اعتراف تاریخی رئیس جمهوری کوبا به آغاز گفتوگوهای پنهانی با واشنگتن
مذاکره برای بقا
همزمان با تشدید بحران بیسابقه انرژی و گسترش اعتراضات ضدحکومتی در خیابانهای کوبا، مقامهای هاوانا، به پای میز مذاکره با دولت دونالد ترامپ کشیده شدهاند تا راهی برای بقا پس از پایان حکومت کمونیستی کوبا بیابند. میگل دیازکانل، رئیسجمهوری کوبا، روز جمعه در یک نشست خبری 90دقیقهای که از رسانههای دولتی پخش شد، تأیید کرد که دولتش در حال مذاکره با مقامهای دولت ترامپ است.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: همزمان با تشدید بحران بیسابقه انرژی و گسترش اعتراضات ضدحکومتی در خیابانهای کوبا، مقامهای هاوانا، به پای میز مذاکره با دولت دونالد ترامپ کشیده شدهاند تا راهی برای بقا پس از پایان حکومت کمونیستی کوبا بیابند. میگل دیازکانل، رئیسجمهوری کوبا، روز جمعه در یک نشست خبری 90دقیقهای که از رسانههای دولتی پخش شد، تأیید کرد که دولتش در حال مذاکره با مقامهای دولت ترامپ است. این اعتراف بیسابقه در حالی صورت میگیرد که هاوانا در میان یک بحران گسترده انرژی گرفتار شده و تلاش میکند مانع از تغییر حکومت در این کشور شود. به گزارش روزنامه نیویورک تایمز، هدف از این گفتوگوها یافتن راهحلهایی برای اختلافات سیاسی عمیق میان این جزیره تحت حکومت کمونیستی و واشنگتن است. بااینحال، لیانیس تورس ریورا، رئیس هیئت مأموریت کوبا در ایالات متحده، در مصاحبهای با نشریه پولتیکو مدعی شد که ایجاد تغییرات در سیستم سیاسی کوبا خط قرمز آنهاست و قابل مذاکره نیست.
اقتصاد متمرکز و دولتی کوبا از ابتدای سال جاری و پس از بازداشت نیکلاس مادورو، رئیسجمهور ونزوئلا، در کاراکاس از سوی ایالات متحده، با فروپاشی بیسابقهای روبهرو شده است. دولت ترامپ بلافاصله پس از این رویداد، صادرات نفت به این جزیره را بهطور کامل قطع کرد. این اقدام، شکنندگی ساختار اقتصادی وابسته به کمکهای خارجی را آشکار کرد. تورس ریورا اعتراف کرد که بخشهای کلیدی سراسر جزیره ازجمله سیستمهای حملونقل، بهداشت و آموزش تحت فشار خردکنندهای قرار دارند. او آمار تکاندهندهای ارائه داد و گفت که حدود 11 هزار کودک در صفهای طولانی انتظار برای جراحی و دریافت خدمات درمانی در کلینیکها رها شدهاند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری ایالات متحده، در ماه فوریه با اشاره به ورشکستگی کامل این سیستم گفت آنها هیچ پولی ندارند و در حال حاضر فاقد هرگونه امکانی هستند. او با اتخاذ موضعی از سر قدرت افزود که شاید واشنگتن «یک تسلط دوستانه» بر کوبا داشته باشد. ترامپ پیشتر نیز تأکید کرده بود که دستیابی به یک توافق با هاوانا بسیار آسان خواهد بود. رئیسجمهوری آمریکا در ماه ژانویه با صدور یک فرمان اجرائی درباره کوبا وضعیت اضطراری ملی اعلام و حکومت کوبا را به «همپیمانی با قدرتهای خارجی متخاصم» متهم کرد.
