سالی که گذشت
عسل عباسيان
هر سال با همه خوبیها، بدیها، تلخیها و شیرینیهایش، نقشآفرینانی دارد که بیش از دیگران به یاد میمانند؛ بابت رفتار یا واکنش بهموقعشان، بابت افتخاری که آفریدهاند یا بابت خبری که ساختهاند. چهرههای زیر از میان اهالی حوزههای مختلف هنر، بیترتیب به عنوان نقشآفرینان سال 95 انتخاب شدهاند.
تئاتر
بهرام بيضايى: پس از حمله روزنامه كيهان به بزرگمرد ادبيات نمايشى ايران، او پس از سالهاى مهاجرتش ديگر بار در معرض توجه قشر گستردهاى از مردم قرار گرفت.
آتيلا پسيانى: سالها بهخاطر سبك اجراهاى تجربهاىاش در تئاتر، تماشاگران محدودى داشت اما در سال ٩٥ توانست با اجراى «ديابوليك: رومئو ژوليت» پرمخاطب و پرفروشترين اثر نمايشى تماشاخانه ايرانشهر را كه يكى از تماشاخانههاى اصلى پايتخت است، روى صحنه ببرد.
همايون غنىزاده: او كه سال ٩٤ با اجراى «كاليگولا» در تالار وحدت براى نخستينبار تئاتر ايران را به فروش ميلياردى رساند، در سال ٩٥ با اجراى «مىسىسىپى نشسته ميميرد» در همان تالار ديگربار ركورددار شد و تئاتر ايران را به فروش بيش از دو ميليارد رساند.
موسيقى
محمدرضا شجريان: انتشار ويدئويى از او درباره مبارزهاش با سرطان در اولين دقايق سال، مردم ايران را بهتزده كرد. در تمام سال اخبار سلامتى و بهبودش، در صدر اخبار بود و با انتشار آلبوم «طريق عشق» در مهر ماه ديگربار در صدر فروش قرار گرفت.
كيهان كلهر: كسب جايزه گِرمى بابت آلبومى كه با يويوما دارد، در پنجاهونهمين دوره اين جايزه، افتخارآفرينى امسال اين موسيقيدان بينالمللى ايران است. او با برگزارى كنسرتهاى رايگان «پردگيان باغ سكوت» در شهرهاى تربتحيدريه و زابل، نقش بسزايى در ارتقاي فرهنگ عمومى ايفا كرد.
عليرضا عصار: او پس از شش سال در روزهاى زمستان روى صحنه رفت و براى هوادارانش پس از سالها دورى و انتظار، خاطره آفريد.
كاوه يغمايى: پس از ٩ سال ممنوعيت، امسال آلبوم «منشور» از اين خواننده راك ايرانى منتشر شد كه هوادارانش را شگفتزده كرد.
حامد همايون: او با تكآهنگ «دستم تو دست ياره» توانست به سرعت به ستاره سال موسيقى پاپ تبديل شود.
تجسمى
پرويز تناولى: ماجراى ممنوعالخروجى اين مجسمهساز و عدم حضورش در بزرگداشتى كه برايش در لندن برپاشده بود، بار ديگر او را بر صدر اخبار نشاند.
حسين فاطمى: حسين فاطمى عكاس ايرانى توانست با نمايش عكسهايش از زندگي مردم ايران برنده جايزه جهانى وردپرسفوتو شود.
اشا صدر و رامين اعتمادىبزرگ: در ادامه تور جهانى پرفورمنس «هيپوليت» كه با ايده و تلاش اين دو هنرمند شكل گرفته، سال ٩٥ نيز با حضور در فستيوال بينالمللى طنجه در كشور مراكش در حضور غولهاى پرفورمنس آرت جهان مانند کريستل وايلا، اريکا فيشر، استفان باربر، شمال امين و... در نقطهاى ديگر از دنيا ايده اجرائى خود را تئوريزه كردند. آنها اخيرا نيز به دعوت آكادمى هنر برلين به صحبت درباره هنر ملي ايران پرداختند.
