|

ارزيابي وزیر ارتباطات دولت نهم از نحوه اطلاع‌رسانی دولت «احمدی‌نژاد»:

رسانه‌های دولت، فقط اخبار حمایت‌آمیز را پوشش می‌دهند

سولماز ایکدر / عکس: ميلاد پيامي، شرق

رسانه‌های دولت، فقط اخبار حمایت‌آمیز را پوشش می‌دهند

«محمد سلیمانی» استاد دانشگاه علم‌وصنعت و وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت نهم، رسانه‌ها را معضل اصلی دولت می‌داند؛ رسانه‌هایی که به زعم وی به جای ارایه گزارش عملکرد دولت یا آنچه او نقد مشفقانه می‌داند، باعث عدم اعتماد دولتمردان به رسانه‌ها شده‌اند. به گفته وی دولت به عنوان جایگزین رسانه‌ها از سفر‌های استانی استفاده کرد تا میزان امید مردم را افزایش بدهند. سلیمانی در فهرست اصلی جریان اصولگرا در انتخابات مجلس نهم قرار گرفت و از حوزه انتخابیه تهران، در بهارستان حاضر است. گفت‌وگوی او با «شرق» را می‌خوانید.

‌با توجه به آشنایی دیرینه شما در دانشگاه علم‌وصنعت با آقای احمدی‌نژاد و دوران وزارت‌تان، نظر آقای احمدی‌نژاد در مورد نحوه اطلاع‌رسانی چیست؟ از منظر وی مردم چگونه باید در جریان امور دستگاه اجرایی قرار گیرند؟

تمام تلاش آقای احمدی‌نژاد و اعضای هیات دولتش برای مردم است. بنابراین طبیعی است که این دولت مردم را در تمام ارکان شریک و محرم بداند. اما متاسفانه رسانه‌ها آن‌طور که بایدوشاید در راستای انتشار اخبار خدمات دولت تلاش نکردند. دولت نهم و دهم به دلیل ضعف رسانه‌ها برای انعکاس اخبار خدمات دولت، ناچار از اجرای طرح سفر‌های استانی شدند. تمام اعضای هیات دولت در سفر‌های استانی شرکت می‌کردند تا ضعف رسانه‌های گروهی را جبران کنند. دولت چاره‌ای جز این نداشت که شخصا دستاورد‌هایش را با مردم در میان بگذارد و اعضای هیات دولت رودررو در جریان مشکلات مردم قرار بگیرند. از آنجایی که رسانه‌ای در اختیار دولت قرار ندارد، آقای احمدی‌نژاد ناچار است از طریق سخنرانی در بین مردم آنها را در جریان دستاورد‌های دولت قرار دهد.

‌با وجود کثرت دستگاه‌های اطلاع‌رسانی که در اختیار دولت قرار دارد، مانند روزنامه ایران و خبرگزاری جمهوری اسلامی، پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، صداوسیما و... دولت نهم و دهم بر دراختیار نداشتن رسانه و ضعف اطلاع‌رسانی پافشاری دارد. چرا دولت نتوانسته از رسانه‌هایی که در اختیار داشته است به درستی استفاده کند؟

