|

رئیس سازمان انرژی اتمی:

هرچقدر می‌گوییم چیزی از دست ندادیم برخی نمی‌شنوند

«هیچ چیزی در صنعت هسته‌ای از دست نداده‌ایم». بر این جمله آشنا كه در ماه‌های اخیر و بعد از توافق هسته‌ای بسیار شنیده‌ایم، علی‌اكبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی، دیروز در حاشیه دهمین همایش نخبگان فردا تأكید کرد و از اینكه «هرچقدر شرح می‌دهیم گویا برخی نمی‌شنوند یا نمی‌خواهند بشنوند» گلایه كرد. او توضیح داد: «زمانی که اسم انرژی هسته‌ای را می‌آوریم سانتریفیوژ و آب سنگین به ذهن می‌آید؛ درحالی‌که این صنعت دستاوردهای زیادی در بُعد فنی دارد».صالحی افزود: «در 25 سال گذشته، هفت میلیارد دلار برای انرژی هسته‌ای هزینه کردیم که درحال‌حاضر فقط نیروگاه بوشهر پنج ‌میلیارد دلار ارزش دارد و می‌خواهیم دو نیروگاه جدید بسازیم که 10 میلیارد دلار هزینه آن است». او با اشاره به پروژه‌های صنعت هسته‌ای گفت: «در حال اجرای پروژه ساخت بیمارستان هسته‌ای با اعتبار 300 میلیون یورو و پروژه تولید رادیوداروها با اعتبار 70 میلیون یورو هستیم، آیا پروژه‌های هسته‌ای متوقف یا کند شده‌اند؟»
او با تأكید بر اینكه «پس از برجام در شرایط ‌باور‌نکردنی قرار گرفتیم؛ به‌طوری‌که فرصت‌ها یکی پس از دیگری مثل سونامی به سمت ما می‌آید؛ زیرا طرف مقابل دیده که این ملت اراده پیشرفت دارد»، گفت: «صنعت هسته‌ای مانند صنعت خودرو میعادگاه بسیاری از تکنولوژی‌هاست. یکی از اهمیت‌های فناوری‌های مهم این است که فواید جانبی زیادی دارد، قرار شد پس از برجام عضو یک بخش بین‌المللی به نام ایتر پروژه جهانی گداخت هسته‌ای شویم که این پروژه در رابطه با ساخت نیروگاه گداخت است که می‌تواند پاسخ نهایی بشر برای تولید انرژی‌های نامحدود باشد». رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین با بیان اینکه درحال‌حاضر ۲۵ رادیودارو داریم که به کشورهای دیگر هم صادر می‌کنیم، گفت: «به کشورهای مصر، عراق و کشورهای اطراف خودمان رادیودارو صادر می‌کنیم و بخشی از صادراتمان نیز به کشور آلمان است ولی حجم صادرات ما درحال‌حاضر کم است؛ زیرا باید به GMP برسیم». او افزود: «تا چهار، پنج سال آینده می‌توانیم پروژه 60-70‌میلیون‌یورویی در راستای رفع نیازهای کشور در صادرات رادیوداروها داشته باشیم». صالحی از ساخت بیمارستان هسته‌ای خبر داد و گفت: «پروژه ساخت بیمارستان هسته‌ای تأمین مالی شده و با یک شرکت اتریشی در حال امضای قرارداد هستیم، همچنین در تفاهم‌نامه با وزارت بهداشت و شهرداری تهران قرار شده که در ماه‌های آینده شاهد کلنگ‌زنی بیمارستان هسته‌ای در بوستان ولایت باشیم».
به گفته او، ساخت بیمارستان هسته‌ای تحول عظیمی را در تشخیص بیماری‌ها ایجاد می‌کند و در غرب آسیا چنین بیمارستانی با این شاخصه‌ها وجود ندارد. صالحی با بیان اینکه «در دنیا فعلا فقط پنج کشور دارای چنین بیمارستان هسته‌ای هستند» گفت: «به‌زودی هیأتی متشکل از پزشکان و پرستاران به اتریش اعزام می‌کنیم تا قبل از تکمیل بیمارستان آموزش‌های لازم را ببینند».
