|

ضرب‌الاجل رهبران غرب آفريقا به «يحيي‌جامع» براي ترك قدرت

بی‌ثباتی سیاسی در گامبیا

گامبیا بر لبه پرتگاه ایستاده است. در قاره‌ای که دیکتاتوری مثل بیماری واگیردار از کشوری به کشور دیگر سرایت می‌کند، انتخابات اول دسامبر گامبیا، روزنه امیدی بود. «یحیی جامع»، رئیس‌جمهوری وقت این کشور، شکست را پذیرفت و به «آداما بارو»، رهبر مخالفان، تبریک گفت. اما اندکی بعد، یحیی جامع که دمدمی‌مزاج‌بودنش مشهور است، نتیجه انتخابات را رد کرد و علیه نتیجه انتخابات به دیوان‌عالی این کشور شکایت کرد تا سرخوشی ابتدایی مردم گامبیا به سرخوردگی بدل شود. از آن زمان تاکنون جامع در حرکتی که همه‌چیز آن به کودتا می‌ماند، حاضر به ترک قدرت نشده است. روز پنجشنبه و در تلاشی منطقه‌ای برای حمایت از رئیس‌جمهوری منتخب گامبیا، نیروهای نظامی کشورهای غرب آفریقا ساعاتی پس از مراسم تحلیف آداما بارو در داکار، پایتخت سنگال، خود را به خاک گامبیا رساندند. پس از آن رهبران کشورهای غرب آفریقا تا ظهر روز گذشته (جمعه) به یحیی جامع وقت دادند تا از قدرت کناره‌گیری کند. «مارسل آلن دو سوزا»، رئیس جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا (ECOWAS) گفت در صورت مقاومت یحیی جامع، نیروهای نظامی با زور او را مجبور به ترک قدرت خواهند کرد. به گفته دو سوزا، نیروهای نظامی غرب آفریقا تاکنون با هیچ مقاومتی از سوی نیروهای یحیی جامع روبه‌رو نشده‌اند.
هم‌زمان با ورود نیروهای سنگال به خاک گامبیا، شورای امنیت سازمان ملل موافقت خود را با مداخله نظامی جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا اعلام کرد. ساعاتی قبل از آن آداما بارو در سفارت گامبیا در داکار، پایتخت سنگال، مراسم تحلیف ریاست‌جمهوری را برگزار کرد. او در مراسم تحلیف خود و در اولین سخنرانی‌اش به‌عنوان رئیس‌جمهوری گامبیا گفت: «گامبیا امروز را هیچ‌گاه فراموش نخواهد کرد». او که در میان جمعیتی از مقامات سیاسی و دیپلمات‌ها سخنرانی می‌کرد، گفت: «این اولین‌بار از زمان استقلال گامبیا در سال 1965 است که اين كشور دولت را از طریق صندوق رأی تغییر داده است». رئیس‌جمهوری جدید گامبیا در حالی مراسم تحلیف خود را برگزار کرد که تلویزیون دولتی گامبیا نیز اعلام کرد هیئتی از رهبران غرب آفریقا، از جمله رؤسای‌جمهور لیبریا، موریتانی و گینه، روز جمعه برای میانجیگری نهایی خود را به گامبیا رساندند. به گفته منابع نزدیک به دولت، جامع همچنان در کاخ دولتی به سر می‌برد و در تلاش است طی معامله‌ای در آخرین دقایق در قدرت بماند. اوایل هفته، او در آخرین تلاش‌هایش برای ادامه قدرت، وضعیتی اضطراری برقرار کرد و در اقدامی دیگر همه وزیران کابینه خود را اخراج کرد و گفت او خود شخصا بر همه وزارتخانه‌ها نظارت می‌کند. یحیی جامع، 22 سال است با مشت آهنین بر گامبیا، مستعمره سابق بریتانیا، حکمرانی می‌کند و در این مدت این کشور را به ملک طلق خود تبدیل کرده