زنان علیه زنان*
فریا یونسی
پرونده ویژه زنان را که در نظر گرفتیم، ابتدا فکر نمیکردیم با مصائبی اینچنین گرفتار کننده روبهرو شویم و به محض اعلام این پرونده در شرق ویژه استان کردستان، چنین مشکلاتی خفیف، اما آزاردهنده بر سر راهمان سبز شوند. با چند نفر از زنان که حرف میزدم، به راحتی در نفی دیگر دوستان زن خود، ابراز عقیده میکردند و با جدیت میگفتند که درج سخنان فلان زن -که شاید سالها از دوستان خودش بوده- از اعتبار روزنامه شرق خواهد کاست و اگر ما جای او بودیم این کار را نمیکردیم. شاید وجود و بروز چنین ابراز عقیدههایی در بسیاری از مجامع، امری عادی باشد و آنچنان جلب توجه نکند که سرمقاله روزنامهای را بدان اختصاص داد. اما این مشکل خفیف و گاها نامرئی، در بسیاری جاها چنان روح و روان آدمی را اذیت میکند که نمیتوان به جز این تاریخ تماما ضدیتگرای زنان علیه خودشان، به چیز دیگری فکر کرد. در واقع زمانی اجازه نوشتن چنین جستار کوتاهی را به خود دادم که به تاریخ این مسئله، اندیشیده و چند سال اخیر زندگی پر هیجانم را، دوباره در ذهن مشوش خود مجسم کردم: در مدت زمان کمی از زندگیام که به خروج از آن خلوت دیرین و کنج عزلت سالیان دور فکر کردم و به واسطه
موقعیت همسرم، تصمیم به انجام کارهای کلان فرهنگی گرفتیم و در این راستا بایستی دو فرمول خیلی ساده و متضاد را رعایت میکردیم: اول اینکه به هیچ وجه نباید به هیچکسی از بیرون گود، اجازه دخالت در تصمیم و اجرای برنامههایی را میدادیم که در حد یک ایده بودند و به جدیت و کار و سرمایه -مادی و غیرمادی- نیاز داشتند و تا به مرحله اجرا میرسیدند میبایست این -به زعم آنها- دیکتاتوری را پیشه میکردیم. و دوم: باید از همه در راستای محقق شدن این برنامههای کلان فرهنگی، درخواست کمک کرده و بخشی از کار را نیز به آنها میسپردیم. در این مدت به وضوح شاهد این ضدیت تاریخی با زنان، چه از سوی مردان و چه از سوی خود زنان بودم و علنا زنان و مردانی را در هر مقام و مسئولیتی بر ضد اجرای اهداف و برنامههای بزرگ از سوی زنان در جامعه، برانگیخته دیدم و با وجود آسانکاریها و راهحلهای بسیاری که دولت تدبیر و امید برای اولین بار در کشور، جهت بهکارگیری زنان در امور خرد و کلان کشوری، پیشنهاد داده و به نحوی در نهادهای مرکزی دولت نیز در حال اجرا و محقق کردن این پروسه بودند، اما باز در جوامع کوچکتر و نهادهای خردتر کشوری در سطح شهرستانها، شاهد
این ضدیت و کارشکنی از سوی عدهای از مسئولین مرد و زن بوده و در بسیاری از جاها نیز، به جرأت میتوان گفت که این ضدیت باعث اضمحلال کلی برنامه و هدفی کلان شده و به وضوح مرگ پروسههای بزرگی را به چشم خود دیدم. زمانی که در سطح خردتری در یک نهاد نیمهدولتی شهرستانی، تصمیم به اجرای برنامهای فرهنگی برای ارتقاء کتابخوانی گرفته میشد و وقتی کارها به یک زن واگذار شده و او هم با جدیتی كه معمولا خاص اکثریت زنان است و در پیشبرد اهداف به جرأت میتوان گفت از بیشتر مردان، جسورتر و مصممتر هستند؛ کارها را پیگیری کرده و به مرحله اجرا میرساند، بلافاصله