بازدید هیأت چینی از رآكتور اراك
گفتنی است صالحی روز گذشته در سمینار «كاربرد فناوری هسته‌ای در پژوهش‌های میراث فرهنگی» نیز شركت كرد و در حاشیه آن از اتمام بخش عمده‌ای از بازطراحی رآکتور اراک خبر داد. او در جمع خبرنگاران گفت: «براساس برجام، کمیته‌های کاری مرکب از متخصصان ایران، چین و آمریکا تشکیل شده که اینها در ارتباط با مدل‌سازی اراک بحث می‌کنند». صالحی با بیان اینکه در این پروژه، کار دست متخصصان ایرانی است و ما کارفرما هستیم، افزود: «طراحی مفهومی این طرح تمام شده و در زمینه طراحی پایه هم نسبت به زمان پیش‌بینی‌شده جلوتر هستیم. طراحی مفهومی را در اختیار چینی‌ها و آمریکایی‌ها گذاشته‌ایم و مسئله تمام شده و در زمینه طراحی پایه هم در تماس مستمر هستیم و گردش کار آن ادامه دارد». رئیس سازمان انرژی اتمی، در حالی از طراحی مفهومی چینی‌ها سخن می‌گفت كه سان کین، رئیس شرکت دولتی اتمی چین، همین دیروز در رأس هیأتی به منظور مذاکره درباره همکاری‌های صلح‌آمیز هسته‌ای میان دو کشور به تهران سفر و از رآكتور تحقیقاتی آب‌سنگین اراك بازدید كرد. صالحی نیز با اشاره به حضور متخصصان چینی در ایران در روزهای اخیر گفت: «95 درصد از قرارداد تجاری بازطراحی رآکتور با چینی‌ها انجام شده و دو، سه مورد بود که آنها هم تقریبا حل شده و امیدواریم در آینده نه‌چندان‌دور، شاهد عقد قرارداد باشیم. این امر به معنای توقف کار نیست و کار پیش می‌رود؛ ما به گونه‌ای طراحی کرده‌ایم که به فرض محال اگر این کشورها به هر دلیل با ما همکاری نکنند پیش‌بینی‌های لازم را کرده‌ایم و برای همین، خود ما کارفرما هستیم».معاون رئیس‌جمهوری درباره زمان شروع عملیات فیزیکی بازطراحی رآکتور اراک گفت: «باید طراحی پایه رآکتور تمام شود و آن وقت، ابعاد تجهیزات ساخته‌شده جدید مانند کالندره جدید را می‌توان مشخص کرد و آن را سفارش داد». صالحی افزود: «زمانی که ابعاد نشیمنگاه سوخت مشخص شود که حدود یک تا یک سال و نیم آینده زمان خواهد برد، بعد از آن، سفارش ساخت تجهیزات عمده را می‌دهیم». او تأکید کرد: بخش عمده رآکتور اراک تمام شده و فقط قسمت قلب آن مانده که قرار است قلب جدید در رآکتور جاسازی شود. به گفته او، در رآکتور بازطراحی‌شده میزان پلوتونیوم کمتر خواهد بود و درعین‌حال شار نوترونی آن را بالا برده‌ایم. او با بیان اینکه در زمان حاضر رآکتورها براساس شارژ نوترونی بسته‌بندی می‌شوند، گفت: «هر چه جمعیت و شارژ نوترونی رآکتور بالا باشد، آن رآکتور کارآمدی بیشتری دارد و ما توانستیم از این فرصت استفاده کرده و شارژ نوترونی رآکتور را چندبرابر کنیم که براین‌اساس می‌توانیم کبالت 60 را هم تولید کنیم».