مأموریت مارکو روبیو در میز هاوانا
ترامپ هفته گذشته تأیید کرد که کوبا در حال مذاکره با مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا و چند مقام دیگر است و به گمان او توافق با کوبا به آسانی به دست میآید. واگذاری این پرونده به روبیو که فرزند مهاجران کوبایی است و همواره بهعنوان یکی از مدافعان سرسخت تغییر حکومت در کوبا شناخته میشود، پیام روشنی برای هاوانا به همراه دارد. روز جمعه نخستین باری بود که دولت کوبا بهطور رسمی این مذاکرات پنهانی با واشنگتن را تأیید کرد. در جریان این گفتوگوها، همتای اصلی روبیو، رائول رودریگز کاسترو، نوه رائول کاسترو، رهبر انقلاب کوبا و رئیسجمهوری پیشین این جزیره، بوده است. روزنامه نیویورک تایمز گزارش داد که دیازکانل دلیل این مذاکرات را سنجش تمایل دو طرف برای اقدامهای عملیاتی عنوان کرده است. رئیسجمهور کوبا در ادامه عقبنشینی خود اعلام کرد که بهزودی میزبان یک تیم از پلیس فدرال آمریکا خواهد بود. این تیم قرار است در تحقیقات مربوط به درگیری مسلحانه ماه گذشته 10 شهروند کوبایی ساکن آمریکا با گارد ساحلی کوبا مشارکت کند. دیازکانل با اشاره به مسیر طولانی توافق گفت که آنها در مراحل ابتدایی فرایندی هستند که در آن دستور کارها تدوین، مذاکرات انجام و توافقها حاصل میشود.
فروپاشی شبکه برق
میگل دیازکانل روز جمعه با ارائه آماری تکاندهنده، ابعاد فاجعهبار بحران ناشی از قطع واردات نفت را تشریح کرد. او هشدار داد که بیش از سه ماه است هیچ کشتی حامل سوختی وارد کشور نشده و مردم در شرایطی بهشدت دشوار زندگی میکنند که تأثیرات غیرقابل سنجشی بر زندگی آنها گذاشته است. رئیسجمهوری کوبا در توضیح فنی این خاموشیهای زنجیرهای تلاش کرد تقصیر را از ناکارآمدی ساختاری حکومت کمونیستی هاوانا دور کند. او میگوید که در طول روز، انرژی خورشیدی حدود نیمی از تقاضای زمان اوج تابش را تأمین میکند و در کنار آن از گاز استخراجی نفت خام داخلی استفاده میشود. اما با فرارسیدن شب، شبکه فرسوده کشور بهطور کامل به گاز و نیروگاههای حرارتی متکی است. تا هفته گذشته، دولت کوبا از ذخایر گازوئیل و نفت کوره در دو تأسیسات موتورهای موآ و ماریل استفاده میکرد. پس از گذشت سه ماه و بدون هیچگونه واردات سوخت، این ذخایر استراتژیک بهطور کامل تخلیه شدهاند. دیازکانل اعتراف کرد که با توقف تولید صدها مگاوات برق، فرکانس شبکه ملی دچار بیثباتی شد و خاموشیهای گسترده را رقم زد. او با بیان اینکه روشنشدن نیروگاههای حرارتی نیازمند سوخت است، گفت که شبکه برق ملی به دلیل کمبود شدید سوخت همچنان در آستانه فروپاشی قرار دارد. آمار دیگری عمق این ناکارآمدی را نشان میدهد؛ کوبا بیش از هزارو 400 مگاوات ظرفیت تولید برق آماده به کار دارد که صرفا به دلیل نبود سوخت، غیرفعال است. رئیسجمهوری کوبا افزود که در صورت تأمین سوخت، این ظرفیت میتوانست کسری انرژی شبانه را تا 700 مگاوات کاهش دهد و از فشار بر شهروندان بکاهد. ناپایداری در فرکانس انرژی، یک اثر دومینووار ایجاد میکند که باعث میشود خاموشیها از سطح برنامهریزیشده فراتر برود. دیازکانل با اشاره به انتقادهای فزاینده مردمی گفت که شهروندان آنها را به دلیل ناتوانی در رفع قطعی برق سرزنش میکنند، اما خاموشیها به دلیل رویدادهای پیشبینینشده گسترش مییابد. او خاطرنشان کرد که برای جلوگیری از فروپاشی کل شبکه، مقامها مجبورند اتصال روزانه پارکهای خورشیدی را محدود کنند.
