|

راه حل مشکل گوجه کاران استان؛

تغییر نوع کشت و صنایع تبدیلی

مشکل گوجه‌کاران استان بوشهر که البته به‌صورتی فراگیر در مناطق جنوبی کشور نیز وجود دارد، این روزها مسوولان زیادی از جمله نمایندگان مجلس در کمیسیون کشاورزی و... را بر آن داشته تا با بازدید از این مناطق و تشکیل جلسات مختلف این مساله را جدی‌تر مورد بررسی قرار دهند. در همین زمینه ابوذر احمدی، یکی از کارشناسان بخش کشاورزی در استان بوشهر داشتن صنایع تبدیلی و کاهش سطح زیرکشت این محصول را یکی از راه‌های حل این بحران می‌داند.
ابوذر احمدی با اشاره به صنایع تبدیلی در کنار بخش کشاورزی گفت: در حال حاضر در استان‌های جنوبی به‌ویژه استان بوشهر، هیچ کارخانه رب گوجه‌فرنگی نداریم. این روزها زیاد می‌شنوید که یک یا 2 کارخانه در حال راه‌اندازی است. این کارخانه‌ها فرآوری اولیه را انجام می‌دهند و گوجه‌فرنگی را به‌صورت مایع درآورده و دوباره آن‌را به کارخانه‌های تولید رب گوجه در استان‌های دیگر می‌فرستند که ظرفیت بیشتری دارند و در آن‌جا فرآوری ثانویه انجام می‌شود. بنابراین وجود کارخانه رب گوجه‌فرنگی در استان واقعیت ندارد.
احمدی ادامه داد: در بردخون یک کارخانه وجود دارد که به‌عنوان دریافتی از کشاورزان کار می‌کند و پس از آن با واسطه‌های دیگر به کارخانه‌های دیگری خارج از استان فرستاده می‌شود. بنابراین مشکل اساسی ما در استان عدم وجود صنایع تبدیلی است که این‌روزها می‌بینید مشکل گوجه‌فرنگی خارج از فصل آن به مشکلی تبدیل شده که کمیسیون کشاورزی مجلس، نمایندگان، استانداری و... را نیز به‌خود درگیر کرده است.
وی با بیان این‌که این مشکل در سال‌های قبل نیز وجود داشته است، گفت: ظرفیتی بالقوه برای اشتغال‌زایی در کارخانه‌های رب گوجه‌فرنگی وجود دارد که ما در استان آن‌را نادیده گرفته‌ایم. به‌غیر از مساله اشتغال‌زایی، ارزآوری خوبی نیز می‌تواند داشته باشد که مورد توجه قرار نگرفته است.
احمدی افزود: در حال حاضر کارخانه‌های رب گوجه‌فرنگی که صادرات را هم در برنامه اقتصادی خود دارند در ازای هر بشکه رب، 180 دلار ارزآوری دارند. به‌جزء ارز‌آوری، اگر مشکلاتی که در مصرف تازه‌خوری و خام این محصول وجود داشته باشد مثل وجود نیترات و یا سموم و هورمون‌ها در صنایع تبدیلی (تولید رب‌ گوجه، آب‌میوه گوجه، سس کچاپ و...) قابل رفع خواهد بود. بنابراین صنایع تبدیلی به‌تنهایی می‌تواند مشکل گوجه‌فرنگی در استان را رفع کند و به اشتغال‌زایی نیز کمک شود.
این کارشناس کشاورزی با اشاره به صرف آب‌های زیرزمینی نیز گفت: بخش زیادی از آب‌های زیرزمینی خود را هدر دادیم(حدود 130میلیون مترمکعب از محل چاه‌های غیرمجاز یا برداشت‌های اضافی از چاه‌هایی که پروانه بهره‌برداری ندارند) در کنار این هدررفت آب، محصول گوجه هم فروش نداشته و کشاورز اگر محصول خود را برداشت نکند، برایش مقرون به‌صرفه‌تر است.
