|

جشن آذرنگ

علی خزاعی‌فر.سردبیر مجله مترجم

بسیار خوشحال و مفتخرم که به جشن‌ عبدالحسین آذرنگ دعوت شده‌ام. گرچه این جشن‌ به مناسبت سالگرد تولد فرخنده استاد برگزار می‌شود؛ ولی در زمانه‌ای که عالمان بر کناره می‌روند، رواست که هر روز و به هر مناسبت جشن دانایی برپا کنیم و وجود بی‌بدیل سرمایه‌های پژوهش کشور را که آبروی آب‌رفته ما هستند، جشن بگیریم.
پژوهشگر علوم انسانی نسبت به پژوهشگر دیگر علوم کار دشوارتری دارد؛ چون داده‌ها فراوان و سرشار از تناقض و ابهام و پیچیدگی است؛ چنان‌که گویی تنها کارکرد داده‌های علوم انسانی این است که پژوهشگر را عاصی کرده و از صحنه پژوهش خارج کند؛ ولی آذرنگ پژوهشگری صاحب شغل در یک پژوهشکده نیست.
او پژوهشگری صاحب درد است آن‌هم در زمانه‌ای که دستمزد پژوهشگری حتی به دستمزد معلمی هم نمی‌رسد. آذرنگ پژوهشگری است هدفمند، آفریدگار معرفت جدید در حوزه‌های نشر و ویرایش و تاریخ ترجمه؛ مردی که مدام در پی حقایق است؛ ولی حقایق مقصد نهایی او نیست. او می‌اندیشد و فرضیه می‌سازد؛ ولی نه بی‌پشتوانه‌ حقایق. یک کتابخانه را بر هم می‌ریزد تا یک جمله بنویسد؛ به هزار نفر رو می‌زند تا از زبانی معتبر حرفی موثق بیرون بکشد. تصویرهایی دقیق و عاری از تعصب از شخصیت‌های بزرگ ترسیم می‌کند تا در تاریخی که برای بزرگانش اعتباری قائل نیست، ثبت و ضبط شوند و گم نشوند. باید فقط آذرنگ باشی تا بفهمی زندگی با وسواس‌های دوگانه دقت و صحت چه طعمی دارد. هم‌نشینی آذرنگ با مراجع دست اول در طول سال‌ها باعث شده که خود او نیز به مرجعی دست اول و بزرگ تبدیل شود؛ آن‌قدر بزرگ که دیگر کسی نمی‌تواند به‌راحتی افکارش را نقض کند یا از آن خود کند.
و چه انتخاب درست و بجایی. مردی که عمرش را در لابه‌لای کتاب‌ها جا گذاشته برای رفع خستگی و تقویت روحیه و پرورش نظریه‌ به خلوتِ کوه و کمر پناه می‌برد و تنش را به آب می‌سپارد.
و درست گفته‌اند که حرفه‌ هرکس در شخصیتش مؤثر است؛ لازمه پژوهش صداقت و شکیبایی و تواضع است و آذرنگ در زندگی یومیه خود آینه این صفات است و این صفات در او چنان بزرگ است که هیچ‌کس قادر به ندیدن آنها نیست!
برای استاد آذرنگ بزرگ که در معرفت و اخلاق الگوی من هستند و در سخاوت و متانت و مهربانی سرآمدند، سلامتی و طول عمر و توفیق بیشتر آرزو می‌کنم.
بسیار خوشحال و مفتخرم که به جشن‌ عبدالحسین آذرنگ دعوت شده‌ام. گرچه این جشن‌ به مناسبت سالگرد تولد فرخنده استاد برگزار می‌شود؛ ولی در زمانه‌ای که عالمان بر کناره می‌روند، رواست که هر روز و به هر مناسبت جشن دانایی برپا کنیم و وجود بی‌بدیل سرمایه‌های پژوهش کشور را که آبروی آب‌رفته ما هستند، جشن بگیریم.
پژوهشگر علوم انسانی نسبت به پژوهشگر دیگر علوم کار دشوارتری دارد؛ چون داده‌ها فراوان و سرشار از تناقض و ابهام و پیچیدگی است؛ چنان‌که گویی تنها کارکرد داده‌های علوم انسانی این است که پژوهشگر را عاصی کرده و از صحنه پژوهش خارج کند؛ ولی آذرنگ پژوهشگری صاحب شغل در یک پژوهشکده نیست.
او پژوهشگری صاحب درد است آن‌هم در زمانه‌ای که دستمزد پژوهشگری حتی به دستمزد معلمی هم نمی‌رسد. آذرنگ پژوهشگری است هدفمند، آفریدگار معرفت جدید در حوزه‌های نشر و ویرایش و تاریخ ترجمه؛ مردی که مدام در پی حقایق است؛ ولی حقایق مقصد نهایی او نیست. او می‌اندیشد و فرضیه می‌سازد؛ ولی نه بی‌پشتوانه‌ حقایق. یک کتابخانه را بر هم می‌ریزد تا یک جمله بنویسد؛ به هزار نفر رو می‌زند تا از زبانی معتبر حرفی موثق بیرون بکشد. تصویرهایی دقیق و عاری از تعصب از شخصیت‌های بزرگ ترسیم می‌کند تا در تاریخی که برای بزرگانش اعتباری قائل نیست، ثبت و ضبط شوند و گم نشوند. باید فقط آذرنگ باشی تا بفهمی زندگی با وسواس‌های دوگانه دقت و صحت چه طعمی دارد. هم‌نشینی آذرنگ با مراجع دست اول در طول سال‌ها باعث شده که خود او نیز به مرجعی دست اول و بزرگ تبدیل شود؛ آن‌قدر بزرگ که دیگر کسی نمی‌تواند به‌راحتی افکارش را نقض کند یا از آن خود کند.
و چه انتخاب درست و بجایی. مردی که عمرش را در لابه‌لای کتاب‌ها جا گذاشته برای رفع خستگی و تقویت روحیه و پرورش نظریه‌ به خلوتِ کوه و کمر پناه می‌برد و تنش را به آب می‌سپارد.
و درست گفته‌اند که حرفه‌ هرکس در شخصیتش مؤثر است؛ لازمه پژوهش صداقت و شکیبایی و تواضع است و آذرنگ در زندگی یومیه خود آینه این صفات است و این صفات در او چنان بزرگ است که هیچ‌کس قادر به ندیدن آنها نیست!
برای استاد آذرنگ بزرگ که در معرفت و اخلاق الگوی من هستند و در سخاوت و متانت و مهربانی سرآمدند، سلامتی و طول عمر و توفیق بیشتر آرزو می‌کنم.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.