|

حکایت خاک و کیمیا

صنعت سیمان درحال‌حاضر یکی از مهم‌ترین صنایع در کشور است، تا جایی که در ستاد اقتصاد مقاومتی کارگروهی ویژه به آن اختصاص داده شده است که در آن چالش‌ها، مشکلات و راهکارهای حل معضلات آن به صورت جدی ارزیابی می‌شود. در این ارتباط و با توجه به اهمیت موضوع، گفت‌وگویی با مرتضي دادش، مدیرعامل سیدکو یا شرکت سرمایه‌گذاری و توسعه صنایع سیمان ترتیب داده‌ایم.

‌ استراتژی اقتصاد مقاومتی امروز به‌عنوان مهم‌ترین برنامه جامع اقتصادی کشور شناخته می‌شود. با توجه به اهمیت صنعت سیمان، تعریف و برداشت شما از اقتصاد مقاومتی چیست؟
اقتصادی مقاومتی یعنی برنامه‌ریزی برای بهره‌گیری از پتانسیل‌ها و داشته‌ها در راستای تقویت بنیه‌های اقتصادی صنعتی و برون‌زایی و مردمی‌کردن اقتصاد کشور. اقتصادی که درون‌زا و برون‌نگر باشد.
به این ترتیب، اقتصاد مقاومتی یعنی؛ حداکثر‌سازی ظرفیت‌های کشور تا جایی که تکانه‌های خارجی نتواند خللی در آن ایجاد کند. در این راستا هر اقدامی که انجام دهیم، در چارچوب اقتصاد مقاومتی خواهد بود. هر جا که بتوانیم نیاز کشور به تکنولوژی، مواد اولیه، دانش و کالای خارجی را کم کنیم و کیفیت و دانشمان را بالا ببریم، گامی در راستای مقاوم‌سازی اقتصادی برداشته‌ایم.
‌ مجموعه سیدکو از بزرگ‌ترین مجموعه‌های کشور در صنعت سیمان است. چند درصد از سهم سیمان کشور در دست شماست؟
تقریبا حدود 12.5 درصد کلینکر و حدود 11 درصد سیمان کشور در این خانواده تولید می‌شود. تفاوت بین کلینکر و سیمان این است که ما بخشی از کلینکر تولیدی را مستقیما صادر می‌کنیم و دیگر تبدیل به سیمان نمی‌کنیم، بنابراین حدود 11 تا 12 درصد کل تولید سیمان کشور در این خانواده انجام می‌شود.
‌ در راستای اهداف اقتصاد مقاومتی و پیاده‌سازی آن شرکت سیدکو چه استراتژی یا برنامه‌هایی را در دستور کار خود قرار داده است؟
مجموعه تولید سیمان، خود عین مسئله و محتوای اقتصاد مقاومتی است. چون در واقع خاک را تبدیل به کیمیا می‌کنیم. به نوعی خاک غیرنباتی را به محصولی که امکان صادرات آن وجود دارد، بدل می‌کنیم. یعنی از منظر مواد اولیه هیچ نیازی به خارج از کشور نیست و صرفا برای تأمین بخشی از قطعات است که در هر تن کمتر از یک دلار ارزبری دارد. با توجه به نوع کالا که قابلیت صادراتی بالایی دارد، چندین برابر این ارز را تأمین می‌کنیم.
در واقع در صنعت سیمان به جای خروج ارز، ورود ارز داریم، ضمن اینکه با بومی‌سازی در صنایع و تجهیزات که در حال انجام آن هستیم، می‌توانیم این مقدار ارزی که بابت برخی تجهیزات خارج می‌شود هم ذخیره کنیم که در نوع خود مهم‌ترین اقدام در راستای اقتصاد مقاومتی است.
‌ تاکنون در زمینه اقتصاد مقاومتی و گسترش مفهوم آن چه اقداماتی انجام داده‌اید؟
در این زمینه کارگروه‌هایی را در تمام مجموعه‌ها تعریف کرده‌ایم. برای نمونه و در راستای جلوگیری از خروج ارز، ما نوع بسته‌بندی محصولاتمان را تغییر داده‌ایم به این صورت که تا پیش از این بسته‌های ما با پاکت‌های کاغذی که از خارج وارد می‌شد بسته‌بندی می‌شد اما درحال‌حاضر محصولات ما در پاکت‌هایی از جنس پلی‌پروپیلن که تمامی فرایند تولید آن در داخل انجام می‌شود، بسته‌بندی می‌شود.
