رکورد تاریخی

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

سپهر خرمی، خبرنگار ورزشی: پیش از شروع مسابقات جام جهانی بسیاری از تحلیل‌ها چنین بود که آمریکایی‌ها و به‌ویژه کانادایی‌ها علاقه‌ای به مسابقات فوتبال ندارند و سکوهای خالی بیش از پیش در ذوق مخاطبان تلویزیونی خواهد زد. اما این اتفاق نه‌تنها رخ نداد، بلکه باعث شد بعد از گذشت فقط 40 مسابقه، رکورد تاریخی در ادوار جام جهانی شکسته شود. با وجود اینکه هنوز بیش از نیمی از مسابقات برگزار نشده و هنوز قدم به دور حذفی نگذاشته‌ایم. جام جهانی ۲۰۲۶ همچنان به ثبت رکوردهای تاریخی ادامه می‌دهد. این رقابت‌ها پس از پایان دیدارهای آلمان مقابل اکوادور و ساحل عاج برابر کوراسائو در هفته سوم مرحله گروهی، رسما رکورد بیشترین حضور تماشاگر در تاریخ جام جهانی را شکست. فیفا اعلام کرد مجموع تماشاگران حاضر در ورزشگاه‌های آمریکا، کانادا و مکزیک پس از برگزاری دو مسابقه نخست روز پنجشنبه، به سه میلیون‌و ۶۰۵ هزار‌و ۳۵۷ نفر رسیده است. با این آمار حالا می‌توان گفت جام جهانی 2026 با عبور از تمامی جام‌های جهانی رتبه نخست پرتماشاگرترین مسابقات را به خود اختصاص داده است. این دستاورد، بازتاب استقبال بی‌سابقه هواداران از مسابقات از همان روزهای آغازین است که برگزاری جام جهانی برای نخستین بار در سه کشور و همچنین افزایش تعداد تیم‌های شرکت‌کننده به ۴۸ تیم، نقش مهمی در آن داشته است. در دوره جاری ورزشگاه‌های باکیفیت و استاندارد همراه با سازه‌های جذاب باعث شدند تماشاگران زیادی از مسابقات دیدن کنند. بسیاری حتی برای اصل مسابقه به ورزشگاه نمی‌روند و صرفا قصد دارند در این فستیوال حضور داشته باشند. انتظار می‌رود با ادامه مسابقات مرحله گروهی و سپس آغاز دیدارهای حذفی، این رکورد تاریخی همچنان افزایش یابد و جام جهانی ۲۰۲۶ در پایان مسابقات، با اختلاف قابل توجهی نسبت به رکورد قبلی، عنوان پربیننده‌ترین دوره تاریخ جام جهانی را به نام خود ثبت کند.

تصوراتی که تغییر کرد

پیش از آغاز جام جهانی ۲۰۲۶، خیلی‌ها نگران بودند قیمت‌های بالای بلیت، محدودیت‌های ورود به آمریکا و محبوبیت کمتر فوتبال در این کشور نسبت به اروپا و آمریکای جنوبی، روی استقبال تماشاگران تأثیر بگذارد. اما اتفاقی کاملا متفاوت رخ داده است. بررسی آماری فیفا به‌طور صریح نشان می‌دهد میانگین پرشدن ظرفیت ورزشگاه‌ها به عدد خیره‌کننده ۹۹.۶ درصد رسیده است. این آمار نشان می‌دهد جام جهانی ۲۰۲۶ با سرعتی بالا در حال حرکت به سمت ثبت رکوردی تاریخی است. رکورد پرتماشاگرترین مسابقات جام جهانی متعلق به جام جهانی ۱۹۹۴ آمریکاست؛ دوره‌ای که نزدیک به ۳.۶ میلیون تماشاگر از ورزشگاه‌ها دیدن کردند که حالا با گذشت یک‌سوم مسابقات این رکورد بار دیگر در آمریکا شکسته شد.

