|

شورشیان سوریه اتوبوس‌های راهی روستاهای شیعه‌نشین را آتش زدند

به ساعت برزخ

«با اتوبوس، با ماشین، پیاده، حتی سینه‌خیز، به هر وسیله‌ای که شده می‌خواهیم شهر را ترک کنیم، فقط می‌خواهیم از اینجا خارج شویم». این صحبت‌های «احمد ابودیاب» است؛ تکنیسین پزشکی 26ساله‌ای که یک روز تمام برای بازشدن جایی در اتوبوس‌های سبزرنگ دولتی سوریه در شرق حلب منتظر نشسته است؛ اتوبوس‌هایی که ساکنان شرق حلب را به مناطق امن منتقل می‌کنند اما روند خروج به‌ناگاه روز جمعه متوقف شد. احمد می‌گوید بی‌خیال خانه و وسایل‌شان شده‌اند و حالا فقط دوست دارند از این منطقه خارج شوند.
«حلب» دیگر شهر پنج ‌سال پیش نیست حتی اگر گروهی به جای گشت‌وگذار در مکان‌های تاریخی، در طنزی تلخ با لبخندهایی از سر بی‌خیالی و بی‌عاری با ویرانه‌ها عکس یادگاری بگیرند و برای دوربین‌های خبری و تلفن‌های همراه‌شان ژست بگیرند؛ آن‌هم درست در زمانی که صدها نفر در سوز سرما هرآنچه را داشته‌اند جا گذاشته‌اند و هرآنچه را توانسته‌اند در چمدان کرده‌اند و برای فرار از این جهنم در انتظار اتوبوس‌ها به صف شده‌اند، یک ساعت، دو ساعت، سه ساعت... دیگر حساب ساعت‌ها از دست درمی‌رود. امدادگران و غیرنظامیانی که در شرق حلب به دام افتاده‌اند می‌گویند می‌ترسند شاید این اتوبوس‌ها هرگز از راه نرسند.
اما روز گذشته رسانه‌های دولتی سوریه خبر دادند اتوبوس‌ها وارد مناطق کوچک تحت کنترل شورشیان در شرق حلب شده‌اند تا تحت نظارت صلیب سرخ جهانی و سازمان صلیب سرخ سوریه افراد باقی‌مانده در این منطقه را خارج کنند. آن‌طور که یک منبع در حلب به الجزیره گفته است، براساس توافق اخیر، چهار هزار نفر از شهرهای شیعه‌نشین «فوعه» و «کفریا» که تحت محاصره شورشیان است، خارج می‌شوند.
به گفته این منبع که به شرط ناشناس‌ماندن با الجزیره گفت‌و‌گو کرده، هزارو500 نفر هم از شهرهای «مضایا» و «زبندانی» تحت كنترل دولت سوریه و همه ساکنان شرق حلب اجازه خروج پیدا می‌کنند. رسانه دولتی سوریه هم گزارش داد نیروهای دولتی سوریه هم گفته‌اند هم‌زمان با خروج غیرنظامیان و شورشیان، خانواده‌ها از فوعه و کفریا مي‌توانند خارج شوند. با این همه بعدازظهر روز گذشته گزارش‌ها از حمله شورشیان مخالف دولت به چند اتوبوس و آتش‌زدن آنها خبر داد.
این اتوبوس‌ها برای تخلیه و انتقال ساکنان روستاهای کفریا و فوعه در استان ادلب به سوی این مناطق درحال حرکت بودند. در شبکه‌های اجتماعی تصاویر اتوبوس‌های آتش‌گرفته‌ای منتشر شده که گفته می‌شود در راه رسیدن به این دو روستا بوده‌اند. گروه دیده‌بان حقوق بشر سوریه مستقر در بریتانیا و رسانه‌های دولتی سوریه هم گزارش‌های مشابهی دراین‌باره منتشر کرده‌اند. تخلیه روستاهای کفریا و فوعه که در کنترل شورشیان «فتح‌الشام» است، شرط نیروهای حامی «بشار اسد»، رئيس‌جمهوري سوريه، برای تخلیه شرق حلب بوده و حالا بیم آن می‌رود عملیات خروج هزاران نفر از شرق حلب بار دیگر متوقف شود.