به همین ترتیب، در بخش قطعات در بخش نسوز و دیگر نقاط، این تولید داخلی و بومی‌سازی در حال انجام است، به‌خصوص بخش نسوز و قطعات ریخته‌گری، تماما داخلی است. حتی در زمینه الکتروموتورها این امر صورت گرفته است.
در واقع با تشکیل کارگروه‌های تخصصی و علمی در قسمت‌های مختلف فنی، خدماتی و بسته‌بندی این موارد در حال پیگیری و انجام است. از طرف دیگر در راستای بحث اقتصاد مقاومتی به بخش توسعه بازار خارجی توجه ویژه داشته‌ایم. یکی از بخش‌هایی که به آن توجه کردیم، توسعه بازار در بخش منطقه‌ای است.
یکی از محدودیت‌های سیمان این است که تولید آن محلی است، به این معنا که اصولا جابه‌جایی سیمان به مکان‌هایی که بیش از 300 کیلومتر فاصله داشته باشند، توجیه اقتصادی ندارد، در این زمینه با راهکارها و تمهیدات کارشناسی صادرات سیمان ما به کشورهای آفریقایی، کشورهای حاشیه خلیج‌فارس، بنگلادش و هند نیز در حال انجام است. منهای کشورهایی مانند عراق، افغانستان و کشورهای CIS که در همسایگی ما هستند.
‌ فروش و صادراتتان چقدر بوده است؟
در بخش صادرات به نسبت موفق عمل کرده‌ایم. با توجه به اقداماتی که در زمینه جابه‌جایی کالا صورت داده‌ایم، به نسبت موفق بوده‌ایم؛ به طور مثال به واسطه شرکت ساروج بوشهر از یک‌‌میلیون‌و 800‌ هزار تن تولید، یک‌ میلیون و 400‌ هزار تن صادرات می‌شود، مجموعا از حدود 7.5 میلیون تن تولید مجموعه سیدکو نزدیک به دومیلیون‌و 200‌ هزار تن در بخش صادرات است و مابقی در داخل کشور توزیع می‌شود.
‌ در بحث استراتژی تولید درون‌زا و برون‌نگر دولت چه اقداماتی باید انجام دهد؟
حلقه مفقوده‌ ما در کشور در بخش تجارت است. به نظرم پتانسیل‌های تولید در کشور بسیار بالاست، درحال‌حاضر حلقه مفقوده در بخش تجارت در عرضه و صادرات است. ما در کشور در سطح کلان، متأسفانه دارای ضعف‌هایی هستیم.
مثلا کشوری مانند ژاپن را بررسی کنید؛ تعداد درخورتوجهی تولیدکننده در آنجا وجود دارد، اما تعداد صادرکننده‌های کشور ژاپن محدود است؛ محدود می‌شود به چند شرکت بزرگ عرضه کننده، اما دستگاه دیپلماسی کشور‌هایی مانند ژاپن در این زمینه بسیار خوب کار می‌کنند، چون مسئله، مسئله تجارت بین‌الملل است. در این زمینه باید سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌های مدونی در راستای حمایت از صادر‌کنندگان تدوین شود و در دستور کار قرار گیرد.
‌ در بحث فضای کسب‌وکار به نظر شما دولت باید چه اقداماتی را در راستای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی انجام دهد؟
یکی از مهم‌ترین اقداماتی که می‌تواند در این زمینه انجام شود، کاهش بوروکراسی اداری است. درحال‌حاضر بخشنامه‌ها و دستورات زیادی در امور مختلف صادر شده، به گونه‌ای که عملا همه را درگیر امور اداری کرده است. به نظر من شفاف‌سازی، کاهش دستورالعمل‌ها و سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی دقیق و مدون و هماهنگ‌سازی در این زمینه می‌تواند از مهم‌ترین راهکارها در بهبود فضای کسب‌وکار باشد.
در ایران ما ایده را داریم، نخبه را داریم، ولی به تولید نمی‌رسیم. به نظر من خوب است دولت به این موضوع یک‌ بار توجه و به صورت ریشه‌ای برای حل آن اقدام کند.