نگاه غیرورزشی و تفریحی آمریکایی‌ها

اما دلیل اصلی که شاید فیفا و سایر منتقدان حوزه فوتبال به آن توجه نکرده بودند، تفاوت نگاه مردم قاره آمریکا به تورنمنت‌هایی است که در این مکان برگزار می‌شود. «دن راشر»، استاد اقتصاد ورزش در دانشگاه سان‌فرانسیسکو، دلیل این استقبال را علاقه ویژه آمریکایی‌ها به رویدادهای بزرگ می‌داند. او گفت: «آمریکایی‌ها عاشق رویدادهای بزرگ هستند. آنها دوست دارند در لحظه‌های تاریخی حضور داشته باشند». «ویکتور ماتیسون»، اقتصاددان و استاد کسب‌وکار ورزشی کالج هولی‌کراس هم معتقد است کیفیت سازه‌های ورزشگاه‌ها در آمریکا و کانادا باعث شده مردم این قاره برای اولین‌بار با نگاهی جدید به این ورزشگاه‌ها قدم بگذارند: «بخشی از ماجرا به این دلیل است که ما ورزشگاه‌های بسیار بزرگی داریم». با این حال، فقط ظرفیت بالای استادیوم‌ها دلیل این موفقیت نیست. براساس گزارش‌های سالانه فیفا و بررسی‌های رویترز، درصد پرشدن ورزشگاه‌های جام جهانی ۲۰۲۶ از تقریبا تمام جام‌های جهانی قرن ۲۱ بیشتر بوده و فقط جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان می‌تواند با آن رقابت کند.

بلیت‌فروشی شناور و در لحظه

یکی از اتفاقات نو و البته کم‌سابقه در این دوره، قیمت بلیت برای هر مسابقه است که براساس کیفیت و میزان اهمیت، قیمت بلیت‌ها در لحظه تغییر می‌کند و حتی خریدار بلیت این قابلیت و توانایی و اجازه را دارد که بعد از خرید بلیت، همان بلیت را در سایت مرجع با چندین برابر قیمت به فروش برساند. براساس تجارت آزاد که در قاره آمریکا وجود دارد، فیفا از این امتیاز استفاده کرده است. برای مثال، بلیت دیدار پاراگوئه و استرالیا در آخرین ساعات پیش از مسابقه، ۴۵۰ دلار قیمت داشت. در بازار فروش مجدد، شرایط حتی عجیب‌تر بوده است. مؤسسه TicketData اعلام کرده در این بازار بلیت‌های دست‌دوم، میانگین ارزان‌ترین بلیت‌های موجود برای هر مسابقه به ۷۹۸ دلار رسیده است. همچنین برای بازی آرژانتین و اتریش با وجود اینکه ظرفیت ورزشگاه پر بود اما دو ساعت قبل از مسابقه، بلیت طبقه اول با قیمت نجومی چهار هزار دلار به فروش می‌رسید. نکته قابل توجه این است که این قیمت‌ها و فروش بلیت به صورت کاملا قانونی در سایت‌های مرجع انجام می‌شود و چیزی شبیه به بازار سیاه تلقی نمی‌شود. برای دیدار ایران و بلژیک که جزء دیدارهای معمولی جام به‌لحاظ کیفیت و اهمیت قلمداد می‌شد، با وجود اینکه بلیت‌ها با میانگین قیمت 400 دلار به فروش رسیده بود اما در یک ساعت باقی‌مانده به شروع مسابقه تا 900 دلار هم بلیت‌های طبقه دوم ورزشگاه تعیین قیمت شده بود. این سیاست با انتقادهایی هم روبه‌رو شده، اما سخنگوی فیفا از آن دفاع کرده و گفته است: «این قیمت‌ها براساس میزان تقاضای بازار تعیین می‌شوند و با روندهای رایج صنعت هماهنگ هستند تا فروش و حضور تماشاگران بهینه شود». او همچنین تأکید کرد فیفا ۱۳۰ هزار بلیت با قیمت ۶۰ دلار هم در اختیار هواداران قرار داده است. البته انتقادها فقط به قیمت بلیت محدود نبوده است. فیفا سال گذشته با اعطای جایزه صلح به دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا هم با واکنش‌های زیادی روبه‌رو شد؛ به‌ویژه اینکه سیاست‌های مهاجرتی دولت آمریکا سفر هوادارانی از کشورهایی مثل هائیتی، ایران، سنگال و چند کشور دیگر را برای حضور در جام جهانی دشوار کرده است. اما با همه این محدودیت‌ها، رکورد حضور تماشاگر در ادوار جام جهانی فقط بعد از گذشت 44 مسابقه شکست. اما نکته دیگر که حالا به لحاظ جامعه‌شناختی می‌توان آن را تحلیل کرد، این است که «جان گرادی»، استاد مدیریت ورزشی دانشگاه کارولینای جنوبی، درباره حضور پرتعداد تماشاگران آمریکایی حتی در مسابقات نه‌چندان مهم در ورزشگاه می‌گوید مصرف‌کننده آمریکایی حاضر است برای چیزی که آن را یک رویداد ورزشی ممتاز می‌داند، هزینه زیادی پرداخت کند. فیفا از نظر مالی سود هنگفتی از این استقبال خواهد برد. این نهاد پیش‌بینی کرده درآمد حاصل از فروش بلیت و بسته‌های تشریفاتی جام جهانی ۲۰۲۶ از مرز سه میلیارد دلار عبور کند؛ رقمی که رکورد تازه‌ای در تاریخ این مسابقات خواهد بود.

