رویکرد شهروندان عادی روسیه به جنگ با اوکراین
پوتین تنها نیست
سیاستمداران و چهرههای عمومی غربی اغلب از جنگ اوکراین با عنوان «جنگ پوتین» یاد میکنند؛ تعبیری که به نظر میرسد با هدف پرهیز از متهمکردن مردم روسیه به مسئولیت در قبال این جنگ به کار میرود.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: سیاستمداران و چهرههای عمومی غربی اغلب از جنگ اوکراین با عنوان «جنگ پوتین» یاد میکنند؛ تعبیری که به نظر میرسد با هدف پرهیز از متهمکردن مردم روسیه به مسئولیت در قبال این جنگ به کار میرود. حتی برخی از چهرههای برجسته مخالفان روسیه، ازجمله ولادیمیر کارا مورزا و یولیا ناوالنایا نیز با نسبتدادن مسئولیت جنگ به جامعه روسیه مخالفت کردهاند. با این حال، پس از چهار سال جنگ، نمیتوان واقعیت را انکار کرد؛ بخش درخور توجهی از جامعه روسیه واقعا و از روی اعتقاد از جنگ علیه اوکراین حمایت میکند. فارنپالیسی در گزارشی نوشت: اگر حتی در سنپترزبورگ، شهری با پیشینه فرهنگی و گرایشهای نسبتا غربگرایانه، افراد تحصیلکرده و برخوردار از موقعیت اقتصادی از جنگ تجاوزکارانه حمایت میکنند، این حمایت در شهرهای دیگر احتمالا شدت بیشتری دارد. التسوف، نویسنده این مقاله، برای نشاندادن عمق حمایت اجتماعی از جنگ، به دو چهره سرشناس فرهنگی روسیه اشاره میکند؛ یوری باشمت، نوازنده ویولا و رهبر ارکستر و ولادیمیر بورتکو، کارگردان سینما. باشمت با وجود برخورداری از جوایز بینالمللی معتبر، نهتنها روسیه را ترک نکرده، بلکه بارها از ولادیمیر پوتین و جنگ اوکراین حمایت کرده است. او حتی اعلام کرده حاضر است برای جنگیدن در اوکراین سلاح به دست بگیرد. بورتکو هم از جنگ حمایت میکند و معتقد است بهترین نتیجه آن باید «آزادسازی» تمام اوکراین، بهویژه کییف، شهری که آن را متعلق به روسیه میداند، باشد. به اعتقاد نویسنده، روسیه در دوران حکومت پوتین به هویتی امپراتوریمحور بازگشته است. کرملین، روسیه را یک قدرت تمدنی با ریشههایی در امپراتوری مغول، روسِ کییف و امپراتوری بیزانس معرفی میکند و تاریخ این کشور را روایتی پیوسته از دستاوردهای باشکوه، بدون پذیرش خطاها، به تصویر میکشد. در این روایت، جنگهای روسیه همواره عادلانه معرفی میشوند و مفاهیمی مانند استعمار و فتح جای خود را به اکتشاف و ادغام دادهاند. به این ترتیب، تسلط روسیه بر قفقاز، آسیای مرکزی و سیبری نه حاصل استعمار و کشورگشایی، بلکه نوعی تمدنسازی جلوه داده میشود. کرملین همچنین تلاش کرده است این روایت را به نسل جدید منتقل کند. همزمان، اندیشههای متفکرانی مانند ایوان ایلیین و کنستانتین لئونتیف که با دموکراسی و لیبرالیسم مخالف بودند، دوباره مورد تجلیل قرار گرفتهاند. حمایت از جنگ در روسیه را نمیتوان فقط نتیجه ترس از پوتین، فشار حکومت یا منافع مالی دانست. حتی پس از شکستهای سنگین ارتش روسیه و کشتهشدن صدها هزار نفر، همچنان شمار زیادی از نخبگان تحصیلکرده روسیه با اعتقاد واقعی از جنگ حمایت میکنند. این افراد لزوما برای کسب شهرت یا دریافت پول چنین موضعی نمیگیرند، بلکه معتقدند از منافع و آینده روسیه دفاع میکنند. تبلیغات کرملین توانسته دو گرایش ریشهدار در تاریخ روسیه، یعنی «استثناگرایی» و «رسالتگرایی» را دوباره زنده کند. بر اساس این نگرش، روسیه کشوری استثنائی با مأموریتی تاریخی و تمدنی ویژه است و حق دارد حوزه نفوذ خود را گسترش دهد. حتی برخی روسهای مهاجر ساکن کشورهای غربی نیز در انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴ به پوتین رأی دادهاند؛ موضوعی که نشان میدهد حمایت از ملیگرایی پوتینیستی صرفا محصول فشارهای داخل
روسیه نیست.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.