یکی از ضرورت‌ها داشتن نگاهی هماهنگ و کلان به تمامی این مسائل است. باید در راستای رفع موانع تولید که خود موجب ایجاد خسارت و هزینه‌های بی‌شمار است، استراتژی کلان داشته باشیم. به‌عنوان نمونه در مسئله سیمان و در ارتباط با کاری که ما انجام می‌دهیم، چنان که اشاره کردم، درحال‌حاضر تقریبا با 70 درصد ظرفیت تولیدمان کار می‌کنیم و از 30 درصد ظرفیت استفاده نمی‌کنیم، این در حالی است که بابت تولید و ایجاد این ظرفیت سرمایه‌گذاری کلانی صورت گرفته است
. وقتی می‌گوییم 85‌ میلیون تن ظرفیت به وجود آمده و الان حدود 60‌ میلیون تن آن را مصرف می‌کنیم، اگر به عدد بگویم، برای هر یک‌ میلیون تن ازدست رفته 400‌ میلیارد تومان اتلاف می‌شود، این را ضرب در 25‌ میلیون تن کنید، می‌رسید به عدد 10‌ هزار‌ میلیارد تومان؛ یعنی نزدیک به بیش از 2.5 میلیارد دلار از سرمایه‌های ملی را از دست داده‌ایم. فکر نکنید این فقط در سیمان اتفاق می‌افتد، اینها همه باید بازنگری شود. سرمایه‌های ملی است، اینها واقعیتی است که ما باید یک‌ بار دیگر به سرعت، همه طرح‌های جامعمان را در مسیر اقتصاد مقاومتی بازنگری کنیم.
‌ یعنی شما معتقد هستید در صنعت سیمان 14‌ هزار‌ میلیارد تومان، مازاد سرمایه‌گذاری وجود دارد؟
با طرح توسعه‌هایی که دارد به بهره‌برداری می‌رسد، بله.
‌ شما عضو هیئت‌مدیره انجمن تولیدکنندگان سیمان هستید. به نظر شما مشکلات نظام بانکی کشور در ارتباط با صنعت سیمان چیست؟
تشکلی داریم تحت عنوان انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان که مجموعه‌ای متشکل از تولید‌کنندگان بخش خصوصی و دولتی است. در بحث بانک، هر کدام از واحدهای صنعتی سیمان، حداقل بین 25 تا 30‌ میلیون دلار ارز برای راه‌اندازی واحد‌های خود اخذ کرده‌اند. در این ارتباط، حدود صد تا 150‌ میلیارد تومان هم تسهیلات ریالی گرفته‌اند. با مشکلاتی که در بحث تحریم‌ها و اقتصاد کشور رخ داد، از سال 91 به بعد ارز جهش قیمت زیادی پیدا کرد که تمام مجموعه‌های سیمان را در زمینه بازپرداخت و تعامل با بانک‌ها دچار چالش کرد.
یکی از موضوعاتی که درحال‌حاضر داریم، این است که با توجه به قانون رفع موانع تولید به‌ویژه در بند‌های 20 و 21 شرح تعامل با بانک‌ها تبیین شده است. در تفسیر این دستورالعمل بین بانک و کارگروه ملی یک تفاوت نگاه وجود دارد؛ بانک‌ها بعضا آنهایی که خصوصی شده‌اند؛ مانند بانک تجارت و ملت، بحثشان این است که در یک مرحله با صندوق توسعه ملی تهاتر کرده‌اند و دیگر حاضر نیستند وارد تهاتر شوند، دولت هم هنوز مرجعی به دست نیاورده که بتواند این مابه‌التفاوت را تعیین کند، یعنی ما بر اساس دستورالعملی که الان وجود دارد، باید در تبدیل این ارز به ریال بر مبنای روز اتاق مبادله‌ای که تاریخ 3/7/91 بوده، عمل کنیم که بانک‌ها در این مورد مقاومت می‌کنند. درحال‌حاضر صنعت با سیستم بانکی درباره تفسیر دستورالعمل‌های بین صنعت و بانک مشکلات جدی دارد. هرچه دستگاه‌های بالاتر مانند کارگروه ملی را هم بررسی می‌کنیم بعضا اشاره می‌کنند که نبودِ منابع برای این مابه‌التفاوت دیده نشده و بلاتکلیف باقی گذاشته شده و دستورالعمل‌های متعدد داده‌شده هم متأسفانه اجرائی نبوده است. این مسئله در کنار وضعیت بد بازار و تولید پایین، مشکلات زیادی را برای تولید‌کنندگان سیمان به‌خصوص در بازپرداخت‌ها به وجود آورده است.