وی در بخش دیگری از این گفتگو به مشکلاتی که در بحث سموم کشاورزی در سال‌های گذشته وجود داشت اشاره کرده و اظهار کرد: امسال هیچ مزرعه‌ای از هورمون‌های رنگ‌دهنده که غیرمجاز بوده و مورد تایید هیچ‌یک از کارشناسان هم نیست، استفاده نکرده‌ است. زیرا گرمای هوا به اندازه‌ای بود که گوجه به‌صورت طبیعی قرمزرنگ می‌شد و نیازی به افزودن هورمون پیدا نمی‌کرد. اگر هم این مساله در مناطقی وجود داشته باشد، باید دانشگاه علوم پزشکی، جهاد کشاورزی، سازمان استاندارد و مسوولان ذی‌ربط باید ورود کرده و از این کار جلوگیری کنند.
ابوذر احمدی گفت: در اواسط فصل برداشت، معمولا سموم استفاده نمی‌شود و بیشترین میزان استفاده از سموم در اوایل کشت و فصل رویشی است(برج هفت و هشت اوایل برج 9) به‌دلیل گرمای هوا، یک‌سری آفت‌کش‌ها استفاده می‌‌شود. اما زمانی‌که گوجه وارد مرحله برداشت می‌شود، نباید از هسچ آفت‌کش و یا سمی استفاده شود.
احمدی درباره مشکل صادرات گوجه‌فرنگی نیز گفت: روسیه یکی از مشتری‌های خرید گوجه‌فرنگی ما در سال گذشته بود که به‌دلیل مشکلات سیاسی که با ترکیه داشتند، مجبور شدند از ما خرید کنند. امسال هم کم و بیش هستند اما امسال دوباره از ترکیه خرید می‌کنند زیرا ترکیه گوجه‌فرنگی را با کیفیت بسیار خوب در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد و اردوغان مشکلات سیاسی خود با روسیه تعدیل کرد. ما به‌علت عدم در اختیارداشتن کارخانه‌های بسته‌بندی، کیفیت و سایز، محصول گوجه‌فرنگی مناسبی برای صادرات نداریم. البته گوجه‌های گل‌خانه‌ای چون سفتی، رنگ و سایز مناسب، خریداران بیشتری برای صادرات هم دارند. بنابراین فکر می‌کنم اگر به‌سمت کاشت گوجه‌فرنگی به‌شیوه گلخانه‌ای برویم بسیار سودمند خواهد بود. کشت گل‌خانه‌ای مصرف آب کمتری و محصول باکیفیت‌تری را نیز خواهد داشت.
این کارشناس کشاورزی در ادامه عنوان کرد: ما دیگر ظرفیت کشت در فضای باز را نداریم. مصرف آب بالا و تولید بسیار کمتر از کشت گل‌خانه‌ای ازجمله ضعف‌های کشت در فضای باز است. الان ظرفیت یک هکتار کشت گلخانه‌ای، حدود 10 برابر فضای باز است.
وی در پایان با جمع‌بندی صحبت‌های خود به راهکارهایی که در کوتاه‌مدت برای حل این مشکل می‌توان پیشنهاد داد اشاره کرده و گفت: به‌غیر از صنایع بسته‌بندی که به آن اشاره شد، تعدیل سطوح زیر کشت را می‌توان در دستور کار قرار داد. در حال حاضر حدود 800 حلقه چاه غیرمجاز در استان داریم که به‌صورت شبانه‌روزی آب را پمپاژ می‌کنند در مزارع و این مساله سطوح زیرکشت را نیز افزایش داده است و از طرفی نظارتی هم بر آن دسته که پروانه چاه هم دارند نیست که کنترل کنند چه میزان آب برداشت می‌کنند. این مساله هم با کمک مسوولان ذی‌ربط قابل حل است. باید به کشاورز یک‌سری بسته‌های حمایتی و مشوق‌ها داده شود تا قانع شده و بیش از حد ظرفیت، کشت نکند.

