|

نقش بی‌بدیل بانکی

مقدم، مدیرعامل بانک تجارت، ضمن تأکید بر جایگاه نظام بانکی کشور در تحولات اقتصادی با اشاره به اینکه اقتصاد مقاومتی بهترین نسخه برای اقتصاد کشور است، آن را بهترین چارچوب برای کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد می‌خواند. او همچنین ضمن تأکید بر نقش بی‌بدیل بانک‌ها در تحولات اقتصادی اذعان می‌کند که در‌حال‌حاضر سهم بازار پول در تأمین مالی 89 درصد، سهم بازار سرمایه 7.6 درصد و سهم سرمایه‌گذاری خارجی 3.2 درصد است. مقدم همچنین تأکید می‌کند که حرکت در مسیر اقتصاد مقاومتی حرکتی است که در بلندمدت توان و تاب‌آوری اقتصاد کشور را ارتقا می‌دهد.

از دیدگاه نظری، امکان‌پذیری پیشبرد اقتصاد مقاومتی را در اقتصاد ایران چگونه ارزیابی می‌کنید؟
اقتصاد مقاومتی را آن‌گونه که رهبر معظم انقلاب در ابلاغیه بهمن سال 92 تبیین کردند، شاید بتوان بهترین و سازگارترین نسخه ممکن برای اقتصاد ایران توصیف کرد. ابلاغیه سیاست‌های مقام معظم رهبری در حوزه اقتصاد مقاومتی را به‌گونه‌ای می‌توان مکمل دیگر اسناد بالادستی نظام مانند سند چشم‌انداز 1404، قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل 44، نقشه راه جامع علمی کشور و... عنوان کرد و موضوع اقتصاد مقاومتی نیز برنامه محوری و متعادل‌سازی اقتصاد کشور براساس اولویت‌های واقعی اقتصاد است. البته اینکه چگونه این سیاست‌ها و فرامین را به برنامه‌های اجرائی مؤثر تبدیل کنیم، نیازمند بهبود نظام برنامه‌ریزی استراتژیک در کشور است تا با توجه به اسناد بالادستی کشور، نقشه راه اقتصاد کشور در بخش‌های صنعت و کشاورزی، صادرات، انرژی و... عملیاتی شود.
در این میان تأکید رهبر معظم انقلاب بر موضوعاتی مانند تقویت کسب‌وکارهای دانش‌بنیان که ارزش‌افزوده بالایی دارند و نقش میانبر را در جبران عقب‌ماندگی‌های گذشته دنبال می‌کنند، می‌تواند بسیار راهگشا باشد. اقتصاد مقاومتی سیاست اقتصادی برآمده از فرهنگ انقلابی و اسلامی ما و به تعبیر مقام معظم رهبری تدبیر بلندمدت برای اقتصاد کشور است. رویکرد اقتصاد مقاومتی با تمرکز بر ظرفیت‌ها و توانمندی‌های داخلی در کشور و درعین‌حال تعامل پویا با دنیا، زمینه‌ساز استقرار نظام اقتصادی مقاوم و توانمند است.
رویکردی که با حمایت از اندیشمندان، نخبگان و کارآفرینان جامعه، تاب‌آوری اقتصاد کشور را در مواجهه با بحران‌ها بالا می‌برد و رهایی از وابستگی به درآمدهای نفتی و تنوع‌بخشیدن به درآمدهای صادراتی می‌تواند در چارچوب اقتصاد مقاومتی آسیب‌پذیری اقتصاد کشور را کاهش دهد. تمامی این تحولات با اتکا به مشارکت و فعال‌سازی آحاد مردم در حوزه‌های مختلف اقتصادی صورت می‌گیرد.
در این میان نقش نظام بانکی، بی‌بدیل است. گواه این ادعا سهم بالای بازار پول در تأمین مالی اقتصاد کشور است. درحال‌حاضر سهم بازار پول در تأمین مالی 89 درصد، سهم بازار سرمایه 7.6 درصد و سهم سرمایه‌گذاری خارجی 3.2 درصد است. بنابراین مبالغه نخواهد بود اگر بگوییم هرگونه تحول در اقتصاد کشور به توانمندی، پویایی و قابلیت‌های نظام بانکی وابسته است. بر این اساس بانک تجارت نیز در سال 95، پیشبرد سیاست‌های اقتصاد مقاومتی را در رأس اولویت‌های عملیاتی خود قرار داده و تلاش کرده در چارچوب اجرای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و با الهام از محورهای 24گانه ابلاغ‌شده از سوی مقام معظم رهبری در این مسیر به شکلی مؤثر ایفای نقش کند.
