|

در نشست «انجمن روابط بین‌الملل» بررسی شد

دیپلماسی رییس‌جمهوری آینده

زینب اسماعیلی

شرق: یک استاد دانشگاه گفت: کاندیداهای احتمالی ریاست‌جمهوری باید نظرشان را نسبت به برخی پرونده‌ها و موضوعات در عرصه سیاست خارجی کشور به‌طور صریح بیان کنند.
محمدجواد حق‌شناس استاد دانشگاه معتقد است در انتخابات پیش‌روی ریاست‌جمهوری، مهم‌ترین شاخص سیاست خارجی است؛ سیاست خارجی جایگاه ویژه‌ای دارد به همین دلیل کاندیداهای این انتخابات باید در حوزه تحریم‌ها، پرونده هسته‌ای ایران، بحث منطقه‌ای و رابطه با کشورهایی مانند آمریکا و اتحادیه اروپا موضع‌گیری خود را به مردم اعلام کنند.وی یکی از نشانه‌های اهمیت سیاست خارجی در این دوره انتخابات را حضور چند کاندیدای مرتبط با سیاست خارجی دانست. علی‌اکبر ولایتی با 16سال سابقه وزارت امورخارجه، منوچهر متکی با شش‌سال سابقه وزارت خارجه، دبیر پیشین و دبیر فعلی شواریعالی امنیت ملی؛ حسن روحانی و سعید جلیلی و علی‌اکبر هاشمی‌رفسنجانی با تجربه ریاست‌جمهوری، ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام و فرماندهی جنگ.محمدجواد حق‌شناس، تاکید کرد: اساسا فلسفه انتخابات این است که انتخاب‌کنندگان براساس عملکردی که در دوره قبلی صورت گرفته و برنامه‌هایی که در آن عمل شده است، شاخص‌هایی را برای تعیین فرد اصلح در نظر بگیرند. از این رو انتخابات ریاست‌جمهوری در خردادماه از این منظر حایزاهمیت است.این استاد دانشگاه که در نشست بررسی سیاست خارجی ایران در انجمن روابط بین‌الملل سخن می‌گفت افزود: در هشت‌سال گذشته شاهد اتخاذ مواضعی در سیاست هسته‌ای و طرح مسایلی در زمینه هولوکاست و مسایل منطقه‌ای، خاورمیانه و اخیرا در سوریه بودیم، همچنین با چالش‌هایی در حوزه خلیج‌فارس و موضوع بهار عرب در بحرین مواجه بودیم و تقابل در حوزه منطقه‌ای با ترکیه، عربستان، قطر، امارات، بحرین وجود داشت از سوی دیگر در حوزه‌های بیرونی نیز مسایلی داشتیم. وی ادامه داد: در سال‌های دولت نهم و دهم، پنج قطعنامه تاثیر‌گذار بر شرایط ایران صادر شد که موجب تاثیرات مهمی شد. یکی از آنها موضوع تحریم‌ صادرات نفت ایران بود که توانست آثار موثری بر جای گذارد و صادرات نفت را در شش ماه گذشته از سه‌هزار و 500 بشکه نفت به 900 هزار بشکه رساند. حق‌شناس با اشاره به موضع‌گیری‌هایی که در بحث هسته‌ای در سال‌های گذشته صورت گرفته است خاطرنشان کرد: طرح مسایلی مثل تحریم‌ها علیه ایران به ویژه تحریم صادرات نفت و تحریم‌های بانکی که متاسفانه آثار مخربی را بر کشور داشته است از جمله موضوعاتی است که کاندیداهای ریاست‌جمهوری به‌طور صریح باید درباره آنها و چگونگی برخورد با این موضوعات اظهار نظر کنند. او در همین زمینه به موضع‌گیری صریح هاشمی اشاره کرد و گفت: اظهارات هاشمی نشان می‌دهد که او چه گفتمانی را دنبال می‌کند.او ادامه داد: همچنین کاندیداها در رابطه با سیاست ایران در منطقه به‌ویژه در رابطه با همسایگان‌مان و سوریه باید نظرات خود را به‌طور صریح بیان کنند. همچنین نوع رابطه با نظام بین‌الملل و به‌طور مشخص آمریکا را باید مورد بررسی قرار داده و نظرشان را بیان کنند. وی در پایان تاکید کرد: رییس‌جمهور بعدی باید نسبت به ارتقای جایگاه و شأن بین‌المللی ایران در آینده اقدام کند. دکتر حسین سلیمی، با آسیب‌شناسی از سیاست خارجی در دولت نهم و دهم گفت: در این