رسانه‌ها، روزنامه‌ها یا سایت‌های وابسته دولت، که به عنوان نمونه می‌شود از روزنامه ایران و سایت ایرنا و حتی صداوسیما نام برد، مانند بیشتر روزنامه‌ها یا خبرگزاری‌های فعال دیگر، بیشتر در‌گیر جریان رسانه‌ای کشور می‌شوند. این رسانه‌ها که در ظاهر مدافع دولت هستند به این بسنده کرده‌اند که برای انتشار اخبار، فیلتری قرار دهند تا تنها اخباری در حمایت از دولت منتشر شود نه آنچه که دانستنش برای مردم لازم است. این رسانه‌ها به صورت قاطع تمام منتقدان دولت را حذف می‌کنند و هیچ خبری از نقاط ضعف و اشتباهات دولت را منتشر نمی‌سازند. طرف مقابل هم در مقابل این افراط، دچار تفریط شده است و زیر پوشش انتقاد، به تخریب دولت می‌پردازد. یکی از مهم‌ترین دلایل ضعف دولت در اطلاع‌رسانی همین ضعف و فضای مغشوش رسانه‌ای است. به همین دلیل است که دولت از نظر انتشار دستاورد‌هایش یا گزارش عملکردش با مشکل مواجه می‌شود. منظورم از دستاورد‌ها تنها اخبار افتتاح یک مرکز خاص نیست. اتفاقا این اخبار برای رسانه‌ها بسیار جذاب هستند. منظورم از دستاورد‌ها، اخبار و آمار واقعی است. اموری که برای رسانه‌ها جذاب نیستند ولی برای مردم بسیار مهم هستند. برای مثال زمانی که می‌خواهیم عملکرد دولت در بخش اقتصاد را به اطلاع مردم برسانیم، باید با اعداد و ارقام صحبت کنیم نه اینکه تنها شعارهای جذاب برای رسانه‌ها و مخاطبان‌شان را منتشر کنیم. باید هدف مشاورین مطبوعاتی و رسانه‌ای هیات دولت، انتشار گزارش عملکرد دولت با سند و مدرک و با اتکا به اعداد و ارقام می‌بود. امری که از آن غفلت شد. البته ضعف اصحاب رسانه را هم در این بین نمی‌شود نادیده گرفت. این ضعف باعث آن شده که مسوولان لزوم ارایه دلیل و مدرک در گفت‌وگوهایشان را احساس نکنند. اشتباهات پی‌درپی روزنامه‌نگاران و عدم تسلط‌شان بر روی حوزه‌های خبری باعث آن می‌شود که مسوولان به خبرنگاران و رسانه‌ها اعتماد نکنند. در کنار این موضوع به دنبال اخبار جنجالی بودن هم دست خبرنگاران و مسوولان را می‌بندد. خبرنگاران تمام نشریات و حتی صداوسیما تنها به دنبال اخبار هیجانی هستند که مردم را سرگرم کند و کمتر به دنبال کسب اخبار حقیقی می‌روند.

‌بخشی از مدیران رسانه‌هایی که شما منتقد نحوه عملکردشان هستید از سوی دولت یا بخش‌های دیگر نظام تعیین می‌شوند. چرا بر نحوه مدیریت‌شان نظارت نمی‌شود؟ برای مثال مگر مدیر مسوول روزنامه «ایران» از طرف دولت معرفی نمی‌شود؟ چرا عملکرد این رسانه مورد تایید هیات دولت یا در راستای اهداف دولت نیست؟

فضای رسانه‌ای کشور به گونه‌ای است که گریزی از به دام حاشیه‌ها افتادن برای رسانه‌ها باقی نمانده است. رسانه‌های حامی دولت تحت تاثیر فضای رسانه‌ای کشور درگیر جزییات یا اخبار حاشیه‌ای می‌شوند. امروز رسانه‌ها به دو دسته تقسیم شده‌اند. یا در دام دفاعیات بدون آمار و ارقام می‌افتند یا در نفی هر آنچه دولت انجام داده، خبر و گزارش منتشر می‌کنند. برخی که بدتر شروع به چاپ اخبار یا گزارشاتی برعلیه یکدیگر می‌کنند. هیچ‌کدام از این دو گروه رسانه نمی‌خواهند تن به گزارش عملکرد دولت بدهند.

