|

درباره «چنل‌بی»

پیشتاز پادکست فارسی

محمدحسن آجرلو

وقتی قرار باشد از پادکست فارسی حرف بزنیم، می‌شود جایگاه و اهمیت «چنل‌بی» را نادیده گرفت؟ «چنل‌بی» قدیمی‌ترین پادکست فارسی نیست، اما بدون شک بخش زیادی از اهمیت و کیفیت امروز پادکست‌سازی در ایران، مدیون آن است. بارها پیش آمده که هنگام شنیدن یک پادکست، تولیدکنندگانش از «چنل‌بی» تشکر کرده‌اند که الهام‌بخش آنها بوده است. «چنل‌بی» نه محبوب‌ترین پادکست من است و نه بهترینی که گوش داده‌ام. اما وقتی قرار شد هر هفته یک پادکست معرفی کنم، باید از همین جا شروع می‌کردم.
پادکست چیست؟
پیش از رسیدن به موضوع «چنل‌بی»، شاید لازم باشد ابتدا به این پرسش پاسخ بدهم. پادکست چیزی است شبیه یک برنامه رادیویی که در اینترنت منتشر می‌شود. برای شنیدن آن هم اپلیکیشن‌های زیادی وجود دارد. کافی است در همان جایی که اپلیکیشن‌های تلفن همراه خود را دانلود می‌کنید، کلمه پادکست را جست‌وجو کنید. در این چند سال اخیر هزاران پادکست فارسی تولید شده و می‌شود که بسیاری از آنها هم از کیفیت بالایی برخوردارند. به هر موضوعی که علاقه داشته باشید، می‌توانید درباره‌اش دست‌کم یک پادکست حرفه‌ای پیدا کنید.
چرا «چنل‌بی»؟
علت انتخاب این پادکست برای شماره اول، همانی است که در ابتدا گفتم. این پادکست بهترین انتخاب است برای رانندگی در جاده‌های طولانی. در هر قسمت «چنل‌بی» یک گزارش از رسانه‌های انگلیسی‌زبان روایت می‌شود. شاید بیشتر این گزارش‌ها درباره خلافکارها و جنایت‌ها باشد، اما «چنل‌بی» مثل صفحه حوادث روزنامه‌ها نیست. با گوش‌دادن به هر داستان، می‌توانید جنبه‌های مختلف یک اتفاق را ببینید. البته اعتبار این ویژگی «چنل‌بی» را باید به گزارش‌نویسی تحقیقی رایج در رسانه‌های آمریکا و بریتانیا داد. لحن و صدای علی بندری، راویِ «چنل‌بی» هم مناسب تعریف‌کردن چنین داستان‌هایی است. روایت‌هایی از ماجراجویی‌ها یا زندگی چهره‌های مشهور جهان هم در این پادکست پیدا می‌شود.
«چنل‌بی» از کجا آمد؟
علی بندری از تابستان 1394 کار ساخت این پادکست را آغاز کرد. در قسمت‌های اول هم از آن با عنوان «کانال‌بی» نام می‌برد و به تدریج لهجه انگلیسی‌اش بهتر شد و کانال به چنل تغییر یافت. این «بی» هم از ابتدای نام خانوادگی خود بندری برداشته شده است. خود بندری می‌گوید که اوایل فکر نمی‌کرده کسی به پادکستش گوش دهد اما امروز «چنل‌بی» پرشنونده‌ترین پادکستی است که به زبان فارسی منتشر می‌شود.
از کجا شروع کنیم؟