مشکل گوجه‌کاران استان بوشهر که البته به‌صورتی فراگیر در مناطق جنوبی کشور نیز وجود دارد، این روزها مسوولان زیادی از جمله نمایندگان مجلس در کمیسیون کشاورزی و... را بر آن داشته تا با بازدید از این مناطق و تشکیل جلسات مختلف این مساله را جدی‌تر مورد بررسی قرار دهند. در همین زمینه ابوذر احمدی، یکی از کارشناسان بخش کشاورزی در استان بوشهر داشتن صنایع تبدیلی و کاهش سطح زیرکشت این محصول را یکی از راه‌های حل این بحران می‌داند.
ابوذر احمدی با اشاره به صنایع تبدیلی در کنار بخش کشاورزی گفت: در حال حاضر در استان‌های جنوبی به‌ویژه استان بوشهر، هیچ کارخانه رب گوجه‌فرنگی نداریم. این روزها زیاد می‌شنوید که یک یا 2 کارخانه در حال راه‌اندازی است. این کارخانه‌ها فرآوری اولیه را انجام می‌دهند و گوجه‌فرنگی را به‌صورت مایع درآورده و دوباره آن‌را به کارخانه‌های تولید رب گوجه در استان‌های دیگر می‌فرستند که ظرفیت بیشتری دارند و در آن‌جا فرآوری ثانویه انجام می‌شود. بنابراین وجود کارخانه رب گوجه‌فرنگی در استان واقعیت ندارد.
احمدی ادامه داد: در بردخون یک کارخانه وجود دارد که به‌عنوان دریافتی از کشاورزان کار می‌کند و پس از آن با واسطه‌های دیگر به کارخانه‌های دیگری خارج از استان فرستاده می‌شود. بنابراین مشکل اساسی ما در استان عدم وجود صنایع تبدیلی است که این‌روزها می‌بینید مشکل گوجه‌فرنگی خارج از فصل آن به مشکلی تبدیل شده که کمیسیون کشاورزی مجلس، نمایندگان، استانداری و... را نیز به‌خود درگیر کرده است.
وی با بیان این‌که این مشکل در سال‌های قبل نیز وجود داشته است، گفت: ظرفیتی بالقوه برای اشتغال‌زایی در کارخانه‌های رب گوجه‌فرنگی وجود دارد که ما در استان آن‌را نادیده گرفته‌ایم. به‌غیر از مساله اشتغال‌زایی، ارزآوری خوبی نیز می‌تواند داشته باشد که مورد توجه قرار نگرفته است.
احمدی افزود: در حال حاضر کارخانه‌های رب گوجه‌فرنگی که صادرات را هم در برنامه اقتصادی خود دارند در ازای هر بشکه رب، 180 دلار ارزآوری دارند. به‌جزء ارز‌آوری، اگر مشکلاتی که در مصرف تازه‌خوری و خام این محصول وجود داشته باشد مثل وجود نیترات و یا سموم و هورمون‌ها در صنایع تبدیلی (تولید رب‌ گوجه، آب‌میوه گوجه، سس کچاپ و...) قابل رفع خواهد بود. بنابراین صنایع تبدیلی به‌تنهایی می‌تواند مشکل گوجه‌فرنگی در استان را رفع کند و به اشتغال‌زایی نیز کمک شود.
این کارشناس کشاورزی با اشاره به صرف آب‌های زیرزمینی نیز گفت: بخش زیادی از آب‌های زیرزمینی خود را هدر دادیم(حدود 130میلیون مترمکعب از محل چاه‌های غیرمجاز یا برداشت‌های اضافی از چاه‌هایی که پروانه بهره‌برداری ندارند) در کنار این هدررفت آب، محصول گوجه هم فروش نداشته و کشاورز اگر محصول خود را برداشت نکند، برایش مقرون به‌صرفه‌تر است.