‌صداوسیما در چهار‌‌سال اول دولت آقای احمدی‌نژاد حمایت‌های قابل توجهی از دولت داشت و هنوز هم دارد. چرا دولت می‌گوید که از این رسانه بزرگ، راضی نیست؟

محدودیت صداوسیما از رسانه‌های دیگر بیشتر است. غیر از برنامه‌های زنده، صداوسیما بسیار محدود‌تر از رسانه‌های دیگر می‌تواند عمل کند. از سوی دیگر صداوسیما ارایه گزارش عملکرد دولت را برابر با تبلیغ برای دولت می‌داند. بارها در دوران وزارتم پیش می‌آمد که صداوسیما گزارش‌های وزارتخانه من را منتشر نمی‌کرد، زیرا گمان می‌کرد انتشار آن تبلیغی برای وزارت ارتباطات به شمار می‌آید. صداوسیما یا دیگر رسانه‌ها انتشار گزارش عملکرد یک وزارتخانه را آگهی، ارزیابی و آن را مشروط می‌کردند به دریافت حق آگهی.

‌تمام ارگان‌های زیرمجموعه دولت، واحدی به عنوان روابط عمومی دارند. اگر دولت از نحوه کار رسانه‌ها برای انتشار گزارش عملکردش ناراضی ‌است، چرا از ظرفیت روابط عمومی‌ها برای تنویر افکار عمومی استفاده نمی‌کند؟

متاسفانه اغلب مسوولان روابط عمومی ارگان‌های زیرمجموعه دولت از نظر تولید محتوا ضعیف هستند. بر روی کاغذ می‌خوانیم که روابط عمومی‌های مراکز دولتی عمدتا باید به تولید محتوا برای انعکاس عملکرد و بررسی نقاط قوت و ضعف این مراکز بپردازند اما در عوض بیشتر به دنبال برگزارکردن سمینار‌ها و جلسات هستند. روابط عمومی‌های مراکز دولتی باید گزارش عملکرد سازمان مطبوع‌شان را تولید کنند تا این گزارش‌ها توسط رسانه‌های سراسری برای مخاطبان منتشر شود اما به جای پرداختن به وظیفه اصلی‌شان به دنبال برگزاری مراسم شام و ناهار دادن به میهمانان هستند. ضعف روابط عمومی‌های سازمان‌های دولتی کاملا مشهود است. مدیران روابط عمومی‌ها در نهایت بروشور‌هایی با کاغذ‌های‌گران قیمت اما بی‌محتوا چاپ می‌کنند. بروشور‌هایی که نه توجه رسانه‌ها را بر می‌انگیزد و نه می‌تواند افکار عمومی را با نحوه عملکرد دولت آشنا سازد.

‌یکی از مسایلی که اطلاع‌رسانی در مورد دولت نهم و دهم را سخت کرده است، دور از دسترس بودن اعضای این دولت‌هاست. برخلاف دولت اصلاحات و تا حدودی دولت سازندگی که خبرنگاران بسیار ساده‌تر می‌توانستند با اعضای آن ارتباط بگیرند، به نظر می‌رسد که اعضای دولت آقای احمدی‌نژاد از ارتباط مستقیم با رسانه‌ها منع شده‌اند و تنها شخص او است که می‌خواهد در دفاع از عملکرد دولتش سخن بگوید.

به هیچ‌وجه این‌گونه نیست. من حدود شش‌‌سال معاون وزیر و چهارسال وزیر بوده‌ام. هر زمانی که لازم بود خبرنگاران می‌توانستند با من ارتباط برقرار کنند. متاسفانه همان‌طور که گفتم خبرنگاران نتوانستند اطمینان اعضای دولت را جلب کنند. رسانه‌ها تنها به دنبال آن بودند که از میان مجموعه سخنان یک وزیر یا مسوول دولتی یک اشتباه پیدا کنند و آن را در بوق و کرنا کنند. این رفتار‌ها به مرور، اطمینان دولتمردان را به نشریات از بین برد. به همین دلیل است که یک وزیر، معاون وزیر یا وکیل ترجیح می‌دهد وقتی را که می‌تواند صرف حل‌کردن مشکلات مملکتی کند، در اختیار رسانه‌ها قرار ندهد. این تصمیم برای مسوولان دولتی، تصمیم بسیار سختی بود زیرا مسوولان هم به رسانه‌ها به منظور اطلاع‌رسانی احتیاج دارند. هر وزیر یا مسوولی نیازمند است که نقطه‌نظراتش را توسط رسانه‌ها منتشر کند و از این طریق با افکار عمومی ارتباط برقرار کند. باید این نیاز به نحوی مدیریت شود که با قید امانت به دست افکار عمومی رسد، اما این اتفاق رخ نمی‌دهد.

