|

نقد فیلم برتر! جشنواره سلامت

حسنا پرويزي: برجسته‌سازی یک معضل مهم اجتماعی مهم‌ترین نتیجه فیلم‌های «پوران درخشنده» است. درخشنده فیلم‌ساز دغدغه‌مندی است که با سوژه‌های بسیار مهم و درخشان فیلم‌های متوسطی می‌سازد و انگار هرگز ایده‌ها به شکل مناسب بسط پیدا نمی‌کنند. بی‌شک یکی از امتیازات برجسته آثار سینمایی او، واقع‌بینی و دسترسی به حقایق اجتماعی بوده است. آخرین اثر پوران درخشنده، یعنی «زیر سقف دودی» پایین‌تر از حد انتظار و هر استانداردی که برای چنین سینماگری تعریف می‌شود ظاهرشده است. فیلم داستان زندگی خانواده‌ای در طبقه مرفه جامعه است که به دلایل فشارهای اقتصادی جامعه تحت‌فشار و تنزل قرارگرفته است، اما این موضوع تنها بستری است برای تصویر کردن روابط سرد میان اعضای این خانواده که مشکلات مالی آن‌ها را در خود غرق می‌کند. شیرین (مریلا زارعی) که در زندگی خانوادگی با فرزند و همسرش به‌تدریج دچار مشکل می‌شود، به دنبال پیدا کردن راهی برای ایجاد ارتباط با آن‌هاست. تلاش مجدد او برای برون‌رفت از این بحران او را با چالش جدیدی روبه‌رو می‌کند و این میان بحث کلیشه‌ای اما تکراری نشده خیانت به میان می‌آید. «زیر سقف دودی» اگر خط داستانی غیرتکراری، فیلم‌نامه‌ای پر وسواس‌تر و البته بازی‌های بهتر داشت، می‌توانست به فیلمی بسیار خوب تبدیل شود. در حال حاضر فیلم، ملودرامی اجتماعی است که توان ارتباط برقرار کردن با مخاطب را ندارد. فیلم به جهت شخصیت‌پردازی ضعیف و البته محدود بودنِ موقعیت‌ها، نتوانسته از بازیگران خود بازی‌های ماندگاری بگیرد. شخصیت‌پردازی‌های ضعیف و عدم واردکردن پیچیدگی‌های خلاقانه در داستان باعث شده است تا شاهد یک فیلم معمولی با نکاتی درباره روانکاوی و صرفاً آموزنده باشیم. کاراکترها تنها با یک هدف ساخته‌شده‌اند و آن‌هم رساندن مضامین فیلم به هر قیمتی است. «زیر سقف دودی» بیش از آنکه داستان‌گو باشد پندآموز است. نگاه کنید به سکانس‌های حضور روانشناس در فیلم. شخصیت‌های داستان تک‌بعدی هستند و به‌طور کامل یک تیپ را تشکیل می‌دهند. بهرام (فرهاد اصلانی) مردی همواره خشن و بی اعصاب است که به نظر می‌رسد هرگز توان انجام گفتگو را ندارد و عصبانیت او از ابتدا تا انتهای فیلم همراه اوست بدون ذره‌ای انعطاف‌پذیری به یک تیپ خاکستری و مایل به سیاه تبدیل می‌شود؛ کاراکتری که نماد مردسالاری و خشونت مردانه است! شیرین نیز وضعیت بهتری از او ندارد و زن منفعلی است که تنها حضور دارد تا دیگران نصیحتش کنند. کلیشه مادری دلسوز و بدبخت که فقط بلد است گریه کند و روی مظلوم بودنش تأکید کند و دل بسوزاند به عمر رفته‌اش و تنها تمهید برای خروج از این بحران را رنگ گردن موهایش بداند. مسئله بعدی اما حضور نا‌بازیگران است. نا‌بازیگران بسیاری تاکنون در فیلم‌ها حضور پیدا کرده و حتی در مدت کوتاهی توانسته‌اند جای خود را در دنیای پر تب‌وتاب بازیگری باز کنند اما راجع به نا‌بازیگران «زیر سقف دودی» بعید به نظر می‌رسد این اتفاق لااقل به‌زودی رخ بدهد. حتی در مورد بازیگرهای محبوب و کار بلدی همچون «مریلا زارعی» که در کمال تعجب سیمرغ بهترین بازیگر زن جشنواره فجر را برای «زیر سقف دودی» برده است، و همین‌طور «فرهاد اصلانی» رخ می‌دهد.
در انتها می‌توان گفت دغدغه‌های «پوران درخشنده» قابل‌تقدیر و ستایش است، اما نباید در این میان از استانداردهای فرم و محتوا غافل شد.عوامل فیلم: نویسنده، تهیه‌کننده و کارگردان: پوران درخشنده/ بازیگران: مریلا زارعی، فرهاد اصلانی، بهنوش طباطبایی، هوشنگ توکلی، آزیتا حاجیان، مریم بوبانی، شهرام حقیقت دوست، حسام نواب صفوی، هادی مرزبان، رسول نجفیان، فریبا متخصص، نفیسه روشن و با معرفی: ابوالفضل میری، لاله مرزبان/ تدوین: هایده صفی یاری/ فیلم‌برداری: مسعود اسلامی/ موسیقی: کارن همایون‌فر

