مروری بر «دفترهای واپسین» احمدرضا احمدی
در کنار این حوادث
مانی سپهری
«دفترهای واپسین» عنوان تازهترین مجموعه اشعار احمدرضا احمدی است که به تازگی از طرف کتاب نشرنیکا در هفت دفتر منتشر شده و هر دفتر شامل یک عنوان فرعی است؛ «به رنگ آبی» عنوان دفتر اول این مجموعه، «به رنگ پرتقالی» عنوان دفتر دوم، «به رنگ زرد» عنوان دفتر سوم، «به رنگ سبز» عنوان دفتر چهارم، «به رنگ آبی آسمان» عنوان دفتر پنجم، «به رنگ آبی دریا» عنوان دفتر ششم و به رنگ آبی نیلی عنوان دفتر هفتم این مجموعه است.
در این هفت دفتر عناصر و دغدغههای آشنای شعرهای پیشین احمدرضا احمدی به خوبی قابل تشخیص است. اشیاي خانگی، کوچههای بارانی، کامواهای رنگی، میوهها، چایهایی که سرد میشوند، میزهای صبحانه، عبور و مرور قطارها، نگرانی از جنگها و فجایع، بلایای طبیعی و حوادث گوناگون، عشق، مرگ، ملال، حسرت و روابط روزمره را میتوان اصلیترین عناصر دفترهای واپسین به شمار آورد و به تمام اینها باید اندوهی را افزود که همچون نخی نامرئی از خلال این عناصر میگذرد و آنها را به هم متصل میکند.
اندوهی که همچون غبار بر میز و اشیاي خانگی دیگر مینشیند و گاه تمام سطرهای شعر را در بر میگیرد و البته از خلال این غبار، گاه رنگهایی شاد آشکار میدهند و آفتابی را بر سطرهای شعر میتابانند. احمدرضا احمدی شاعری است که مضامین شعریاش را از خلال تصویرهای آشنای روزمره بیان میکند.
در شعر او گاه جزییات به چشم نیامدنی و عادی زندگی روزمره، زیر ذرهبین نگاه شاعر قرار میگیرند و زبان شعر احمدی نیز دقیقا متاثر از این طرز نگاه و مضامینی است که در این زبان بیان میشوند. همانطور که از عنوانهای فرعی هر دفتر هم پیداست، در دفترهای واپسین، رنگها حضوری چشمگیر دارند.
مثل این سطرها که در پشت جلد دفتر اول، با عنوان به رنگ آبی، درج شده است: «در کدام حادثه بود/ که ما/ سبد سیب سرخ/ و کبوتر سفیدمان/ را/ باختیم/ لحن ما در پاییز/ از زردی برگها/ تغییر کرده بود/ و حاجتهای ما/ دو سبد سیب سرخ/ و پرهای/ آبی رنگ کبوتران/ بود/ که از رنگ مهتاب/ آبی شده بودند.»
دفترهای واپسین را کتاب نشرنیکا منتشر کرده است. آنچه میخوانید شعری است به نام در کنار این حوادث، از دفتر سوم مجموعه دفترهای بازپسین: «وقتی/ کارگردان/گفت: نور و صدا/ نصف جهان را/ آب گرفته بود/ و نصف دیگر جهان/ قرار بود/ قطره قطره/ در لیوان شکسته/ ریخته شود/ ما در آن هنگام/ در کجای جهان/ ایستاده بودیم/ کمکم قطعی میشد/ که ما از مرگ/ رسته بودیم/ و اکنون با خیال راحت/ و خاطری شاد/ به صرف صبحانه/ مشغول هستیم/ در کنار ما/ دو جوان عاشق/ هم شدند/ و/ دو جوان/ از گرما یا سرما/ جان باختند/ ما هم/ میخواستیم/ در کنار این حوادث/ به ظاهر آشنا/ آواز بخوانیم/ وقایع هر لحظه/ که رخ میداد/ ما را از حرمانی/ به حرمانی دیگر/ میبرد/ صدای سوت قطار/ تمامی نداشت/ در جمع شنیده میشد/ دلمان خوش بود/ که در ظهرها/ آفتاب طعم/ توت فرنگی/ دارد.»