رویکرد و برنامه بانک تجارت در حوزه اقتصاد مقاومتی چیست؟ تاکنون چه اقدامات عملی‌ای در این زمینه صورت گرفته است؟
دیدگاه ما در بانک تجارت این است که اقتصاد مقاومتی برای اقتصاد ایران و شبکه بانکی یک بدیل عالی برای حرکت در مسیر بالندگی و پیشرفت است. در این مسیر رویکرد بانک تجارت، حمایت از واحدهای صنعتی مولد و دارای مزیت رقابتی در سراسر کشور است. از بدو شکل‌گیری ستاد فرماندهی کل اقتصاد مقاومتی به ریاست معاون اول محترم رئیس‌جمهور، بانک تجارت تمام توان خود را برای اجرای برنامه‌های این ستاد به کار بسته و علاوه بر آنکه اهداف و برنامه‌های اقتصاد مقاومتی را با هدف تسریع در تکمیل واحدهای نیمه‌تمام و بهره‌برداری و تولید واحدهای نیمه‌فعال و تعطیل برای اجرا به تمامی واحدها، استان‌ها و شرکت‌های تابعه بانک ابلاغ کرده‌ایم، به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی کرده‌ایم که نظارت دقیق و جامع بر کلیه عملیات بانک برای انطباق با سیاست‌های راهبردی اقتصاد مقاومتی صورت گیرد. در همین راستا از خردادماه گذشته کمیته اقتصاد مقاومتی بانک تجارت با هدف راهبری برنامه‌ها و اقدامات بانک در این حوزه آغاز به کار کرد. این کمیته با برگزاری جلسات خود به صورت هفتگی، ضمن هماهنگ‌سازی برنامه‌های عملیاتی و راهبردی بانک با سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، عملکرد واحدهای تابعه بانک را در این حوزه بررسی می‌کند.
عملکرد بانک تجارت در اعطای تسهیلات به طرح‌های اقتصادی معرفی‌شده از سوی سامانه بهین‌یاب و دیگر بخش‌های مربوط به اقتصاد مقاومتی تاکنون چگونه بوده است؟
بانک تجارت از ابتدای سال جاری تا پایان آبان ماه به بیش از هزارو 246 مورد درخواست تسهیلات، 11‌هزارو 775‌ میلیارد ریال پرداخت کرده است. توجه داشته باشید که پرداختی کل سیستم بانکی به واحدهای معرفی‌شده از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت مبلغ 38‌هزارو 264‌ میلیارد ریال بوده که از مبلغ پرداختی فوق چهارهزارو 51‌ میلیارد ریال معادل بیش از 10 درصد آن از طریق بانک تجارت پرداخت شده است. همچنین تعداد تسهیلات پرداختی مستقیم سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط پنج‌هزارو 561 مورد بوده است که سهم بانک تجارت از این تعداد 867 مورد یعنی بیش از 15 درصد است. در همین مقطع مبلغ پرداختی مستقیم کل سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط 41‌هزارو 710‌ میلیارد ریال بوده که مبلغ هفت‌هزارو 284‌ میلیارد ریال آن از سوی بانک تجارت پرداخت شده است، همچنین مبلغ کل پرداختی سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط 79‌هزارو 974‌ میلیارد ریال بوده که از مبلغ مذکور، 11‌هزارو 336‌ میلیارد ریال یعنی بیش از 14 درصد کل سیستم بانکی کشور از سوی بانک تجارت اعطا شده است.
غیر از تسهیلاتی که به بنگاه‌های اقتصادی کوچک و متوسط پرداخت شده، تعداد تسهیلات پرداختی بانک تجارت به تاکسی‌های فرسوده در هفت‌ماهه نخست امسال به رقمی بیش از هشت‌‌هزارو 680 فقره و تعداد تسهیلات پرداختی ازدواج نیز در همین مدت به نزدیک 62‌ هزار فقره رسیده است. بانک تجارت همچنین در شش‌ماهه ابتدایی سال 1395 در راستای حمایت از تولیدات داخلی کشور بیش از 50‌ هزار فقره تسهیلات خرید خودرو و کالای بادوام ایرانی به متقاضیان اعطا کرده است و در جهت حمایت از اشتغال‌زایی و تولید به وسیله اقشار خاص، بیش از چهار‌هزارو 449 فقره تسهیلات با نرخ بهره پایین به معرفی‌شدگان کمیته امداد و سازمان بهزیستی اعطا کرده است.
