|

یک حرف، یک نگاه

سندرم جاودانگی

بهاره رهنما: بازيگر، نويسنده

حرف، آدم‌های خوب معمولی : چند باری دیدمش ولی حوصله و نای حرف زدن کنار خیابان را نداشتم. این‌دفعه بی‌عجله بودم خیابان بی‌ترافیک و کنار بلوار جای پارک بود. مرد در هوای 32 درجه میزهای ژاپنی کوتاهش را به دست و سر و شانه‌اش آویخته بود. نزدیکش می‌شوم لبخند می‌زند، شیشه را می‌دهم پایین قیمت می‌کنم 15 و 20، روکش‌دار و بی‌روکش. این عادت نوشتن روی این میزهای کوتاه مال دوران مدرسه است. نوشتن و خواندن روی میز کوتاهی که با وجود خواهر و برادر بزرگ‌تر به من حس مالکیت می‌داد و دوستش داشتم که زورم می‌رسید بلندش کنم و هر گوشه خانه که می‌خواهم بگذارمش و دفتر و کتابم را رویش ولو کنم و بنویسم و بخوانم. سال‌ها که گذشت و نوشتنم از کاغذ و قلم به لپ‌تاپ و تایپ رسید، باز هم دوست داشتم روی زمین بنشینم و بنویسم پس باز هم همین میز کوتاه سبک و پرتابل ژاپنی شد جای امن نوشتن من. اما مدت‌ها بود که از دو خانه قبل تا به حال دیگر از این میز‌ها نداشتم، یادم رفته بود که «چهار چهارشنبه و یک کلاه‌گیس» را روی میزی ادیت کردم که چقدر با «پریا» روی آن میز نقاشی کشیده بودیم و یادم رفت که میان شلوغی‌های اسباب‌کشی اصلا میز کوچولوی ما چه شد؟ حالا چند باری است که مرد را کنار بلوار دیده‌ام و الان بالاخره شیشه را دادم پایین که یکی از آنها را داشته باشم، میز را می‌خرم و موقعی که مرد دارد می‌گذارد روی صندلی عقب ماشینم می‌گوید: «چند سال پیش هم یکی از من خریدین. اون موقع‌ها میدون احتشامیه می‌ایستادم، اون موقع یک دختر کوچولو داشتید که عقب ماشینتون نشسته بود.» می‌خندم، تعجب می‌کنم و تشکر. خاطره خانه میدان احتشامیه جان می‌گیرد در سرم. عجیب یک‌دفعه دلم برای درخت برگ انجیری که 10 سال میهمان خانه‌ام بود ولی سال آخر در آن خانه مریض شد و خشکید تنگ می‌شود، بعد خوشحال می‌شوم که وقتی درختچه‌ای جایش آنقدر خالی است، پس جای من حتما محفوظ می‌ماند (سندرم جاودانگی) گاز می‌دهم و می‌روم.

نگاه : در آینه می‌بینمش که با لبخند دور شدنم را می‌بیند، نمی‌دانم چرا با دیدن او یاد همان کتاب مجازی، (کتاب که مجازی نمی‌شود) منظورم کتاب «میم عزیز» که هفته پیش معرفی کردم می‌افتم، یاد آدم‌هایی از طبقه معمولی وزیر معمولی و حتی فقیر که مدت‌هاست در ادبیات جدی و به روز ایران کمتر قهرمانی از آنها می‌بینی، کارمندها، لوله‌کش‌ها و میانسال‌های ساندویچ‌فروشی که خلق‌شان در یک رمان اتفاقا از خلق قهرمان یأجوج و مأجوج نیمه‌روشنفکر میان زمین و هوا و بیمار روحی به مراتب سخت‌تر است و ساده‌نویسی در عین پیچیدگی فرم و ساختمان که هنر محمدحسن شهسواری و به گمانم تخصص اوست به موضوع انشای کلیشه کودکی فکر می‌کنم: می‌خواهید چه‌کاره شوید؟ و به اینکه این مرد میز فروش چه شغلی را آرزو کرده حتما که دلش نمی‌خواسته فروشنده میز عسلی سیار باشد، نه نمی‌خواسته. شهر ما از جنسی است که ما را از ایده‌آل‌هایمان دور کرده. مهم دور شدن و حسرت است وگرنه جنس و فاصله این ایده‌آل‌ها قطعا بسیار متفاوت است. به خودم فکر می‌کنم که فکر می‌کردم تا 38 سالگی چندبار دور دنیا را با کوله‌پشتی و دوچرخه طی مي كنم، که دریغ از اینکه حتی خود دوچرخه‌سواری را یاد گرفته باشم.