‌یعنی هیچ منعی برای مصاحبه اعضای هیات دولت از سوی رییس دولت صورت نگرفته است؟

من به ضرس قاطع می‌گویم به هیچ عنوان موضوعاتی از این دست مطرح نشده است. هیچ منعی برای ما وجود نداشت.

‌در اذهان این‌گونه جا افتاده است که شما به این دلیل از کابینه دهم جا ماندید که به قید عدم‌مصاحبه اعضای هیات دولت پایبند نبودید یا گفته می‌شود یکی از دلایل برکناری آقای «تقی‌پور» از کابینه، مصاحبه‌های ایشان بوده.

همین حرف‌ها باعث بی‌اعتمادی اعضای هیات دولت نسبت به رسانه‌ها شده است. من شخصا تصمیم گرفتم که دیگر به عنوان وزیر کار نکنم؛ زیرا گمان می‌کنم چهار‌‌سال حداکثر زمانی است که یک نفر می‌تواند در پست‌ وزیر خدمت کند. پس از آن بهتر است فرد دیگری بیاید و اشکالات را برطرف کند. در مورد آقای «تقی‌پور» هم می‌توانم به قوت بگویم او از هماهنگ‌ترین افراد کابینه بودند و دلیل رفتن‌شان از کابینه حتما چیز دیگری بوده است.

‌اگر یک مقایسه ساده بین اعضای هیات دولت‌های سازندگی و اصلاحات با دولت نهم و دهم انجام بدهید متوجه تفاوت نحوه رفتار آنها با رسانه‌ها می‌شوید. اعضای دولت اصلاحات به سادگی تن به مصاحبه می‌دادند. حتی در‌‌سال‌های آخر دولت دوم آقای خاتمی، وزرای دولت تقریبا هر شب در برنامه‌های صداوسیما شرکت می‌کردند و در مقابل چند منتقد به تبیین دستاورد‌های دولت می‌پرداختند. اما اعضای دولت آقای احمدی‌نژاد در برنامه‌های اینچنینی حاضر نشدند و به ندرت با رسانه‌ها مصاحبه کردند.

مصاحبه‌های اعضای دولت اصلاحات چه فایده‌ای برای مردم داشت؟ آنها بیشتر به کارهای سیاسی یا سیاسی‌کاری توجه داشتند تا خدمت به مردم. بحث‌های آنها گره‌ای از کار مردم باز نمی‌کرد. گفته‌های آنها تنها به درد روزنامه‌هایی می‌خورد که به دنبال تیتر‌های جنجالی بودند. کدام مصاحبه یا سخنرانی وزرای دولت اصلاحات به مشکلات مردم می‌پرداخت؟

اما رویکرد اعضای دولت اصلاحات دسترسی مردم به اطلاعات را در دورانی که رسانه‌های عمومی، اخبار دولت را کمتر انعکاس می‌داد، تسهیل می‌کرد.

شما مطمئن باشید که اگر بتوانید اطمینان اعضای دولت فعلی را فراهم کنید، آنها هم راحت با شما تعامل خواهند کرد. شما نتوانستید اطمینان آنان را جلب کنید. هیچ‌کدام از روزنامه‌ها، از «ایران» گرفته تا «شرق» نتوانستند به درستی افکار، نظریات، اهداف، نقاط ضعف و قدرت دولت نهم و دهم را منعکس كنند. من در دوران وزارت خودم هرگز با حسن نیت رسانه‌ها مواجه نبودم. اگر اندکی حسن نیت در رسانه‌ها وجود داشت، بدون شک حداقل من آنها را در جریان تمام دستاورد‌های وزارتخانه‌ام قرار می‌دادم. زمانی که کشور از همه طرف در محاصره اخبار و اطلاعات غلط دشمنان داخلی و خارجی قرار دارد، ما وظیفه داریم با انتشار اخبار درست از پیشرفت‌هایمان در مردم امید را زنده نگاه داریم.