نامهنگاریهای بسیاری از طرف مردان و زنان مسئول به نهادهای برتر استانی و حتی کشوری شروع شده و با زدن انگهای "ضد فلان و ضد بهمان" مانع از اجرای کامل پروژه توسط آن زن میشدند و باید گفت که نکته دردانگیز ماجرا زمانی بود که امضای عدهای از زنان نیز پای آن نامهها دیده میشد و این معضل خفیف در لحظه، مدتهای مدیدی ذهن و روح آدمی را میخراشید. بعد دیگر ماجرا زمانی بود که از زنان دعوت میشد تا در اجرای -مثلا- همان پروسه فرهنگی جهت کمک به برگزار کنندگان حضور یافته بخشی از کار و
مسئولیت اجرا را به عهده بگیرند. اینجا دیگر آن معضل خفیف به شکلی دیگر نمو پیدا میکرد و گاها شاهد اختلالاتی در اجرای برنامهها و کارها میشدی كه به وضوح از ضدیت زنی یا زنانی با همدیگر، حکایت میکرد و گاها کار را به چنان جاهای باریکی میکشاند که مجبور میشدی عطایشان را به لقایشان ببخشی و دیگر هیچ زمانی به این گونه دعوتها فکر نکنی. تمام این گلهگذاریها و اعتراضهای نوشتاری آن هم در سرمقاله روزنامه بزرگی چون "شرق"، تنها جهت تلنگر و هوشیاری است و باید مخاطبان فهیم "شرق" ما به خوبی به این نکته پی برده باشند که بیشتر مسئولیت روزنامه ما به عهده زنان جسوری است که از همه چیز خودشان مایه گذاشتهاند تا سببسازان بزرگ روشنگری در جامعه خود باشند و در این راستا اگر کمکی از کسی یا کسانی خواسته شد، با قلبی بزرگ و ذهنی هوشمند پذیرای آن درخواست باشند.
*: نام مقاله برگرفته از کتاب خانم شهلا زرلکی است در نقد کتابهای آلپادسس پدس
پرونده ویژه زنان را که در نظر گرفتیم، ابتدا فکر نمیکردیم با مصائبی اینچنین گرفتار کننده روبهرو شویم و به محض اعلام این پرونده در شرق ویژه استان کردستان، چنین مشکلاتی خفیف، اما آزاردهنده بر سر راهمان سبز شوند. با چند نفر از زنان که حرف میزدم، به راحتی در نفی دیگر دوستان زن خود، ابراز عقیده میکردند و با جدیت میگفتند که درج سخنان فلان زن -که شاید سالها از دوستان خودش بوده- از اعتبار روزنامه شرق خواهد کاست و اگر ما جای او بودیم این کار را نمیکردیم. شاید وجود و بروز چنین ابراز عقیدههایی در بسیاری از مجامع، امری عادی باشد و آنچنان جلب توجه نکند که سرمقاله روزنامهای را بدان اختصاص داد. اما این مشکل خفیف و گاها نامرئی، در بسیاری جاها چنان روح و روان آدمی را اذیت میکند که نمیتوان به جز این تاریخ تماما ضدیتگرای زنان علیه خودشان، به چیز دیگری فکر کرد. در واقع زمانی اجازه نوشتن چنین جستار کوتاهی را به خود دادم که به تاریخ این مسئله، اندیشیده و چند سال اخیر زندگی پر هیجانم را، دوباره در ذهن مشوش خود مجسم کردم: در مدت زمان کمی از زندگیام که به خروج از آن خلوت دیرین و کنج عزلت سالیان دور فکر کردم و به واسطه
