|

برای قدرشناسی قدری بشناسیم

ابوالفضل بلغندر.‌ دبير سرويس

تئاتر هنر مبارزه است. هنر جهاد و دشمنی با بدی. انسان غارنشین برای دور کردن ارواح و شیاطین از نوعی مراسم سنتی استفاده می‌کرد که نه تنها بی‌شباهت به نمایش نبوده، بلکه وامدار همین مهم و دارای خصوصیات آنهاست.
هنر نشان دادن و به تصویر کشیدن می تواند تاثیر زیادی در شکل‌گیری هنجارها داشته باشد. با نشان دادن است که خوبی را نهادینه و بدی را گوشتزد می‌کنیم. با نشان دادن است که می‌آموزیم و آموزش می‌دهیم. می‌خندیم و می‌خندانیم. می‌گرییم و می‌گریانیم.هنر نمایش هنر قدرشناسی‌ست. اهالی تئاتر و نمایش قدرشناس تربیت می‌شوند. می‌دانند زمان چه ارزشی دارد. صحنه را می‌شناسند و می‌دانند که جایگاه مقدسی‌ست. می‌دانند استاد چه قدری دارد وقتی کلمه کلمه از وجودش به یادگار می‌گذارد و تجربه به تجربه به هنردوستان و هنرجویان می‌آموزد. قدر پول را می‌دانند. چون زمانی که مزد کم گیری و کار فراوان کنی، متوجه می‌شوی چه در گرانبهایی در دست توست. هنر تئاتر هنر قدرشناسی‌ست. درست است. اما آیا قدرشناسی این است که وقتی استادی چشم از جهان می شوید، قیل و قال کنیم و گیس بر خاک افکنیم و جامه چاک کنیم؟ آیا قدرشناسی چهل روز سیاه به تن کردن و گریستن و سخنان متوفی را در کوی و برزن (بخوانید شبکه های اجتماعی) جار زدن است؟ آیا قدرشناسی مانند مرحوم لباس پوشیدن و چون او سخن گفتن است؟ آیا قدرشناسی این است که به دیگران بفهمانی من بیش از شما به مرحوم نزدیک بوده ام؟ این است آن قدرشناسی که قوم تئاتر آموخته اند؟استاد سمندریان فن بازیگری را به قوم تئاتر آموخت. فن کارگردانی، اصول درست چیدمان صحنه و از همه مهمتر، مهربانی و گذشت در این راه را. اما مانند دیگر عزیزان در فوت ایشان هم گویا اثری از قدرشناسی نبود. اصلا چرا برای قدرشناس بودن نیازمند به فوت عزیزی‌ست؟ مگر نمی‌شود در حیات وی قدرشناس او بود. مگر نمی‌شد با افزایش علم و تلاش استاد سمندریان را شاد کرد؟ مگر او نمی گفت: تنها آرزویم ترقی شاگردانم است؟قدرشناسی دنباله دادن هدف است. پیگیری راه کسی که می‌خواهیم قدرشناسش باشیم. شاید یادگیری یک نکته‌ی جدید در تئاتر و آموزش آن به دیگران بهتر از هزاران اشک برای استاد عزیز این اهالی باشد. شاید صبر و مهربانی در تدریس ارزش بیشتری از جامه دریدن برای استاد باشد. شاید دیدن یک تئاتر خوب به یاد استاد بهتر از آن باشد که عکس استاد را به یادش بر پیراهن حمل کنیم. شاید ملاقات استاد در زمان حیات و هم‌صحبتی با وی تاثیر بیشتری از ملاقات بر مزار وی و ناله و فغان داشته باشد. بیایید این گونه قدرشناسی را ترویج دهیم.سمندریان و سمندریان‌ها، عزیزانی بودند که متاسفانه در بین ما نیستند و گویا ما دیر به شب قدرشان رسیدیم. آن گاه که برای هرچیز زمان تمام شده است. اما سمندریان‌هایی نیز خدا را صد هزار مرتبه شکر هستند و چراغدار قوم تئاتر. قدرشان را تا شب قدرشان پابرجاست و نفس در روح‌شان جاری‌ست بدانیم. فقط کافی‌ست برای قدرشناسی‌شان قدری بشناسیم‌شان.