یک بار صفحه اینستاگرام «چنل‌بی» این پرسش را از مخاطبانش پرسید که پیشنهاد شما به کسی که می‌خواهد تازه گوش‌دادن به پادکست را شروع کند چیست؟ مطلبی هم با همین عنوان در سایت «چنل‌بی» وجود دارد. از نظر مخاطبان، «سیلک رود» که سریالی چهارقسمتی است، گزینه خوبی است. خود گردانندگان پادکست هم قسمت «جنوبگان» را پیشنهاد می‌دهند. بیشترین دانلود یک قسمت هم از آنِ «جنتلمن» است. اما پیشنهاد من این است که از همان قسمت یک شروع کنید. نه اینکه قسمت‌های اول بهتر باشند؛ بلکه به این خاطر که اگر قسمت‌های جدیدتر را گوش کنید و بعد به سراغ پادکست‌های اول بروید، شوکه می‌شوید. صدای بندری در اوایل کار بسیار ناپخته و با اعتماد به نفس پایین به نظر می‌رسید. با این وجود در قسمت‌های ابتدایی هم داستان‌های جذابی پیدا می‌کنید. خوشبختانه آن قسمت‌های اولیه کوتاه‌تر است و زود به بخش‌های بهتر پادکست می‌رسید. برای من یکی از شوکه‌کننده‌ترین داستان‌ها، سریال پنج‌قسمتی «اوشو» بود؛ یکی از شیادترین انسان‌های تاریخ. بله همان پیشوای به ظاهر عرفانی که در ایران هم هواداران بسیاری دارد. داستان «جان مکافی» هم بسیار عجیب و غریب بود؛ همان تولیدکننده آنتی‌ویروس معروف مکافی که در واقع عقل درست و حسابی نداشت.
ایراد کار کجاست؟
با همه تعریف‌هایی که از «چنل‌بی» کردم، آیا این پادکست بدون ایراد است؟ معلوم است که نه. گاهی اوقات علی بندری یک حرف را به شکل خسته‌کننده‌ای تکرار می‌کند. سریال شش‌قسمتی «لوسی» یکی از بدترین‌ها از این نظر بود. بندری در طول روایت بارها می‌گفت نمی‌خواهم حرف را طولانی کنم، اما داشت همین کار را می‌کرد. بعضی وقت‌ها هم در اوایل روایت به حدی موضوعات بی‌ربط مطرح می‌شود که شاید ترجیح بدهید قید گوش‌دادن به ادامه داستان را بزنید مثل «گیزموندو». می‌دانم صدا و لحن علی بندری کشته و مرده زیاد دارد، اما این نظر من است. شاید هم از بی‌حوصلگی من باشد که ترجیح می‌دهم طرف مقابل خیلی زود برود سر اصل مطلب.
بالاخره گوش کنیم یا نه؟
شک نکنید که از گوش‌دادن به «چنل‌بی» پشیمان نخواهید شد. برای خود من «چنل‌بی» کلاس روزنامه‌نگاری هم بود. زمانی که یک گزارش‌نویس فرنگی برای بررسی یک موضوع صرف می‌کند و جزئیاتی که به آن می‌پردازد، حیرات‌انگیز است. حتی خواب آن را هم در رسانه‌های ایرانی نمی‌بینیم. اگر گاهی اوقات از شنیدن جزئیات خسته شدید، بازهم ادامه بدهید. بیشتر وقت‌ها از شنیدن داستان‌ها شوکه می‌شوید و شاید گاهی فکر کنید که آیا واقعا چنین دیوانه‌هایی در جهان وجود دارند؟

