محمد میرشکرایی، پژوهشگر ثبت جهانی نوروز درگذشت

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

محمد میرشکرایی، پدر مردم‌شناسی معاصر ایران و پژوهشگر مطالعات هنر در ۸۴سالگی و در زادگاه پدری‌اش درگذشت. او را باید یکی از چهره‌های برجسته مطالعات مردم‌شناسی در کشور دانست، کسی که آثارش با عشق به ایران، فرهنگ و تمدن درخشان آن درهم تنیده شده‌اند. او پس از آن «نشان نوروز» را در آیین ثبت جهانی نوروز دریافت کرد و چند سال بعد یکی از چهره‌های ماندگار میراث فرهنگی کشور شناخته شد. بنا بر اعلام، محمد میرشکرایی شنبه چهارم مهرماه ۱۴۰۵ درگذشت. ثبت جهانی نوروز یکی از اقدامات درخشان او بود که به همین دلیل در سال ۱۳۹۷ و در آیین جهانی نوروز از وزیر امور خارجه کشور نشان نوروز را دریافت کرد. محمد میرشکرایی، پژوهشگر و نویسنده ایرانی در رشته مردم‌شناسی و مطالعات هنر در یلدای سال ١٣٢١ در شهر تفرش متولد شد. پس از عزیمت به تهران، دوره دبیرستان را در مدرسه شرف گذراند. در سال ١٣۴١ نیز کانون جوانان تفرش را دایر و دست‌نوشته‌های خود را در نشریه آن منتشر کرد. او دوره کارشناسی ارشد خود را در رشته فرهنگ و زبان‌های باستانی و سپس دوره دکتری را در کشور تاجیکستان گذراند و در سال ١٣۵٢ به استخدام مرکز مردم‌شناسی ایران در وزارت فرهنگ و هنر درآمد و مسئولیت حوزه مرکزی ایران را عهده‌دار شد.

در سال ١٣٩۵ خانه تاریخی و پدری محمد میرشکرایی، پیش‌کسوت مردم‌شناسی در تفرش به موزه مردم‌شناسی تبدیل شد. در این خانه بیشتر وسایلی که به نمایش گذاشته شده وسایل زندگی مردم تفرش از جمله وسایل زندگی در این خانه است؛ مانند علم‌هایی که در زمان ایام محرم بیرون آورده می‌شد و به دوران زندیه تعلق دارد. آتوسا مؤمنی در میراث آریا نوشت‌: «نام استاد با نوروز نیز پیوندی دیرپا دارد. کوشش او در شناخت این آیین و در فراهم‌آوردن زمینه معرفی جهانی آن، بخشی درخشان از کارنامه علمی و فرهنگی‌اش است. با این همه، ارزش سخن او درباره نوروز در یادآوری حقیقتی عمیق‌تر بود: آیین‌ها با باور و مشارکت مردم دوام می‌یابند. ثبت جهانی می‌تواند نگاه‌ها را متوجه ارزش یک میراث کند، اما تداوم آن در خانه‌ها، در جمع خانواده‌ها و در دل مردمانی رقم می‌خورد که هر سال آن را به زندگی خویش راه می‌دهند. این دریافت، حاصل سال‌ها مطالعه مردمی بود که نوروز را زیسته‌اند و به نسل پس از خود سپرده‌اند». میرشکرایی، سرپرست موزه پژوهشی مردم‌شناسی، رئیس پژوهشکده مردم‌شناسی، سردبیر فصلنامه‌ پژوهشگاه میراث فرهنگی، عضویت در گروه تاریخ هنر پژوهشکده هنر فرهنگستان هنر بوده و عضویت در ١۴ شورا و کمیته‌های ملی را در کارنامه فعالیت‌های خود دارد. همچنین انتشار ده‌ها جلد کتاب از نقاط ارزشمند تلاش‌های این مردم‌شناس است.