مركز جدید كوانتومی
صالحی همچنین از آغازبه‌کار مرکز جدید تکنولوژی کوانتومی خبر داد و گفت: «نقش این تکنولوژی همانند تکنولوژی صنعت برق است که منجر به تحول اساسی در عرصه تکنولوژی خواهد شد». وی اضافه کرد: «دراین‌زمینه اقدامات خوبی انجام شده و با فرهنگستان علوم همکاری می‌کنیم و با ریاست‌جمهوری هم نامه‌نگاری کرده‌ایم که این امر ازسوی دولت مهم تلقی شود». صالحی با اشاره به ارسال ماهواره کوانتومی ازسوی چینی‌ها به فضا اظهار کرد: «دراین‌زمینه دنیا خیلی جلو نیست به‌طوری‌که اتحادیه اروپا نقشه راه تکنولوژی کوانتومی را در سال 2016 تدوین کرده است». او افزایش دقت محاسبات و استفاده از آن در محاسبات بسیار پیچیده همچون پیش‌بینی وضع هوا و رمزنگاری اطلاعاتی را از زمینه‌های کاربرد این تکنولوژی عنوان کرد و گفت: «درحال‌حاضر رمزنگاری‌ها راحت باز می‌شود اما با استفاده از تکنولوژی کوانتوم، دیگر نمی‌توان آن را هک کرد». معاون رئیس‌جمهوری ادامه داد: «خوشبختانه بعد از برجام امکان همکاری با کشورهای صاحب فناوری فراهم شده و ما در بروکسل برای همکاری با اروپا در خصوص تکنولوژی اعلام آمادگی کردیم و آنها هم برای این همکاری اظهار تمایل کردند».صالحی استفاده از تکنولوژی هسته‌ای درزمینه تأمین آب شرب را از دیگر کاربردهای این تکنولوژی برشمرد و افزود: به دنبال ابتکار و نوآوری جدیدی هستیم که با دستگاه‌های بسیار ساده و ارزان رطوبت موجود در هوا را جذب کرده و تبدیل به آب کنیم و به‌همین‌منظور پروژه‌ای با همکاری دانشکده فنی و سازمان انرژی اتمی تعریف شده است.او برجام را زمینه‌ساز مشارکت ایران در پروژه‌هایی مانند یورو اتم، ایتر و جت عنوان کرد. صالحی همچنین از انعقاد قرارداد همکاری سازمان انرژی اتمی با مؤسسه ifnf ایتالیا خبر داد و گفت: «امیدواریم با این مرکز علمی و دانشگاهی درزمینه انتقال تکنولوژی مربوط به میراث فرهنگی و شناسایی اشیای قدیمی همکاری داشته باشیم».

«هیچ چیزی در صنعت هسته‌ای از دست نداده‌ایم». بر این جمله آشنا كه در ماه‌های اخیر و بعد از توافق هسته‌ای بسیار شنیده‌ایم، علی‌اكبر صالحی، رئیس سازمان انرژی اتمی، دیروز در حاشیه دهمین همایش نخبگان فردا تأكید کرد و از اینكه «هرچقدر شرح می‌دهیم گویا برخی نمی‌شنوند یا نمی‌خواهند بشنوند» گلایه كرد. او توضیح داد: «زمانی که اسم انرژی هسته‌ای را می‌آوریم سانتریفیوژ و آب سنگین به ذهن می‌آید؛ درحالی‌که این صنعت دستاوردهای زیادی در بُعد فنی دارد».صالحی افزود: «در 25 سال گذشته، هفت میلیارد دلار برای انرژی هسته‌ای هزینه کردیم که درحال‌حاضر فقط نیروگاه بوشهر پنج ‌میلیارد دلار ارزش دارد و می‌خواهیم دو نیروگاه جدید بسازیم که 10 میلیارد دلار هزینه آن است». او با اشاره به پروژه‌های صنعت هسته‌ای گفت: «در حال اجرای پروژه ساخت بیمارستان هسته‌ای با اعتبار 300 میلیون یورو و پروژه تولید رادیوداروها با اعتبار 70 میلیون یورو هستیم، آیا پروژه‌های هسته‌ای متوقف یا کند شده‌اند؟»