«دفترهای واپسین» عنوان تازهترین مجموعه اشعار احمدرضا احمدی است که به تازگی از طرف کتاب نشرنیکا در هفت دفتر منتشر شده و هر دفتر شامل یک عنوان فرعی است؛ «به رنگ آبی» عنوان دفتر اول این مجموعه، «به رنگ پرتقالی» عنوان دفتر دوم، «به رنگ زرد» عنوان دفتر سوم، «به رنگ سبز» عنوان دفتر چهارم، «به رنگ آبی آسمان» عنوان دفتر پنجم، «به رنگ آبی دریا» عنوان دفتر ششم و به رنگ آبی نیلی عنوان دفتر هفتم این مجموعه است.
در این هفت دفتر عناصر و دغدغههای آشنای شعرهای پیشین احمدرضا احمدی به خوبی قابل تشخیص است. اشیاي خانگی، کوچههای بارانی، کامواهای رنگی، میوهها، چایهایی که سرد میشوند، میزهای صبحانه، عبور و مرور قطارها، نگرانی از جنگها و فجایع، بلایای طبیعی و حوادث گوناگون، عشق، مرگ، ملال، حسرت و روابط روزمره را میتوان اصلیترین عناصر دفترهای واپسین به شمار آورد و به تمام اینها باید اندوهی را افزود که همچون نخی نامرئی از خلال این عناصر میگذرد و آنها را به هم متصل میکند.
اندوهی که همچون غبار بر میز و اشیاي خانگی دیگر مینشیند و گاه تمام سطرهای شعر را در بر میگیرد و البته از خلال این غبار، گاه رنگهایی شاد آشکار میدهند و آفتابی را بر سطرهای شعر میتابانند. احمدرضا احمدی شاعری است که مضامین شعریاش را از خلال تصویرهای آشنای روزمره بیان میکند.
در شعر او گاه جزییات به چشم نیامدنی و عادی زندگی روزمره، زیر ذرهبین نگاه شاعر قرار میگیرند و زبان شعر احمدی نیز دقیقا متاثر از این طرز نگاه و مضامینی است که در این زبان بیان میشوند. همانطور که از عنوانهای فرعی هر دفتر هم پیداست، در دفترهای واپسین، رنگها حضوری چشمگیر دارند.
مثل این سطرها که در پشت جلد دفتر اول، با عنوان به رنگ آبی، درج شده است: «در کدام حادثه بود/ که ما/ سبد سیب سرخ/ و کبوتر سفیدمان/ را/ باختیم/ لحن ما در پاییز/ از زردی برگها/ تغییر کرده بود/ و حاجتهای ما/ دو سبد سیب سرخ/ و پرهای/ آبی رنگ کبوتران/ بود/ که از رنگ مهتاب/ آبی شده بودند.»
دفترهای واپسین را کتاب نشرنیکا منتشر کرده است. آنچه میخوانید شعری است به نام در کنار این حوادث، از دفتر سوم مجموعه دفترهای بازپسین: «وقتی/ کارگردان/گفت: نور و صدا/ نصف جهان را/ آب گرفته بود/ و نصف دیگر جهان/ قرار بود/ قطره قطره/ در لیوان شکسته/ ریخته شود/ ما در آن هنگام/ در کجای جهان/ ایستاده بودیم/ کمکم قطعی میشد/ که ما از مرگ/ رسته بودیم/ و اکنون با خیال راحت/ و خاطری شاد/ به صرف صبحانه/ مشغول هستیم/ در کنار ما/ دو جوان عاشق/ هم شدند/ و/ دو جوان/ از گرما یا سرما/ جان باختند/ ما هم/ میخواستیم/ در کنار این حوادث/ به ظاهر آشنا/ آواز بخوانیم/ وقایع هر لحظه/ که رخ میداد/ ما را از حرمانی/ به حرمانی دیگر/ میبرد/ صدای سوت قطار/ تمامی نداشت/ در جمع شنیده میشد/ دلمان خوش بود/ که در ظهرها/ آفتاب طعم/ توت فرنگی/ دارد.»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.