شوک مقتدی صدر به بغداد
مقتدی صدر، چهره پرنفوذ شیعه در عراق، با تصمیم قطعی و غیرمنتظره خود برای قطع روابط میان حرکت ملی شیعه و شاخه نظامی آن یعنی «سرایا السلام»، چشمانداز سیاسی و امنیتی عراق را عمیقا متزلزل کرد. او با قراردادن این گروههای نظامی قدرتمند تحت نظارت کامل دولت بغداد، بحث داغ محدودکردن تسلیحات خارج از کنترل نهادهای رسمی عراق را بار دیگر شعلهور ساخت.
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: مقتدی صدر، چهره پرنفوذ شیعه در عراق، با تصمیم قطعی و غیرمنتظره خود برای قطع روابط میان حرکت ملی شیعه و شاخه نظامی آن یعنی «سرایا السلام»، چشمانداز سیاسی و امنیتی عراق را عمیقا متزلزل کرد. او با قراردادن این گروههای نظامی قدرتمند تحت نظارت کامل دولت بغداد، بحث داغ محدودکردن تسلیحات خارج از کنترل نهادهای رسمی عراق را بار دیگر شعلهور ساخت.
آنچه در نگاه نخست یک سازماندهی درونگروهی به نظر میرسید، بهسرعت به یک زلزله سیاسی در کل اردوی شیعیان عراق تبدیل شد. این اقدام، شکافها و تضادهای ساختاری میان جناحهای مسلح عراق را در حساسترین زمان ممکن آشکار کرده است؛ زمانی که دولت مستقر در بغداد با فشارهای فزاینده داخلی و بینالمللی برای بازگرداندن اقتدار و حاکمیت دولت در بخش امنیتی روبهرو است. علی الزیدی، نخستوزیر جدید عراق که دولت او با چالش پیچیده مقابله با جناحهای مسلحِ دارای نفوذ سیاسی و اقتصادی دستبهگریبان است، فورا از این ابتکار استقبال کرد. اهمیت این تصمیم از آن رو است که توسط چهرهای با پایگاه اجتماعی و سابقه طولانی در بسیج گروههای نظامی در عراق اتخاذ شده است.
«قیس الخزعلی»، رهبر عصائب اهل الحق و شاخه پارلمانی آن فورا حمایت خود را از اصل انحصار سلاح در دست دولت عراق اعلام کرد. مقامات این گروه تأکید کردند تنظیم تسلیحات یک موضع ملی برای جلوگیری از اعمال فشار واشینگتن بر بغداد به بهانه وجود گروههای مسلح خارج از دولت بغداد است. الخزعلی در خطبه نماز عید قربان استدلال کرد مفهوم مقاومت باید از سطح عملیات نظامی فراتر رفته و به یک پروژه بزرگتر دولتسازی تبدیل شود. با وجود این اظهارات، ناظران مستقل این استدلالها را نه نشانهای از تحول ساختاری، بلکه تلاشی انفعالی برای همسویی با تحولات سیاسی مقتدی صدر میدانند. گروه عصائب اهل الحق هیچ برنامهای برای انحلال ساختار نظامی یا لغو سلسلهمراتب فرماندهی خود ارائه نداده و فقط ادعا میکند از پیش تحت چتر نیروهای حشد الشعبی فعالیت قانونی دارد. این ادعا پرده از یک معمای ساختاری در دولت عراق برمیدارد: بسیاری از جناحهای مسلح خود را بخشی از دولت میدانند، اما در عمل ساختارهای فرماندهی مستقل و وفاداریهای ایدئولوژیکی فراتر از زنجیره رسمی ارتش دارند.
بنابراین، بحث بر سر تسلیحات دیگر فقط یک چالش قانونی نیست، بلکه نزاعی بر سر این است که چه کسی کنترل نهایی استفاده از سلاح را در عراق در دست دارد. اما همه شبهنظامیان این رویکرد را نمیپذیرند و تسلیحات خود را نه ابزاری برای سیاست داخلی، بلکه یک ضرورت استراتژیک و فرامرزی میدانند. کاظم الفرتوسی، سخنگوی گردانهای سیدالشهدا، با رد قاطعانه ایده تسلیم سلاح در شرایط فعلی، گفته تهدیدات مستمر خارجی و نقض حاکمیت عراق، حفظ سلاحهای مقاومت را توجیه میکند. او تأکید کرد این گروه با ادغام کامل نیروها در ساختار امنیتی مخالف است، زیرا هر جناح نقش ویژه و شرایط خاص خود را دارد.
