|

نقش زنان در زندگی سیاسی

سارا سپهری

طبق شواهد موجود برابری سیاسی زنان با مردان در جوامع امروزی بیشتر جنبه حقوقی دارد تا واقعی. موانع گوناگونی بر سر راه مشارکت سیاسی زنان وجود دارد. جنبش سیاسی زنان وقتی به معنای واقعی کلمه ظاهر می‌شود که خودجوش، رقابت‌آمیز، گروهی، سازمان یافته، ومبتنی بر ایدوئولوژی مناسب و خاص جنبش زنان باشد. در صورتی که مشارکت زنان در زندگی سیاسی به تحریک گروههای اجتماعی دیگر صورت گیرد، غیر رقابتی باشد، فردی و پراکنده باشد، به معنای واقعی کلمه مشارکت سیاسی زنان نخواهد بود.
رفع موانع حقوقی و نوسازی اجتماعی تدریجی ضرورتا موجب گسترش مشارکت سیاسی زنان در زندگی سیاسی نمی‌گردد. همچنین برخی نظریات در خصوص حدود توانایی مشارکت زنان در زندگی سیاسی گردیده است، مبنی بر اینکه طبع زنان با سیاست به معنی قدرت و خشونت الفتی ندارد.
در بسیاری از شواهد قابل ملاحظه، زنان در امور سیاسی از شوهران خود پیروی می‌کنند و یا دست کم اینکه زن و شوهر معمولا از احزاب و نامزدهای یکسانی حمایت می‌کنند.
امروزه توانمندسازی زنان و مشارکت کامل آنان بر پایه برابری، در همه زمینه‌ها از جمله در فرآیند تصمیم‌گیری و مدیریت جامعه یکی از پیش نیازهای توسعه پایدار می‌باشد که کشور ما سخت بدان نیازمند است. در جوامعی که هنوز تعادل مطلوب و قابل قبول و مشارکت عادلانه زن و مرد در فعالیت های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی فراهم نشده و فرصت منصفانه بروز خلاقیت و استعداد انسان ها برقرار نگردیده است و فرآیند توسعه آن گونه که انتظار داشته‌اند موفق نبوده است. تداوم و شتاب توسعه هنگامی رخ خواهد داد که زن و مرد دوشادوش یکدیگر مسئولیت توسعه را بر عهده بگیرند.
مهمترین دلایلی که مانع حضور زنان در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی است می‌توان اینگونه نام برد: مسئولیت‌ها و محدودیت‌های خانوادگی، تجربه کمتر زنان نسبت به مردان در این عرصه، فراهم نبودن شرایط لازم در جامعه، همچون نبود زنان در پست‌هایی چون وزارت، وجود برخی ویژگی‌های جنسیتی زنان وعدم تمکین کارکنان از مافوق خانم.
خصلت سیاسی بی تفاوتی سیاسی زنان وقتی بهتر درک می‌شود که سیاست را به مفهوم گسترده آن در نظر بگیریم. به این معنی همه حوزه‌های زندگی از نحوه توزیع منابع در حوزه اقتصادی گرفته تا نحوه شکل گیری ارزشها سراسر فرایندی سیاسی هستند
. بی تفاوتی سیاسی زنان لازمه تداوم نظام اجتماعی، سیاسی و فرهنگی مردسالارانه است. باید در نظر گرفت که حضور زنان در صحنه‌های اجتماعی فرصت است و تهدید نیست و نباید با خشونت و تکبر با زنان برخورد شود. به‌گواه تاریخ زنان در تمام صحنه‌ها با وقار،کرامت، عفاف مانند مردان فعالیت می‌کنند و باید دارای فرصت، مصونیت و حقوق اجتماعی برابر باشند.
با رصد نشانه های جدیدی که در سپهر اجتماعی و سیاسی شروع به نورافشانی (گرچه نه با قوتی مورد انتظار اما امیدوار کننده ) کرده است نوید آینده ای روشن را برای زنان این مرز و بوم می دهد.