در امر مفهوم‌سازی و اجرای بانکداری مقاومتی در بانک تجارت تاکنون چه اقداماتی صورت گرفته است؟
برای حرکت هدفمند نیازمند چارچوبی نظری هستیم که بر پایه آن جهت‌گیری‌ها و اقدامات عملیاتی را تعریف و تبیین کنیم. الگوی نظری پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی در سه حوزه فرهنگ‌سازی اقتصاد مقاومتی، مقاوم‌سازی بانک و ایفای نقش فعالانه بانک در اقتصاد کشور تدوین شد. در مفهوم‌سازی اقتصاد مقاومتی مانند هر موضوع جدید دیگری نیازمند افزایش میزان شناخت و ایجاد درک واحد و مشترک به‌ویژه در لایه‌های مختلف سازمانی هستیم. بنابراین فرهنگ‌سازی اقتصاد مقاومتی به‌عنوان یک اقدام اولیه در بانک تجارت از مدت‌ها پیش آغاز شده است.
برگزاری مستمر و منظم جلسات کمیته اقتصاد مقاومتی بانک و انعکاس اخبار و مصوبات این کمیته به صورت گسترده از کانال‌های مختلف (سایت اینترنت، اینترانت و...)، پیاده‌سازی نظام بودجه‌ریزی مبتنی‌بر برنامه‌ریزی با محوریت صرفه‌جویی و کاهش هزینه‌ها، ملزم‌کردن همه واحدهای مسئول در بانک به خرید محصولات داخلی، همکاری با وزارت فرهنگ و آموزش عالی به منظور شناسایی و حمایت از کسب‌وکارهای دانش‌بنیان، برگزاری سلسله‌نشست‌های تخصصی اقتصاد مقاومتی با حضور مدیران ارشد اقتصادی و کارشناسان برجسته اقتصاد کشور، تولید محتوای تخصصی در حوزه اقتصاد مقاومتی از طریق انتشار نشریات چاپی و الکترونیک و معرفی آنها در رسانه‌های گروهی، نشر پیام‌های مرتبط با اشاعه فرهنگ حمایت کارکنان از محصولات داخلی از طریق رسانه‌های داخلی بانک (پایگاه اینترنت و ماهنامه داخلی بانک)، انتخاب رابطان اقتصاد مقاومتی در واحدهای مختلف بانک و... بخشی از اقدامات عملیاتی صورت‌گرفته برای پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی در بانک تجارت بوده است.
مهم‌ترین وظیفه بانک‌ها در هم‌گامی با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی چیست؟
به گمان من بهترین و کوتاه‌ترین عبارت درباره اقتصاد مقاومتی در سیستم بانکی، بیشترین استفاده از ظرفیت‌ها و منابع و جلوگیری از تضییع امکانات است. برخلاف آنچه برخی می‌خواهند تعبیر کنند، اقتصاد مقاومتی تحمل فشار و مضیقه نیست، بلکه تشخیص اولویت‌ها و سازگارکردن اهداف و برنامه‌ها با محدودیت‌هاست. در اقتصاد مقاومتی آنچه اولویت دارد، رویکرد اشتغال‌محور به جای رویکرد سرمایه‌محور است. در این رویکرد به دنبال ایجاد اشتغال با کمترین قیمت تمام‌شده و حمایت از تولید محصولاتی هستیم که بیشترین مزیت رقابتی را در اقتصاد کشور ایجاد می‌کند.
به‌طور مثال در حوزه کشاورزی حمایت از محصولاتی در اولویت قرار می‌گیرد که در راستای سیاست راهبری اقتصاد کشور یعنی تأمین امنیت غذایی قرار می‌گیرد. به‌هرحال در وضعیتی قرار داریم که جریان مالی کشور محدودتر شده و حجم بودجه عمومی کشور نیز کاهش یافته است. بالطبع در این شرایط، با درنظرگرفتن محدودیت منابع مالی باید بررسی کنیم که به‌عنوان یک بانک چگونه می‌توانیم وظیفه خود را بهتر انجام دهیم. به نظر من آنچه امروز برای بانک‌ها و دیگر بنگاه‌های پولی کشور باید در اولویت قرار گیرد، توجه دقیق به چند موضوع مهم است؛ نخست شناسایی فرصت‌ها و پایش اینکه مزیت‌های نسبی و رقابتی اقتصاد کشور چیست، دوم اینکه درآمدهای کشور بهتر است صرف چه اولویت‌هایی شود و اینکه کدام سرمایه‌گذاری‌هاست که بیشترین ارزش‌افزوده اجتماعی را ایجاد می‌کند.
