ترامپ؛ یک خودشیفته بدخیم و وجدانپریش
عبدالرحمن نجلرحیم-عصبشناس و عصبپژوه
در دو یادداشت قبلی براساس مشاهدات و شواهد جمعآوریشده از منش، رفتار و گفتار و کنشهای اجتماعی «دونالد ترامپ» در طول مبارزات انتخاباتی، هشدار متخصصان در عرصه مغزپژوهی را منعکس کردم که چگونه ممکن است در جهان سرمایهداری امروز، مردی با پیشینه موفقیت در تجارت، به درجات خطرناکی از وجدانپریشی (سایکوپاتی) یا خودشیفتگی بدخیم مبتلا باشد و چگونه ممکن است چنین شخصیتی بتواند اکثریت سادهلوحی را با شعارهای گولزننده خود بفریبد و رئیسجمهور کشوری مانند آمریکا شود. «کوین داتن» در دانشگاه آکسفورد انگلیس در هنگام مبارزات انتخاباتی «ترامپ»، با انطباق آزمون وجدانپریشی (سایکوپاتی) با زندگینامه او، نمره وجدانپریشی شخصیتی او را دو نمره بیشتر از «هیتلر» اعلام کرده بود، اما عده زیادی از صاحبنظران، بر این اعتقاد بودند که «ترامپ» پس از پیروزی در انتخابات تغییر رویه خواهد داد و تحت اندرزهای حزبی، از شعارهای افراطی خود دست برخواهد داشت. لازم به تأکید است که هسته اصلی شعارهای «ترامپ» بر پایه انگیزش نفرت و ترس در مردم براساس دشمنتراشیهای موهوم بود. او در این مبارزه خود را ناجی ملتی بزرگ میدانست که به دست سیاسیون راست و چپ قبلی، عظمت و اقتدار خود را از دست داده و حالا آمده تا عظمت و اقتدار را به ملت بزرگ آمریکا برگرداند، اما پس از انتخاب، «ترامپ» در مراسم تحلیف نیز یک قدم عقب ننشست و همچنان خود را محور نجات آمریکا معرفی و مخالفان خود را تحقیر کرد که حداقل نیمی از مردم آمریکا و البته در میان آنها، خبرگان کارکشته سیاست کشور بودند. روز بعد از مراسم تحلیف به طرز کودکانهای تلاش کرد تا با واقعیت بجنگد و جمعیت شرکتکننده در مراسم تحلیف خود را بزرگتر از مراسم تحلیف رئیسجمهور قبلی، «باراک اوباما» معرفی کند و مخالفان این امر را بهطور خشونتآمیزی به باد انتقاد بگیرد. در همین راستا، در هنگام سخنرانی برای کارمندان سیا، درحالیکه خیابانهای شهرهای بزرگ آمریکا زیر پای تظاهرکنندگان عظیم مخالف او بود -که زنان برپا کرده بودند- ترامپ خود را برگزیدهای مقدس نامید که بههمینخاطر باریدن باران در هنگام سخنرانیاش در مراسم تحلیف، قطع شد. او در تمامی مدت کوتاه زمامداری خود تاکنون بهطور مکرر، با ترساندن مردم از دشمن، نماینده تاموتمام سیاهی و شر در دنیا، خود را فرشته نجات و تأمین و تضمینکننده دنیای عاری از شر و بدی و پر از نیکی و خوبی، البته با رنگ و لعاب اقتدار ناسیونالیسم آمریکایی معرفی کرد. درجاتی از خودشیفتگی وجدانپریشانه «ترامپ» با ادامه خودبزرگبینی خصومتورزانه و مقابلهجویانه با غیرخودی، تنفر و ترسپراکنی، دشمنتراشی، بیگانههراسی، برهمزدن یا تضعیف قراردادهای بینالمللی، مقصردانستن مهاجران و اقلیتهای مذهبی، انتخاب افراطیونی مانند خود در مناصب مملکتی، ادامه فرامین و توییتهای خصمانه و خشونتبار متوجه مخالفان، همچنان آشکار است. ادامه این ماجرا، نگرانی عده بیشتری از روانشناسان را موجب شد، بهطوریکه افرادی سرشناس از دانشگاههای معتبر آمریکا با وجود ممانعت حرفهای از اظهارنظر درباره وضعیت روانی شخصیتهای اجتماعی، بنا به احساس خطر، استثنا قائل شدند و نسبت به او هشداری عمومی صادر کردند. نمونه «ترامپ» نشاندهنده اهمیت ادامه مغزپژوهی برای تهیه روشهای دقیقتر بررسی کارکرد ذهنی مغز و تعیین درجه سلامت آن در کسانی است که قرار است در تصمیمگیریهای مهم درباره سرنوشت اجتماعات بزرگ انسانی شرکت داشته باشند. فراموش نکنیم که «رونالد ریگان» هم در دور دوم ریاستجمهوری، علائم اولیه بیماری آلزایمر را نشان داده و موجب مخاطرهآمیزشدن تصمیمات ریاستجمهوری شده بود، ولی به نظر میرسد مهار آسیبهای عارضه شخصیتی وجدانپریشی و خودشیفتگی بدخیم در مقام ریاستجمهوری آمریکا، کاری دشوارتر باشد.
