستگي آنان به حکومت مشخص بود».
اميري با بيان اين مطلب که نقش احزاب در جامعه چيست و اين بحثي است که در دانشگاهها و محافل سياسي بايد مورد بررسي قرار گيرد، با اشاره به تاريخچه فعاليت احزاب، گفت: «سال ۵۷ سرآغاز تشکيل احزاب براي گروههاي سياسي و اجتماعي بود. مردم فارغ از اينکه چه دين و مذهبي دارند، حضور پيدا کردند. احزاب و گروههاي سياسي بعد از انقلاب شکل ميگيرند اما برخي سابقه قبل از انقلاب دارند که به دليل محدوديت در حکومت قبل از انقلاب مخفي بودند». معاون رئيسجمهور با اشاره به احزاب اوايل انقلاب بيان كرد: «در سال ۵۷ احزاب اسلامي و چپ سوسياليستي شکل گرفتند که هر کدام به دنبال يارگيري و تأثيرگذاري بر حاکميت بودند. احزاب ليبرالي و اسلامگرا و تند که بعدا به دليل عدم پايگاه فقهي مناسب به منافقين تبديل شدند، به فعاليت پرداختند. بخش ديگر احزاب چپ، توده و کمونيستي بودند و همچنين بخشي هم از نيروهاي اسلامي و متدين تشکيل شد که بارزترين آنها حزب جمهوري اسلامي بود». اميري با اشاره به شرايط اول انقلاب گفت: «يک بخش مربوط به دهه ۶۰ تا سال ۶۷ است که برخي دست به اسلحه بردند و بيراهه رفتند و بعد از سال ۵۹ که عراق به ما حمله کرد موضوع احزاب سياسي آن شور
اوليه خود را از دست داد و معطوف به جنگ شد». او گفت: «اواخر سال ۶۷ افراد شاخص، محور قرار ميگيرند و در شرايطي که جنگ تمام ميشود فصل جديد فعاليت احزاب شکل ميگيرد که ميتوان آن را به عنوان دورههاي قاعدهمندشدن احزاب و تثبيتشدن آنها دانست که شناسنامهدار ميشوند و نقش ايفا ميکنند و در ارائه ليست و برگزاري همايش و... فعاليت ميکنند». او با اشاره به نقش احزاب در دولت اصلاحات گفت: «مگر در دوره آقاي خاتمي که خدا حفظش کند، به احزاب توجه نشد و دوره شکوفايي و توسعه سياسي اتفاق نيفتاد؟ اما چه شد به جايي رسيديم که خانه احزاب تعطيل شد؟ در اين دهه است که ميبينيم روزنامه سلام و عدالت چاپ ميشود. در اين دوره است که احزاب بر قدرت تأثير ميگذارند و نقش آيتالله هاشمي را براي تعديل و اعتدال داريم». اميري گفت: «مقطع ديگر از انتخابات ۹۲ شروع ميشود که روحاني به احزاب توجه ويژه دارد و به نقش احزاب در زمينه کادرسازي و انتقاد دقت نظر دارد. در اين چهار سال به دستور رئيسجمهور اصلاح قانون احزاب صورت ميگيرد». معاون رئيسجمهور بيان کرد: «احزاب به توسعه سياسي کمک و نقش بسزايي ايفا کردند؛ البته تا رسيدن به آن جايگاه که انتظار
داريم، راه داريم بنابراين حزب در ايران در دوره نوجواني خود است».
او با اشاره به تلاش دولت براي فعاليت احزاب گفت: خيلي تلاش کرديم جايگاهي براي احزاب ايجاد شود. نياز به منابع و کارهاي پژوهشي در دانشگاه داريم حتي نياز به حمايت شخصيتهاي بزرگ داريم. اميري با اشاره به نياز کشور به احزاب قدرتمند گفت: «متأسفانه به دليل نبود کارکرد حزبي از ظرفيتي که در مجلس ايجاد شده بهره نميبريم. کارکرد حزب تنها سياسي نيست؛ بايد آن را در کارکردهايي ديگر هم ببينيم. دولت از پيشنهادات استقبال ميکند. نبايد همه چيز را بر گردن حاکميت بيندازيم؛ درست نيست. احزاب بايد خود را تثبيت کنند».