شعلههای خشم در خیابانهای موران
وعدههای فنی دولت نتوانست خشم مردم به ستوه آمده از سیاستهای شکستخورده را مهار کند. جمعهشب و پس از یک هفته تاریکی مطلق، شهروندان در شهر موران واقع در مرکز کوبا با کوبیدن بر قابلمهها و تابههای خود به خیابانها سرازیر شدند. معترضان ساختمان محلی حزب کمونیست را هدف قرار دادند و با شکستن درها تلاش کردند آن را به آتش بکشند. ویدئوهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی نشان میدهد که مردم در تاریکی شب و تنها با نور تلفنهای همراه یا چراغقوه، خیابانهای موران در استان سیهگو دِ آویلا را تسخیر کرده و شعارهای ضدحکومتی سر میدهند.
تصاویر تکاندهنده نشان میدهد که گروهی از تظاهراتکنندگان در اطراف یک ایستگاه پلیس تجمع کردهاند، درحالیکه مأموران تنها ورودی ساختمان را مسدود کردهاند. در صحنهای دیگر، مردان خشمگین، مبلمان و وسایل ساختمان حزب کمونیست را از طبقه بالا به بیرون پرتاب میکنند. مردم سپس این وسایل و اسناد حزبی را در وسط خیابان به آتش کشیدند. ویدئوها نشان میدهند که جمعیت با فریادهای زنانی که میگویند ساختمان را بسوزانید، برای به آتش کشیدن نماد اقتدار حکومت تلاش میکنند. یک معترض که خود را در پرچم کوبا پیچیده بود، از تیری بالا رفت و آن را به اهتزاز درآورد. نقطه اوج این برخوردها زمانی بود که دو مرد با پرتاب شاخههای نخل مشتعل به درون ساختمان و در میان شعارهای «آزادی»، تلاش کردند آتش را گسترش دهند. در این لحظه هولناک، صدای شلیک یک گلوله در ویدئو شنیده میشود و پس از آن فردی فریاد میزند که او را هدف قرار دادند. فرد مجروح که مشخص نیست بزرگسال است یا خردسال، روی سنگفرش میافتد و مردم بهسرعت برای نجات او هجوم میآورند. فریمهایی از ویدئو خونریزی از ناحیه پای این فرد را نشان میدهد. مردی با خشم میگوید که پلیس شلیک کرده است، درحالیکه آنها همیشه ادعا میکنند به سوی مردم تیراندازی نمیکنند. او میافزاید که مأموران در همان نزدیکی مخفی شده بودند. ویدئوی دیگری نشان میدهد که فرد مجروح با یک شریانبند دستساز روی پای راست، با یک موتورسیکلت از مهلکه خارج میشود. مشخص نیست شلیک به صورت دقیق از سوی چه کسی و در چه لحظهای رخ داده است.
رسانههای دولتی کوبا بهسرعت به این ویدئوها واکنش نشان دادند. روزنامه محلی اینواسُر وابسته به دولت هاوانا، صبح شنبه مدعی شد که مقامها در حال بررسی این اقدامات خرابکارانه هستند. این رسانه دولتی در فیسبوک نوشت که نیمهشب گروهی از مردم در اعتراض به کمبود غذا و برق تظاهرات کردند که پس از گفتوگو با مقامها، این روند به خشونت علیه ساختمان کمیته حزبی کشیده شد. رسانههای رسمی حزب کمونیست کوبا با تأیید بازداشت پنج نفر مدعی شدند به مکانهای دیگری نظیر یک داروخانه نیز آسیب رسیده است. آنها هیچ اشارهای به فرد گلولهخورده نکردند و صرفا از درمان یک فرد مست در بیمارستان خبر دادند. رویدادهای موران پایانبخش هفتهای پرالتهاب بود که در آن شهروندان در سراسر کوبا، بهویژه در هاوانا، با سنت کوبیدن بر قابلمهها به شرایط اسفبار زندگی خود اعتراض کردند. میگل دیازکانل درست صبح همان روز با نادیدهگرفتن ناکارآمدی ساختاری، از مردم خواسته بود دولت را مقصر خاموشیها ندانند و تقصیر را صرفا به گردن مسببان قطع ارسال نفت به کوبا انداخته بود.
آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.