|

از مدرسه به پاسگاه پلیس

علی احمدی.مدیر کل اسبق راه و شهرسازی خوزستان

خبر عبارت است از تصمیم مقامات استان خوزستان برای تبدیل یک مدرسه در اهواز به یک پاسگاه پلیس(کلانتری محل) ! .
شاید بسیاری خوانندگان این خبر بدون توجه و تمرکز از آن بگذرند و شاید عده ای دیگر آن را اتفاقی عادی تلقی کنند که طی آن یک مدرسه قدیمی و فرسوده و غیر قابل استفاده بنا به نیاز به پاسگاه پلیس مبدل می شود. و شاید بهانه ای برای تسویه حساب گردد. اما از نظر نگارنده و نیز بسیاری آگاهان و دلسوزان ، تصمیم فوق بدلایلی چند از جمله دو دلیل مهم زیر ، کاری نادرست خواهد بود.
اول : در قوانین مربوط به حوزه شهرسازی و در قالب طرحهای جامع و تفصیلی شهرها ، تغییر کاربریهای شهری مشمول ضوابطی معین و مستلزم طی کردن مراحل اداری است. مدارس و بطور کلی مراکز آموزشی دارای «کاربری آموزشی» بوده و تغییر کاربری آنها ممنوع و یا مشمول طی فرآیند سخت اداری در کمیسیون ماده ۵ استان است. ممنوعیت و سختی کار در این خصوص از آن روست که اولا این نوع کاربری هم ضروری و هم ارزشمند است و ثانیا می بایست سرانه فضای آموزشی در هر شهر و شهرستان حفظ شده و بلکه بر آن افزوده شود. همگان میدانیم با رشد فزاینده جمعیت شهرها در اثر زاد و ولد و پدیده مهاجرت ، نیاز به گسترش کاربریها و ایجاد فضاهای آموزشی خاصه در مقاطع ابتدایی و متوسطه فزاینده بوده و لذا از این جهت است که کمیسیونهای ماده ۵ استانها برای برآوردن نیاز سعی در تغییر کاربریهای دیگر مانند مسکونی و تجاری به آموزشی دارند. پس تصمیم و اقدام درست، حفظ کاربری آموزشی چه در شکل زمین و چه ساختمان(و البته کاربریهای مهم دیگر مانند درمانی و تربیت بدنی و فضای سبز) و سعی در افزایش این نوع کاربری؛ و دیگر تلاش برای احداث فضاهای جدید و نوسازی و بازسازی ساختمان مدارس است.
نکته دیگر اینکه تصمیم مقامات استان و شهرستان در این خصوص اگر با طی تشریفات قانونی و اداری در کمیسیون ماده ۵ استان باشد که آن عدول از یک قاعده اصولی و تن دادن به یک مصلحت غیر اصولی بوده و اگر بدون تصویب در کمیسیون مزبور باشد که صد البته یک تخلف است.
دوم : آیا ما در شرایط کنونی نیاز بیشتری به مدرسه داریم یا پاسگاه؟پاسخ شاید در نگاه اول هردو باشد زیرا جامعه هم نیاز به مرکز آموزش دارد هم مرکز برقراری نظم، اما کدام عقل سلیم است که نداند مرکز تعلیم و تربیت اولی تر و واجب تر است از مرکز برقراری نظم.
احداث بیش از پیش مراکز آموزشی یعنی اینکه میل جامعه به سوی سوادآموزی و گسترش آگاهی و اهتمام به پرورش و تربیت کودکان و جوانان کشور؛ و احداث و گسترش مراکز انتظامی گرچه پاسخ به نیاز برقراری نظم و پیشگیری از وقوع جرم است اما معنای دیگر آن میتواند گسترش بی نظمی و بزهکاری و میل به ارتکاب جرم و جنایت باشد.
بدیهی است جامعه ای که در آن گسترش فضاهای آموزشی و تربیتی و فرهنگی و هنری از فضاهای انتظامی و امنیتی پیشی گیرد را می توان جامعه ای سالم و رو به پیشرفت نامید. هنگامی که جامعه در اثر عواملی چند دچار آسیب های مختلف اجتماعی مانند سرقت و کلاهبرداری و اعتیاد و نزاع و جنایت و.....می گردد لاجرم کار به گسترش پاسگاه و دادگستری و زندان می انجامد . آمار بزهکاریها و پرونده های تشکیل شده در دادگستری ها و ورودی زندانها از روندی خطرناک و تاسف بار خبر می دهد. در این حالت اگر به فضاهای آموزشی تربیتی افزوده نشود و بدتر اینکه از فضاهای موجود کاسته شود وکار آموزش و پرورش دانش آموزان بدرستی انجام نشود , مسلم فرزندان مردم راه پاسگاه و دادگاه و درنهایت زندان را در پیش خواهند گرفت.