او با تأكید بر اینكه «پس از برجام در شرایط ‌باور‌نکردنی قرار گرفتیم؛ به‌طوری‌که فرصت‌ها یکی پس از دیگری مثل سونامی به سمت ما می‌آید؛ زیرا طرف مقابل دیده که این ملت اراده پیشرفت دارد»، گفت: «صنعت هسته‌ای مانند صنعت خودرو میعادگاه بسیاری از تکنولوژی‌هاست. یکی از اهمیت‌های فناوری‌های مهم این است که فواید جانبی زیادی دارد، قرار شد پس از برجام عضو یک بخش بین‌المللی به نام ایتر پروژه جهانی گداخت هسته‌ای شویم که این پروژه در رابطه با ساخت نیروگاه گداخت است که می‌تواند پاسخ نهایی بشر برای تولید انرژی‌های نامحدود باشد». رئیس سازمان انرژی اتمی همچنین با بیان اینکه درحال‌حاضر ۲۵ رادیودارو داریم که به کشورهای دیگر هم صادر می‌کنیم، گفت: «به کشورهای مصر، عراق و کشورهای اطراف خودمان رادیودارو صادر می‌کنیم و بخشی از صادراتمان نیز به کشور آلمان است ولی حجم صادرات ما درحال‌حاضر کم است؛ زیرا باید به GMP برسیم». او افزود: «تا چهار، پنج سال آینده می‌توانیم پروژه 60-70‌میلیون‌یورویی در راستای رفع نیازهای کشور در صادرات رادیوداروها داشته باشیم». صالحی از ساخت بیمارستان هسته‌ای خبر داد و گفت: «پروژه ساخت بیمارستان هسته‌ای تأمین مالی شده و با یک شرکت اتریشی در حال امضای قرارداد هستیم، همچنین در تفاهم‌نامه با وزارت بهداشت و شهرداری تهران قرار شده که در ماه‌های آینده شاهد کلنگ‌زنی بیمارستان هسته‌ای در بوستان ولایت باشیم».
به گفته او، ساخت بیمارستان هسته‌ای تحول عظیمی را در تشخیص بیماری‌ها ایجاد می‌کند و در غرب آسیا چنین بیمارستانی با این شاخصه‌ها وجود ندارد. صالحی با بیان اینکه «در دنیا فعلا فقط پنج کشور دارای چنین بیمارستان هسته‌ای هستند» گفت: «به‌زودی هیأتی متشکل از پزشکان و پرستاران به اتریش اعزام می‌کنیم تا قبل از تکمیل بیمارستان آموزش‌های لازم را ببینند».
بازدید هیأت چینی از رآكتور اراك
گفتنی است صالحی روز گذشته در سمینار «كاربرد فناوری هسته‌ای در پژوهش‌های میراث فرهنگی» نیز شركت كرد و در حاشیه آن از اتمام بخش عمده‌ای از بازطراحی رآکتور اراک خبر داد. او در جمع خبرنگاران گفت: «براساس برجام، کمیته‌های کاری مرکب از متخصصان ایران، چین و آمریکا تشکیل شده که اینها در ارتباط با مدل‌سازی اراک بحث می‌کنند». صالحی با بیان اینکه در این پروژه، کار دست متخصصان ایرانی است و ما کارفرما هستیم، افزود: «طراحی مفهومی این طرح تمام شده و در زمینه طراحی پایه هم نسبت به زمان پیش‌بینی‌شده جلوتر هستیم. طراحی مفهومی را در اختیار چینی‌ها و آمریکایی‌ها گذاشته‌ایم و مسئله تمام شده و در زمینه طراحی پایه هم در تماس مستمر هستیم و گردش کار آن ادامه دارد». رئیس سازمان انرژی اتمی، در حالی از طراحی مفهومی چینی‌ها سخن می‌گفت كه سان کین، رئیس شرکت دولتی اتمی چین، همین دیروز در رأس هیأتی به منظور مذاکره درباره همکاری‌های صلح‌آمیز هسته‌ای میان دو کشور به تهران سفر و از رآكتور تحقیقاتی آب‌سنگین اراك بازدید كرد. صالحی نیز با اشاره به حضور متخصصان چینی در ایران در روزهای اخیر گفت: «95 درصد از قرارداد تجاری بازطراحی رآکتور با چینی‌ها انجام شده و دو، سه مورد بود که آنها هم تقریبا حل شده و امیدواریم در آینده نه‌چندان‌دور، شاهد عقد قرارداد باشیم. این امر به معنای توقف کار نیست و کار پیش می‌رود؛ ما به گونه‌ای طراحی کرده‌ایم که به فرض محال اگر این کشورها به هر دلیل با ما همکاری نکنند پیش‌بینی‌های لازم را کرده‌ایم و برای همین، خود ما کارفرما هستیم».