درحال‌حاضر اکثر واحدهای سیمانی ما از طریق ستادهای تسهیل در استان‌ها پرداخت تسهیلاتشان به سیستم بانکی متوقف است ولی مشکل کماکان موجود است.
بنابراین یکی از معضلات آتی همین است. در واقع آینده با توجه به این وضعیت بسیار مبهم است.
‌ با توجه به موضوعات مهمی که به آن اشاره کردید، در بحث حمایت دولت، توقع و انتظارات شما چیست؟
چنان که اشاره شد، درحال‌حاضر با توجه به رکود مسکن و کاهش مصرف سیمان داخلی، با توجه به ظرفیت بالایی که در تولید وجود دارد و همچنین در زمینه مشکلات بازپرداخت تسهیلات ناشی از تفاوت نرخ ارز، توقع ما از دولت تعیین یک سیاست جامع و هماهنگ برای رفع این مشکلات است.
هرچند با توجه به رویکرد دولت تدبیر و امید و توجه معاون اول محترم رئیس‌جمهور جناب آقای دکتر جهانگیری به مسئله، آینده را بهتر ارزیابی می‌کنیم. در این ارتباط، ذیل مسئله اقتصاد مقاومتی آقای جهانگیری راهبردی را با تشکیل کارگروه سیمان طراحی و سیاست‌گذاری کرده‌اند که با فعال‌شدن این کارگروه به نظر می‌توانیم مشکلاتی را که در این صنعت وجود دارد، یکی پس از دیگری حل کنیم. این کارگروه متشکل از وزیر محترم صنعت، معدن، تجارت و وزیر محترم راه و شهرسازی به‌عنوان مصرف‌کننده عمده و همچنین بانک مرکزی و سازمان مدیریت برنامه‌ریزی به همراه انجمن کارفرمایان صنفی صنعت سیمان است.

صنعت سیمان درحال‌حاضر یکی از مهم‌ترین صنایع در کشور است، تا جایی که در ستاد اقتصاد مقاومتی کارگروهی ویژه به آن اختصاص داده شده است که در آن چالش‌ها، مشکلات و راهکارهای حل معضلات آن به صورت جدی ارزیابی می‌شود. در این ارتباط و با توجه به اهمیت موضوع، گفت‌وگویی با مرتضي دادش، مدیرعامل سیدکو یا شرکت سرمایه‌گذاری و توسعه صنایع سیمان ترتیب داده‌ایم.

‌ استراتژی اقتصاد مقاومتی امروز به‌عنوان مهم‌ترین برنامه جامع اقتصادی کشور شناخته می‌شود. با توجه به اهمیت صنعت سیمان، تعریف و برداشت شما از اقتصاد مقاومتی چیست؟
اقتصادی مقاومتی یعنی برنامه‌ریزی برای بهره‌گیری از پتانسیل‌ها و داشته‌ها در راستای تقویت بنیه‌های اقتصادی صنعتی و برون‌زایی و مردمی‌کردن اقتصاد کشور. اقتصادی که درون‌زا و برون‌نگر باشد.
به این ترتیب، اقتصاد مقاومتی یعنی؛ حداکثر‌سازی ظرفیت‌های کشور تا جایی که تکانه‌های خارجی نتواند خللی در آن ایجاد کند. در این راستا هر اقدامی که انجام دهیم، در چارچوب اقتصاد مقاومتی خواهد بود. هر جا که بتوانیم نیاز کشور به تکنولوژی، مواد اولیه، دانش و کالای خارجی را کم کنیم و کیفیت و دانشمان را بالا ببریم، گامی در راستای مقاوم‌سازی اقتصادی برداشته‌ایم.