بر این اساس، بنگاه‌های اقتصادی کشور موظف می‌شوند جهت‌گیری سرمایه‌گذاری‌ها را معطوف به فعالیت‌هایی کنند که دارای بیشترین مزیت رقابتی است و ارزش‌افزوده اقتصادی و اجتماعی بیشتری دارد. باید اهداف سرمایه‌گذاری در کشور را شناسایی کنیم و با توجه دقیق به ظرفیت‌های کشور، فرصت‌های جدید سرمایه‌گذاری را با ذکر اولویت‌های فوق تأمین مالی کنیم. ذیل این اهداف کلی باید موضوعاتی مانند آمایش سرزمینی نیز بسیار جدی‌تر از گذشته مورد توجه قرار گیرد و اینکه چه فعالیتی در کدام منطقه از کشور سودآورتر است. بالطبع بانک‌ها در راستای اجرای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی طرح‌هایی را در اولویت قرار می‌دهند که ارزش‌افزوده اقتصادی و ارزش‌افزوده اجتماعی مانند ایجاد اشتغال را توأمان ایجاد می‌کنند.
یکی از موضوعات مهم اشاره‌شده در سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، حمایت از توسعه کسب‌وکارهای دانش‌بنیان است. برنامه بانک تجارت در این حوزه چیست؟
در سال‌های اخیر، شکل‌گیری شرکت‌های دانش‌بنیان و کسب‌وکارهای مبتنی بر استارت‌آپ‌های دانشگاهی، یکی از سرفصل‌های مهم «اقتصادی‌شدن» ایده‌های دانشجویان و فراهم‌شدن بستر ارتباط سه‌جانبه دانشگاه، نظام تأمین مالی و صنایع کشور بوده است زیرا اغلب پروژه‌های مرتبط با فناوری‌های نوین که ارزش‌افزوده بالایی در اقتصاد کشور ایجاد می‌کنند، در دانشگاه‌ها شکل می‌گیرند و شبکه بانکی می‌تواند با حمایت از پروژه‌های دانشجویان، پیونددهنده دانشگاه و اقتصاد کشور باشد. بانک تجارت نیز تلاش می‌کند در پیوند با دانشگاه، از شکل‌گیری شرکت‌های دانش‌بنیان حمایت کند تا زمینه برای تبدیل ایده‌های نوین به پژوهش‌های صنعتی و تولیدی در کشور یا خارج از کشور فراهم شود، ایده‌هایی که اگر هر کدام از آنها به ثمر نشیند، می‌تواند در رفاه و آسایش مردم اثر‌گذار باشد.
از ابتدای سال ‌جاری تاکنون نیز بانک تجارت در چند رویداد مهم استارت‌آپی کشور حضور حمایتی داشته که از آن جمله می‌توان به استارت‌آپ ویکند دانشگاه بیرجند، همایش تراکنش ایران و استارت‌آپ کسب‌وکارهای سبز با همکاری سازمان محیط زیست اشاره کرد.
در پایان باید بگویم که بدون شک باید به اقتصاد مقاومتی نگاهی استراتژیک داشته باشیم. حرکت در مسیر اقتصاد مقاومتی، حرکتی است که در بلندمدت توان و تاب‌آوری اقتصاد کشور را ارتقا می‌دهد و باعث استمرار در اقدامات این حوزه شده و نقش مهم‌تری را در دستیابی به اهداف غایی ایفا می‌کند. براساس تمهیدات اتخاذشده از سوی دولت تدبیر و امید «اقدام و عمل» در این حوزه با تمام قدرت آغاز شده است. وظیفه ما و شبکه اقتصادی کشور تداوم و پافشاری تا رسیدن به اهداف و نتایج است. همان‌طور که عنوان شد، نظام بانکی سهم بسیار مهمی در این حرکت برعهده دارد و امیدواریم بانک تجارت نیز همانند گذشته که در حرکت‌های جهشی حوزه‌های متنوع دیگر، ظرفیت و توان بالای خود را نشان داده است، بتواند در استقرار نظام اقتصاد مقاومتی گام‌های بلندتری را بردارد.