حرف، آدم‌های خوب معمولی : چند باری دیدمش ولی حوصله و نای حرف زدن کنار خیابان را نداشتم. این‌دفعه بی‌عجله بودم خیابان بی‌ترافیک و کنار بلوار جای پارک بود. مرد در هوای 32 درجه میزهای ژاپنی کوتاهش را به دست و سر و شانه‌اش آویخته بود. نزدیکش می‌شوم لبخند می‌زند، شیشه را می‌دهم پایین قیمت می‌کنم 15 و 20، روکش‌دار و بی‌روکش. این عادت نوشتن روی این میزهای کوتاه مال دوران مدرسه است. نوشتن و خواندن روی میز کوتاهی که با وجود خواهر و برادر بزرگ‌تر به من حس مالکیت می‌داد و دوستش داشتم که زورم می‌رسید بلندش کنم و هر گوشه خانه که می‌خواهم بگذارمش و دفتر و کتابم را رویش ولو کنم و بنویسم و بخوانم. سال‌ها که گذشت و نوشتنم از کاغذ و قلم به لپ‌تاپ و تایپ رسید، باز هم دوست داشتم روی زمین بنشینم و بنویسم پس باز هم همین میز کوتاه سبک و پرتابل ژاپنی شد جای امن نوشتن من. اما مدت‌ها بود که از دو خانه قبل تا به حال دیگر از این میز‌ها نداشتم، یادم رفته بود که «چهار چهارشنبه و یک کلاه‌گیس» را روی میزی ادیت کردم که چقدر با «پریا» روی آن میز نقاشی کشیده بودیم و یادم رفت که میان شلوغی‌های اسباب‌کشی اصلا میز کوچولوی ما چه شد؟ حالا چند باری است که مرد را کنار بلوار دیده‌ام و الان بالاخره شیشه را دادم پایین که یکی از آنها را داشته باشم، میز را می‌خرم و موقعی که مرد دارد می‌گذارد روی صندلی عقب ماشینم می‌گوید: «چند سال پیش هم یکی از من خریدین. اون موقع‌ها میدون احتشامیه می‌ایستادم، اون موقع یک دختر کوچولو داشتید که عقب ماشینتون نشسته بود.» می‌خندم، تعجب می‌کنم و تشکر. خاطره خانه میدان احتشامیه جان می‌گیرد در سرم. عجیب یک‌دفعه دلم برای درخت برگ انجیری که 10 سال میهمان خانه‌ام بود ولی سال آخر در آن خانه مریض شد و خشکید تنگ می‌شود، بعد خوشحال می‌شوم که وقتی درختچه‌ای جایش آنقدر خالی است، پس جای من حتما محفوظ می‌ماند (سندرم جاودانگی) گاز می‌دهم و می‌روم.

نگاه : در آینه می‌بینمش که با لبخند دور شدنم را می‌بیند، نمی‌دانم چرا با دیدن او یاد همان کتاب مجازی، (کتاب که مجازی نمی‌شود) منظورم کتاب «میم عزیز» که هفته پیش معرفی کردم می‌افتم، یاد آدم‌هایی از طبقه معمولی وزیر معمولی و حتی فقیر که مدت‌هاست در ادبیات جدی و به روز ایران کمتر قهرمانی از آنها می‌بینی، کارمندها، لوله‌کش‌ها و میانسال‌های ساندویچ‌فروشی که خلق‌شان در یک رمان اتفاقا از خلق قهرمان یأجوج و مأجوج نیمه‌روشنفکر میان زمین و هوا و بیمار روحی به مراتب سخت‌تر است و ساده‌نویسی در عین پیچیدگی فرم و ساختمان که هنر محمدحسن شهسواری و به گمانم تخصص اوست به موضوع انشای کلیشه کودکی فکر می‌کنم: می‌خواهید چه‌کاره شوید؟ و به اینکه این مرد میز فروش چه شغلی را آرزو کرده حتما که دلش نمی‌خواسته فروشنده میز عسلی سیار باشد، نه نمی‌خواسته. شهر ما از جنسی است که ما را از ایده‌آل‌هایمان دور کرده. مهم دور شدن و حسرت است وگرنه جنس و فاصله این ایده‌آل‌ها قطعا بسیار متفاوت است. به خودم فکر می‌کنم که فکر می‌کردم تا 38 سالگی چندبار دور دنیا را با کوله‌پشتی و دوچرخه طی مي كنم، که دریغ از اینکه حتی خود دوچرخه‌سواری را یاد گرفته باشم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.