«خصوصیسازی» نمایشی تئاتر
آرمان جعفری .تهیهکننده تئاتر خصوصی
بحث سالنخصوصی در زیرمجموعه تئاتر خصوصی مطرح میشود یعنی زمانی که تئاتر به سمت خصوصیسازی حرکت میکند، به سوی در اختیار گرفتن سالن هم میرود تا بتواند برنامهریزی بلندمدت به ایمنکردن سرمایهگذاری برود. موضوع احداث سالنهای خصوصی و نوع معماری که در ارتباط با ژانرهایی که میخواهد در این سالنها اجرا شود، تاثیر زیادی روی تولید و به جریان انداختن اقتصاد تئاتر دارد. هرچقدر یک گروه تئاتر، المانهایی را که میخواهد روی آن کار کند، تحتکنترل و مدیریت داشته باشد، از نظر سرمایهگذاری امنیت بیشتری پیدا میکند و همین باعث افزایش کیفیت میشود. کیفیت که بالا برود، قدرت اقناع مخاطب بیشتر میشود و به همین دلیل مردم تمایل بیشتری برای رفتن به تئاتر پیدا میکنند. منتها به اعتقاد من درحال حاضر ما چیزی به نام تئاتر و سالن خصوصی نداریم. متاسفانه به خاطر اینکه بخش خصوصی در حوزه فرهنگ و هنر، احساس امنیت نمیکند، وارد سرمایهگذاری هم نمیشود. برای ساخت تالار حافظ ما مجبور شدیم سرمایه خود را از مجموعه دولتی یعنی بنیاد رودکی تامین کنیم که در نهایت به سالنی تبدیل شد که تنها اسمی از بخش خصوصی در راهاندازی آن باقیماند و تمام
سیاستگذاریهای آن از سوی دولت انجام میشود. در تئاتر ایرانشهر هم اینگونه است. درست است نام تئاتر خصوصی بر این سالنها گذاردهاند اما سیستم تصمیمگیری از بخش خصوصی نشات نمیگیرد و در عمل، بخش دولتی نظارت خود را بر سالنهای حتی به ظاهر خصوصی دارد. بخش دولتی از مرحله پیشتولید، تولید، پساتولید، مدیریت، فروش و روابط عمومی در تئاتر دخالت دارد حتی ما ایدههایی در بحث اقتصاد تئاتر ارایه کردیم که نیازی به حمایت دولت و شهرداری نبوده است اما مشکل وقتی پیدا میشود که تهیهکننده، توانسته است سرمایهگذار را متقاعد کند بودجهای در اختیار تئاتر بگذارد اما بعد از مثلا یک سال شورای نظارت مرکز هنرهای نمایشی مجوز نمایش را لغو میکند. وقتی این اتفاق چندبار در حوزه خصوصی انجام شود، سرمایهگذار رغبتی برای ورود به این حوزه نخواهد داشت. دیگر اینکه خصوصیسازی بحث یکشبه نیست. در سیاستهای کلان کشور، خصوصیسازی مطرح نشده است. وقتی دولت، به بهانه خصوصیسازی جریان نحیف بخش خصوصی را با هزار مشکل رها میکند و دخالت هم میکند، نمیتوانیم انتظار داشته باشیم اقتصاد هنر رونق بگیرد. با توجه به این مسایل میتوانم نتیجهگیری کنم در این
سالهایی که درگیر تئاتر و تهیهکنندگی آن بودهام، به این نتیجه رسیدهام که خصوصیسازی تئاتر نمایشی بیش نیست چه از سوی دوستانی که ادعا میکنند تئاتر خصوصی را راه انداختهاند چه از سوی کسانی که میگویند حمایت کردهاند تا تئاتر خصوصی راه بیفتد.
بحث سالنخصوصی در زیرمجموعه تئاتر خصوصی مطرح میشود یعنی زمانی که تئاتر به سمت خصوصیسازی حرکت میکند، به سوی در اختیار گرفتن سالن هم میرود تا بتواند برنامهریزی بلندمدت به ایمنکردن سرمایهگذاری برود. موضوع احداث سالنهای خصوصی و نوع معماری که در ارتباط با ژانرهایی که میخواهد در این سالنها اجرا شود، تاثیر زیادی روی تولید و به جریان انداختن اقتصاد تئاتر دارد. هرچقدر یک گروه تئاتر، المانهایی را که میخواهد روی آن کار کند، تحتکنترل و مدیریت داشته باشد، از نظر سرمایهگذاری امنیت بیشتری پیدا میکند و همین باعث افزایش کیفیت میشود. کیفیت که بالا برود، قدرت اقناع مخاطب بیشتر میشود و به همین دلیل مردم تمایل بیشتری برای رفتن به تئاتر پیدا میکنند. منتها به اعتقاد من درحال حاضر ما چیزی به نام تئاتر و سالن خصوصی نداریم. متاسفانه به خاطر اینکه بخش خصوصی در حوزه فرهنگ و هنر، احساس امنیت نمیکند، وارد سرمایهگذاری هم نمیشود. برای ساخت تالار حافظ ما مجبور شدیم سرمایه خود را از مجموعه دولتی یعنی بنیاد رودکی تامین کنیم که در نهایت به سالنی تبدیل شد که تنها اسمی از بخش خصوصی در راهاندازی آن باقیماند و تمام
سیاستگذاریهای آن از سوی دولت انجام میشود. در تئاتر ایرانشهر هم اینگونه است. درست است نام تئاتر خصوصی بر این سالنها گذاردهاند اما سیستم تصمیمگیری از بخش خصوصی نشات نمیگیرد و در عمل، بخش دولتی نظارت خود را بر سالنهای حتی به ظاهر خصوصی دارد. بخش دولتی از مرحله پیشتولید، تولید، پساتولید، مدیریت، فروش و روابط عمومی در تئاتر دخالت دارد حتی ما ایدههایی در بحث اقتصاد تئاتر ارایه کردیم که نیازی به حمایت دولت و شهرداری نبوده است اما مشکل وقتی پیدا میشود که تهیهکننده، توانسته است سرمایهگذار را متقاعد کند بودجهای در اختیار تئاتر بگذارد اما بعد از مثلا یک سال شورای نظارت مرکز هنرهای نمایشی مجوز نمایش را لغو میکند. وقتی این اتفاق چندبار در حوزه خصوصی انجام شود، سرمایهگذار رغبتی برای ورود به این حوزه نخواهد داشت. دیگر اینکه خصوصیسازی بحث یکشبه نیست. در سیاستهای کلان کشور، خصوصیسازی مطرح نشده است. وقتی دولت، به بهانه خصوصیسازی جریان نحیف بخش خصوصی را با هزار مشکل رها میکند و دخالت هم میکند، نمیتوانیم انتظار داشته باشیم اقتصاد هنر رونق بگیرد. با توجه به این مسایل میتوانم نتیجهگیری کنم در این
سالهایی که درگیر تئاتر و تهیهکنندگی آن بودهام، به این نتیجه رسیدهام که خصوصیسازی تئاتر نمایشی بیش نیست چه از سوی دوستانی که ادعا میکنند تئاتر خصوصی را راه انداختهاند چه از سوی کسانی که میگویند حمایت کردهاند تا تئاتر خصوصی راه بیفتد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.