حسنا پرويزي: برجسته‌سازی یک معضل مهم اجتماعی مهم‌ترین نتیجه فیلم‌های «پوران درخشنده» است. درخشنده فیلم‌ساز دغدغه‌مندی است که با سوژه‌های بسیار مهم و درخشان فیلم‌های متوسطی می‌سازد و انگار هرگز ایده‌ها به شکل مناسب بسط پیدا نمی‌کنند. بی‌شک یکی از امتیازات برجسته آثار سینمایی او، واقع‌بینی و دسترسی به حقایق اجتماعی بوده است. آخرین اثر پوران درخشنده، یعنی «زیر سقف دودی» پایین‌تر از حد انتظار و هر استانداردی که برای چنین سینماگری تعریف می‌شود ظاهرشده است. فیلم داستان زندگی خانواده‌ای در طبقه مرفه جامعه است که به دلایل فشارهای اقتصادی جامعه تحت‌فشار و تنزل قرارگرفته است، اما این موضوع تنها بستری است برای تصویر کردن روابط سرد میان اعضای این خانواده که مشکلات مالی آن‌ها را در خود غرق می‌کند. شیرین (مریلا زارعی) که در زندگی خانوادگی با فرزند و همسرش به‌تدریج دچار مشکل می‌شود، به دنبال پیدا کردن راهی برای ایجاد ارتباط با آن‌هاست. تلاش مجدد او برای برون‌رفت از این بحران او را با چالش جدیدی روبه‌رو می‌کند و این میان بحث کلیشه‌ای اما تکراری نشده خیانت به میان می‌آید. «زیر سقف دودی» اگر خط داستانی غیرتکراری، فیلم‌نامه‌ای پر وسواس‌تر و البته بازی‌های بهتر داشت، می‌توانست به فیلمی بسیار خوب تبدیل شود. در حال حاضر فیلم، ملودرامی اجتماعی است که توان ارتباط برقرار کردن با مخاطب را ندارد. فیلم به جهت شخصیت‌پردازی ضعیف و البته محدود بودنِ موقعیت‌ها، نتوانسته از بازیگران خود بازی‌های ماندگاری بگیرد. شخصیت‌پردازی‌های ضعیف و عدم واردکردن پیچیدگی‌های خلاقانه در داستان باعث شده است تا شاهد یک فیلم معمولی با نکاتی درباره روانکاوی و صرفاً آموزنده باشیم. کاراکترها تنها با یک هدف ساخته‌شده‌اند و آن‌هم رساندن مضامین فیلم به هر قیمتی است. «زیر سقف دودی» بیش از آنکه داستان‌گو باشد پندآموز است. نگاه کنید به سکانس‌های حضور روانشناس در فیلم. شخصیت‌های داستان تک‌بعدی هستند و به‌طور کامل یک تیپ را تشکیل می‌دهند. بهرام (فرهاد اصلانی) مردی همواره خشن و بی اعصاب است که به نظر می‌رسد هرگز توان انجام گفتگو را ندارد و عصبانیت او از ابتدا تا انتهای فیلم همراه اوست بدون ذره‌ای انعطاف‌پذیری به یک تیپ خاکستری و مایل به سیاه تبدیل می‌شود؛ کاراکتری که نماد مردسالاری و خشونت مردانه است! شیرین نیز وضعیت بهتری از او ندارد و زن منفعلی است که تنها حضور دارد تا دیگران نصیحتش کنند. کلیشه مادری دلسوز و بدبخت که فقط بلد است گریه کند و روی مظلوم بودنش تأکید کند و دل بسوزاند به عمر رفته‌اش و تنها تمهید برای خروج از این بحران را رنگ گردن موهایش بداند. مسئله بعدی اما حضور نا‌بازیگران است. نا‌بازیگران بسیاری تاکنون در فیلم‌ها حضور پیدا کرده و حتی در مدت کوتاهی توانسته‌اند جای خود را در دنیای پر تب‌وتاب بازیگری باز کنند اما راجع به نا‌بازیگران «زیر سقف دودی» بعید به نظر می‌رسد این اتفاق لااقل به‌زودی رخ بدهد. حتی در مورد بازیگرهای محبوب و کار بلدی همچون «مریلا زارعی» که در کمال تعجب سیمرغ بهترین بازیگر زن جشنواره فجر را برای «زیر سقف دودی» برده است، و همین‌طور «فرهاد اصلانی» رخ می‌دهد.
در انتها می‌توان گفت دغدغه‌های «پوران درخشنده» قابل‌تقدیر و ستایش است، اما نباید در این میان از استانداردهای فرم و محتوا غافل شد.عوامل فیلم: نویسنده، تهیه‌کننده و کارگردان: پوران درخشنده/ بازیگران: مریلا زارعی، فرهاد اصلانی، بهنوش طباطبایی، هوشنگ توکلی، آزیتا حاجیان، مریم بوبانی، شهرام حقیقت دوست، حسام نواب صفوی، هادی مرزبان، رسول نجفیان، فریبا متخصص، نفیسه روشن و با معرفی: ابوالفضل میری، لاله مرزبان/ تدوین: هایده صفی یاری/ فیلم‌برداری: مسعود اسلامی/ موسیقی: کارن همایون‌فر

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.