مقدم، مدیرعامل بانک تجارت، ضمن تأکید بر جایگاه نظام بانکی کشور در تحولات اقتصادی با اشاره به اینکه اقتصاد مقاومتی بهترین نسخه برای اقتصاد کشور است، آن را بهترین چارچوب برای کاهش آسیب‌پذیری اقتصاد می‌خواند. او همچنین ضمن تأکید بر نقش بی‌بدیل بانک‌ها در تحولات اقتصادی اذعان می‌کند که در‌حال‌حاضر سهم بازار پول در تأمین مالی 89 درصد، سهم بازار سرمایه 7.6 درصد و سهم سرمایه‌گذاری خارجی 3.2 درصد است. مقدم همچنین تأکید می‌کند که حرکت در مسیر اقتصاد مقاومتی حرکتی است که در بلندمدت توان و تاب‌آوری اقتصاد کشور را ارتقا می‌دهد.

از دیدگاه نظری، امکان‌پذیری پیشبرد اقتصاد مقاومتی را در اقتصاد ایران چگونه ارزیابی می‌کنید؟
اقتصاد مقاومتی را آن‌گونه که رهبر معظم انقلاب در ابلاغیه بهمن سال 92 تبیین کردند، شاید بتوان بهترین و سازگارترین نسخه ممکن برای اقتصاد ایران توصیف کرد. ابلاغیه سیاست‌های مقام معظم رهبری در حوزه اقتصاد مقاومتی را به‌گونه‌ای می‌توان مکمل دیگر اسناد بالادستی نظام مانند سند چشم‌انداز 1404، قانون اجرای سیاست‌های کلی اصل 44، نقشه راه جامع علمی کشور و... عنوان کرد و موضوع اقتصاد مقاومتی نیز برنامه محوری و متعادل‌سازی اقتصاد کشور براساس اولویت‌های واقعی اقتصاد است. البته اینکه چگونه این سیاست‌ها و فرامین را به برنامه‌های اجرائی مؤثر تبدیل کنیم، نیازمند بهبود نظام برنامه‌ریزی استراتژیک در کشور است تا با توجه به اسناد بالادستی کشور، نقشه راه اقتصاد کشور در بخش‌های صنعت و کشاورزی، صادرات، انرژی و... عملیاتی شود.
در این میان تأکید رهبر معظم انقلاب بر موضوعاتی مانند تقویت کسب‌وکارهای دانش‌بنیان که ارزش‌افزوده بالایی دارند و نقش میانبر را در جبران عقب‌ماندگی‌های گذشته دنبال می‌کنند، می‌تواند بسیار راهگشا باشد. اقتصاد مقاومتی سیاست اقتصادی برآمده از فرهنگ انقلابی و اسلامی ما و به تعبیر مقام معظم رهبری تدبیر بلندمدت برای اقتصاد کشور است. رویکرد اقتصاد مقاومتی با تمرکز بر ظرفیت‌ها و توانمندی‌های داخلی در کشور و درعین‌حال تعامل پویا با دنیا، زمینه‌ساز استقرار نظام اقتصادی مقاوم و توانمند است.
رویکردی که با حمایت از اندیشمندان، نخبگان و کارآفرینان جامعه، تاب‌آوری اقتصاد کشور را در مواجهه با بحران‌ها بالا می‌برد و رهایی از وابستگی به درآمدهای نفتی و تنوع‌بخشیدن به درآمدهای صادراتی می‌تواند در چارچوب اقتصاد مقاومتی آسیب‌پذیری اقتصاد کشور را کاهش دهد. تمامی این تحولات با اتکا به مشارکت و فعال‌سازی آحاد مردم در حوزه‌های مختلف اقتصادی صورت می‌گیرد.
در این میان نقش نظام بانکی، بی‌بدیل است. گواه این ادعا سهم بالای بازار پول در تأمین مالی اقتصاد کشور است. درحال‌حاضر سهم بازار پول در تأمین مالی 89 درصد، سهم بازار سرمایه 7.6 درصد و سهم سرمایه‌گذاری خارجی 3.2 درصد است. بنابراین مبالغه نخواهد بود اگر بگوییم هرگونه تحول در اقتصاد کشور به توانمندی، پویایی و قابلیت‌های نظام بانکی وابسته است. بر این اساس بانک تجارت نیز در سال 95، پیشبرد سیاست‌های اقتصاد مقاومتی را در رأس اولویت‌های عملیاتی خود قرار داده و تلاش کرده در چارچوب اجرای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی و با الهام از محورهای 24گانه ابلاغ‌شده از سوی مقام معظم رهبری در این مسیر به شکلی مؤثر ایفای نقش کند.