-----------------------------------------
در حاشيه
هنگام سخنراني محمد زارعفومني، دبيرکل حزب موسوم به حزب مردمي اصلاحات حاشيهاي در اين جلسه به وجود آمد چراکه جمشيد ايراني دبيرکل حزب فرزندان ايران خطاب به فومني گفت: آقاي فومني براي ليست شوراي شهر تهران از يک فرزند شهيد پول گرفته و به دروغ گفته است اين ليست مورد تأييد بزرگان و رهبران اصلاحات است. ايراني افزود: بنابراين وي اختلاس سياسي کرده است. فومني در پاسخ گفت: احزاب آزاد هستند که ليست انتخاباتي بدهند و از نامزدها مبالغي را دريافت کنند بنابراين اگر تخلفي کردهايم، قوه قضائيه بايد به اين قضيه ورود کند نه اينکه شما ما را در يک جلسه محکوم و متهم ميکنيد. آن فرزند شهيد هم اگر ادعايي دارند قانونا بنده شکايت خواهم کرد تا قوه قضائيه به اين تخلف رسيدگي کند. درباره مبلغ دريافتي نيز بنده دبيرکل حزب هستم و مسئول اين مسئله نبودهام چراکه افراد ديگري در حزب چنين مسئوليتهايي را برعهده دارند. به گزارش فارس او همچنين در پاسخ به علي صالحآبادي مبني بر اينکه اگر فومني اصلاحطلب است، من از اصلاحطلبي خارج ميشوم، گفت: ايشان مسائل خود در روزنامه همبستگي را نخست روشن کند، بعد درباره اصلاحطلب بودن يا نبودن من نظر بدهد.
چهارمين همايش فصلي خانه احزاب، بعد از انتخاب حسن روحاني بهعنوان رئيسجمهوري دوازدهم، پنجشبنه در سالن اجتماعات وزارت كشور برگزار شد. مهمترين ويژگي اين همايش حضور پررنگ چهرههاي حزبي اصلاحطلب و غيبت احزاب و چهرههاي شاخص اصولگرا بود. در گذشته اصولگرايان هر زمان از سهم خود در شوراي مركزي خانه احزاب راضي نبودند، زير ميز آن ميزدند. در قانون جديد، بعد از بازگشايي خانه احزاب در دولت روحاني، سهمي برابر به اصولگريان، اصلاحطلبان و مستقلين رسيده است؛ اما به نظر ميرسد اصولگرايانِ دلخور از نتيجه انتخابات، راضي به همان سازوكار شبهحزبي درونجرياني خود یعنی جبهه مردمي نيروهاي انقلاب (جمنا) هستند.
علياصغر احمدی معاون سياسي وزير كشور در اين همايش گفت: «در فضاي فعلي که غربيها به دنبال افزايش تحريمها هستند، بايد بيشتر بر انسجام و وحدت ملي توجه کنيم، تقابل با هرگونه افراطگرايي را در دستور کار خود قرار دهيم و از آزاديهاي مشروع سياسي حمايت کنيم». او افزود: «قانون انتخابات ما مشکل دارد؛ چون رجل سياسي در قانون تعريف نشده، شاهد بوديد در همين سالن فردي فرزند چهارسالهاش را آورده بود تا براي انتخابات رياستجمهوري ثبتنام کند». او با بيان اينكه من از صداوسيما گلايه ندارم؛ اما برخي از برنامهها خارج از آنچه در کميسيون تبليغات تصويب شده بود، پخش شد، افزود: «مثلا برنامه منطقه آزاد چه جهتدهيها که نکرد، صداوسيما بايد ملي و با آحاد ملت باشد. ما ميگفتيم برخي از سايتها و روزنامههاي وابسته به نهادها که له يا عليه نامزدي کار ميکنند، بايد با آنها برخورد کنيد. جاي تعجب دارد قاضي در کميسيون تبليغات ميگفت ما به اين نتيجه نرسيديم. ما گفتيم اگر کسي ورزشگاه و سالن خواست بدهيد؛ اما ديديد، چه کارها و با چه عناويني انجام دادند».غلامحسين کرباسچي، دبيركل حزب كارگزاران، در ادامه مراسم، کنايهاي به معاون سياسي وزير
