در یکی از ضعیفترین گروههای جام جهانی، کار تیم ملی ایران برای صعود به اما و اگر کشید
سه مساوی، کمی بدشانسی و مقدار زیادی بهانه
تیم ملی ایران با تساوی مقابل مصر، مرحله گروهی جام جهانی ۲۰۲۶ را با سه تساوی متوالی به پایان رساند؛ نتیجهای که از یک سو یک رکورد مثبت برای فوتبال ایران به شمار میرود و از سوی دیگر تصویری نهچندان امیدوارکننده از کیفیت فنی تیم امیر قلعهنویی ارائه میدهد. برای نخستین بار در تاریخ حضور ایران در جام جهانی، ملیپوشان موفق شدند مرحله گروهی را بدون حتی یک شکست پشت سر بگذارند، اما همزمان بعد از سالها نتوانستند حتی یک پیروزی نیز در این مرحله به دست آورند.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
سپهر خرمی. خبرنگار ورزشی: تیم ملی ایران با تساوی مقابل مصر، مرحله گروهی جام جهانی ۲۰۲۶ را با سه تساوی متوالی به پایان رساند؛ نتیجهای که از یک سو یک رکورد مثبت برای فوتبال ایران به شمار میرود و از سوی دیگر تصویری نهچندان امیدوارکننده از کیفیت فنی تیم امیر قلعهنویی ارائه میدهد. برای نخستین بار در تاریخ حضور ایران در جام جهانی، ملیپوشان موفق شدند مرحله گروهی را بدون حتی یک شکست پشت سر بگذارند، اما همزمان بعد از سالها نتوانستند حتی یک پیروزی نیز در این مرحله به دست آورند. سه امتیاز از سه مسابقه، آمار عجیبی است که ایران را در انتظار نتایج سایر گروهها نگه داشته تا شاید بهعنوان یکی از بهترین تیمهای سوم راهی مرحله بعد شود. با این حال، نمایشهای نهچندان قانعکننده، بهانهگیریهای پیدرپی بعد از هر بازی و تصمیمات بحثبرانگیز کادر فنی و البته کیفیت پایین گروه باعث شده است صعود احتمالی هم نتواند انتقادها از عملکرد تیم ملی را متوقف کند.
بدون شکست؛ رکوردی که طعم برد نمیدهد
اگر تنها به آمار نگاه کنیم، ایران عملکردی تاریخی ثبت کرده است. هیچ شکستی در مرحله گروهی، آنهم مقابل سه حریف، اتفاقی است که در تمام ادوار حضور ایران در جام جهانی سابقه نداشته است. اما فوتبال فقط با نباختن معنا پیدا نمیکند. سه مساوی، سه امتیاز و تنها امید به نتایج سایر گروهها، نشان میدهد تیم ملی نتوانسته از فرصتهایش استفاده کند. ایران در هر سه مسابقه لحظاتی برای بردن داشت، اما در ضربات آخر کیفیت لازم را نداشت. در نهایت رکورد بدون شکست ثبت شد، اما این رکورد بیش از آنکه حس موفقیت ایجاد کند، طعم از دست دادن فرصتها را به همراه دارد.