رویکرد و برنامه بانک تجارت در حوزه اقتصاد مقاومتی چیست؟ تاکنون چه اقدامات عملی‌ای در این زمینه صورت گرفته است؟
دیدگاه ما در بانک تجارت این است که اقتصاد مقاومتی برای اقتصاد ایران و شبکه بانکی یک بدیل عالی برای حرکت در مسیر بالندگی و پیشرفت است. در این مسیر رویکرد بانک تجارت، حمایت از واحدهای صنعتی مولد و دارای مزیت رقابتی در سراسر کشور است. از بدو شکل‌گیری ستاد فرماندهی کل اقتصاد مقاومتی به ریاست معاون اول محترم رئیس‌جمهور، بانک تجارت تمام توان خود را برای اجرای برنامه‌های این ستاد به کار بسته و علاوه بر آنکه اهداف و برنامه‌های اقتصاد مقاومتی را با هدف تسریع در تکمیل واحدهای نیمه‌تمام و بهره‌برداری و تولید واحدهای نیمه‌فعال و تعطیل برای اجرا به تمامی واحدها، استان‌ها و شرکت‌های تابعه بانک ابلاغ کرده‌ایم، به‌گونه‌ای برنامه‌ریزی کرده‌ایم که نظارت دقیق و جامع بر کلیه عملیات بانک برای انطباق با سیاست‌های راهبردی اقتصاد مقاومتی صورت گیرد. در همین راستا از خردادماه گذشته کمیته اقتصاد مقاومتی بانک تجارت با هدف راهبری برنامه‌ها و اقدامات بانک در این حوزه آغاز به کار کرد. این کمیته با برگزاری جلسات خود به صورت هفتگی، ضمن هماهنگ‌سازی برنامه‌های عملیاتی و راهبردی بانک با سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، عملکرد واحدهای تابعه بانک را در این حوزه بررسی می‌کند.
عملکرد بانک تجارت در اعطای تسهیلات به طرح‌های اقتصادی معرفی‌شده از سوی سامانه بهین‌یاب و دیگر بخش‌های مربوط به اقتصاد مقاومتی تاکنون چگونه بوده است؟
بانک تجارت از ابتدای سال جاری تا پایان آبان ماه به بیش از هزارو 246 مورد درخواست تسهیلات، 11‌هزارو 775‌ میلیارد ریال پرداخت کرده است. توجه داشته باشید که پرداختی کل سیستم بانکی به واحدهای معرفی‌شده از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت مبلغ 38‌هزارو 264‌ میلیارد ریال بوده که از مبلغ پرداختی فوق چهارهزارو 51‌ میلیارد ریال معادل بیش از 10 درصد آن از طریق بانک تجارت پرداخت شده است. همچنین تعداد تسهیلات پرداختی مستقیم سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط پنج‌هزارو 561 مورد بوده است که سهم بانک تجارت از این تعداد 867 مورد یعنی بیش از 15 درصد است. در همین مقطع مبلغ پرداختی مستقیم کل سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط 41‌هزارو 710‌ میلیارد ریال بوده که مبلغ هفت‌هزارو 284‌ میلیارد ریال آن از سوی بانک تجارت پرداخت شده است، همچنین مبلغ کل پرداختی سیستم بانکی به بنگاه‌های کوچک و متوسط 79‌هزارو 974‌ میلیارد ریال بوده که از مبلغ مذکور، 11‌هزارو 336‌ میلیارد ریال یعنی بیش از 14 درصد کل سیستم بانکی کشور از سوی بانک تجارت اعطا شده است.
غیر از تسهیلاتی که به بنگاه‌های اقتصادی کوچک و متوسط پرداخت شده، تعداد تسهیلات پرداختی بانک تجارت به تاکسی‌های فرسوده در هفت‌ماهه نخست امسال به رقمی بیش از هشت‌‌هزارو 680 فقره و تعداد تسهیلات پرداختی ازدواج نیز در همین مدت به نزدیک 62‌ هزار فقره رسیده است. بانک تجارت همچنین در شش‌ماهه ابتدایی سال 1395 در راستای حمایت از تولیدات داخلی کشور بیش از 50‌ هزار فقره تسهیلات خرید خودرو و کالای بادوام ایرانی به متقاضیان اعطا کرده است و در جهت حمایت از اشتغال‌زایی و تولید به وسیله اقشار خاص، بیش از چهار‌هزارو 449 فقره تسهیلات با نرخ بهره پایین به معرفی‌شدگان کمیته امداد و سازمان بهزیستی اعطا کرده است.