کشور زد و گفت: «آقاي احمدي از توسعه احزاب اعلام حمايت کردند؛ اما ميخواهم بگويم اين تعارف است. نشانهاش اين است که در کميسيون ماده ۱۰ احزاب هفت نفر از مجلس و... حضور دارند و قرار است دو نماينده از احزاب بدون حق رأي حضور داشته باشند. اين تصور که فکر کنيم قدرت احزاب براي تضعيف دولت است، اشتباه است».کرباسچي تأكيد کرد: «در زمان انتخابات ممکن است حرفهاي گزنده زده شود که اين به نفع مصالح ملي نيست. اينکه عليه قواي ديگر و شخصيتها صحبتي کنيم، به نفع دولت و کشور نيست. از همه و دولت محترم بخواهيم به جاي اينکه تا رئيسجمهور يک حرف نيشدار و تندي ميزند، آن را در رسانهها تقويت کنيم که آقاي رئيسجمهور هم تشويق شود باز هم چنين حرفهايي را ادامه دهد، آن را تعديل کنيم. در زمان انتخابات ممکن است که اين حرفها تقويتکننده و تأثيرگذار باشد؛ اما فکر ميکنم اين تعبيرهايي که به کار برده ميشود و ما هم گاهي خوشمان ميآيد و درباره شخصيتها، قوا و نهادهاي ديگر است، نه به نفع دولت است و نه به نفع حکومت و مردم». آذر منصوري، عضو حزب اتحاد ملت، در اين همايش گفت: «فعاليت حزبي در کشور ما با مشکل مواجه است. من بهعنوان کسي که دو دهه است
فعاليت حزبي ميکنم و قانون احزاب را نيز مطالعه کردهام، ميگويم اين قانون بسياري از فعالان را گوشهنشين کرده است. بايد اصلاحاتي در آن انجام شود و صدور پروانه فعاليت احزاب و باطلکردن آن و همچنين زيرنظرگرفتن فعاليت احزاب تغيير کند تا احزاب مستقل عمل کنند».
رسول منتجبنيا، قائممقام حزب اعتماد ملي، هم با اشاره به اينكه به همراه چند نفر از دبيران احزاب خدمت آقاي هاشمي رسيديم و ايشان در اين فرصت نيمساعته چندين بار بر خانه احزاب تأكيد داشتند و ميگفتند که خانه احزاب ميتواند مرکزي براي تقويت احزاب باشد، گفت: «گسترش احزاب در يک بحث مربوط به حاکميت و مسئولان بوده و بخشي ديگر مربوط به خود ما؛ يعني احزاب است. بسياري از سياسيون ميگويند در کشور ما احزاب گسترش نمييابد. من نميدانم چه استدلالي پشت اين قضيه است. نه مردم و نه مسئولان و نه قانون اساسي مانعي براي گسترش احزاب نميبیند. ما اگر منتظر باشيم که مسئولان بيايند و فرش قرمزي براي احزاب بيندازند، اشتباه است. همين که آقاي روحاني تلاش کردند و خانه احزاب را راه انداختند، بايد از ایشان تشکر کرد. از دولت يازدهم انتظار داريم که احزاب را بيشتر تقويت کند. البته آن به اين معني نيست که احزاب همه انتظارات را از دولت داشته باشند. بايد درباره تحزب فرهنگسازي کنيم، بايد بر روي اين قضيه کار کنيم که حزب يک اصل و يک رکن دموکراسي است و بدون تحزب نميتوانيم به توسعه برسيم. شهيد بهشتي اگر ميگفت حزب معبد من است، تعارف نميکرد. بسياري