«محمد سلیمانی» استاد دانشگاه علم‌وصنعت و وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات دولت نهم، رسانه‌ها را معضل اصلی دولت می‌داند؛ رسانه‌هایی که به زعم وی به جای ارایه گزارش عملکرد دولت یا آنچه او نقد مشفقانه می‌داند، باعث عدم اعتماد دولتمردان به رسانه‌ها شده‌اند. به گفته وی دولت به عنوان جایگزین رسانه‌ها از سفر‌های استانی استفاده کرد تا میزان امید مردم را افزایش بدهند. سلیمانی در فهرست اصلی جریان اصولگرا در انتخابات مجلس نهم قرار گرفت و از حوزه انتخابیه تهران، در بهارستان حاضر است. گفت‌وگوی او با «شرق» را می‌خوانید.

‌با توجه به آشنایی دیرینه شما در دانشگاه علم‌وصنعت با آقای احمدی‌نژاد و دوران وزارت‌تان، نظر آقای احمدی‌نژاد در مورد نحوه اطلاع‌رسانی چیست؟ از منظر وی مردم چگونه باید در جریان امور دستگاه اجرایی قرار گیرند؟

تمام تلاش آقای احمدی‌نژاد و اعضای هیات دولتش برای مردم است. بنابراین طبیعی است که این دولت مردم را در تمام ارکان شریک و محرم بداند. اما متاسفانه رسانه‌ها آن‌طور که بایدوشاید در راستای انتشار اخبار خدمات دولت تلاش نکردند. دولت نهم و دهم به دلیل ضعف رسانه‌ها برای انعکاس اخبار خدمات دولت، ناچار از اجرای طرح سفر‌های استانی شدند. تمام اعضای هیات دولت در سفر‌های استانی شرکت می‌کردند تا ضعف رسانه‌های گروهی را جبران کنند. دولت چاره‌ای جز این نداشت که شخصا دستاورد‌هایش را با مردم در میان بگذارد و اعضای هیات دولت رودررو در جریان مشکلات مردم قرار بگیرند. از آنجایی که رسانه‌ای در اختیار دولت قرار ندارد، آقای احمدی‌نژاد ناچار است از طریق سخنرانی در بین مردم آنها را در جریان دستاورد‌های دولت قرار دهد.

‌با وجود کثرت دستگاه‌های اطلاع‌رسانی که در اختیار دولت قرار دارد، مانند روزنامه ایران و خبرگزاری جمهوری اسلامی، پایگاه اطلاع‌رسانی دولت، صداوسیما و... دولت نهم و دهم بر دراختیار نداشتن رسانه و ضعف اطلاع‌رسانی پافشاری دارد. چرا دولت نتوانسته از رسانه‌هایی که در اختیار داشته است به درستی استفاده کند؟

