سایه اسد بر روابط روسیه و دولت جدید سوریه

به گزارش گروه رسانه‌ای شرق،

پوتین، رئیس‌جمهور روسیه و احمد الشرع، رئیس‌جمهور موقت سوریه در دیدار قبلی خود در ماه اکتبر که اولین دیدار آنها پس از سرنگونی بشار اسد (متحد مسکو) توسط نیروهای شورشی تحت رهبری الشرع در سال ۲۰۲۴ بود، لحنی آشتی‌جویانه در پیش گرفتند.

با این حال، پناه‌دادن مداوم روسیه به اسد و همسرش از زمان برکناری، همچنان یک موضوع چالش‌برانگیز است. احمد الشرع، رئیس‌جمهور موقت سوریه، بارها روسیه را برای استرداد آنها تحت فشار قرار داده است. الشرع همچنین به دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، نزدیک شده است؛ کسی که رهبر سوریه را فردی بسیار محترم خوانده و او را جوانی جذاب می‌داند.

به گزارش آسوشیتدپرس، دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز چهارشنبه پیش از این دیدار به خبرنگاران گفت: تردیدی ندارم که تمامی مسائل مربوط به حضور سربازان ما در سوریه نیز در جریان گفت‌وگوهای امروز مورد بحث قرار خواهد گرفت. در عین حال از اظهارنظر درباره اسد خودداری کرد.

کرملین اوایل این هفته نیروهای خود را از فرودگاه قامشلی در شمال شرق سوریه (تحت کنترل کردها) خارج کرد. با این اقدام، تنها پایگاه هوایی حمیمیم و پایگاه دریایی طرطوس در سواحل مدیترانه برای روسیه باقی مانده است؛ اینها تنها پاسگاه‌های نظامی مسکو در خارج از اتحاد جماهیر شوروی سابق هستند.

روسیه در طول جنگ داخلی ۱۴ساله و خونین سوریه، متحد اصلی اسد بود و حملات هوایی متعددی را علیه مناطق تحت کنترل شورشیان (تحت فرماندهی نیروهای اسلام‌گرای الشرع) انجام داد. سرنگونی اسد ضربه بزرگی به نفوذ روسیه در منطقه وارد کرد و محدودیت‌های قدرت نظامی مسکو را در سایه جنگ اوکراین آشکار کرد.

سفر احمد الشرع به مسکو نشان‌دهنده‌ ورود پرونده سوریه به مرحله‌ای جدید و معامله‌محور است. روسیه دیگر با متحد قدیمی و آشنای خود در دمشق طرف نیست، بلکه با رهبری مواجه است که شریک دیرینه مسکو، بشار اسد‌ را سرنگون کرده و اکنون روابط خود را میان چند مرکز قدرت، ازجمله ایالات متحده و ترکیه‌ مدیریت می‌کند.

این دیدار بر پایه‌ای از پیش شکل‌گرفته بنا می‌شود. پوتین و الشرع نخستین بار در ۱۵ اکتبر ۲۰۲۵ در مسکو با یکدیگر دیدار کردند؛ نشستی که به‌عنوان تلاشی برای تنظیم مجدد روابط پس از سقوط اسد معرفی شد. آن دیدار چارچوب کلی را مشخص کرد: روسیه پذیرفت که الشرع رهبری است که باید با او کار کند و الشرع هم روسیه را به‌عنوان عاملی پایدار در معادله سوریه پذیرفت؛ به‌ویژه در شرایطی که کشور همچنان تکه‌تکه، دچار کمبود منابع مالی و آسیب‌پذیر در برابر فشارهای خارجی است.

رهبری جدید سوریه به‌ دنبال خروج از انزوای راهبردی است، در حالی که با تحریم‌ها، احتیاط کمک‌دهندگان خارجی و پیامدهای ماندگار جنگ دست‌وپنجه نرم می‌کند. تعامل با روسیه که همچنان عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل و یک بازیگر نظامی حاضر در خاک سوریه است، این پیام را می‌فرستد که دمشق قادر به مدیریت روابط پیچیده و تأمین حدی از ثبات است. در عین حال، سیاست سوریه در قبال روسیه پیامی برای دیگر پایتخت‌ها نیز دارد؛ با حفظ روابط با مسکو، دمشق نشان می‌دهد قصد ندارد به‌طور انحصاری به هیچ بلوک واحدی متکی شود.

آخرین مطالب منتشر شده در روزنامه شرق را از طریق این لینک پیگیری کنید.