است. او با وجود نقض آشکار حقوق بشر در قتل‌های فراقضائی، ناپدیدشدن، شکنجه، تبعید، بازداشت‌های خودسرانه و زندانی‌کردن روزنامه‌نگاران و مخالفان سیاسی، همواره از مجازات مصون مانده است. در سه سال گذشته، جامع گامبیا را از جامعه مشترک‌المنافع خارج کرد و این کشور را جمهوری اسلامی خواند و دیوان کیفری بین‌المللی هم کنار رفت. او زمانی به یک خبرنگار درباره طول زمان حکومتداری‌اش گفته بود: «اگر خدا بخواهد یک‌میلیارد سال حکومت می‌کنم». با چنین پیشینه‌ای چشم‌انداز کناررفتن جامع از قدرت همان‌طور پیش رفت که قابل انتظار بود. با این همه، مردم گامبیا برای تغییر رأی داده‌اند و حالا می‌خواهند شاهد حرکت کشورشان در مسیر صلح و دموکراسی باشند. به گفته دو سوزا، یحیی جامع مذاکره با جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا را از روز پنجشنبه آغاز کرد و با کناررفتن از قدرت به شرط عفو جنایاتش در این 22 سال و اجازه ماندن در گامبیا موافقت کرده است. بااین‌همه، دو سوزا گفت جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا شروط او را نپذیرفته است.
هم‌زمان با هرج‌ومرج فراگیر در گامبیا، آژانس پناهندگان سازمان ملل نیز هشدار داده بی‌ثباتی سیاسی که تاکنون 45‌ هزار نفر، عمدتا کودکان، را به سنگال رانده، گامبیایی‌های بیشتری را وامی‌دارد از این کشور خارج شوند. کمیساریای عالی پناهندگان در بیانیه‌ای گفت: «چند روز آتی بحرانی خواهد بود و اگر وضعیت فعلی به‌زودی به شکلی مسالمت‌آمیز حل‌وفصل نشود، احتمالا مردم بیشتری کشور را ترک خواهند کرد».

گامبیا بر لبه پرتگاه ایستاده است. در قاره‌ای که دیکتاتوری مثل بیماری واگیردار از کشوری به کشور دیگر سرایت می‌کند، انتخابات اول دسامبر گامبیا، روزنه امیدی بود. «یحیی جامع»، رئیس‌جمهوری وقت این کشور، شکست را پذیرفت و به «آداما بارو»، رهبر مخالفان، تبریک گفت. اما اندکی بعد، یحیی جامع که دمدمی‌مزاج‌بودنش مشهور است، نتیجه انتخابات را رد کرد و علیه نتیجه انتخابات به دیوان‌عالی این کشور شکایت کرد تا سرخوشی ابتدایی مردم گامبیا به سرخوردگی بدل شود. از آن زمان تاکنون جامع در حرکتی که همه‌چیز آن به کودتا می‌ماند، حاضر به ترک قدرت نشده است. روز پنجشنبه و در تلاشی منطقه‌ای برای حمایت از رئیس‌جمهوری منتخب گامبیا، نیروهای نظامی کشورهای غرب آفریقا ساعاتی پس از مراسم تحلیف آداما بارو در داکار، پایتخت سنگال، خود را به خاک گامبیا رساندند. پس از آن رهبران کشورهای غرب آفریقا تا ظهر روز گذشته (جمعه) به یحیی جامع وقت دادند تا از قدرت کناره‌گیری کند. «مارسل آلن دو سوزا»، رئیس جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا (ECOWAS) گفت در صورت مقاومت یحیی جامع، نیروهای نظامی با زور او را مجبور به ترک قدرت خواهند کرد. به گفته دو سوزا، نیروهای نظامی غرب آفریقا تاکنون با هیچ مقاومتی از سوی نیروهای یحیی جامع روبه‌رو نشده‌اند.