رسانه‌ها، روزنامه‌ها یا سایت‌های وابسته دولت، که به عنوان نمونه می‌شود از روزنامه ایران و سایت ایرنا و حتی صداوسیما نام برد، مانند بیشتر روزنامه‌ها یا خبرگزاری‌های فعال دیگر، بیشتر در‌گیر جریان رسانه‌ای کشور می‌شوند. این رسانه‌ها که در ظاهر مدافع دولت هستند به این بسنده کرده‌اند که برای انتشار اخبار، فیلتری قرار دهند تا تنها اخباری در حمایت از دولت منتشر شود نه آنچه که دانستنش برای مردم لازم است. این رسانه‌ها به صورت قاطع تمام منتقدان دولت را حذف می‌کنند و هیچ خبری از نقاط ضعف و اشتباهات دولت را منتشر نمی‌سازند. طرف مقابل هم در مقابل این افراط، دچار تفریط شده است و زیر پوشش انتقاد، به تخریب دولت می‌پردازد. یکی از مهم‌ترین دلایل ضعف دولت در اطلاع‌رسانی همین ضعف و فضای مغشوش رسانه‌ای است. به همین دلیل است که دولت از نظر انتشار دستاورد‌هایش یا گزارش عملکردش با مشکل مواجه می‌شود. منظورم از دستاورد‌ها تنها اخبار افتتاح یک مرکز خاص نیست. اتفاقا این اخبار برای رسانه‌ها بسیار جذاب هستند. منظورم از دستاورد‌ها، اخبار و آمار واقعی است. اموری که برای رسانه‌ها جذاب نیستند ولی برای مردم بسیار مهم هستند. برای مثال زمانی که می‌خواهیم عملکرد دولت در بخش اقتصاد را به اطلاع مردم برسانیم، باید با اعداد و ارقام صحبت کنیم نه اینکه تنها شعارهای جذاب برای رسانه‌ها و مخاطبان‌شان را منتشر کنیم. باید هدف مشاورین مطبوعاتی و رسانه‌ای هیات دولت، انتشار گزارش عملکرد دولت با سند و مدرک و با اتکا به اعداد و ارقام می‌بود. امری که از آن غفلت شد. البته ضعف اصحاب رسانه را هم در این بین نمی‌شود نادیده گرفت. این ضعف باعث آن شده که مسوولان لزوم ارایه دلیل و مدرک در گفت‌وگوهایشان را احساس نکنند. اشتباهات پی‌درپی روزنامه‌نگاران و عدم تسلط‌شان بر روی حوزه‌های خبری باعث آن می‌شود که مسوولان به خبرنگاران و رسانه‌ها اعتماد نکنند. در کنار این موضوع به دنبال اخبار جنجالی بودن هم دست خبرنگاران و مسوولان را می‌بندد. خبرنگاران تمام نشریات و حتی صداوسیما تنها به دنبال اخبار هیجانی هستند که مردم را سرگرم کند و کمتر به دنبال کسب اخبار حقیقی می‌روند.

‌بخشی از مدیران رسانه‌هایی که شما منتقد نحوه عملکردشان هستید از سوی دولت یا بخش‌های دیگر نظام تعیین می‌شوند. چرا بر نحوه مدیریت‌شان نظارت نمی‌شود؟ برای مثال مگر مدیر مسوول روزنامه «ایران» از طرف دولت معرفی نمی‌شود؟ چرا عملکرد این رسانه مورد تایید هیات دولت یا در راستای اهداف دولت نیست؟

فضای رسانه‌ای کشور به گونه‌ای است که گریزی از به دام حاشیه‌ها افتادن برای رسانه‌ها باقی نمانده است. رسانه‌های حامی دولت تحت تاثیر فضای رسانه‌ای کشور درگیر جزییات یا اخبار حاشیه‌ای می‌شوند. امروز رسانه‌ها به دو دسته تقسیم شده‌اند. یا در دام دفاعیات بدون آمار و ارقام می‌افتند یا در نفی هر آنچه دولت انجام داده، خبر و گزارش منتشر می‌کنند. برخی که بدتر شروع به چاپ اخبار یا گزارشاتی برعلیه یکدیگر می‌کنند. هیچ‌کدام از این دو گروه رسانه نمی‌خواهند تن به گزارش عملکرد دولت بدهند.

‌صداوسیما در چهار‌‌سال اول دولت آقای احمدی‌نژاد حمایت‌های قابل توجهی از دولت داشت و هنوز هم دارد. چرا دولت می‌گوید که از این رسانه بزرگ، راضی نیست؟

محدودیت صداوسیما از رسانه‌های دیگر بیشتر است. غیر از برنامه‌های زنده، صداوسیما بسیار محدود‌تر از رسانه‌های دیگر می‌تواند عمل کند. از سوی دیگر صداوسیما ارایه گزارش عملکرد دولت را برابر با تبلیغ برای دولت می‌داند. بارها در دوران وزارتم پیش می‌آمد که صداوسیما گزارش‌های وزارتخانه من را منتشر نمی‌کرد، زیرا گمان می‌کرد انتشار آن تبلیغی برای وزارت ارتباطات به شمار می‌آید. صداوسیما یا دیگر رسانه‌ها انتشار گزارش عملکرد یک وزارتخانه را آگهی، ارزیابی و آن را مشروط می‌کردند به دریافت حق آگهی.