سينما
داريوش مهرجويى: او در مراسم ختم كيارستمى با اظهارنظرى تند عليه جامعه پزشكى، با واكنش وسيع پزشكان روبهرو شد.
بهمن فرمانآرا: دوست و همكار ديرينه كيارستمى نيز نتوانست در روزهاى پس از مرگش درباره رفتار دكتر مير - پزشك معالج كيارستمى- در دوران نقاهتش سكوت كند و درباره او افشاگرى كرد.
حامد بهداد: در ميان چهرههاى جوانتر سينما، تنها كسى بود كه مجدانه و پابهپاى فرزندان كيارستمى پيگير فرجام پرونده پزشكى او بود و از فعالان كمپينى بود كه عليه خطاى پزشكى بهدنبال فوت كيارستمى به راه افتاد.
اصغر فرهادى: با اكران «فروشنده» و حضور در فستيوالهاى مختلف ديگر بار در آسمان هنر ايران خوش درخشيد. او با كسب جايزه فيلمنامهنويسى از جشنواره كن براى سينماى ايران افتخار آفريد و نامزد دريافت اسكار شد. اما شايد مهمترين خبر حول نام او نه نامزدى اسكار، كه بيانيهاش براى حضورنیافتن در اين مراسم عليه اقدام نژادپرستانه ترامپ بود. بيانيهاى كه خيلى از هنرمندان جهان و آكادمى اسكار را در همراهشدن با جريان ضدترامپ ترغيب كرد.
ترانه عليدوستى: او اگرچه براى بازى در «فروشنده» هيچ جايزهاى نگرفت اما موضعى كه عليه ترامپ بهخاطر حكم نژادپرستانهاش مبنى بر ممنوعالورودى ايرانيان و اهالى شش كشور ديگر داشت، بازتاب رسانهاى گستردهاى در جهان داشت.
شهاب حسينى: او براى بازى در فيلم فرهادى توانست مهمترين جايزه بازيگرى تاريخ سينماى ايران را كسب كند و از جشنواره كن دست پر به خانه بازگردد.
مسعود كيميايى: جنجالهاى بسيارى درباره «قاتل اهلى»اش به راه افتاد. فيلمى كه او پس از چند سال ساخت، با جنجالهاى اهالی رسانه و دعوا با تهيهكننده (لشگرىقوچانى) و بازيگرش (پرويز پرستويى) در جشنواره فجر همراه شد. در اين ميان همنسلانش؛ مهرجويى و فرمانآرا مدافع او شدند و همرأى بودند كه اين اتفاق، بىحرمتى به سينما و شكستن مرزهاى اخلاق است.
فاطمه معتمدآريا: هنرمندان بسيارى در فاجعه پلاسكو ابراز تأسف كردند اما همراهى فاطمه معتمدآريا كه پدر خودش آتشنشان بوده، بيش از سايرين به چشم آمد.
رضا كيانيان: مجاهدت او براى نجات درياچه اروميه و ايجاد كمپين چندميليونىاش از جمله اتفاقات مدنى درخورتوجه سال ٩٥ بود.
نويد محمدزاده: چهره جوان و مستعد سينماى ايران با دريافت سيمرغ بهترين بازيگر نقش مكمل مرد براى ايفاى نقش در «بدون تاريخ، بدون امضا» پس از ١١ سال طلسم دو سيمرغ متوالى را شكست كه با احتساب سيمرغى كه به او ندادند و بعدها گفتند دقايق آخر نصيب فرد ديگری شده، درواقع براى نخستينبار هتتريك كرد و سه سيمرغ متوالى برد!
مهناز افشار: جزء معدود هنرمندان توييترى است كه توييتهايش جريانساز بوده و در شكلگيرى حركتهاى مدنى مؤثر واقع شده است. مثلا مطالبات او در حوزه زنان، بارها در شبكههاى اجتماعى دست به دست شده است.
هديه تهرانى: هنرمندى كه بابت فعاليتهاى زيستمحيطىاش روز سيزدهبهدر چندساعتى دچار برخي محدوديتها شد اما همچنان در شبكههاى اجتماعى و در جهان واقعى، مدافع حقوق حيوانات و حامى زمين است.