در امر مفهوم‌سازی و اجرای بانکداری مقاومتی در بانک تجارت تاکنون چه اقداماتی صورت گرفته است؟
برای حرکت هدفمند نیازمند چارچوبی نظری هستیم که بر پایه آن جهت‌گیری‌ها و اقدامات عملیاتی را تعریف و تبیین کنیم. الگوی نظری پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی در سه حوزه فرهنگ‌سازی اقتصاد مقاومتی، مقاوم‌سازی بانک و ایفای نقش فعالانه بانک در اقتصاد کشور تدوین شد. در مفهوم‌سازی اقتصاد مقاومتی مانند هر موضوع جدید دیگری نیازمند افزایش میزان شناخت و ایجاد درک واحد و مشترک به‌ویژه در لایه‌های مختلف سازمانی هستیم. بنابراین فرهنگ‌سازی اقتصاد مقاومتی به‌عنوان یک اقدام اولیه در بانک تجارت از مدت‌ها پیش آغاز شده است.
برگزاری مستمر و منظم جلسات کمیته اقتصاد مقاومتی بانک و انعکاس اخبار و مصوبات این کمیته به صورت گسترده از کانال‌های مختلف (سایت اینترنت، اینترانت و...)، پیاده‌سازی نظام بودجه‌ریزی مبتنی‌بر برنامه‌ریزی با محوریت صرفه‌جویی و کاهش هزینه‌ها، ملزم‌کردن همه واحدهای مسئول در بانک به خرید محصولات داخلی، همکاری با وزارت فرهنگ و آموزش عالی به منظور شناسایی و حمایت از کسب‌وکارهای دانش‌بنیان، برگزاری سلسله‌نشست‌های تخصصی اقتصاد مقاومتی با حضور مدیران ارشد اقتصادی و کارشناسان برجسته اقتصاد کشور، تولید محتوای تخصصی در حوزه اقتصاد مقاومتی از طریق انتشار نشریات چاپی و الکترونیک و معرفی آنها در رسانه‌های گروهی، نشر پیام‌های مرتبط با اشاعه فرهنگ حمایت کارکنان از محصولات داخلی از طریق رسانه‌های داخلی بانک (پایگاه اینترنت و ماهنامه داخلی بانک)، انتخاب رابطان اقتصاد مقاومتی در واحدهای مختلف بانک و... بخشی از اقدامات عملیاتی صورت‌گرفته برای پیاده‌سازی اقتصاد مقاومتی در بانک تجارت بوده است.
مهم‌ترین وظیفه بانک‌ها در هم‌گامی با سیاست‌های اقتصاد مقاومتی چیست؟
به گمان من بهترین و کوتاه‌ترین عبارت درباره اقتصاد مقاومتی در سیستم بانکی، بیشترین استفاده از ظرفیت‌ها و منابع و جلوگیری از تضییع امکانات است. برخلاف آنچه برخی می‌خواهند تعبیر کنند، اقتصاد مقاومتی تحمل فشار و مضیقه نیست، بلکه تشخیص اولویت‌ها و سازگارکردن اهداف و برنامه‌ها با محدودیت‌هاست. در اقتصاد مقاومتی آنچه اولویت دارد، رویکرد اشتغال‌محور به جای رویکرد سرمایه‌محور است. در این رویکرد به دنبال ایجاد اشتغال با کمترین قیمت تمام‌شده و حمایت از تولید محصولاتی هستیم که بیشترین مزیت رقابتی را در اقتصاد کشور ایجاد می‌کند.
به‌طور مثال در حوزه کشاورزی حمایت از محصولاتی در اولویت قرار می‌گیرد که در راستای سیاست راهبری اقتصاد کشور یعنی تأمین امنیت غذایی قرار می‌گیرد. به‌هرحال در وضعیتی قرار داریم که جریان مالی کشور محدودتر شده و حجم بودجه عمومی کشور نیز کاهش یافته است. بالطبع در این شرایط، با درنظرگرفتن محدودیت منابع مالی باید بررسی کنیم که به‌عنوان یک بانک چگونه می‌توانیم وظیفه خود را بهتر انجام دهیم. به نظر من آنچه امروز برای بانک‌ها و دیگر بنگاه‌های پولی کشور باید در اولویت قرار گیرد، توجه دقیق به چند موضوع مهم است؛ نخست شناسایی فرصت‌ها و پایش اینکه مزیت‌های نسبی و رقابتی اقتصاد کشور چیست، دوم اینکه درآمدهای کشور بهتر است صرف چه اولویت‌هایی شود و اینکه کدام سرمایه‌گذاری‌هاست که بیشترین ارزش‌افزوده اجتماعی را ایجاد می‌کند.