‌تمام ارگان‌های زیرمجموعه دولت، واحدی به عنوان روابط عمومی دارند. اگر دولت از نحوه کار رسانه‌ها برای انتشار گزارش عملکردش ناراضی ‌است، چرا از ظرفیت روابط عمومی‌ها برای تنویر افکار عمومی استفاده نمی‌کند؟

متاسفانه اغلب مسوولان روابط عمومی ارگان‌های زیرمجموعه دولت از نظر تولید محتوا ضعیف هستند. بر روی کاغذ می‌خوانیم که روابط عمومی‌های مراکز دولتی عمدتا باید به تولید محتوا برای انعکاس عملکرد و بررسی نقاط قوت و ضعف این مراکز بپردازند اما در عوض بیشتر به دنبال برگزارکردن سمینار‌ها و جلسات هستند. روابط عمومی‌های مراکز دولتی باید گزارش عملکرد سازمان مطبوع‌شان را تولید کنند تا این گزارش‌ها توسط رسانه‌های سراسری برای مخاطبان منتشر شود اما به جای پرداختن به وظیفه اصلی‌شان به دنبال برگزاری مراسم شام و ناهار دادن به میهمانان هستند. ضعف روابط عمومی‌های سازمان‌های دولتی کاملا مشهود است. مدیران روابط عمومی‌ها در نهایت بروشور‌هایی با کاغذ‌های‌گران قیمت اما بی‌محتوا چاپ می‌کنند. بروشور‌هایی که نه توجه رسانه‌ها را بر می‌انگیزد و نه می‌تواند افکار عمومی را با نحوه عملکرد دولت آشنا سازد.

‌یکی از مسایلی که اطلاع‌رسانی در مورد دولت نهم و دهم را سخت کرده است، دور از دسترس بودن اعضای این دولت‌هاست. برخلاف دولت اصلاحات و تا حدودی دولت سازندگی که خبرنگاران بسیار ساده‌تر می‌توانستند با اعضای آن ارتباط بگیرند، به نظر می‌رسد که اعضای دولت آقای احمدی‌نژاد از ارتباط مستقیم با رسانه‌ها منع شده‌اند و تنها شخص او است که می‌خواهد در دفاع از عملکرد دولتش سخن بگوید.

به هیچ‌وجه این‌گونه نیست. من حدود شش‌‌سال معاون وزیر و چهارسال وزیر بوده‌ام. هر زمانی که لازم بود خبرنگاران می‌توانستند با من ارتباط برقرار کنند. متاسفانه همان‌طور که گفتم خبرنگاران نتوانستند اطمینان اعضای دولت را جلب کنند. رسانه‌ها تنها به دنبال آن بودند که از میان مجموعه سخنان یک وزیر یا مسوول دولتی یک اشتباه پیدا کنند و آن را در بوق و کرنا کنند. این رفتار‌ها به مرور، اطمینان دولتمردان را به نشریات از بین برد. به همین دلیل است که یک وزیر، معاون وزیر یا وکیل ترجیح می‌دهد وقتی را که می‌تواند صرف حل‌کردن مشکلات مملکتی کند، در اختیار رسانه‌ها قرار ندهد. این تصمیم برای مسوولان دولتی، تصمیم بسیار سختی بود زیرا مسوولان هم به رسانه‌ها به منظور اطلاع‌رسانی احتیاج دارند. هر وزیر یا مسوولی نیازمند است که نقطه‌نظراتش را توسط رسانه‌ها منتشر کند و از این طریق با افکار عمومی ارتباط برقرار کند. باید این نیاز به نحوی مدیریت شود که با قید امانت به دست افکار عمومی رسد، اما این اتفاق رخ نمی‌دهد.