پیش‌تر کمیته بین‌المللی صلیب سرخ ابراز امیدواری کرده بود بعد از توافق به‌دست‌آمده میان شورشیان و دولت سوریه، روند خروج ساکنان شرق حلب بار دیگر از سر گرفته شود. روز شنبه هم مردم امیدوار بودند وسایل نقلیه در راه حلب باشند اما مردم تحت محاصره یک شب دیگر را در سرما و با گرسنگی پشت‌سر گذاشتند. براساس گزارش‌ها، تا پیش از نقض آتش‌بس در روز جمعه، حدود هشت ‌هزار نفر از غیرنظامیان و شورشیان از شرق حلب خارج شدند. به گفته سازمان ملل، هنوز حدود 30هزار نفر از جمله زنان و کودکان در شرق حلب به دام افتاده‌اند و تلاش می‌کنند از این منطقه خارج شوند. بسیاری از آنها خانه‌های خود را رها کرده‌اند و برای پیداکردن جایی در اتوبوس‌ها به مکان‌های مشخصی از شهر رفته‌اند. هر اتوبوس 50 نفر را سوار می‌کند و ازهمین‌رو برای خروج همه باقی‌مانده‌ها صدها اتوبوس باید راهی این شهر شوند. صحبت‌های وزیر دفاع روسیه مبنی بر خروج همه غیرنظامیان از شرق حلب و باقی‌ماندن شورشیان، مردم باقی‌مانده در شرق حلب را نگران کرده و آنها می‌ترسند بمباران‌ها دوباره آغاز شود. فضای کم اتوبوس‌ها هم یکی دیگر از نگرانی‌های مردم شرق حلب است. تعداد کسانی که می‌خواهند شرق حلب را ترک کنند، بی‌شمارند و بیم آن می‌رود خروج آنها بیش از دوام هر توافق آتش‌بسی، زمان ببرد.
توافق بر سر خروج غیرنظامیان از شرق حلب، یک ماه پس از آن حاصل شد که دولت سوریه و متحدانش عملیاتی را برای بازپس‌گرفتن نیمه شرقی حلب که در دست شورشیان بود، آغاز کردند. دراین‌میان شورای امنیت سازمان ملل نیز نشستی را برگزار کرد و پیشنهاد فرانسه مبنی بر نظارت بین‌المللی بر روند خروج از حلب، عملیات اضطراری ارسال کمک و حفاظت از غیرنظامیان را مورد بررسی قرار داد اما تا لحظه تنظیم این گزارش، نتیجه این نشست هنوز منتشر نشده است. «ویتالی چورکین»، نماینده روسیه در سازمان ملل، روز جمعه گفته بود مسکو این پیش‌‌نویس را بررسی می‌کند اما درباره ارسال سریع ناظران به دمشق ابراز تردید کرده بود. روسیه دارای حق وتو در شورای امنیت است و برخی ناظران می‌گویند مسکو بار دیگر از این حق درباره سوریه استفاده می‌کند.

«با اتوبوس، با ماشین، پیاده، حتی سینه‌خیز، به هر وسیله‌ای که شده می‌خواهیم شهر را ترک کنیم، فقط می‌خواهیم از اینجا خارج شویم». این صحبت‌های «احمد ابودیاب» است؛ تکنیسین پزشکی 26ساله‌ای که یک روز تمام برای بازشدن جایی در اتوبوس‌های سبزرنگ دولتی سوریه در شرق حلب منتظر نشسته است؛ اتوبوس‌هایی که ساکنان شرق حلب را به مناطق امن منتقل می‌کنند اما روند خروج به‌ناگاه روز جمعه متوقف شد. احمد می‌گوید بی‌خیال خانه و وسایل‌شان شده‌اند و حالا فقط دوست دارند از این منطقه خارج شوند.
«حلب» دیگر شهر پنج ‌سال پیش نیست حتی اگر گروهی به جای گشت‌وگذار در مکان‌های تاریخی، در طنزی تلخ با لبخندهایی از سر بی‌خیالی و بی‌عاری با ویرانه‌ها عکس یادگاری بگیرند و برای دوربین‌های خبری و تلفن‌های همراه‌شان ژست بگیرند؛ آن‌هم درست در زمانی که صدها نفر در سوز سرما هرآنچه را داشته‌اند جا گذاشته‌اند و هرآنچه را توانسته‌اند در چمدان کرده‌اند و برای فرار از این جهنم در انتظار اتوبوس‌ها به صف شده‌اند، یک ساعت، دو ساعت، سه ساعت... دیگر حساب ساعت‌ها از دست درمی‌رود. امدادگران و غیرنظامیانی که در شرق حلب به دام افتاده‌اند می‌گویند می‌ترسند شاید این اتوبوس‌ها هرگز از راه نرسند.
اما روز گذشته رسانه‌های دولتی سوریه خبر دادند اتوبوس‌ها وارد مناطق کوچک تحت کنترل شورشیان در شرق حلب شده‌اند تا تحت نظارت صلیب سرخ جهانی و سازمان صلیب سرخ سوریه افراد باقی‌مانده در این منطقه را خارج کنند. آن‌طور که یک منبع در حلب به الجزیره گفته است، براساس توافق اخیر، چهار هزار نفر از شهرهای شیعه‌نشین «فوعه» و «کفریا» که تحت محاصره شورشیان است، خارج می‌شوند.