وی در بخش دیگری از این گفتگو به مشکلاتی که در بحث سموم کشاورزی در سال‌های گذشته وجود داشت اشاره کرده و اظهار کرد: امسال هیچ مزرعه‌ای از هورمون‌های رنگ‌دهنده که غیرمجاز بوده و مورد تایید هیچ‌یک از کارشناسان هم نیست، استفاده نکرده‌ است. زیرا گرمای هوا به اندازه‌ای بود که گوجه به‌صورت طبیعی قرمزرنگ می‌شد و نیازی به افزودن هورمون پیدا نمی‌کرد. اگر هم این مساله در مناطقی وجود داشته باشد، باید دانشگاه علوم پزشکی، جهاد کشاورزی، سازمان استاندارد و مسوولان ذی‌ربط باید ورود کرده و از این کار جلوگیری کنند.
ابوذر احمدی گفت: در اواسط فصل برداشت، معمولا سموم استفاده نمی‌شود و بیشترین میزان استفاده از سموم در اوایل کشت و فصل رویشی است(برج هفت و هشت اوایل برج 9) به‌دلیل گرمای هوا، یک‌سری آفت‌کش‌ها استفاده می‌‌شود. اما زمانی‌که گوجه وارد مرحله برداشت می‌شود، نباید از هسچ آفت‌کش و یا سمی استفاده شود.
احمدی درباره مشکل صادرات گوجه‌فرنگی نیز گفت: روسیه یکی از مشتری‌های خرید گوجه‌فرنگی ما در سال گذشته بود که به‌دلیل مشکلات سیاسی که با ترکیه داشتند، مجبور شدند از ما خرید کنند. امسال هم کم و بیش هستند اما امسال دوباره از ترکیه خرید می‌کنند زیرا ترکیه گوجه‌فرنگی را با کیفیت بسیار خوب در اختیار آن‌ها قرار می‌دهد و اردوغان مشکلات سیاسی خود با روسیه تعدیل کرد. ما به‌علت عدم در اختیارداشتن کارخانه‌های بسته‌بندی، کیفیت و سایز، محصول گوجه‌فرنگی مناسبی برای صادرات نداریم. البته گوجه‌های گل‌خانه‌ای چون سفتی، رنگ و سایز مناسب، خریداران بیشتری برای صادرات هم دارند. بنابراین فکر می‌کنم اگر به‌سمت کاشت گوجه‌فرنگی به‌شیوه گلخانه‌ای برویم بسیار سودمند خواهد بود. کشت گل‌خانه‌ای مصرف آب کمتری و محصول باکیفیت‌تری را نیز خواهد داشت.
این کارشناس کشاورزی در ادامه عنوان کرد: ما دیگر ظرفیت کشت در فضای باز را نداریم. مصرف آب بالا و تولید بسیار کمتر از کشت گل‌خانه‌ای ازجمله ضعف‌های کشت در فضای باز است. الان ظرفیت یک هکتار کشت گلخانه‌ای، حدود 10 برابر فضای باز است.
وی در پایان با جمع‌بندی صحبت‌های خود به راهکارهایی که در کوتاه‌مدت برای حل این مشکل می‌توان پیشنهاد داد اشاره کرده و گفت: به‌غیر از صنایع بسته‌بندی که به آن اشاره شد، تعدیل سطوح زیر کشت را می‌توان در دستور کار قرار داد. در حال حاضر حدود 800 حلقه چاه غیرمجاز در استان داریم که به‌صورت شبانه‌روزی آب را پمپاژ می‌کنند در مزارع و این مساله سطوح زیرکشت را نیز افزایش داده است و از طرفی نظارتی هم بر آن دسته که پروانه چاه هم دارند نیست که کنترل کنند چه میزان آب برداشت می‌کنند. این مساله هم با کمک مسوولان ذی‌ربط قابل حل است. باید به کشاورز یک‌سری بسته‌های حمایتی و مشوق‌ها داده شود تا قانع شده و بیش از حد ظرفیت، کشت نکند.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.