طبق شواهد موجود برابری سیاسی زنان با مردان در جوامع امروزی بیشتر جنبه حقوقی دارد تا واقعی. موانع گوناگونی بر سر راه مشارکت سیاسی زنان وجود دارد. جنبش سیاسی زنان وقتی به معنای واقعی کلمه ظاهر می‌شود که خودجوش، رقابت‌آمیز، گروهی، سازمان یافته، ومبتنی بر ایدوئولوژی مناسب و خاص جنبش زنان باشد. در صورتی که مشارکت زنان در زندگی سیاسی به تحریک گروههای اجتماعی دیگر صورت گیرد، غیر رقابتی باشد، فردی و پراکنده باشد، به معنای واقعی کلمه مشارکت سیاسی زنان نخواهد بود.
رفع موانع حقوقی و نوسازی اجتماعی تدریجی ضرورتا موجب گسترش مشارکت سیاسی زنان در زندگی سیاسی نمی‌گردد. همچنین برخی نظریات در خصوص حدود توانایی مشارکت زنان در زندگی سیاسی گردیده است، مبنی بر اینکه طبع زنان با سیاست به معنی قدرت و خشونت الفتی ندارد.
در بسیاری از شواهد قابل ملاحظه، زنان در امور سیاسی از شوهران خود پیروی می‌کنند و یا دست کم اینکه زن و شوهر معمولا از احزاب و نامزدهای یکسانی حمایت می‌کنند.
امروزه توانمندسازی زنان و مشارکت کامل آنان بر پایه برابری، در همه زمینه‌ها از جمله در فرآیند تصمیم‌گیری و مدیریت جامعه یکی از پیش نیازهای توسعه پایدار می‌باشد که کشور ما سخت بدان نیازمند است. در جوامعی که هنوز تعادل مطلوب و قابل قبول و مشارکت عادلانه زن و مرد در فعالیت های اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی فراهم نشده و فرصت منصفانه بروز خلاقیت و استعداد انسان ها برقرار نگردیده است و فرآیند توسعه آن گونه که انتظار داشته‌اند موفق نبوده است. تداوم و شتاب توسعه هنگامی رخ خواهد داد که زن و مرد دوشادوش یکدیگر مسئولیت توسعه را بر عهده بگیرند.
مهمترین دلایلی که مانع حضور زنان در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی است می‌توان اینگونه نام برد: مسئولیت‌ها و محدودیت‌های خانوادگی، تجربه کمتر زنان نسبت به مردان در این عرصه، فراهم نبودن شرایط لازم در جامعه، همچون نبود زنان در پست‌هایی چون وزارت، وجود برخی ویژگی‌های جنسیتی زنان وعدم تمکین کارکنان از مافوق خانم.
خصلت سیاسی بی تفاوتی سیاسی زنان وقتی بهتر درک می‌شود که سیاست را به مفهوم گسترده آن در نظر بگیریم. به این معنی همه حوزه‌های زندگی از نحوه توزیع منابع در حوزه اقتصادی گرفته تا نحوه شکل گیری ارزشها سراسر فرایندی سیاسی هستند
. بی تفاوتی سیاسی زنان لازمه تداوم نظام اجتماعی، سیاسی و فرهنگی مردسالارانه است. باید در نظر گرفت که حضور زنان در صحنه‌های اجتماعی فرصت است و تهدید نیست و نباید با خشونت و تکبر با زنان برخورد شود. به‌گواه تاریخ زنان در تمام صحنه‌ها با وقار،کرامت، عفاف مانند مردان فعالیت می‌کنند و باید دارای فرصت، مصونیت و حقوق اجتماعی برابر باشند.
با رصد نشانه های جدیدی که در سپهر اجتماعی و سیاسی شروع به نورافشانی (گرچه نه با قوتی مورد انتظار اما امیدوار کننده ) کرده است نوید آینده ای روشن را برای زنان این مرز و بوم می دهد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.