‌یعنی هیچ منعی برای مصاحبه اعضای هیات دولت از سوی رییس دولت صورت نگرفته است؟

من به ضرس قاطع می‌گویم به هیچ عنوان موضوعاتی از این دست مطرح نشده است. هیچ منعی برای ما وجود نداشت.

‌در اذهان این‌گونه جا افتاده است که شما به این دلیل از کابینه دهم جا ماندید که به قید عدم‌مصاحبه اعضای هیات دولت پایبند نبودید یا گفته می‌شود یکی از دلایل برکناری آقای «تقی‌پور» از کابینه، مصاحبه‌های ایشان بوده.

همین حرف‌ها باعث بی‌اعتمادی اعضای هیات دولت نسبت به رسانه‌ها شده است. من شخصا تصمیم گرفتم که دیگر به عنوان وزیر کار نکنم؛ زیرا گمان می‌کنم چهار‌‌سال حداکثر زمانی است که یک نفر می‌تواند در پست‌ وزیر خدمت کند. پس از آن بهتر است فرد دیگری بیاید و اشکالات را برطرف کند. در مورد آقای «تقی‌پور» هم می‌توانم به قوت بگویم او از هماهنگ‌ترین افراد کابینه بودند و دلیل رفتن‌شان از کابینه حتما چیز دیگری بوده است.

‌اگر یک مقایسه ساده بین اعضای هیات دولت‌های سازندگی و اصلاحات با دولت نهم و دهم انجام بدهید متوجه تفاوت نحوه رفتار آنها با رسانه‌ها می‌شوید. اعضای دولت اصلاحات به سادگی تن به مصاحبه می‌دادند. حتی در‌‌سال‌های آخر دولت دوم آقای خاتمی، وزرای دولت تقریبا هر شب در برنامه‌های صداوسیما شرکت می‌کردند و در مقابل چند منتقد به تبیین دستاورد‌های دولت می‌پرداختند. اما اعضای دولت آقای احمدی‌نژاد در برنامه‌های اینچنینی حاضر نشدند و به ندرت با رسانه‌ها مصاحبه کردند.

مصاحبه‌های اعضای دولت اصلاحات چه فایده‌ای برای مردم داشت؟ آنها بیشتر به کارهای سیاسی یا سیاسی‌کاری توجه داشتند تا خدمت به مردم. بحث‌های آنها گره‌ای از کار مردم باز نمی‌کرد. گفته‌های آنها تنها به درد روزنامه‌هایی می‌خورد که به دنبال تیتر‌های جنجالی بودند. کدام مصاحبه یا سخنرانی وزرای دولت اصلاحات به مشکلات مردم می‌پرداخت؟

اما رویکرد اعضای دولت اصلاحات دسترسی مردم به اطلاعات را در دورانی که رسانه‌های عمومی، اخبار دولت را کمتر انعکاس می‌داد، تسهیل می‌کرد.

شما مطمئن باشید که اگر بتوانید اطمینان اعضای دولت فعلی را فراهم کنید، آنها هم راحت با شما تعامل خواهند کرد. شما نتوانستید اطمینان آنان را جلب کنید. هیچ‌کدام از روزنامه‌ها، از «ایران» گرفته تا «شرق» نتوانستند به درستی افکار، نظریات، اهداف، نقاط ضعف و قدرت دولت نهم و دهم را منعکس كنند. من در دوران وزارت خودم هرگز با حسن نیت رسانه‌ها مواجه نبودم. اگر اندکی حسن نیت در رسانه‌ها وجود داشت، بدون شک حداقل من آنها را در جریان تمام دستاورد‌های وزارتخانه‌ام قرار می‌دادم. زمانی که کشور از همه طرف در محاصره اخبار و اطلاعات غلط دشمنان داخلی و خارجی قرار دارد، ما وظیفه داریم با انتشار اخبار درست از پیشرفت‌هایمان در مردم امید را زنده نگاه داریم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.