‌ مجموعه سیدکو از بزرگ‌ترین مجموعه‌های کشور در صنعت سیمان است. چند درصد از سهم سیمان کشور در دست شماست؟
تقریبا حدود 12.5 درصد کلینکر و حدود 11 درصد سیمان کشور در این خانواده تولید می‌شود. تفاوت بین کلینکر و سیمان این است که ما بخشی از کلینکر تولیدی را مستقیما صادر می‌کنیم و دیگر تبدیل به سیمان نمی‌کنیم، بنابراین حدود 11 تا 12 درصد کل تولید سیمان کشور در این خانواده انجام می‌شود.
‌ در راستای اهداف اقتصاد مقاومتی و پیاده‌سازی آن شرکت سیدکو چه استراتژی یا برنامه‌هایی را در دستور کار خود قرار داده است؟
مجموعه تولید سیمان، خود عین مسئله و محتوای اقتصاد مقاومتی است. چون در واقع خاک را تبدیل به کیمیا می‌کنیم. به نوعی خاک غیرنباتی را به محصولی که امکان صادرات آن وجود دارد، بدل می‌کنیم. یعنی از منظر مواد اولیه هیچ نیازی به خارج از کشور نیست و صرفا برای تأمین بخشی از قطعات است که در هر تن کمتر از یک دلار ارزبری دارد. با توجه به نوع کالا که قابلیت صادراتی بالایی دارد، چندین برابر این ارز را تأمین می‌کنیم.
در واقع در صنعت سیمان به جای خروج ارز، ورود ارز داریم، ضمن اینکه با بومی‌سازی در صنایع و تجهیزات که در حال انجام آن هستیم، می‌توانیم این مقدار ارزی که بابت برخی تجهیزات خارج می‌شود هم ذخیره کنیم که در نوع خود مهم‌ترین اقدام در راستای اقتصاد مقاومتی است.
‌ تاکنون در زمینه اقتصاد مقاومتی و گسترش مفهوم آن چه اقداماتی انجام داده‌اید؟
در این زمینه کارگروه‌هایی را در تمام مجموعه‌ها تعریف کرده‌ایم. برای نمونه و در راستای جلوگیری از خروج ارز، ما نوع بسته‌بندی محصولاتمان را تغییر داده‌ایم به این صورت که تا پیش از این بسته‌های ما با پاکت‌های کاغذی که از خارج وارد می‌شد بسته‌بندی می‌شد اما درحال‌حاضر محصولات ما در پاکت‌هایی از جنس پلی‌پروپیلن که تمامی فرایند تولید آن در داخل انجام می‌شود، بسته‌بندی می‌شود.
به همین ترتیب، در بخش قطعات در بخش نسوز و دیگر نقاط، این تولید داخلی و بومی‌سازی در حال انجام است، به‌خصوص بخش نسوز و قطعات ریخته‌گری، تماما داخلی است. حتی در زمینه الکتروموتورها این امر صورت گرفته است.
در واقع با تشکیل کارگروه‌های تخصصی و علمی در قسمت‌های مختلف فنی، خدماتی و بسته‌بندی این موارد در حال پیگیری و انجام است. از طرف دیگر در راستای بحث اقتصاد مقاومتی به بخش توسعه بازار خارجی توجه ویژه داشته‌ایم. یکی از بخش‌هایی که به آن توجه کردیم، توسعه بازار در بخش منطقه‌ای است.
یکی از محدودیت‌های سیمان این است که تولید آن محلی است، به این معنا که اصولا جابه‌جایی سیمان به مکان‌هایی که بیش از 300 کیلومتر فاصله داشته باشند، توجیه اقتصادی ندارد، در این زمینه با راهکارها و تمهیدات کارشناسی صادرات سیمان ما به کشورهای آفریقایی، کشورهای حاشیه خلیج‌فارس، بنگلادش و هند نیز در حال انجام است. منهای کشورهایی مانند عراق، افغانستان و کشورهای CIS که در همسایگی ما هستند.
‌ فروش و صادراتتان چقدر بوده است؟
در بخش صادرات به نسبت موفق عمل کرده‌ایم. با توجه به اقداماتی که در زمینه جابه‌جایی کالا صورت داده‌ایم، به نسبت موفق بوده‌ایم؛ به طور مثال به واسطه شرکت ساروج بوشهر از یک‌‌میلیون‌و 800‌ هزار تن تولید، یک‌ میلیون و 400‌ هزار تن صادرات می‌شود، مجموعا از حدود 7.5 میلیون تن تولید مجموعه سیدکو نزدیک به دومیلیون‌و 200‌ هزار تن در بخش صادرات است و مابقی در داخل کشور توزیع می‌شود.