موقعیت همسرم، تصمیم به انجام کارهای کلان فرهنگی گرفتیم و در این راستا بایستی دو فرمول خیلی ساده و متضاد را رعایت میکردیم: اول اینکه به هیچ وجه نباید به هیچکسی از بیرون گود، اجازه دخالت در تصمیم و اجرای برنامههایی را میدادیم که در حد یک ایده بودند و به جدیت و کار و سرمایه -مادی و غیرمادی- نیاز داشتند و تا به مرحله اجرا میرسیدند میبایست این -به زعم آنها- دیکتاتوری را پیشه میکردیم. و دوم: باید از همه در راستای محقق شدن این برنامههای کلان فرهنگی، درخواست کمک کرده و بخشی از کار را نیز به آنها میسپردیم. در این مدت به وضوح شاهد این ضدیت تاریخی با زنان، چه از سوی مردان و چه از سوی خود زنان بودم و علنا زنان و مردانی را در هر مقام و مسئولیتی بر ضد اجرای اهداف و برنامههای بزرگ از سوی زنان در جامعه، برانگیخته دیدم و با وجود آسانکاریها و راهحلهای بسیاری که دولت تدبیر و امید برای اولین بار در کشور، جهت بهکارگیری زنان در امور خرد و کلان کشوری، پیشنهاد داده و به نحوی در نهادهای مرکزی دولت نیز در حال اجرا و محقق کردن این پروسه بودند، اما باز در جوامع کوچکتر و نهادهای خردتر کشوری در سطح شهرستانها، شاهد
این ضدیت و کارشکنی از سوی عدهای از مسئولین مرد و زن بوده و در بسیاری از جاها نیز، به جرأت میتوان گفت که این ضدیت باعث اضمحلال کلی برنامه و هدفی کلان شده و به وضوح مرگ پروسههای بزرگی را به چشم خود دیدم. زمانی که در سطح خردتری در یک نهاد نیمهدولتی شهرستانی، تصمیم به اجرای برنامهای فرهنگی برای ارتقاء کتابخوانی گرفته میشد و وقتی کارها به یک زن واگذار شده و او هم با جدیتی كه معمولا خاص اکثریت زنان است و در پیشبرد اهداف به جرأت میتوان گفت از بیشتر مردان، جسورتر و مصممتر هستند؛ کارها را پیگیری کرده و به مرحله اجرا میرساند، بلافاصله نامهنگاریهای بسیاری از طرف مردان و زنان مسئول به نهادهای برتر استانی و حتی کشوری شروع شده و با زدن انگهای "ضد فلان و ضد بهمان" مانع از اجرای کامل پروژه توسط آن زن میشدند و باید گفت که نکته دردانگیز ماجرا زمانی بود که امضای عدهای از زنان نیز پای آن نامهها دیده میشد و این معضل خفیف در لحظه، مدتهای مدیدی ذهن و روح آدمی را میخراشید. بعد دیگر ماجرا زمانی بود که از زنان دعوت میشد تا در اجرای -مثلا- همان پروسه فرهنگی جهت کمک به برگزار کنندگان حضور یافته بخشی از کار و
مسئولیت اجرا را به عهده بگیرند. اینجا دیگر آن معضل خفیف به شکلی دیگر نمو پیدا میکرد و گاها شاهد اختلالاتی در اجرای برنامهها و کارها میشدی كه به وضوح از ضدیت زنی یا زنانی با همدیگر، حکایت میکرد و گاها کار را به چنان جاهای باریکی میکشاند که مجبور میشدی عطایشان را به لقایشان ببخشی و دیگر هیچ زمانی به این گونه دعوتها فکر نکنی. تمام این گلهگذاریها و اعتراضهای نوشتاری آن هم در سرمقاله روزنامه بزرگی چون "شرق"، تنها جهت تلنگر و هوشیاری است و باید مخاطبان فهیم "شرق" ما به خوبی به این نکته پی برده باشند که بیشتر مسئولیت روزنامه ما به عهده زنان جسوری است که از همه چیز خودشان مایه گذاشتهاند تا سببسازان بزرگ روشنگری در جامعه خود باشند و در این راستا اگر کمکی از کسی یا کسانی خواسته شد، با قلبی بزرگ و ذهنی هوشمند پذیرای آن درخواست باشند.
*: نام مقاله برگرفته از کتاب خانم شهلا زرلکی است در نقد کتابهای آلپادسس پدس
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.