کتابها و روزنامهها خائناند!
سروین رابیا
معلمی میگفت: کتابها دروغگوترینند و هرگز نتوانستم معنای این حرفش را از او بپرسم. شاید منظورش این بود کتابها دنیای زشت را زیبا جلوه میدهند، یا دنیای زیبا را زشت تعریف میکنند، شاید هم این توازی تا همیشه اینجا فرمانروایی میکند و او منظور دیگری داشت. سالها بعد کس دیگری گفت: «روزنامهها و رسانهها خائناند. چرا که رقابت برای بقا باعث شده است مردم عام را در نظر نگیرند. روزنامهها و رسانهها شبیه حافظاند، ولی مردم عام سعدی را بیشتر میفهمند». او مانند همان معلم از دروغ حرف میزد و میگفت:« نویسندههای روزنامهها دروغگوترینند، چون غرق نوشتههای دیگرانند. قدرت واژهها آنها را در خود غرق کرده است. نویسندهها سعی میکنند زیبا بنویسند و دردها را زیبا میبینند نه آنطوری که هستند و این بین مردم و روزنامه مخصوصا صفحات ادبی، فاصله انداخته و میاندازد». زمانی که فضای مجازی مخصوصا کانالهای ادبی پر از لفاظیها و گندهگوییهاست؛ وقتی نویسندها و شاعران سمفونی بزرگی از کلمات نامانوسی که هیچ وقت به گوش مخاطب عام نخورده است را اجرا میکنند و زمانی که برعکس اصطلاح «خود را به نفهمی زدن»؛ مخاطب مجبور است خود را به فهم بزند؛ چطور میشود با مردم ارتباط گرفت؟! وقتی نشستهای ادبی به جای بحث و گفتوگو پر از نویسندهای کاغذ به دستی است که طوماری از کلمات ثقیل را جمع کردهاند تا دانش، بینش و فصاحت خود را به رخ همه بکشند و عملا و رو در رو نمیتوانند دو خط حرف بزنند چه مردمی؟چه نویسندههایی؟ وقتی ستونهای روزنامهها بیوگرافی دبیر مسئول آن و به نحوی سخن گفتن از رشادتهایش است دیگر چه رسانه مردمیای؟ اگر هنر و ادبیات برای مردم است چرا مردم نمیفهمند چه گفته میشود؟ چرا ادای روشنفکرها را درآوردن نشاندهنده شعور والاست؟ شاید مستقر در لباسهايشان در خانه لم دادهاند و مانند عکسهای اینستاگرام، اسکرینشات فکرشان و انتشارش در کانالها، با دورنمای واقعیاش خیلی فرق دارد. وکیلی میگفت:« روزی دوستم از من پرسید "دکترین" یعنی چه؟... توضیح دادم. بعد پرسید "دیالکتیک" یعنی چه؟... آن را هم توضیح دادم. بعد پرسید "ماتریالیسم" یعنی چه؟... آن را هم برایش توضیح دادم. بعد کمی فکر کرد و سرش را خاراند و با ترس گفت "دکترین غالب در خصوص ماتریالیسم دیالکتیکی تاریخی چه نظری دارد؟"من هم کمی خودم را خاراندم، رفتم دوتا چای ریختم و نشستیم پلی استیشن زدیم دوتایی!!!»
معلمی میگفت: کتابها دروغگوترینند و هرگز نتوانستم معنای این حرفش را از او بپرسم. شاید منظورش این بود کتابها دنیای زشت را زیبا جلوه میدهند، یا دنیای زیبا را زشت تعریف میکنند، شاید هم این توازی تا همیشه اینجا فرمانروایی میکند و او منظور دیگری داشت. سالها بعد کس دیگری گفت: «روزنامهها و رسانهها خائناند. چرا که رقابت برای بقا باعث شده است مردم عام را در نظر نگیرند. روزنامهها و رسانهها شبیه حافظاند، ولی مردم عام سعدی را بیشتر میفهمند». او مانند همان معلم از دروغ حرف میزد و میگفت:« نویسندههای روزنامهها دروغگوترینند، چون غرق نوشتههای دیگرانند. قدرت واژهها آنها را در خود غرق کرده است. نویسندهها سعی میکنند زیبا بنویسند و دردها را زیبا میبینند نه آنطوری که هستند و این بین مردم و روزنامه مخصوصا صفحات ادبی، فاصله انداخته و میاندازد». زمانی که فضای مجازی مخصوصا کانالهای ادبی پر از لفاظیها و گندهگوییهاست؛ وقتی نویسندها و شاعران سمفونی بزرگی از کلمات نامانوسی که هیچ وقت به گوش مخاطب عام نخورده است را اجرا میکنند و زمانی که برعکس اصطلاح «خود را به نفهمی زدن»؛ مخاطب مجبور است خود را به فهم بزند؛ چطور میشود با مردم ارتباط گرفت؟! وقتی نشستهای ادبی به جای بحث و گفتوگو پر از نویسندهای کاغذ به دستی است که طوماری از کلمات ثقیل را جمع کردهاند تا دانش، بینش و فصاحت خود را به رخ همه بکشند و عملا و رو در رو نمیتوانند دو خط حرف بزنند چه مردمی؟چه نویسندههایی؟ وقتی ستونهای روزنامهها بیوگرافی دبیر مسئول آن و به نحوی سخن گفتن از رشادتهایش است دیگر چه رسانه مردمیای؟ اگر هنر و ادبیات برای مردم است چرا مردم نمیفهمند چه گفته میشود؟ چرا ادای روشنفکرها را درآوردن نشاندهنده شعور والاست؟ شاید مستقر در لباسهايشان در خانه لم دادهاند و مانند عکسهای اینستاگرام، اسکرینشات فکرشان و انتشارش در کانالها، با دورنمای واقعیاش خیلی فرق دارد. وکیلی میگفت:« روزی دوستم از من پرسید "دکترین" یعنی چه؟... توضیح دادم. بعد پرسید "دیالکتیک" یعنی چه؟... آن را هم توضیح دادم. بعد پرسید "ماتریالیسم" یعنی چه؟... آن را هم برایش توضیح دادم. بعد کمی فکر کرد و سرش را خاراند و با ترس گفت "دکترین غالب در خصوص ماتریالیسم دیالکتیکی تاریخی چه نظری دارد؟"من هم کمی خودم را خاراندم، رفتم دوتا چای ریختم و نشستیم پلی استیشن زدیم دوتایی!!!»
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.