از احزاب ما امروز به ستاد انتخابات تبديل شدهاند و رسالت گذشته را ندارند؛ بنابراين اگر ميخواهيم به دولت کمک کنيم، حق داريم که بگوييم براي احزاب جايگاه بيشتري داشته باشد. مجلس دهم چشم اميد ماست. بايد قانون احزاب در اين مجلس اصلاح شود».حسين کاشفي، ديگر عضو حزب «اتحاد ملت»، هم درباره جايگاه مردم در قانون اساسي سخن گفت و افزود: «بايد به احزاب توجه کنيم و يکي از مواردي که بايد خانه احزاب به آن بپردازد، اين است که به جاي اينکه سراغ دولت برود، بايد کار را از خود شروع کند. حزب بايد داراي برنامه باشد و نيرو براي اداره مملکت تربيت کند. اگر حزب را بهعنوان دولت در سايه مطرح ميکنند، درست است؛ نه اينکه گروههايي مافيايي که فعاليت دارند، به صحنه بيايند. بعضي از احزاب را به هيئت و رئيس هيئت تبديل کرديم. بايد همانطور که اخلاق سياسي را مطرح ميکنيم، بياييم راستي و صداقت را مطرح کنيم. اين فعال سياسي با ذکر اين مطلب که بايد بتوانيم در احزاب با هم گفتوگو و تعامل داشته باشيم، گفت: «همانجا که انتقاد داريم، پيشنهاد هم داشته باشيم. دولت نبايد احزاب را رقيب خود بداند؛ بلکه بايد زمینه رشد احزاب را فراهم کند».فاطمه راکعي
دبيركل جمعيت زنان مسلمان نوانديش هم در واکنش به يکي از حضار که خانه احزاب را خانه تيمي خواند، عنوان کرد: «اگر اينطور است جلسه را تعطيل کنيم، اما دوستان اين گردهمايي مهم است چون بعد از انتخابات دور هم جمع شدهايم و احزاب بايد نقش بسزايي در فصل سياسي کشور داشته باشند. اين رفتار در شأن خانه احزاب نيست، همه بايد تلاش کنيم و اولين کار اين است که حضور خود را هدفمند کنيم. دبيرکل جمعيت نوانديش زنان مسلمان تأكيد کرد: قواي سهگانه وظايفي نسبت به احزاب دارند که بايد پيگيري کنيم، اما گاهي هر کاري که دلشان ميخواهد در ارتباط با احزاب انجام ميدهند. او تأكيد کرد: قوانين احزاب و جرم سياسي بايد با حضور احزاب تدوين و اصلاح شود. احزاب در توسعه پايدار کشور مؤثر هستند.
اصلاح قانون احزاب را خود احزاب آغاز كنند
محمود صادقي نماينده اصلاحطلب مجلس هم با اشاره به اينكه احزاب بايد با توجه به قانون اساسي فعاليت کنند، افزود: اصل بر آزادي است. در سال ۶۰ وقتي قانون احزاب تصويب شد، مقرر شد احزاب بايد از وزارت کشور مجوز بگيرند که شوراي نگهبان مخالفت کرد. صادقي ادامه داد: شوراي نگهبان اخذ مجوز را مخالف قانون اساسي ميدانست و اين قانون را بعد از مدتها بدون مهر تأييد کرد. نماينده مجلس شوراي اسلامي در ادامه با يادآورشدن حادثه تروريستي هفت تير عنوان کرد: پدر نيز به فعاليتهاي حزبي ايمان داشتند و مانند شهيد بهشتي معتقد بودند حزب، معبد است. او خطاب به دبيران کل گفت: «اصلاح قانون را خود احزاب بايد آغاز کنند، کسي پيشقدم نميشود. قانون جديد در برخي از موارد قدم به جلو است و ماده کميسيون ۱۰ را ميتوان مثبت تلقي کرد. قانون احزاب در اين مورد توضيح داده و از طرفي دولت هم طبق قانون موظف شده رديف بودجه در نظر بگيرد».