دوره درک درستی از نظام بین‌الملل نداشته‌ایم و دنیا را به‌صورت یک نظام ندیده‌ایم به همین دلیل ادبیات ما با دنیا، یک ادبیات کنش و واکنش بوده که گویی بین آدم‌های عاقل و آدم‌های غیرعاقل در آن سوی دنیا در جریان است. این استاد دانشگاه افزود: وقتی کنشی انجام می‌دهیم که با ساختار و سیستم نمی‌خواند منافع ما را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. او افزود: ادبیاتی که تاکنون در مورد فهم جهان استفاده شده ادبیات مخلوط مارکسیستی بوده که بنیادش با ماتریالیسم است در صورتی که این ادبیات با اندیشه دینی ناهمخوان است.سلیمی ادامه داد: در این سال‌ها جهان را به خیر و شر تقسیم کرده‌ایم و این نوع نگاه امکان واقع‌‌گرایی را از ما ستانده است. این مساله کلیدی باید در سیاست خارجی دولت آینده حل شود.درک تحول نظام بین‌الملل نیز یکی از نکاتی است که در سیاست خارجی ما مغفول مانده است، ما سال‌هاست که با واژگان مشخصی دنیا را می‌بینیم و تحلیل می‌کنیم درحالی‌که تحول دنیا را نمی‌بینیم. دنیا و ما به غایت عوض شده‌ایم و این نشانه افتخار نیست که ما از دریچه گذشته به دنیا نگاه کنیم.او در پایان سخنش گفت: ‌پاسخ این سوال که آیا سیاست خارجی ایران در دولت یازدهم واقع‌بین می‌شود؟ را باید به صورت مشروط پاسخ داد. با پیروزی گزینه‌هایی، ممکن است این اتفاق رخ دهد و در غیراین صورت نه.
سیدجلال دهقانی‌فیروزآبادی، استاد دانشگاه علامه طباطبایی نیز در این نشست تاکید کرد: دولت یازدهم به سمت واقع‌گرایی حرکت می‌کند.حسین دهشیار نیز تاکید کرد: سیاست خارجی موفق با هنجارهای بین‌المللی تناسب دارد. سیاست خارجی یعنی حداکثرکردن بهره‌های داخلی و به حداقل رساندن هزینه‌های خارجی.
شرق: یک استاد دانشگاه گفت: کاندیداهای احتمالی ریاست‌جمهوری باید نظرشان را نسبت به برخی پرونده‌ها و موضوعات در عرصه سیاست خارجی کشور به‌طور صریح بیان کنند.
محمدجواد حق‌شناس استاد دانشگاه معتقد است در انتخابات پیش‌روی ریاست‌جمهوری، مهم‌ترین شاخص سیاست خارجی است؛ سیاست خارجی جایگاه ویژه‌ای دارد به همین دلیل کاندیداهای این انتخابات باید در حوزه تحریم‌ها، پرونده هسته‌ای ایران، بحث منطقه‌ای و رابطه با کشورهایی مانند آمریکا و اتحادیه اروپا موضع‌گیری خود را به مردم اعلام کنند.وی یکی از نشانه‌های اهمیت سیاست خارجی در این دوره انتخابات را حضور چند کاندیدای مرتبط با سیاست خارجی دانست. علی‌اکبر ولایتی با 16سال سابقه وزارت امورخارجه، منوچهر متکی با شش‌سال سابقه وزارت خارجه، دبیر پیشین و دبیر فعلی شواریعالی امنیت ملی؛ حسن روحانی و سعید جلیلی و علی‌اکبر هاشمی‌رفسنجانی با تجربه ریاست‌جمهوری، ریاست مجمع تشخیص مصلحت نظام و فرماندهی جنگ.محمدجواد حق‌شناس، تاکید کرد: اساسا فلسفه انتخابات این است که انتخاب‌کنندگان براساس عملکردی که در دوره قبلی صورت گرفته و برنامه‌هایی که در آن عمل شده است، شاخص‌هایی را برای تعیین فرد اصلح در نظر بگیرند. از این رو انتخابات ریاست‌جمهوری در خردادماه از این منظر حایزاهمیت است.