معاون رئیس‌جمهوری درباره زمان شروع عملیات فیزیکی بازطراحی رآکتور اراک گفت: «باید طراحی پایه رآکتور تمام شود و آن وقت، ابعاد تجهیزات ساخته‌شده جدید مانند کالندره جدید را می‌توان مشخص کرد و آن را سفارش داد». صالحی افزود: «زمانی که ابعاد نشیمنگاه سوخت مشخص شود که حدود یک تا یک سال و نیم آینده زمان خواهد برد، بعد از آن، سفارش ساخت تجهیزات عمده را می‌دهیم». او تأکید کرد: بخش عمده رآکتور اراک تمام شده و فقط قسمت قلب آن مانده که قرار است قلب جدید در رآکتور جاسازی شود. به گفته او، در رآکتور بازطراحی‌شده میزان پلوتونیوم کمتر خواهد بود و درعین‌حال شار نوترونی آن را بالا برده‌ایم. او با بیان اینکه در زمان حاضر رآکتورها براساس شارژ نوترونی بسته‌بندی می‌شوند، گفت: «هر چه جمعیت و شارژ نوترونی رآکتور بالا باشد، آن رآکتور کارآمدی بیشتری دارد و ما توانستیم از این فرصت استفاده کرده و شارژ نوترونی رآکتور را چندبرابر کنیم که براین‌اساس می‌توانیم کبالت 60 را هم تولید کنیم».
مركز جدید كوانتومی
صالحی همچنین از آغازبه‌کار مرکز جدید تکنولوژی کوانتومی خبر داد و گفت: «نقش این تکنولوژی همانند تکنولوژی صنعت برق است که منجر به تحول اساسی در عرصه تکنولوژی خواهد شد». وی اضافه کرد: «دراین‌زمینه اقدامات خوبی انجام شده و با فرهنگستان علوم همکاری می‌کنیم و با ریاست‌جمهوری هم نامه‌نگاری کرده‌ایم که این امر ازسوی دولت مهم تلقی شود». صالحی با اشاره به ارسال ماهواره کوانتومی ازسوی چینی‌ها به فضا اظهار کرد: «دراین‌زمینه دنیا خیلی جلو نیست به‌طوری‌که اتحادیه اروپا نقشه راه تکنولوژی کوانتومی را در سال 2016 تدوین کرده است». او افزایش دقت محاسبات و استفاده از آن در محاسبات بسیار پیچیده همچون پیش‌بینی وضع هوا و رمزنگاری اطلاعاتی را از زمینه‌های کاربرد این تکنولوژی عنوان کرد و گفت: «درحال‌حاضر رمزنگاری‌ها راحت باز می‌شود اما با استفاده از تکنولوژی کوانتوم، دیگر نمی‌توان آن را هک کرد». معاون رئیس‌جمهوری ادامه داد: «خوشبختانه بعد از برجام امکان همکاری با کشورهای صاحب فناوری فراهم شده و ما در بروکسل برای همکاری با اروپا در خصوص تکنولوژی اعلام آمادگی کردیم و آنها هم برای این همکاری اظهار تمایل کردند».صالحی استفاده از تکنولوژی هسته‌ای درزمینه تأمین آب شرب را از دیگر کاربردهای این تکنولوژی برشمرد و افزود: به دنبال ابتکار و نوآوری جدیدی هستیم که با دستگاه‌های بسیار ساده و ارزان رطوبت موجود در هوا را جذب کرده و تبدیل به آب کنیم و به‌همین‌منظور پروژه‌ای با همکاری دانشکده فنی و سازمان انرژی اتمی تعریف شده است.او برجام را زمینه‌ساز مشارکت ایران در پروژه‌هایی مانند یورو اتم، ایتر و جت عنوان کرد. صالحی همچنین از انعقاد قرارداد همکاری سازمان انرژی اتمی با مؤسسه ifnf ایتالیا خبر داد و گفت: «امیدواریم با این مرکز علمی و دانشگاهی درزمینه انتقال تکنولوژی مربوط به میراث فرهنگی و شناسایی اشیای قدیمی همکاری داشته باشیم».

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.