او خاطرنشان کرد: «تخصيص بودجه از سوي دولت غلط است و استقلال حزب را زير سؤال ميبرد و اين درست نيست دست دراز کنيد زيرا رگ حيات شما زير نفوذ دولت قرار ميگيرد. نماينده مجلس دهم تأكيد کرد: احزاب نقش مؤثري در شکلگيري دولتها دارند و اين ضعف است که در قوانين انتخاباتي اشاره به حضور آنان نشده است. او در ادامه افزود: آقاي کواکبيان تلاش کرد رديف بودجه احزاب در بودجه ۹۶ باشد، اطلاع دقيقي ندارم که انجام شده است يا نه». محمدجواد حقشناس، عضو شوراي مركزي حزب اعتماد ملي هم در همايش فصلي خانه احزاب گفت: «اميدواريم دولت تدبير و اميد در چهار سال آينده مسير خود را در زمينه احزاب پيگيري کند. هيچ توسعه و پيشرفت و حرکت روبهجلويي بدون يک نظام حزبي منسجم و قوي وجود نداشته و ندارد. اگر بخواهيم جمهوري اسلامي را که مدعي هستيم به عنوان امالقراي جهان اسلام است، به عنوان يک الگو براي اداره جهان مطرح کنيم، بايد حداقل فضاي لازم براي تحقق اين ادعا فراهم شود. عضو حزب اعتماد ملي بيان كرد: دو قانون انتخابات و احزاب را داريم که با وزارت کشور ارتباط دارد. هيچ پيوندي بين اين دو حوزه وجود ندارد. مگر ميشود در مورد قانون انتخابات صحبت کنيم
اما هيچ اشارهاي به احزاب نشود».اين فعال سياسي اصلاحطلب تشريح کرد: «بزرگترين دغدغه اصلي مردم در صد سال گذشته انتخابات بوده است. مصدق وقتي بر سر کار آمد، بيان کرد دو برنامه دارم که يکي مربوط به انتخابات بود. متأسفانه چهار نوع انتخابات داريم که چهار قانون هم براي آن داريم. ما نياز به نظام جامع فعاليت سياسي داريم. موضوع جرم سياسي بايد در قانون انتخابات ديده شود. سال ۸۸ در کشور مشکل ايجاد شد و عدهاي بحث انحراف و عدهاي فتنه را مطرح کردند و همه هم ضرر کرديم». حقشناس تأكيد کرد: «اين يعني نتوانستیم در انتخابات مديريت کنيم. هنوز نتوانستهايم جرم سياسي را با اينکه در قانون اساسي آمده تعريف کنيم. هفته گذشته آقاي محمدجواد لاريجاني اعلام کردند که در اين مملکت زنداني سياسي نداريم». او افزود: «چرا بايد اينگونه رفتار شود؟ جرم سياسي را تعريف کنيم. اگر کسي مجرم شد، فرقي نميکند از آقاي کروبي و موسوي گرفته تا ديگران اگر مجرم بودند، بر اساس همان قانون محاکمه شوند. اگر در چهار سال آينده اين موضوع در دستور کار قرار گيرد، همه احزاب هم حمايت ميکنند».حقشناس يادآور شد: «در دو جا بايد از دولت تشکر کنم؛ يک اينکه شوراي
سياستگذاري يک گام رو به جلو بود که نهايتا به سمت تشکيل احزاب بزرگ برويم. در حوزه اصولگرايي جمنا را داريم که متأسفانه از بالا به پايين شکل گرفت. اگر اصولگرايان اين تلاش را مانند اصلاحطلبان انجام ميدادند، ميتوانستيم زمينه رسيدن به تشکلهاي سياسي قدرتمند را مهيا کنيم. کاري که دولت انجام داد شايسته بود اما کافي نبود و انتظار بيش از اين ميرود که به توسعه احزاب بيشتر توجه شود».