به گفته این منبع که به شرط ناشناس‌ماندن با الجزیره گفت‌و‌گو کرده، هزارو500 نفر هم از شهرهای «مضایا» و «زبندانی» تحت كنترل دولت سوریه و همه ساکنان شرق حلب اجازه خروج پیدا می‌کنند. رسانه دولتی سوریه هم گزارش داد نیروهای دولتی سوریه هم گفته‌اند هم‌زمان با خروج غیرنظامیان و شورشیان، خانواده‌ها از فوعه و کفریا مي‌توانند خارج شوند. با این همه بعدازظهر روز گذشته گزارش‌ها از حمله شورشیان مخالف دولت به چند اتوبوس و آتش‌زدن آنها خبر داد.
این اتوبوس‌ها برای تخلیه و انتقال ساکنان روستاهای کفریا و فوعه در استان ادلب به سوی این مناطق درحال حرکت بودند. در شبکه‌های اجتماعی تصاویر اتوبوس‌های آتش‌گرفته‌ای منتشر شده که گفته می‌شود در راه رسیدن به این دو روستا بوده‌اند. گروه دیده‌بان حقوق بشر سوریه مستقر در بریتانیا و رسانه‌های دولتی سوریه هم گزارش‌های مشابهی دراین‌باره منتشر کرده‌اند. تخلیه روستاهای کفریا و فوعه که در کنترل شورشیان «فتح‌الشام» است، شرط نیروهای حامی «بشار اسد»، رئيس‌جمهوري سوريه، برای تخلیه شرق حلب بوده و حالا بیم آن می‌رود عملیات خروج هزاران نفر از شرق حلب بار دیگر متوقف شود.
پیش‌تر کمیته بین‌المللی صلیب سرخ ابراز امیدواری کرده بود بعد از توافق به‌دست‌آمده میان شورشیان و دولت سوریه، روند خروج ساکنان شرق حلب بار دیگر از سر گرفته شود. روز شنبه هم مردم امیدوار بودند وسایل نقلیه در راه حلب باشند اما مردم تحت محاصره یک شب دیگر را در سرما و با گرسنگی پشت‌سر گذاشتند. براساس گزارش‌ها، تا پیش از نقض آتش‌بس در روز جمعه، حدود هشت ‌هزار نفر از غیرنظامیان و شورشیان از شرق حلب خارج شدند. به گفته سازمان ملل، هنوز حدود 30هزار نفر از جمله زنان و کودکان در شرق حلب به دام افتاده‌اند و تلاش می‌کنند از این منطقه خارج شوند. بسیاری از آنها خانه‌های خود را رها کرده‌اند و برای پیداکردن جایی در اتوبوس‌ها به مکان‌های مشخصی از شهر رفته‌اند. هر اتوبوس 50 نفر را سوار می‌کند و ازهمین‌رو برای خروج همه باقی‌مانده‌ها صدها اتوبوس باید راهی این شهر شوند. صحبت‌های وزیر دفاع روسیه مبنی بر خروج همه غیرنظامیان از شرق حلب و باقی‌ماندن شورشیان، مردم باقی‌مانده در شرق حلب را نگران کرده و آنها می‌ترسند بمباران‌ها دوباره آغاز شود. فضای کم اتوبوس‌ها هم یکی دیگر از نگرانی‌های مردم شرق حلب است. تعداد کسانی که می‌خواهند شرق حلب را ترک کنند، بی‌شمارند و بیم آن می‌رود خروج آنها بیش از دوام هر توافق آتش‌بسی، زمان ببرد.
توافق بر سر خروج غیرنظامیان از شرق حلب، یک ماه پس از آن حاصل شد که دولت سوریه و متحدانش عملیاتی را برای بازپس‌گرفتن نیمه شرقی حلب که در دست شورشیان بود، آغاز کردند. دراین‌میان شورای امنیت سازمان ملل نیز نشستی را برگزار کرد و پیشنهاد فرانسه مبنی بر نظارت بین‌المللی بر روند خروج از حلب، عملیات اضطراری ارسال کمک و حفاظت از غیرنظامیان را مورد بررسی قرار داد اما تا لحظه تنظیم این گزارش، نتیجه این نشست هنوز منتشر نشده است. «ویتالی چورکین»، نماینده روسیه در سازمان ملل، روز جمعه گفته بود مسکو این پیش‌‌نویس را بررسی می‌کند اما درباره ارسال سریع ناظران به دمشق ابراز تردید کرده بود. روسیه دارای حق وتو در شورای امنیت است و برخی ناظران می‌گویند مسکو بار دیگر از این حق درباره سوریه استفاده می‌کند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.