هر سال با همه خوبیها، بدیها، تلخیها و شیرینیهایش، نقشآفرینانی دارد که بیش از دیگران به یاد میمانند؛ بابت رفتار یا واکنش بهموقعشان، بابت افتخاری که آفریدهاند یا بابت خبری که ساختهاند. چهرههای زیر از میان اهالی حوزههای مختلف هنر، بیترتیب به عنوان نقشآفرینان سال 95 انتخاب شدهاند.
تئاتر
بهرام بيضايى: پس از حمله روزنامه كيهان به بزرگمرد ادبيات نمايشى ايران، او پس از سالهاى مهاجرتش ديگر بار در معرض توجه قشر گستردهاى از مردم قرار گرفت.
آتيلا پسيانى: سالها بهخاطر سبك اجراهاى تجربهاىاش در تئاتر، تماشاگران محدودى داشت اما در سال ٩٥ توانست با اجراى «ديابوليك: رومئو ژوليت» پرمخاطب و پرفروشترين اثر نمايشى تماشاخانه ايرانشهر را كه يكى از تماشاخانههاى اصلى پايتخت است، روى صحنه ببرد.
همايون غنىزاده: او كه سال ٩٤ با اجراى «كاليگولا» در تالار وحدت براى نخستينبار تئاتر ايران را به فروش ميلياردى رساند، در سال ٩٥ با اجراى «مىسىسىپى نشسته ميميرد» در همان تالار ديگربار ركورددار شد و تئاتر ايران را به فروش بيش از دو ميليارد رساند.
موسيقى
محمدرضا شجريان: انتشار ويدئويى از او درباره مبارزهاش با سرطان در اولين دقايق سال، مردم ايران را بهتزده كرد. در تمام سال اخبار سلامتى و بهبودش، در صدر اخبار بود و با انتشار آلبوم «طريق عشق» در مهر ماه ديگربار در صدر فروش قرار گرفت.
كيهان كلهر: كسب جايزه گِرمى بابت آلبومى كه با يويوما دارد، در پنجاهونهمين دوره اين جايزه، افتخارآفرينى امسال اين موسيقيدان بينالمللى ايران است. او با برگزارى كنسرتهاى رايگان «پردگيان باغ سكوت» در شهرهاى تربتحيدريه و زابل، نقش بسزايى در ارتقاي فرهنگ عمومى ايفا كرد.
عليرضا عصار: او پس از شش سال در روزهاى زمستان روى صحنه رفت و براى هوادارانش پس از سالها دورى و انتظار، خاطره آفريد.
كاوه يغمايى: پس از ٩ سال ممنوعيت، امسال آلبوم «منشور» از اين خواننده راك ايرانى منتشر شد كه هوادارانش را شگفتزده كرد.
حامد همايون: او با تكآهنگ «دستم تو دست ياره» توانست به سرعت به ستاره سال موسيقى پاپ تبديل شود.
تجسمى
پرويز تناولى: ماجراى ممنوعالخروجى اين مجسمهساز و عدم حضورش در بزرگداشتى كه برايش در لندن برپاشده بود، بار ديگر او را بر صدر اخبار نشاند.
حسين فاطمى: حسين فاطمى عكاس ايرانى توانست با نمايش عكسهايش از زندگي مردم ايران برنده جايزه جهانى وردپرسفوتو شود.
اشا صدر و رامين اعتمادىبزرگ: در ادامه تور جهانى پرفورمنس «هيپوليت» كه با ايده و تلاش اين دو هنرمند شكل گرفته، سال ٩٥ نيز با حضور در فستيوال بينالمللى طنجه در كشور مراكش در حضور غولهاى پرفورمنس آرت جهان مانند کريستل وايلا، اريکا فيشر، استفان باربر، شمال امين و... در نقطهاى ديگر از دنيا ايده اجرائى خود را تئوريزه كردند. آنها اخيرا نيز به دعوت آكادمى هنر برلين به صحبت درباره هنر ملي ايران پرداختند.