وقتی قرار باشد از پادکست فارسی حرف بزنیم، می‌شود جایگاه و اهمیت «چنل‌بی» را نادیده گرفت؟ «چنل‌بی» قدیمی‌ترین پادکست فارسی نیست، اما بدون شک بخش زیادی از اهمیت و کیفیت امروز پادکست‌سازی در ایران، مدیون آن است. بارها پیش آمده که هنگام شنیدن یک پادکست، تولیدکنندگانش از «چنل‌بی» تشکر کرده‌اند که الهام‌بخش آنها بوده است. «چنل‌بی» نه محبوب‌ترین پادکست من است و نه بهترینی که گوش داده‌ام. اما وقتی قرار شد هر هفته یک پادکست معرفی کنم، باید از همین جا شروع می‌کردم.
پادکست چیست؟
پیش از رسیدن به موضوع «چنل‌بی»، شاید لازم باشد ابتدا به این پرسش پاسخ بدهم. پادکست چیزی است شبیه یک برنامه رادیویی که در اینترنت منتشر می‌شود. برای شنیدن آن هم اپلیکیشن‌های زیادی وجود دارد. کافی است در همان جایی که اپلیکیشن‌های تلفن همراه خود را دانلود می‌کنید، کلمه پادکست را جست‌وجو کنید. در این چند سال اخیر هزاران پادکست فارسی تولید شده و می‌شود که بسیاری از آنها هم از کیفیت بالایی برخوردارند. به هر موضوعی که علاقه داشته باشید، می‌توانید درباره‌اش دست‌کم یک پادکست حرفه‌ای پیدا کنید.
چرا «چنل‌بی»؟
علت انتخاب این پادکست برای شماره اول، همانی است که در ابتدا گفتم. این پادکست بهترین انتخاب است برای رانندگی در جاده‌های طولانی. در هر قسمت «چنل‌بی» یک گزارش از رسانه‌های انگلیسی‌زبان روایت می‌شود. شاید بیشتر این گزارش‌ها درباره خلافکارها و جنایت‌ها باشد، اما «چنل‌بی» مثل صفحه حوادث روزنامه‌ها نیست. با گوش‌دادن به هر داستان، می‌توانید جنبه‌های مختلف یک اتفاق را ببینید. البته اعتبار این ویژگی «چنل‌بی» را باید به گزارش‌نویسی تحقیقی رایج در رسانه‌های آمریکا و بریتانیا داد. لحن و صدای علی بندری، راویِ «چنل‌بی» هم مناسب تعریف‌کردن چنین داستان‌هایی است. روایت‌هایی از ماجراجویی‌ها یا زندگی چهره‌های مشهور جهان هم در این پادکست پیدا می‌شود.
«چنل‌بی» از کجا آمد؟
علی بندری از تابستان 1394 کار ساخت این پادکست را آغاز کرد. در قسمت‌های اول هم از آن با عنوان «کانال‌بی» نام می‌برد و به تدریج لهجه انگلیسی‌اش بهتر شد و کانال به چنل تغییر یافت. این «بی» هم از ابتدای نام خانوادگی خود بندری برداشته شده است. خود بندری می‌گوید که اوایل فکر نمی‌کرده کسی به پادکستش گوش دهد اما امروز «چنل‌بی» پرشنونده‌ترین پادکستی است که به زبان فارسی منتشر می‌شود.
از کجا شروع کنیم؟
یک بار صفحه اینستاگرام «چنل‌بی» این پرسش را از مخاطبانش پرسید که پیشنهاد شما به کسی که می‌خواهد تازه گوش‌دادن به پادکست را شروع کند چیست؟ مطلبی هم با همین عنوان در سایت «چنل‌بی» وجود دارد. از نظر مخاطبان، «سیلک رود» که سریالی چهارقسمتی است، گزینه خوبی است. خود گردانندگان پادکست هم قسمت «جنوبگان» را پیشنهاد می‌دهند. بیشترین دانلود یک قسمت هم از آنِ «جنتلمن» است. اما پیشنهاد من این است که از همان قسمت یک شروع کنید. نه اینکه قسمت‌های اول بهتر باشند؛ بلکه به این خاطر که اگر قسمت‌های جدیدتر را گوش کنید و بعد به سراغ پادکست‌های اول بروید، شوکه می‌شوید. صدای بندری در اوایل کار بسیار ناپخته و با اعتماد به نفس پایین به نظر می‌رسید. با این وجود در قسمت‌های ابتدایی هم داستان‌های جذابی پیدا می‌کنید. خوشبختانه آن قسمت‌های اولیه کوتاه‌تر است و زود به بخش‌های بهتر پادکست می‌رسید. برای من یکی از شوکه‌کننده‌ترین داستان‌ها، سریال پنج‌قسمتی «اوشو» بود؛ یکی از شیادترین انسان‌های تاریخ. بله همان پیشوای به ظاهر عرفانی که در ایران هم هواداران بسیاری دارد. داستان «جان مکافی» هم بسیار عجیب و غریب بود؛ همان تولیدکننده آنتی‌ویروس معروف مکافی که در واقع عقل درست و حسابی نداشت.
ایراد کار کجاست؟
با همه تعریف‌هایی که از «چنل‌بی» کردم، آیا این پادکست بدون ایراد است؟ معلوم است که نه. گاهی اوقات علی بندری یک حرف را به شکل خسته‌کننده‌ای تکرار می‌کند. سریال شش‌قسمتی «لوسی» یکی از بدترین‌ها از این نظر بود. بندری در طول روایت بارها می‌گفت نمی‌خواهم حرف را طولانی کنم، اما داشت همین کار را می‌کرد. بعضی وقت‌ها هم در اوایل روایت به حدی موضوعات بی‌ربط مطرح می‌شود که شاید ترجیح بدهید قید گوش‌دادن به ادامه داستان را بزنید مثل «گیزموندو». می‌دانم صدا و لحن علی بندری کشته و مرده زیاد دارد، اما این نظر من است. شاید هم از بی‌حوصلگی من باشد که ترجیح می‌دهم طرف مقابل خیلی زود برود سر اصل مطلب.
بالاخره گوش کنیم یا نه؟
شک نکنید که از گوش‌دادن به «چنل‌بی» پشیمان نخواهید شد. برای خود من «چنل‌بی» کلاس روزنامه‌نگاری هم بود. زمانی که یک گزارش‌نویس فرنگی برای بررسی یک موضوع صرف می‌کند و جزئیاتی که به آن می‌پردازد، حیرات‌انگیز است. حتی خواب آن را هم در رسانه‌های ایرانی نمی‌بینیم. اگر گاهی اوقات از شنیدن جزئیات خسته شدید، بازهم ادامه بدهید. بیشتر وقت‌ها از شنیدن داستان‌ها شوکه می‌شوید و شاید گاهی فکر کنید که آیا واقعا چنین دیوانه‌هایی در جهان وجود دارند؟

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.