ضعیفترین گروه جام؛ سرگروه با فقط ۵ امتیاز
یکی از نکات شایان توجه این گروه، کیفیت پایین مسابقات بود. شاید کمتر کسی تصور میکرد در جام جهانی تیمی بتواند تنها با پنج امتیاز بهعنوان صدرنشین راهی مرحله بعد شود، اما همین اتفاق رخ داد. گروهی که نه فوتبال هجومی چشمگیری در آن دیده شد، نه تیمی توانست برتری محسوسی نسبت به سایر رقبا نشان دهد. میانگین پایین گلهای زده، احتیاط بیش از حد تیمها و تساویهای متعدد باعث شد این گروه بهعنوان یکی از کمکیفیتترین گروههای جام شناخته شود. بلژیک با دی بروینهای که به آخر خط نزدیک شده و لوکاکویی که نشانی از روزهای خوبش ندارد، گرچه میانگین سنی بسیار کمتری از ایران و مصر داشت، اما هرگز شبیه آن تیم جسور دورههای قبل نبود و جز مقابل نیوزیلند ندرخشید. ایران هم نتوانست از این فرصت طلایی استفاده کند. شاید اگر کمی جسورتر بازی میکرد، امروز نه صحبت از احتمال صعود بهعنوان تیم سوم، بلکه صحبت از صعودی مقتدرانه بهعنوان یکی از دو تیم اول گروه بود. تیم ملی ایران با میانگین سنی 32 سال، پیرترین تیم جام بود و مصر نیز با میانگین سنی 31 سال، بعد از ایران جایگاه دوم پیرترین تیم این رقابتها را در اختیار داشت؛ البته با این تفاوت که حسام حسن، سرمربی مصر، در حین بازی با تعویض بازیکنان مسن و آوردن بازیکنان جوانتر، کیفیت تیمش را بهبود بخشید، اما قلعهنویی باز هم با به میدان فرستادن جهانبخش 35ساله، شرایط ایران را به لحاظ دویدن سختتر از قبل کرد. قلعهنویی در پایان مسابقه از بدشانسی تیمش گفت و هرچند اندک حتی به ضعفهای فنی تیمش اشارهای نکرد: «این سه مسابقه چند نکته برای ما داشت. در هر سه بازی بهترین بازیکن زمین از تیم ایران بود و برای اولین بار در ادوار جام جهانی در مرحله گروهی نباختیم. تا الان فکر میکردیم تیم مظلومی هستیم، اما الان متوجه شدیم بدشانس هم هستیم. در مجموع باید به این بازیکنان افتخار کرد». قلعهنویی که حالا اعتمادبهنفسش بیشتر از قبل شده است و توجهی به نقدها ندارد، میگوید آماده است مقابل تیم ملی آمریکا نیز به میدان برود: «حساب فوتبال از سیاست جداست. آمدهایم در جام جهانی رقابت مردانهای داشته باشیم. با هر تیمی بازی کنیم خوشحال میشویم؛ میخواهد آمریکا باشد یا هر تیم دیگری. فوتبال و جام جهانی به دنبال این هستند که ملتها را به هم نزدیک کنند. همین جو امروز را دیدید؛ دو کشوری که دارای تمدن هستند، جمعیتشان چقدر در کنار هم لذت بردند و تشویق کردند». مهدی طارمی هم فارغ از بحثهای فنی، در پایان مصاحبه به زمین و زمان انتقاد کرد و این جام جهانی را فاجعهترین جام جهانی توصیف کرد و گفت آمریکا و فیفا هیچ کمکی به ایران نکردند و فکر میکنم میخواهند ایران حذف شود!
فهرستی که هنوز سؤالبرانگیز است
جام جهانی فرصت آزمون و خطا نیست، اما برخی تصمیمهای امیر قلعهنویی از همان روز اعلام فهرست محل بحث بود و حالا با پایان مرحله گروهی، انتقادها شدت بیشتری گرفته است. روزبه چشمی با وجود مصدومیت در فهرست قرار گرفت و عملا نتوانست کمکی به تیم ملی کند. از سوی دیگر، دنیس درگاهی هم حتی یک ثانیه فرصت بازی پیدا نکرد. اگر قرار نبود این بازیکن وارد زمین شود، اساسا فلسفه دعوت او چه بود؟ این سؤال زمانی جدیتر میشود که به نام امیرحسین محمودی ۱۸ساله برسیم؛ بازیکنی که در اردوهای قبلی نمایشهای امیدوارکنندهای داشت، اما در نهایت از فهرست نهایی خط خورد. وقتی دو بازیکن دعوتشده هیچ نقشی در مسابقات ندارند، طبیعی است که افکار عمومی درباره حذف استعدادهای جوان سؤال بپرسد. جام جهانی جایی برای همراهبردن بازیکنان تشریفاتی نیست. هر سهمیه ارزشمند است و باید در اختیار بازیکنی قرار بگیرد که بتواند در مواقع حساس به تیم کمک کند. همچنین خطخوردن امید نورافکن و بازگشت او از ترکیه به ایران نیز مسئلهای است که همچنان کادر فنی به آن پاسخ شفافی نداده است.