سينما
داريوش مهرجويى: او در مراسم ختم كيارستمى با اظهارنظرى تند عليه جامعه پزشكى، با واكنش وسيع پزشكان روبهرو شد.
بهمن فرمانآرا: دوست و همكار ديرينه كيارستمى نيز نتوانست در روزهاى پس از مرگش درباره رفتار دكتر مير - پزشك معالج كيارستمى- در دوران نقاهتش سكوت كند و درباره او افشاگرى كرد.
حامد بهداد: در ميان چهرههاى جوانتر سينما، تنها كسى بود كه مجدانه و پابهپاى فرزندان كيارستمى پيگير فرجام پرونده پزشكى او بود و از فعالان كمپينى بود كه عليه خطاى پزشكى بهدنبال فوت كيارستمى به راه افتاد.
اصغر فرهادى: با اكران «فروشنده» و حضور در فستيوالهاى مختلف ديگر بار در آسمان هنر ايران خوش درخشيد. او با كسب جايزه فيلمنامهنويسى از جشنواره كن براى سينماى ايران افتخار آفريد و نامزد دريافت اسكار شد. اما شايد مهمترين خبر حول نام او نه نامزدى اسكار، كه بيانيهاش براى حضورنیافتن در اين مراسم عليه اقدام نژادپرستانه ترامپ بود. بيانيهاى كه خيلى از هنرمندان جهان و آكادمى اسكار را در همراهشدن با جريان ضدترامپ ترغيب كرد.
ترانه عليدوستى: او اگرچه براى بازى در «فروشنده» هيچ جايزهاى نگرفت اما موضعى كه عليه ترامپ بهخاطر حكم نژادپرستانهاش مبنى بر ممنوعالورودى ايرانيان و اهالى شش كشور ديگر داشت، بازتاب رسانهاى گستردهاى در جهان داشت.
شهاب حسينى: او براى بازى در فيلم فرهادى توانست مهمترين جايزه بازيگرى تاريخ سينماى ايران را كسب كند و از جشنواره كن دست پر به خانه بازگردد.
مسعود كيميايى: جنجالهاى بسيارى درباره «قاتل اهلى»اش به راه افتاد. فيلمى كه او پس از چند سال ساخت، با جنجالهاى اهالی رسانه و دعوا با تهيهكننده (لشگرىقوچانى) و بازيگرش (پرويز پرستويى) در جشنواره فجر همراه شد. در اين ميان همنسلانش؛ مهرجويى و فرمانآرا مدافع او شدند و همرأى بودند كه اين اتفاق، بىحرمتى به سينما و شكستن مرزهاى اخلاق است.
فاطمه معتمدآريا: هنرمندان بسيارى در فاجعه پلاسكو ابراز تأسف كردند اما همراهى فاطمه معتمدآريا كه پدر خودش آتشنشان بوده، بيش از سايرين به چشم آمد.
رضا كيانيان: مجاهدت او براى نجات درياچه اروميه و ايجاد كمپين چندميليونىاش از جمله اتفاقات مدنى درخورتوجه سال ٩٥ بود.
نويد محمدزاده: چهره جوان و مستعد سينماى ايران با دريافت سيمرغ بهترين بازيگر نقش مكمل مرد براى ايفاى نقش در «بدون تاريخ، بدون امضا» پس از ١١ سال طلسم دو سيمرغ متوالى را شكست كه با احتساب سيمرغى كه به او ندادند و بعدها گفتند دقايق آخر نصيب فرد ديگری شده، درواقع براى نخستينبار هتتريك كرد و سه سيمرغ متوالى برد!
مهناز افشار: جزء معدود هنرمندان توييترى است كه توييتهايش جريانساز بوده و در شكلگيرى حركتهاى مدنى مؤثر واقع شده است. مثلا مطالبات او در حوزه زنان، بارها در شبكههاى اجتماعى دست به دست شده است.
هديه تهرانى: هنرمندى كه بابت فعاليتهاى زيستمحيطىاش روز سيزدهبهدر چندساعتى دچار برخي محدوديتها شد اما همچنان در شبكههاى اجتماعى و در جهان واقعى، مدافع حقوق حيوانات و حامى زمين است.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.