هم‌زمان با ورود نیروهای سنگال به خاک گامبیا، شورای امنیت سازمان ملل موافقت خود را با مداخله نظامی جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا اعلام کرد. ساعاتی قبل از آن آداما بارو در سفارت گامبیا در داکار، پایتخت سنگال، مراسم تحلیف ریاست‌جمهوری را برگزار کرد. او در مراسم تحلیف خود و در اولین سخنرانی‌اش به‌عنوان رئیس‌جمهوری گامبیا گفت: «گامبیا امروز را هیچ‌گاه فراموش نخواهد کرد». او که در میان جمعیتی از مقامات سیاسی و دیپلمات‌ها سخنرانی می‌کرد، گفت: «این اولین‌بار از زمان استقلال گامبیا در سال 1965 است که اين كشور دولت را از طریق صندوق رأی تغییر داده است». رئیس‌جمهوری جدید گامبیا در حالی مراسم تحلیف خود را برگزار کرد که تلویزیون دولتی گامبیا نیز اعلام کرد هیئتی از رهبران غرب آفریقا، از جمله رؤسای‌جمهور لیبریا، موریتانی و گینه، روز جمعه برای میانجیگری نهایی خود را به گامبیا رساندند. به گفته منابع نزدیک به دولت، جامع همچنان در کاخ دولتی به سر می‌برد و در تلاش است طی معامله‌ای در آخرین دقایق در قدرت بماند. اوایل هفته، او در آخرین تلاش‌هایش برای ادامه قدرت، وضعیتی اضطراری برقرار کرد و در اقدامی دیگر همه وزیران کابینه خود را اخراج کرد و گفت او خود شخصا بر همه وزارتخانه‌ها نظارت می‌کند. یحیی جامع، 22 سال است با مشت آهنین بر گامبیا، مستعمره سابق بریتانیا، حکمرانی می‌کند و در این مدت این کشور را به ملک طلق خود تبدیل کرده است. او با وجود نقض آشکار حقوق بشر در قتل‌های فراقضائی، ناپدیدشدن، شکنجه، تبعید، بازداشت‌های خودسرانه و زندانی‌کردن روزنامه‌نگاران و مخالفان سیاسی، همواره از مجازات مصون مانده است. در سه سال گذشته، جامع گامبیا را از جامعه مشترک‌المنافع خارج کرد و این کشور را جمهوری اسلامی خواند و دیوان کیفری بین‌المللی هم کنار رفت. او زمانی به یک خبرنگار درباره طول زمان حکومتداری‌اش گفته بود: «اگر خدا بخواهد یک‌میلیارد سال حکومت می‌کنم». با چنین پیشینه‌ای چشم‌انداز کناررفتن جامع از قدرت همان‌طور پیش رفت که قابل انتظار بود. با این همه، مردم گامبیا برای تغییر رأی داده‌اند و حالا می‌خواهند شاهد حرکت کشورشان در مسیر صلح و دموکراسی باشند. به گفته دو سوزا، یحیی جامع مذاکره با جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا را از روز پنجشنبه آغاز کرد و با کناررفتن از قدرت به شرط عفو جنایاتش در این 22 سال و اجازه ماندن در گامبیا موافقت کرده است. بااین‌همه، دو سوزا گفت جامعه اقتصادی کشورهای غرب آفریقا شروط او را نپذیرفته است.
هم‌زمان با هرج‌ومرج فراگیر در گامبیا، آژانس پناهندگان سازمان ملل نیز هشدار داده بی‌ثباتی سیاسی که تاکنون 45‌ هزار نفر، عمدتا کودکان، را به سنگال رانده، گامبیایی‌های بیشتری را وامی‌دارد از این کشور خارج شوند. کمیساریای عالی پناهندگان در بیانیه‌ای گفت: «چند روز آتی بحرانی خواهد بود و اگر وضعیت فعلی به‌زودی به شکلی مسالمت‌آمیز حل‌وفصل نشود، احتمالا مردم بیشتری کشور را ترک خواهند کرد».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.