طارمی؛ از انتقاد به همتیمیها تا پنالتی از دست رفته
پنج ماه پیش از آغاز جام جهانی، پس از دیدار دوستانه ایران و ازبکستان در امارات که به ضربات پنالتی کشیده شد، مهدی طارمی صحبتهایی انجام داد که بازتاب زیادی داشت. او گفته بود: «بازیکنهای ما همه ترسو هستند. یک پنالتی جلوی کیپورد نمیتوانند بزنند، در جام جهانی چطور میخواهند پنالتی بزنند؟ من پنالتیهایم را گل کردهام و ترسم ریخته، اما جوانهای تیم جرئت زدن پنالتی را ندارند». آن مصاحبه در زمان خودش موافقان و مخالفان زیادی داشت. برخی آن را تلاش برای ایجاد روحیه جنگندگی میدانستند و برخی دیگر معتقد بودند چنین صحبتهایی فقط فشار روانی روی بازیکنان جوان را بیشتر میکند. اما فوتبال همیشه روایتهای غیرمنتظره میسازد. تنها پنج ماه بعد، همین مهدی طارمی در جام جهانی پشت توپ ایستاد و ضربه پنالتی خودش را از دست داد؛ اتفاقی که باعث شد همان جملات قدیمی دوباره در فضای رسانهای و شبکههای اجتماعی دست به دست شود. این اتفاق نشان داد فشار جام جهانی برای همه یکسان است؛ چه بازیکن جوان باشد و چه ستاره باتجربه تیم ملی. گفتنی است طارمی پیشتر نیز پنالتیهای حساسی را از دست داده بود؛ از خرابکردن پنالتی مقابل مهدی رحمتی در شهرآورد تهران تا چیپزدن پنالتی با پیراهن پرسپولیس مقابل الدحیل که باعث حذف پرسپولیس در آسیا شد. از طرف دیگر، رفتار عجیب شجاع خلیلزاده سوژه رسانههای خارجی شد؛ شادی پس از گل شجاع، مصدومیت کمک امیر قلعهنویی و شکستن بینی او را در پی داشت. پیشتر از این شادی او پیراهنش را درآورده بود. در ادامه یکباره عینکی را برای تمسخر حریف به چشم زد و بعد از همین خوشحالیها بود که داور به او کارت زرد داد و در نهایت گلش با دخالت داور ویدئویی مردود شد.
صعود احتمالی؛ اما نگرانیها پابرجاست
با پایان مرحله گروهی، ایران با سه امتیاز در رتبه سوم جدول قرار گرفت و حالا برای صعود باید چشم به نتایج سایر گروهها داشته باشد. برای قطعیشدن صعود ایران، دستکم دو مورد از چهار اتفاق زیر باید رخ دهد: غنا موفق شود کرواسی را شکست دهد. ازبکستان بتواند مقابل کنگو امتیاز بگیرد. مسابقه الجزایر و اتریش با نتیجه مساوی به پایان نرسد. اسپانیا، اروگوئه را شکست دهد که این اتفاق رخ داده است. بنابراین ایران همچنان امیدوار است، اما دیگر سرنوشتش در اختیار خودش نیست؛ وضعیتی که نتیجه از دست رفتن فرصتهای سه مسابقه مرحله گروهی است. گفتنی است این احتمالات تا لحظه نگارش این گزارش به قلم تحریر درآمده و بالطبع حوالی ساعت هفت صبح شرایط جدول مشخص و روشن شده است. حتی اگر ایران بهعنوان یکی از بهترین تیمهای سوم راهی مرحله حذفی شود، انتقادها از کیفیت فوتبال تیم ملی به قوت خود باقی خواهد ماند. تیمی که در سه مسابقه نتوانسته پیروز شود، برای موفقیت در مراحل حذفی باید تغییرات جدی در سبک بازی، جسارت هجومی و تصمیمات فنی ایجاد کند. جام جهانی دیگر وارد مرحلهای میشود که اشتباهات کوچک هم بهای سنگینی دارند. امیر قلعهنویی حالا باید علاوه بر پاسخدادن به پرسشهای فنی، درباره انتخابهایش در فهرست نهایی نیز توضیح دهد؛ انتخابهایی که برخی از آنها عملا هیچ تأثیری در مسیر تیم ملی نداشتند. ایران هنوز حذف نشده و رؤیای صعود زنده است، اما نمایشهای مرحله گروهی نشان داد برای رقابت با مدعیان بزرگ فوتبال جهان، تنها نباختن کافی نیست. فوتبال در نهایت با بردها قضاوت میشود؛ چیزی که تیم ملی در مرحله گروهی جام جهانی ۲۰۲۶ از رسیدن به آن بازماند.