تا حرف ميزنيم مسئله را امنيتي ميكنند
حسن بيادي دبيرکل جمعيت آبادگران جوان ايران اسلامي هم در همايش فصلي خانه احزاب با نقد وضعيت موجود در ساختار احزاب گفت: «وضع موجود احزاب همين است که ميبينيد، اوضاع سياسي بهتر از اين نخواهد شد چون ساختار مديريت اجرائي کشور خراب است. بايد به دنبال اصلاح ساختار اجرائي باشيم، شأن کشور اين نيست. در آنگولا انتخابات اينگونه برگزار نميشود. احزاب نقش دارند، براي يک نفر موقع آمدن بهبه ميکنيم و در بدرقهاش چيز ديگري ميگوييم، چرا يک نفر در کشور ما محبوب نميماند؟» اين فعال سياسي خاطرنشان کرد: «استقرار احزاب مؤثر و فراگير بايد صورت بگيرد، منظورم حزب رستاخيز و از اين دست نيست؛ منظورم حزب واقعي درحالحاضر است. همه به دنبال قدرت هستند؛ چپ و راست هم ندارد، اکثرا دنبال امپراتورياند. چه کسي به اينها قدرت داده است؟ تا حرف ميزنيم مسئله را امنيتي ميکنند، من زبان و دينم را به شما نفروختم».
حجتالاسلام اشرفياصفهاني عضو حزب مستقل ايران در همايش فصلي خانه احزاب با اشاره به اهميت احزاب گفت: «در زمان حزب جمهوري اسلامي آيتالله هاشمي فرمودند امام دستور دادند از وجوهات شرعي براي حزب در نظر گرفته شود که اين نشانگر اهميت حزب است. خانه احزاب در دولت اصلاحات پيشتاز و کارساز بود اما دولت نهم و دهم آن را تعطيل کرد».
اين فعال سياسي با بيان اينکه اجازه دهيد خانه احزاب با قدرت و قوت و برنامهريزي قبلي جلو رود، گفت: «خانه احزاب ميتواند براي مجلس آينده و تداوم شوراي شهر آينده و رياستجمهوري برنامه داشته باشد و برنامه جامع و کامل ارائه دهد».
چه شد كه بعد از دولت خاتمي خانه احزاب تعطيل شد؟
حسينعلياميري معاون پارلماني رئيسجمهور در همايش فصلي خانه احزاب گفت: «بحث من راجع به فراز و نشيبهاي احزاب و تحزب در نظام جمهوري اسلامي ايران بعد از انقلاب است. شما خوب ميدانيد سابقه احزب در ايران به مشروطه بازميگردد. حزب به معناي واقعي و حقيقي تا پيروزي انقلاب اسلامي معني نداشت؛ دو حزب وجود داشت که وابستگي آنان به حکومت مشخص بود».
اميري با بيان اين مطلب که نقش احزاب در جامعه چيست و اين بحثي است که در دانشگاهها و محافل سياسي بايد مورد بررسي قرار گيرد، با اشاره به تاريخچه فعاليت احزاب، گفت: «سال ۵۷ سرآغاز تشکيل احزاب براي گروههاي سياسي و اجتماعي بود. مردم فارغ از اينکه چه دين و مذهبي دارند، حضور پيدا کردند. احزاب و گروههاي سياسي بعد از انقلاب شکل ميگيرند اما برخي سابقه قبل از انقلاب دارند که به دليل محدوديت در حکومت قبل از انقلاب مخفي بودند». معاون رئيسجمهور با اشاره به احزاب اوايل انقلاب بيان كرد: «در سال ۵۷ احزاب اسلامي و چپ سوسياليستي شکل گرفتند که هر کدام به دنبال يارگيري و تأثيرگذاري بر حاکميت بودند. احزاب ليبرالي و اسلامگرا و تند که بعدا به دليل عدم پايگاه فقهي مناسب به منافقين تبديل شدند، به فعاليت پرداختند. بخش ديگر احزاب چپ، توده و کمونيستي بودند و همچنين بخشي هم از نيروهاي اسلامي و متدين تشکيل شد که بارزترين آنها حزب جمهوري اسلامي بود». اميري با اشاره به شرايط اول انقلاب گفت: «يک بخش مربوط به دهه ۶۰ تا سال ۶۷ است که برخي دست به اسلحه بردند و بيراهه رفتند و بعد از سال ۵۹ که عراق به ما حمله کرد موضوع احزاب سياسي آن شور