بر این اساس، بنگاه‌های اقتصادی کشور موظف می‌شوند جهت‌گیری سرمایه‌گذاری‌ها را معطوف به فعالیت‌هایی کنند که دارای بیشترین مزیت رقابتی است و ارزش‌افزوده اقتصادی و اجتماعی بیشتری دارد. باید اهداف سرمایه‌گذاری در کشور را شناسایی کنیم و با توجه دقیق به ظرفیت‌های کشور، فرصت‌های جدید سرمایه‌گذاری را با ذکر اولویت‌های فوق تأمین مالی کنیم. ذیل این اهداف کلی باید موضوعاتی مانند آمایش سرزمینی نیز بسیار جدی‌تر از گذشته مورد توجه قرار گیرد و اینکه چه فعالیتی در کدام منطقه از کشور سودآورتر است. بالطبع بانک‌ها در راستای اجرای سیاست‌های اقتصاد مقاومتی طرح‌هایی را در اولویت قرار می‌دهند که ارزش‌افزوده اقتصادی و ارزش‌افزوده اجتماعی مانند ایجاد اشتغال را توأمان ایجاد می‌کنند.
یکی از موضوعات مهم اشاره‌شده در سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی، حمایت از توسعه کسب‌وکارهای دانش‌بنیان است. برنامه بانک تجارت در این حوزه چیست؟
در سال‌های اخیر، شکل‌گیری شرکت‌های دانش‌بنیان و کسب‌وکارهای مبتنی بر استارت‌آپ‌های دانشگاهی، یکی از سرفصل‌های مهم «اقتصادی‌شدن» ایده‌های دانشجویان و فراهم‌شدن بستر ارتباط سه‌جانبه دانشگاه، نظام تأمین مالی و صنایع کشور بوده است زیرا اغلب پروژه‌های مرتبط با فناوری‌های نوین که ارزش‌افزوده بالایی در اقتصاد کشور ایجاد می‌کنند، در دانشگاه‌ها شکل می‌گیرند و شبکه بانکی می‌تواند با حمایت از پروژه‌های دانشجویان، پیونددهنده دانشگاه و اقتصاد کشور باشد. بانک تجارت نیز تلاش می‌کند در پیوند با دانشگاه، از شکل‌گیری شرکت‌های دانش‌بنیان حمایت کند تا زمینه برای تبدیل ایده‌های نوین به پژوهش‌های صنعتی و تولیدی در کشور یا خارج از کشور فراهم شود، ایده‌هایی که اگر هر کدام از آنها به ثمر نشیند، می‌تواند در رفاه و آسایش مردم اثر‌گذار باشد.
از ابتدای سال ‌جاری تاکنون نیز بانک تجارت در چند رویداد مهم استارت‌آپی کشور حضور حمایتی داشته که از آن جمله می‌توان به استارت‌آپ ویکند دانشگاه بیرجند، همایش تراکنش ایران و استارت‌آپ کسب‌وکارهای سبز با همکاری سازمان محیط زیست اشاره کرد.
در پایان باید بگویم که بدون شک باید به اقتصاد مقاومتی نگاهی استراتژیک داشته باشیم. حرکت در مسیر اقتصاد مقاومتی، حرکتی است که در بلندمدت توان و تاب‌آوری اقتصاد کشور را ارتقا می‌دهد و باعث استمرار در اقدامات این حوزه شده و نقش مهم‌تری را در دستیابی به اهداف غایی ایفا می‌کند. براساس تمهیدات اتخاذشده از سوی دولت تدبیر و امید «اقدام و عمل» در این حوزه با تمام قدرت آغاز شده است. وظیفه ما و شبکه اقتصادی کشور تداوم و پافشاری تا رسیدن به اهداف و نتایج است. همان‌طور که عنوان شد، نظام بانکی سهم بسیار مهمی در این حرکت برعهده دارد و امیدواریم بانک تجارت نیز همانند گذشته که در حرکت‌های جهشی حوزه‌های متنوع دیگر، ظرفیت و توان بالای خود را نشان داده است، بتواند در استقرار نظام اقتصاد مقاومتی گام‌های بلندتری را بردارد.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.