در دو یادداشت قبلی براساس مشاهدات و شواهد جمعآوریشده از منش، رفتار و گفتار و کنشهای اجتماعی «دونالد ترامپ» در طول مبارزات انتخاباتی، هشدار متخصصان در عرصه مغزپژوهی را منعکس کردم که چگونه ممکن است در جهان سرمایهداری امروز، مردی با پیشینه موفقیت در تجارت، به درجات خطرناکی از وجدانپریشی (سایکوپاتی) یا خودشیفتگی بدخیم مبتلا باشد و چگونه ممکن است چنین شخصیتی بتواند اکثریت سادهلوحی را با شعارهای گولزننده خود بفریبد و رئیسجمهور کشوری مانند آمریکا شود. «کوین داتن» در دانشگاه آکسفورد انگلیس در هنگام مبارزات انتخاباتی «ترامپ»، با انطباق آزمون وجدانپریشی (سایکوپاتی) با زندگینامه او، نمره وجدانپریشی شخصیتی او را دو نمره بیشتر از «هیتلر» اعلام کرده بود، اما عده زیادی از صاحبنظران، بر این اعتقاد بودند که «ترامپ» پس از پیروزی در انتخابات تغییر رویه خواهد داد و تحت اندرزهای حزبی، از شعارهای افراطی خود دست برخواهد داشت. لازم به تأکید است که هسته اصلی شعارهای «ترامپ» بر پایه انگیزش نفرت و ترس در مردم براساس دشمنتراشیهای موهوم بود. او در این مبارزه خود را ناجی ملتی بزرگ میدانست که به دست سیاسیون راست و چپ قبلی، عظمت و اقتدار خود را از دست داده و حالا آمده تا عظمت و اقتدار را به ملت بزرگ آمریکا برگرداند، اما پس از انتخاب، «ترامپ» در مراسم تحلیف نیز یک قدم عقب ننشست و همچنان خود را محور نجات آمریکا معرفی و مخالفان خود را تحقیر کرد که حداقل نیمی از مردم آمریکا و البته در میان آنها، خبرگان کارکشته سیاست کشور بودند. روز بعد از مراسم تحلیف به طرز کودکانهای تلاش کرد تا با واقعیت بجنگد و جمعیت شرکتکننده در مراسم تحلیف خود را بزرگتر از مراسم تحلیف رئیسجمهور قبلی، «باراک اوباما» معرفی کند و مخالفان این امر را بهطور خشونتآمیزی به باد انتقاد بگیرد. در همین راستا، در هنگام سخنرانی برای کارمندان سیا، درحالیکه خیابانهای شهرهای بزرگ آمریکا زیر پای تظاهرکنندگان عظیم مخالف او بود -که زنان برپا کرده بودند- ترامپ خود را برگزیدهای مقدس نامید که بههمینخاطر باریدن باران در هنگام سخنرانیاش در مراسم تحلیف، قطع شد. او در تمامی مدت کوتاه زمامداری خود تاکنون بهطور مکرر، با ترساندن مردم از دشمن، نماینده تاموتمام سیاهی و شر در دنیا، خود را فرشته نجات و تأمین و تضمینکننده دنیای عاری از شر و بدی و پر از نیکی و خوبی، البته با رنگ و لعاب اقتدار ناسیونالیسم آمریکایی معرفی کرد. درجاتی از خودشیفتگی وجدانپریشانه «ترامپ» با ادامه خودبزرگبینی خصومتورزانه و مقابلهجویانه با غیرخودی، تنفر و ترسپراکنی، دشمنتراشی، بیگانههراسی، برهمزدن یا تضعیف قراردادهای بینالمللی، مقصردانستن مهاجران و اقلیتهای مذهبی، انتخاب افراطیونی مانند خود در مناصب مملکتی، ادامه فرامین و توییتهای خصمانه و خشونتبار متوجه مخالفان، همچنان آشکار است. ادامه این ماجرا، نگرانی عده بیشتری از روانشناسان را موجب شد، بهطوریکه افرادی سرشناس از دانشگاههای معتبر آمریکا با وجود ممانعت حرفهای از اظهارنظر درباره وضعیت روانی شخصیتهای اجتماعی، بنا به احساس خطر، استثنا قائل شدند و نسبت به او هشداری عمومی صادر کردند. نمونه «ترامپ» نشاندهنده اهمیت ادامه مغزپژوهی برای تهیه روشهای دقیقتر بررسی کارکرد ذهنی مغز و تعیین درجه سلامت آن در کسانی است که قرار است در تصمیمگیریهای مهم درباره سرنوشت اجتماعات بزرگ انسانی شرکت داشته باشند. فراموش نکنیم که «رونالد ریگان» هم در دور دوم ریاستجمهوری، علائم اولیه بیماری آلزایمر را نشان داده و موجب مخاطرهآمیزشدن تصمیمات ریاستجمهوری شده بود، ولی به نظر میرسد مهار آسیبهای عارضه شخصیتی وجدانپریشی و خودشیفتگی بدخیم در مقام ریاستجمهوری آمریکا، کاری دشوارتر باشد.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.