‌ در بحث استراتژی تولید درون‌زا و برون‌نگر دولت چه اقداماتی باید انجام دهد؟
حلقه مفقوده‌ ما در کشور در بخش تجارت است. به نظرم پتانسیل‌های تولید در کشور بسیار بالاست، درحال‌حاضر حلقه مفقوده در بخش تجارت در عرضه و صادرات است. ما در کشور در سطح کلان، متأسفانه دارای ضعف‌هایی هستیم.
مثلا کشوری مانند ژاپن را بررسی کنید؛ تعداد درخورتوجهی تولیدکننده در آنجا وجود دارد، اما تعداد صادرکننده‌های کشور ژاپن محدود است؛ محدود می‌شود به چند شرکت بزرگ عرضه کننده، اما دستگاه دیپلماسی کشور‌هایی مانند ژاپن در این زمینه بسیار خوب کار می‌کنند، چون مسئله، مسئله تجارت بین‌الملل است. در این زمینه باید سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌های مدونی در راستای حمایت از صادر‌کنندگان تدوین شود و در دستور کار قرار گیرد.
‌ در بحث فضای کسب‌وکار به نظر شما دولت باید چه اقداماتی را در راستای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی انجام دهد؟
یکی از مهم‌ترین اقداماتی که می‌تواند در این زمینه انجام شود، کاهش بوروکراسی اداری است. درحال‌حاضر بخشنامه‌ها و دستورات زیادی در امور مختلف صادر شده، به گونه‌ای که عملا همه را درگیر امور اداری کرده است. به نظر من شفاف‌سازی، کاهش دستورالعمل‌ها و سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی دقیق و مدون و هماهنگ‌سازی در این زمینه می‌تواند از مهم‌ترین راهکارها در بهبود فضای کسب‌وکار باشد.
در ایران ما ایده را داریم، نخبه را داریم، ولی به تولید نمی‌رسیم. به نظر من خوب است دولت به این موضوع یک‌ بار توجه و به صورت ریشه‌ای برای حل آن اقدام کند.
یکی از ضرورت‌ها داشتن نگاهی هماهنگ و کلان به تمامی این مسائل است. باید در راستای رفع موانع تولید که خود موجب ایجاد خسارت و هزینه‌های بی‌شمار است، استراتژی کلان داشته باشیم. به‌عنوان نمونه در مسئله سیمان و در ارتباط با کاری که ما انجام می‌دهیم، چنان که اشاره کردم، درحال‌حاضر تقریبا با 70 درصد ظرفیت تولیدمان کار می‌کنیم و از 30 درصد ظرفیت استفاده نمی‌کنیم، این در حالی است که بابت تولید و ایجاد این ظرفیت سرمایه‌گذاری کلانی صورت گرفته است
. وقتی می‌گوییم 85‌ میلیون تن ظرفیت به وجود آمده و الان حدود 60‌ میلیون تن آن را مصرف می‌کنیم، اگر به عدد بگویم، برای هر یک‌ میلیون تن ازدست رفته 400‌ میلیارد تومان اتلاف می‌شود، این را ضرب در 25‌ میلیون تن کنید، می‌رسید به عدد 10‌ هزار‌ میلیارد تومان؛ یعنی نزدیک به بیش از 2.5 میلیارد دلار از سرمایه‌های ملی را از دست داده‌ایم. فکر نکنید این فقط در سیمان اتفاق می‌افتد، اینها همه باید بازنگری شود. سرمایه‌های ملی است، اینها واقعیتی است که ما باید یک‌ بار دیگر به سرعت، همه طرح‌های جامعمان را در مسیر اقتصاد مقاومتی بازنگری کنیم.
‌ یعنی شما معتقد هستید در صنعت سیمان 14‌ هزار‌ میلیارد تومان، مازاد سرمایه‌گذاری وجود دارد؟
با طرح توسعه‌هایی که دارد به بهره‌برداری می‌رسد، بله.