بنیانگذار جمهوری اسلامی در آستانه پیروزی انقلاب خطاب به محمدرضا شاه گفت که او شهرها را خراب و قبرستانها را آباد کرد.معکوس این سخن آنست که بعد از پیروزی انقلاب بناست شهرها آباد و خرابیها و کمبودها برطرف گردند و در این راستا باید تعداد مراکز آموزشی و تربیتی و پژوهشی و...‌بر اماکن مقابله با جرائم پیشی گیرد . اما آمارها و گزارشات گاه به گاه مقامات حاکی از افزایش جرائم و در نتیجه فزونی پرونده های قضایی و ورودی زندانها و در نتیجه نیاز به احداث زندانهای جدید است.در بدو قبول مسئولیت ریاست سازمان مسکن و شهرسازی خوزستان در دهه هفتاد با سه پروژه احداث ساختمان زندان تحت مدیریت سازمان متبوع در شهرهای استان مواجه شدم. آن زمان به همکاران گفتم آیا قرار است ما مسکن و مراکز آموزشی و فرهنگی بسازیم یا زندانها را توسعه دهیم؟در همان زمان آیت الله شاهرودی رییس قوه قضائیه گفته بود ما در اسلام زندان نداریم (! ).این اعلام نظر دو معنی دارد؛ اول اینکه در فقه اسلام احکامی در مورد زندان نداریم و دوم اینکه تحت نظام اسلامی قرار نیست ما زندانی به آن معنا یا به تعداد بالا داشته باشیم.
سخن کوتاه کنم. ماجرای تصمیم مقامات استان برای تبدیل یک مدرسه به پاسگاه پلیس،یک حسن داشت و آن عکس العمل افراد و گروهها در شبکه های اجتماعی بود که نشانه آگاهی و حساسیت آحاد جامعه به اینگونه وقایع ناگوار است. دیگر آنکه چنین اتفاقی در آستانه بازگشایی مدارس و شروع سال تحصیلی رخ داد که به شکل آشکار تاثیر منفی خود را بر جامعه معلمان و روحیه دانش آموزان و خانواده شریف آنان می گذارد.
از چنین واقعه ای، مسئولان امر می بایست شرمگین بوده ، سریعا از تصمیم نادرست امتناع کرده و از مردم پوزش بخواهند.

خبر عبارت است از تصمیم مقامات استان خوزستان برای تبدیل یک مدرسه در اهواز به یک پاسگاه پلیس(کلانتری محل) ! .
شاید بسیاری خوانندگان این خبر بدون توجه و تمرکز از آن بگذرند و شاید عده ای دیگر آن را اتفاقی عادی تلقی کنند که طی آن یک مدرسه قدیمی و فرسوده و غیر قابل استفاده بنا به نیاز به پاسگاه پلیس مبدل می شود. و شاید بهانه ای برای تسویه حساب گردد. اما از نظر نگارنده و نیز بسیاری آگاهان و دلسوزان ، تصمیم فوق بدلایلی چند از جمله دو دلیل مهم زیر ، کاری نادرست خواهد بود.
اول : در قوانین مربوط به حوزه شهرسازی و در قالب طرحهای جامع و تفصیلی شهرها ، تغییر کاربریهای شهری مشمول ضوابطی معین و مستلزم طی کردن مراحل اداری است. مدارس و بطور کلی مراکز آموزشی دارای «کاربری آموزشی» بوده و تغییر کاربری آنها ممنوع و یا مشمول طی فرآیند سخت اداری در کمیسیون ماده ۵ استان است. ممنوعیت و سختی کار در این خصوص از آن روست که اولا این نوع کاربری هم ضروری و هم ارزشمند است و ثانیا می بایست سرانه فضای آموزشی در هر شهر و شهرستان حفظ شده و بلکه بر آن افزوده شود. همگان میدانیم با رشد فزاینده جمعیت شهرها در اثر زاد و ولد و پدیده مهاجرت ، نیاز به گسترش کاربریها و ایجاد فضاهای آموزشی خاصه در مقاطع ابتدایی و متوسطه فزاینده بوده و لذا از این جهت است که کمیسیونهای ماده ۵ استانها برای برآوردن نیاز سعی در تغییر کاربریهای دیگر مانند مسکونی و تجاری به آموزشی دارند. پس تصمیم و اقدام درست، حفظ کاربری آموزشی چه در شکل زمین و چه ساختمان(و البته کاربریهای مهم دیگر مانند درمانی و تربیت بدنی و فضای سبز) و سعی در افزایش این نوع کاربری؛ و دیگر تلاش برای احداث فضاهای جدید و نوسازی و بازسازی ساختمان مدارس است.