سود میزبان از حضور مسی و رونالدو

یکی از نکاتی که به لحاظ تبلیغاتی سود هنگفتی برای میزبان و فیفا داشته، حضور هم‌زمان مسی و رونالدو و تبلیغات مربوط به آنهاست. این‌طور القا شده که آخرین حضور رونالدو و مسی در تاریخ جام جهانی را شاهد هستیم و همین مسئله چالشی را به وجود آورده که مردم با عطش بسیار به تماشای دو ابرستاره دنیای فوتبال می‌نشینند. بلیت دیدار تیم‌های آرژانتین و پرتغال با سرعت بیشتری در قیاس با سایر مسابقات فروخته می‌شود. از همین حالا بلیت دور حذفی که آرژانتین صعود کرده فارغ از اینکه چه تیمی مقابلش قرار می‌گیرد به فروش رفته است. نکته قابل توجه این است که بلیت سکوهای طبقه اول دیدار آرژنتین تا هشت هزار دلار هم فروخته شده است که این نشان می‌دهد مردم آمریکا می‌خواهند از آخرین حضورهای مسی در جام جهانی نهایت بهره را ببرند. این اتفاق در جام جهانی 2006 و به دلیل حضور زیدان فرانسوی در آن رقابت‌ها نیز رخ داد. زیدان گفته بود این جام جهانی آخرین بازی‌های من با پیراهن تیم ملی است و یکباره کمپینی تشکیل شد که بلیت مسابقات فرانسه در کسری از ثانیه فروخته می‌شد. برای تیم پرتغال و رونالدو نیز این اتفاق رخ داده و به‌‌ویژه اروپایی‌ها تشنه دیدن آخرین بازی‌های رونالدو 41‌ساله در ورزشگاه هستند تا از آخرین حرکات پیرمرد باکیفیت، خاطرات شیرینی ثبت کنند، آن هم در قلب کشوری که فوتبال مسئله و دغدغه اصلی‌شان نیست و نبوده است. البته صعود آمریکا، مکزیک و کانادا به دور حذفی نیز مزید بر علت شده که بحث داغ فوتبال در هر سه کشور میزبان ادامه داشته باشد.