این استاد دانشگاه که در نشست بررسی سیاست خارجی ایران در انجمن روابط بین‌الملل سخن می‌گفت افزود: در هشت‌سال گذشته شاهد اتخاذ مواضعی در سیاست هسته‌ای و طرح مسایلی در زمینه هولوکاست و مسایل منطقه‌ای، خاورمیانه و اخیرا در سوریه بودیم، همچنین با چالش‌هایی در حوزه خلیج‌فارس و موضوع بهار عرب در بحرین مواجه بودیم و تقابل در حوزه منطقه‌ای با ترکیه، عربستان، قطر، امارات، بحرین وجود داشت از سوی دیگر در حوزه‌های بیرونی نیز مسایلی داشتیم. وی ادامه داد: در سال‌های دولت نهم و دهم، پنج قطعنامه تاثیر‌گذار بر شرایط ایران صادر شد که موجب تاثیرات مهمی شد. یکی از آنها موضوع تحریم‌ صادرات نفت ایران بود که توانست آثار موثری بر جای گذارد و صادرات نفت را در شش ماه گذشته از سه‌هزار و 500 بشکه نفت به 900 هزار بشکه رساند. حق‌شناس با اشاره به موضع‌گیری‌هایی که در بحث هسته‌ای در سال‌های گذشته صورت گرفته است خاطرنشان کرد: طرح مسایلی مثل تحریم‌ها علیه ایران به ویژه تحریم صادرات نفت و تحریم‌های بانکی که متاسفانه آثار مخربی را بر کشور داشته است از جمله موضوعاتی است که کاندیداهای ریاست‌جمهوری به‌طور صریح باید درباره آنها و چگونگی برخورد با این موضوعات اظهار نظر کنند. او در همین زمینه به موضع‌گیری صریح هاشمی اشاره کرد و گفت: اظهارات هاشمی نشان می‌دهد که او چه گفتمانی را دنبال می‌کند.او ادامه داد: همچنین کاندیداها در رابطه با سیاست ایران در منطقه به‌ویژه در رابطه با همسایگان‌مان و سوریه باید نظرات خود را به‌طور صریح بیان کنند. همچنین نوع رابطه با نظام بین‌الملل و به‌طور مشخص آمریکا را باید مورد بررسی قرار داده و نظرشان را بیان کنند. وی در پایان تاکید کرد: رییس‌جمهور بعدی باید نسبت به ارتقای جایگاه و شأن بین‌المللی ایران در آینده اقدام کند. دکتر حسین سلیمی، با آسیب‌شناسی از سیاست خارجی در دولت نهم و دهم گفت: در این دوره درک درستی از نظام بین‌الملل نداشته‌ایم و دنیا را به‌صورت یک نظام ندیده‌ایم به همین دلیل ادبیات ما با دنیا، یک ادبیات کنش و واکنش بوده که گویی بین آدم‌های عاقل و آدم‌های غیرعاقل در آن سوی دنیا در جریان است. این استاد دانشگاه افزود: وقتی کنشی انجام می‌دهیم که با ساختار و سیستم نمی‌خواند منافع ما را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. او افزود: ادبیاتی که تاکنون در مورد فهم جهان استفاده شده ادبیات مخلوط مارکسیستی بوده که بنیادش با ماتریالیسم است در صورتی که این ادبیات با اندیشه دینی ناهمخوان است.سلیمی ادامه داد: در این سال‌ها جهان را به خیر و شر تقسیم کرده‌ایم و این نوع نگاه امکان واقع‌‌گرایی را از ما ستانده است. این مساله کلیدی باید در سیاست خارجی دولت آینده حل شود.درک تحول نظام بین‌الملل نیز یکی از نکاتی است که در سیاست خارجی ما مغفول مانده است، ما سال‌هاست که با واژگان مشخصی دنیا را می‌بینیم و تحلیل می‌کنیم درحالی‌که تحول دنیا را نمی‌بینیم. دنیا و ما به غایت عوض شده‌ایم و این نشانه افتخار نیست که ما از دریچه گذشته به دنیا نگاه کنیم.او در پایان سخنش گفت: ‌پاسخ این سوال که آیا سیاست خارجی ایران در دولت یازدهم واقع‌بین می‌شود؟ را باید به صورت مشروط پاسخ داد. با پیروزی گزینه‌هایی، ممکن است این اتفاق رخ دهد و در غیراین صورت نه.
سیدجلال دهقانی‌فیروزآبادی، استاد دانشگاه علامه طباطبایی نیز در این نشست تاکید کرد: دولت یازدهم به سمت واقع‌گرایی حرکت می‌کند.حسین دهشیار نیز تاکید کرد: سیاست خارجی موفق با هنجارهای بین‌المللی تناسب دارد. سیاست خارجی یعنی حداکثرکردن بهره‌های داخلی و به حداقل رساندن هزینه‌های خارجی.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.