نکته دیگر اینکه تصمیم مقامات استان و شهرستان در این خصوص اگر با طی تشریفات قانونی و اداری در کمیسیون ماده ۵ استان باشد که آن عدول از یک قاعده اصولی و تن دادن به یک مصلحت غیر اصولی بوده و اگر بدون تصویب در کمیسیون مزبور باشد که صد البته یک تخلف است.
دوم : آیا ما در شرایط کنونی نیاز بیشتری به مدرسه داریم یا پاسگاه؟پاسخ شاید در نگاه اول هردو باشد زیرا جامعه هم نیاز به مرکز آموزش دارد هم مرکز برقراری نظم، اما کدام عقل سلیم است که نداند مرکز تعلیم و تربیت اولی تر و واجب تر است از مرکز برقراری نظم.
احداث بیش از پیش مراکز آموزشی یعنی اینکه میل جامعه به سوی سوادآموزی و گسترش آگاهی و اهتمام به پرورش و تربیت کودکان و جوانان کشور؛ و احداث و گسترش مراکز انتظامی گرچه پاسخ به نیاز برقراری نظم و پیشگیری از وقوع جرم است اما معنای دیگر آن میتواند گسترش بی نظمی و بزهکاری و میل به ارتکاب جرم و جنایت باشد.
بدیهی است جامعه ای که در آن گسترش فضاهای آموزشی و تربیتی و فرهنگی و هنری از فضاهای انتظامی و امنیتی پیشی گیرد را می توان جامعه ای سالم و رو به پیشرفت نامید. هنگامی که جامعه در اثر عواملی چند دچار آسیب های مختلف اجتماعی مانند سرقت و کلاهبرداری و اعتیاد و نزاع و جنایت و.....می گردد لاجرم کار به گسترش پاسگاه و دادگستری و زندان می انجامد . آمار بزهکاریها و پرونده های تشکیل شده در دادگستری ها و ورودی زندانها از روندی خطرناک و تاسف بار خبر می دهد. در این حالت اگر به فضاهای آموزشی تربیتی افزوده نشود و بدتر اینکه از فضاهای موجود کاسته شود وکار آموزش و پرورش دانش آموزان بدرستی انجام نشود , مسلم فرزندان مردم راه پاسگاه و دادگاه و درنهایت زندان را در پیش خواهند گرفت.
بنیانگذار جمهوری اسلامی در آستانه پیروزی انقلاب خطاب به محمدرضا شاه گفت که او شهرها را خراب و قبرستانها را آباد کرد.معکوس این سخن آنست که بعد از پیروزی انقلاب بناست شهرها آباد و خرابیها و کمبودها برطرف گردند و در این راستا باید تعداد مراکز آموزشی و تربیتی و پژوهشی و...‌بر اماکن مقابله با جرائم پیشی گیرد . اما آمارها و گزارشات گاه به گاه مقامات حاکی از افزایش جرائم و در نتیجه فزونی پرونده های قضایی و ورودی زندانها و در نتیجه نیاز به احداث زندانهای جدید است.در بدو قبول مسئولیت ریاست سازمان مسکن و شهرسازی خوزستان در دهه هفتاد با سه پروژه احداث ساختمان زندان تحت مدیریت سازمان متبوع در شهرهای استان مواجه شدم. آن زمان به همکاران گفتم آیا قرار است ما مسکن و مراکز آموزشی و فرهنگی بسازیم یا زندانها را توسعه دهیم؟در همان زمان آیت الله شاهرودی رییس قوه قضائیه گفته بود ما در اسلام زندان نداریم (! ).این اعلام نظر دو معنی دارد؛ اول اینکه در فقه اسلام احکامی در مورد زندان نداریم و دوم اینکه تحت نظام اسلامی قرار نیست ما زندانی به آن معنا یا به تعداد بالا داشته باشیم.
سخن کوتاه کنم. ماجرای تصمیم مقامات استان برای تبدیل یک مدرسه به پاسگاه پلیس،یک حسن داشت و آن عکس العمل افراد و گروهها در شبکه های اجتماعی بود که نشانه آگاهی و حساسیت آحاد جامعه به اینگونه وقایع ناگوار است. دیگر آنکه چنین اتفاقی در آستانه بازگشایی مدارس و شروع سال تحصیلی رخ داد که به شکل آشکار تاثیر منفی خود را بر جامعه معلمان و روحیه دانش آموزان و خانواده شریف آنان می گذارد.
از چنین واقعه ای، مسئولان امر می بایست شرمگین بوده ، سریعا از تصمیم نادرست امتناع کرده و از مردم پوزش بخواهند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.