‌ شما عضو هیئت‌مدیره انجمن تولیدکنندگان سیمان هستید. به نظر شما مشکلات نظام بانکی کشور در ارتباط با صنعت سیمان چیست؟
تشکلی داریم تحت عنوان انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان که مجموعه‌ای متشکل از تولید‌کنندگان بخش خصوصی و دولتی است. در بحث بانک، هر کدام از واحدهای صنعتی سیمان، حداقل بین 25 تا 30‌ میلیون دلار ارز برای راه‌اندازی واحد‌های خود اخذ کرده‌اند. در این ارتباط، حدود صد تا 150‌ میلیارد تومان هم تسهیلات ریالی گرفته‌اند. با مشکلاتی که در بحث تحریم‌ها و اقتصاد کشور رخ داد، از سال 91 به بعد ارز جهش قیمت زیادی پیدا کرد که تمام مجموعه‌های سیمان را در زمینه بازپرداخت و تعامل با بانک‌ها دچار چالش کرد.
یکی از موضوعاتی که درحال‌حاضر داریم، این است که با توجه به قانون رفع موانع تولید به‌ویژه در بند‌های 20 و 21 شرح تعامل با بانک‌ها تبیین شده است. در تفسیر این دستورالعمل بین بانک و کارگروه ملی یک تفاوت نگاه وجود دارد؛ بانک‌ها بعضا آنهایی که خصوصی شده‌اند؛ مانند بانک تجارت و ملت، بحثشان این است که در یک مرحله با صندوق توسعه ملی تهاتر کرده‌اند و دیگر حاضر نیستند وارد تهاتر شوند، دولت هم هنوز مرجعی به دست نیاورده که بتواند این مابه‌التفاوت را تعیین کند، یعنی ما بر اساس دستورالعملی که الان وجود دارد، باید در تبدیل این ارز به ریال بر مبنای روز اتاق مبادله‌ای که تاریخ 3/7/91 بوده، عمل کنیم که بانک‌ها در این مورد مقاومت می‌کنند. درحال‌حاضر صنعت با سیستم بانکی درباره تفسیر دستورالعمل‌های بین صنعت و بانک مشکلات جدی دارد. هرچه دستگاه‌های بالاتر مانند کارگروه ملی را هم بررسی می‌کنیم بعضا اشاره می‌کنند که نبودِ منابع برای این مابه‌التفاوت دیده نشده و بلاتکلیف باقی گذاشته شده و دستورالعمل‌های متعدد داده‌شده هم متأسفانه اجرائی نبوده است. این مسئله در کنار وضعیت بد بازار و تولید پایین، مشکلات زیادی را برای تولید‌کنندگان سیمان به‌خصوص در بازپرداخت‌ها به وجود آورده است.
درحال‌حاضر اکثر واحدهای سیمانی ما از طریق ستادهای تسهیل در استان‌ها پرداخت تسهیلاتشان به سیستم بانکی متوقف است ولی مشکل کماکان موجود است.
بنابراین یکی از معضلات آتی همین است. در واقع آینده با توجه به این وضعیت بسیار مبهم است.
‌ با توجه به موضوعات مهمی که به آن اشاره کردید، در بحث حمایت دولت، توقع و انتظارات شما چیست؟
چنان که اشاره شد، درحال‌حاضر با توجه به رکود مسکن و کاهش مصرف سیمان داخلی، با توجه به ظرفیت بالایی که در تولید وجود دارد و همچنین در زمینه مشکلات بازپرداخت تسهیلات ناشی از تفاوت نرخ ارز، توقع ما از دولت تعیین یک سیاست جامع و هماهنگ برای رفع این مشکلات است.
هرچند با توجه به رویکرد دولت تدبیر و امید و توجه معاون اول محترم رئیس‌جمهور جناب آقای دکتر جهانگیری به مسئله، آینده را بهتر ارزیابی می‌کنیم. در این ارتباط، ذیل مسئله اقتصاد مقاومتی آقای جهانگیری راهبردی را با تشکیل کارگروه سیمان طراحی و سیاست‌گذاری کرده‌اند که با فعال‌شدن این کارگروه به نظر می‌توانیم مشکلاتی را که در این صنعت وجود دارد، یکی پس از دیگری حل کنیم. این کارگروه متشکل از وزیر محترم صنعت، معدن، تجارت و وزیر محترم راه و شهرسازی به‌عنوان مصرف‌کننده عمده و همچنین بانک مرکزی و سازمان مدیریت برنامه‌ریزی به همراه انجمن کارفرمایان صنفی صنعت سیمان است.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.