گزارش «شرق» از سفر وزیر خارجه به روسیه و دیدار با رئیسجمهور این کشور
به دنبال صلح
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در ادامه سلسله رایزنیهای فشرده منطقهای و بینالمللی خود، پس از سفر به عمان و پاکستان، بامداد روز دوشنبه وارد سنپترزبورگ شد و دیدارهای رسمی خود را با مقامهای ارشد فدراسیون روسیه انجام داد؛
به گزارش گروه رسانهای شرق،
شرق: عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در ادامه سلسله رایزنیهای فشرده منطقهای و بینالمللی خود، پس از سفر به عمان و پاکستان، بامداد روز دوشنبه وارد سنپترزبورگ شد و دیدارهای رسمی خود را با مقامهای ارشد فدراسیون روسیه انجام داد؛ دیدارهایی که در امتداد تحرکات دیپلماتیک اخیر تهران و با هدف هماهنگی بیشتر در قبال تحولات منطقهای، بهویژه در شرایط پس از جنگ و در سایه ابهامات درباره روند مذاکرات ارزیابی میشود. براساس گزارشهای منتشرشده، وزیر امور خارجه کشورمان در این سفر با سرگئی لاوروف، همتای روسی خود و همچنین ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، دیدار و گفتوگو کرده است و طرفین درخصوص مناسبات دوجانبه، آخرین تحولات غرب آسیا و نیز چشمانداز روندهای دیپلماتیک جاری به تبادل نظر پرداختهاند.
در همین راستا و عصر دوشنبه، ولادیمیر پوتین با اشاره به دریافت پیام رهبر معظم انقلاب ایران در هفته گذشته، در دیدار با عباس عراقچی اظهار کرد: «لطفا مراتب قدردانی من را به خاطر این پیام به رهبر معظم انقلاب ابلاغ کنید و برای ایشان آرزوی سلامتی، موفقیت و بهترینها را دارم». رئیسجمهور روسیه در ادامه این دیدار تأکید کرد: «مسکو آمادگی دارد هر اقدامی را که در راستای تأمین منافع ایران و سایر کشورهای منطقه باشد، برای تحقق صلح در خاورمیانه در سریعترین زمان ممکن انجام دهد». وی همچنین با اشاره به شرایط جاری، ابراز امیدواری کرد که «مردم ایران بتوانند از این دوره دشوار عبور کنند و صلح در کشور برقرار شود». پوتین با تأکید بر روحیه مقاومت ایرانیان افزود: «مردم ایران با شجاعت و ایستادگی برای حفظ حاکمیت خود تلاش میکنند».
در این دیدار، وزیر امور خارجه ایران نیز با قدردانی از حمایتهای روسیه، بر تقویت روابط تهران و مسکو در چارچوب یک مشارکت راهبردی تأکید کرد. عراقچی همچنین تصریح کرد: «رهبر معظم انقلاب و رئیسجمهور پزشکیان، بهترین آرزوهای خود را به رئیسجمهور روسیه منتقل کردهاند». وی در ادامه با اشاره به تحولات اخیر، خاطرنشان کرد: «مردم ایران با تکیه بر شجاعت خود توانستهاند در برابر تجاوز آمریکا مقاومت کنند و از ظرفیت لازم برای ادامه این مسیر برخوردارند». در همین چارچوب، کرملین نیز اهمیت این سفر عراقچی را مورد توجه قرار داده است. دیمیتری پسکوف، سخنگوی کاخ کرملین، پیش از برگزاری این دیدارها، با اشاره به شرایط حساس منطقه، گفتوگوهای میان رئیسجمهور روسیه و وزیر امور خارجه ایران را «قابل توجه» توصیف کرده بود.
او همچنین تأکید کرده بود مسکو با وجود عدم حضور مستقیم در مذاکرات میان ایران و آمریکا، آمادگی دارد برای دستیابی به راهکارهای مسالمتآمیز نقشآفرینی کند. براساس اعلام منابع رسمی، محور اصلی گفتوگوهای انجامشده در سنپترزبورگ، هماهنگی در قبال تحولات منطقهای، بررسی وضعیت پس از جنگ و نیز ارزیابی چشمانداز مذاکرات بوده است. در این میان، روابط دوجانبه ایران و روسیه و راههای تقویت همکاریها در سطوح مختلف نیز از دیگر موضوعات مورد بحث میان طرفین عنوان شده است. در همین حال، وزیر امور خارجه کشورمان در بدو ورود به سنپترزبورگ، با اشاره به سابقه رایزنیهای مستمر میان تهران و مسکو، تأکید کرده بود که این سفر در ادامه همان مشورتهای نزدیک و با هدف بررسی تحولات اخیر، بهویژه در حوزه جنگ و پیامدهای آن انجام میشود. وی همچنین بر ضرورت هماهنگی بیشتر میان دو کشور در این مقطع تأکید کرده و از اهمیت تبادل نظر درباره مسیرهای پیشرو سخن گفته بود.
