جامعهای بدون آب و غذا اما صنعتی
این روزها نام مریخ در خبرها بیشتر و بیشتر شده است؛ اینکه قرار است یک میلیاردر جزء مسافران مریخ باشد یا اکتشافات جدیدی که اطلاعاتش منتشر میشود و حتی صحبتهای خیالپردازانه ایلان ماسک درباره زندگی بر مریخ از سال 2050 به بعد. اما اگر قرار باشد درباره نحوه زندگی در مریخ تصوری کنیم، شاید در نهایت فیلم «مریخی» در ذهنمان تجسم شود.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
این روزها نام مریخ در خبرها بیشتر و بیشتر شده است؛ اینکه قرار است یک میلیاردر جزء مسافران مریخ باشد یا اکتشافات جدیدی که اطلاعاتش منتشر میشود و حتی صحبتهای خیالپردازانه ایلان ماسک درباره زندگی بر مریخ از سال 2050 به بعد. اما اگر قرار باشد درباره نحوه زندگی در مریخ تصوری کنیم، شاید در نهایت فیلم «مریخی» در ذهنمان تجسم شود. فیلمی با بازی «مت دیمون» که نقش یک گیاهشناسِ سفرکرده به مریخ را بازی میکند. او در این سیاره تنها میماند و با کمک اطلاعات گیاهشناسی و نبوغش در خاک مریخ سیبزمینی میکارد. او ناگزیر میشود دو سال فقط سیبزمینی بخورد تا زنده بماند و حتی یک بار برای اینکه طعم سیبزمینی عوض شود بر روی آن پودر قرص میپاشد. اما حالا «لوئیس دارتنل»، اخترزیستشناس و استاد دانشگاه وستمینستر انگلیس، فضای مریخ را ترسناکتر از آنچه ما در فیلمهایمان تصور کردهایم توصیف میکند. او میگوید نخستین ساکنان مریخ ممکن است زیر زمین زندگی کنند، آب بازیافتی حاصل از ادرار خود را بنوشند و فرزندانی داشته باشند که دیگر هرگز نتوانند روی زمین زندگی کنند و خانههایی مانند فیلم ارباب حلقهها داشته باشیم.
آنطور که دارتنل به روزنامه سان گفته است، رسیدن به مریخ یکی از سختترین مأموریتهای تاریخ بشر خواهد بود. برخلاف ماه که فاصله نسبتا کوتاهی با زمین دارد، سفر به مریخ حدود ۹ ماه طول میکشد و فضانوردان باید ماهها در فضایی بسیار کوچک و محدود کنار هم زندگی کنند.
او میگوید: «تصور اینکه چند نفر برای ماهها در فضایی هماندازه یک کاروان کوچک کنار هم بمانند، بسیار دشوار است. علاوه بر این، ارتباط با زمین هم تقریبا شبیه تماس عادی نخواهد بود؛ زیرا وقتی فضاپیما به مریخ نزدیک شود، پیامها با حدود ۲۰ دقیقه تأخیر در هر جهت ردوبدل میشوند و تماس زنده تقریبا غیرممکن خواهد شد. در چنین شرایطی، ارتباط با خانواده بیشتر شبیه فرستادن «کارتپستال ویدئویی» خواهد بود تا یک گفتوگوی واقعی».
طبق تحقیقات انجامشده پس از آغاز سفر، عملا راه برگشتی وجود ندارد. مأموریتهای مریخ فقط در بازههای زمانی خاصی امکانپذیرند و اگر مشکلی در مسیر پیش بیاید، بازگرداندن فضانوردان تقریبا غیرممکن خواهد بود.
دارتنل آینده مریخ را بسیار متفاوت توصیف میکند؛ جامعهای که شاید بیشتر شبیه تمدنهای باستانی باشد تا آرمانشهری فوقپیشرفته.
او میگوید: «هوایی که ساکنان مریخ تنفس میکنند، کاملا وابسته به ماشینآلات خواهد بود و همین موضوع نوعی «گلوگاه حیاتی» ایجاد میکند؛ به این معنی که بقای انسانها در اختیار تعداد محدودی از افراد قرار میگیرد»؛ چیزی شبیه فیلم علمیتخیلی «یادآوری کامل» (Total Recall). از طرفی جاذبه مریخ فقط حدود یکسوم زمین است و این موضوع میتواند اثرات شدیدی بر بدن انسان داشته باشد. استخوانها در چنین محیطی بهتدریج ضعیف میشوند و حالتی شبیه پوکی استخوان ایجاد میشود. قلب نیز چون دیگر مجبور نیست خون را مانند زمین به سمت بالا پمپ کند، ضعیفتر خواهد شد. اما شاید عجیبترین بخش ماجرا مربوط به کودکانی باشد که احتمالا روزی در مریخ متولد میشوند. دارتنل این نسل را «تبعیدیهای گرانشی» توصیف میکند؛ افرادی که بدنشان با گرانش ضعیف مریخ سازگار میشود و شاید دیگر هرگز نتوانند پا روی زمین بگذارند.
همچنین خبری از نوشیدنیهای فراوانی که از زمین به مریخ برده باشند نیست. فضانوردان ناچار خواهند بود آب مصرفی خود را بارها بازیافت کنند؛ موضوعی که عملا به معنای نوشیدن آب تصفیهشده حاصل از ادرار خود و سایر اعضای مأموریت است.
به دلیل نبود میدان مغناطیسی و جو محافظ روی مریخ، نخستین سکونتگاههای انسانی مریخ احتمالا زیر سطح خاک آن ساخته میشوند، مانند خانههای هابیتها در ارباب حلقهها با پنجرههایی کوچک.
اما حالا با این شرایط کی قرار است به مریخ برویم و در آن زندگی کنیم؟ اگر همهچیز طبق برنامه پیش برود، احتمالا در دهه ۲۰۴۰ این اتفاق میافتد اما مأموریتی کوتاه برای گذاشتن پرچم و ثبت رد پا خواهد بود، نه آغاز واقعی یک تمدن.