اوليه خود را از دست داد و معطوف به جنگ شد». او گفت: «اواخر سال ۶۷ افراد شاخص، محور قرار ميگيرند و در شرايطي که جنگ تمام ميشود فصل جديد فعاليت احزاب شکل ميگيرد که ميتوان آن را به عنوان دورههاي قاعدهمندشدن احزاب و تثبيتشدن آنها دانست که شناسنامهدار ميشوند و نقش ايفا ميکنند و در ارائه ليست و برگزاري همايش و... فعاليت ميکنند». او با اشاره به نقش احزاب در دولت اصلاحات گفت: «مگر در دوره آقاي خاتمي که خدا حفظش کند، به احزاب توجه نشد و دوره شکوفايي و توسعه سياسي اتفاق نيفتاد؟ اما چه شد به جايي رسيديم که خانه احزاب تعطيل شد؟ در اين دهه است که ميبينيم روزنامه سلام و عدالت چاپ ميشود. در اين دوره است که احزاب بر قدرت تأثير ميگذارند و نقش آيتالله هاشمي را براي تعديل و اعتدال داريم». اميري گفت: «مقطع ديگر از انتخابات ۹۲ شروع ميشود که روحاني به احزاب توجه ويژه دارد و به نقش احزاب در زمينه کادرسازي و انتقاد دقت نظر دارد. در اين چهار سال به دستور رئيسجمهور اصلاح قانون احزاب صورت ميگيرد». معاون رئيسجمهور بيان کرد: «احزاب به توسعه سياسي کمک و نقش بسزايي ايفا کردند؛ البته تا رسيدن به آن جايگاه که انتظار
داريم، راه داريم بنابراين حزب در ايران در دوره نوجواني خود است».
او با اشاره به تلاش دولت براي فعاليت احزاب گفت: خيلي تلاش کرديم جايگاهي براي احزاب ايجاد شود. نياز به منابع و کارهاي پژوهشي در دانشگاه داريم حتي نياز به حمايت شخصيتهاي بزرگ داريم. اميري با اشاره به نياز کشور به احزاب قدرتمند گفت: «متأسفانه به دليل نبود کارکرد حزبي از ظرفيتي که در مجلس ايجاد شده بهره نميبريم. کارکرد حزب تنها سياسي نيست؛ بايد آن را در کارکردهايي ديگر هم ببينيم. دولت از پيشنهادات استقبال ميکند. نبايد همه چيز را بر گردن حاکميت بيندازيم؛ درست نيست. احزاب بايد خود را تثبيت کنند».
-----------------------------------------
در حاشيه
هنگام سخنراني محمد زارعفومني، دبيرکل حزب موسوم به حزب مردمي اصلاحات حاشيهاي در اين جلسه به وجود آمد چراکه جمشيد ايراني دبيرکل حزب فرزندان ايران خطاب به فومني گفت: آقاي فومني براي ليست شوراي شهر تهران از يک فرزند شهيد پول گرفته و به دروغ گفته است اين ليست مورد تأييد بزرگان و رهبران اصلاحات است. ايراني افزود: بنابراين وي اختلاس سياسي کرده است. فومني در پاسخ گفت: احزاب آزاد هستند که ليست انتخاباتي بدهند و از نامزدها مبالغي را دريافت کنند بنابراين اگر تخلفي کردهايم، قوه قضائيه بايد به اين قضيه ورود کند نه اينکه شما ما را در يک جلسه محکوم و متهم ميکنيد. آن فرزند شهيد هم اگر ادعايي دارند قانونا بنده شکايت خواهم کرد تا قوه قضائيه به اين تخلف رسيدگي کند. درباره مبلغ دريافتي نيز بنده دبيرکل حزب هستم و مسئول اين مسئله نبودهام چراکه افراد ديگري در حزب چنين مسئوليتهايي را برعهده دارند. به گزارش فارس او همچنين در پاسخ به علي صالحآبادي مبني بر اينکه اگر فومني اصلاحطلب است، من از اصلاحطلبي خارج ميشوم، گفت: ايشان مسائل خود در روزنامه همبستگي را نخست روشن کند، بعد درباره اصلاحطلب بودن يا نبودن من نظر بدهد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.