از اسلامآباد تا مسقط
عراقچی پیش از عزیمت به روسیه، در چارچوب یک تور منطقهای به مسقط و اسلامآباد سفر کرده بود. وی در جریان سفر به عمان، با سلطان هیثم بنطارق، سلطان عمان و بدر البوسعیدی، وزیر امور خارجه این کشور، دیدار و درباره موضوعات دوجانبه و بهویژه مسائل مرتبط با تنگه هرمز گفتوگو کرده بود. وزیر خارجه ایران پس از این دیدارها، با اشاره به اهمیت نقش دو کشور بهعنوان بازیگران ساحلی این گذرگاه راهبردی، بر ضرورت تضمین امنیت و آزادی تردد دریایی تأکید کرده و آن را مسئولیتی مشترک در قبال منطقه و جامعه بینالمللی دانسته بود. همچنین در ادامه این تحرکات، عراقچی با سفر به اسلامآباد، با مقامهای ارشد پاکستانی درباره روند تحولات اخیر، ازجمله موضوع مذاکرات بین ایران و آمریکا و نقش میانجیگرانه این کشور رایزنی کرده بود.
یک بسته پیشنهادی
همزمان با سفر منطقهای عراقچی، پایگاه خبری اکسیوس به نقل از یک مقام آمریکایی و دو منبع آگاه گزارش داده است ایران پیشنهاد جدیدی به ایالات متحده ارائه کرده که براساس آن، تمرکز اولیه بر بازگشایی تنگه هرمز و پایاندادن به جنگ قرار دارد و مذاکرات هستهای به مرحله بعدی موکول میشود. به نوشته این رسانه، هدف این طرح، خروج از بنبست دیپلماتیک از طریق دورزدن موقت موضوع هستهای و دستیابی به توافقی سریعتر است؛ هرچند چنین رویکردی میتواند اهرم فشار دونالد ترامپ در مذاکرات آتی را تضعیف کند. براساس این گزارش، پیشنهاد ایران از طریق میانجیهای پاکستانی منتقل شده و شامل تمدید آتشبس بلندمدت یا حتی توافق بر سر پایان دائمی جنگ است. همزمان، منابع آمریکایی از برگزاری جلسهای در کاخ سفید برای بررسی این وضعیت خبر دادهاند. بااینحال، هنوز مشخص نیست واشنگتن تمایلی به بررسی این پیشنهاد دارد یا خیر؛ بهویژه آنکه ترامپ بر ادامه محاصره دریایی تأکید کرده است.
دونالد ترامپ در گفتوگو با فاکسنیوز مدعی شد ایران تنها سه روز فرصت دارد تا با پیامدهای ناشی از محاصره دریایی مواجه نشود و حتی از احتمال انفجار زیرساختهای نفتی سخن گفت. او با اشاره به نقش پاکستان، تأکید کرد اسلامآباد در روند مذاکرات فعال بوده است. ترامپ همچنین مدعی شد هرگونه توافق باید شامل عدم دستیابی ایران به سلاح هستهای باشد و در غیر این صورت مذاکره معنایی ندارد. او در ادامه، با طرح ادعاهایی درباره اختلال در انتقال نفت، مدعی شد توقف جریان میتواند به خسارتهای جدی در تأسیسات منجر شود. در مقابل، اسماعیل سقاباصفهانی، معاون رئیسجمهور ایران و رئیس سازمان بهینهسازی و مدیریت راهبردی انرژی، در واکنش به تهدید ترامپ در شبکه ایکس نوشت: «اگر چاههای نفت ایران بر اثر محاصره آمریکا آسیب ببیند، به ازای هر یک چاه نفت، به چهار چاه نفت منطقه خسارت وارد میشود».