تئاتر هنر مبارزه است. هنر جهاد و دشمنی با بدی. انسان غارنشین برای دور کردن ارواح و شیاطین از نوعی مراسم سنتی استفاده می‌کرد که نه تنها بی‌شباهت به نمایش نبوده، بلکه وامدار همین مهم و دارای خصوصیات آنهاست.
هنر نشان دادن و به تصویر کشیدن می تواند تاثیر زیادی در شکل‌گیری هنجارها داشته باشد. با نشان دادن است که خوبی را نهادینه و بدی را گوشتزد می‌کنیم. با نشان دادن است که می‌آموزیم و آموزش می‌دهیم. می‌خندیم و می‌خندانیم. می‌گرییم و می‌گریانیم.هنر نمایش هنر قدرشناسی‌ست. اهالی تئاتر و نمایش قدرشناس تربیت می‌شوند. می‌دانند زمان چه ارزشی دارد. صحنه را می‌شناسند و می‌دانند که جایگاه مقدسی‌ست. می‌دانند استاد چه قدری دارد وقتی کلمه کلمه از وجودش به یادگار می‌گذارد و تجربه به تجربه به هنردوستان و هنرجویان می‌آموزد. قدر پول را می‌دانند. چون زمانی که مزد کم گیری و کار فراوان کنی، متوجه می‌شوی چه در گرانبهایی در دست توست. هنر تئاتر هنر قدرشناسی‌ست. درست است. اما آیا قدرشناسی این است که وقتی استادی چشم از جهان می شوید، قیل و قال کنیم و گیس بر خاک افکنیم و جامه چاک کنیم؟ آیا قدرشناسی چهل روز سیاه به تن کردن و گریستن و سخنان متوفی را در کوی و برزن (بخوانید شبکه های اجتماعی) جار زدن است؟ آیا قدرشناسی مانند مرحوم لباس پوشیدن و چون او سخن گفتن است؟ آیا قدرشناسی این است که به دیگران بفهمانی من بیش از شما به مرحوم نزدیک بوده ام؟ این است آن قدرشناسی که قوم تئاتر آموخته اند؟استاد سمندریان فن بازیگری را به قوم تئاتر آموخت. فن کارگردانی، اصول درست چیدمان صحنه و از همه مهمتر، مهربانی و گذشت در این راه را. اما مانند دیگر عزیزان در فوت ایشان هم گویا اثری از قدرشناسی نبود. اصلا چرا برای قدرشناس بودن نیازمند به فوت عزیزی‌ست؟ مگر نمی‌شود در حیات وی قدرشناس او بود. مگر نمی‌شد با افزایش علم و تلاش استاد سمندریان را شاد کرد؟ مگر او نمی گفت: تنها آرزویم ترقی شاگردانم است؟قدرشناسی دنباله دادن هدف است. پیگیری راه کسی که می‌خواهیم قدرشناسش باشیم. شاید یادگیری یک نکته‌ی جدید در تئاتر و آموزش آن به دیگران بهتر از هزاران اشک برای استاد عزیز این اهالی باشد. شاید صبر و مهربانی در تدریس ارزش بیشتری از جامه دریدن برای استاد باشد. شاید دیدن یک تئاتر خوب به یاد استاد بهتر از آن باشد که عکس استاد را به یادش بر پیراهن حمل کنیم. شاید ملاقات استاد در زمان حیات و هم‌صحبتی با وی تاثیر بیشتری از ملاقات بر مزار وی و ناله و فغان داشته باشد. بیایید این گونه قدرشناسی را ترویج دهیم.سمندریان و سمندریان‌ها، عزیزانی بودند که متاسفانه در بین ما نیستند و گویا ما دیر به شب قدرشان رسیدیم. آن گاه که برای هرچیز زمان تمام شده است. اما سمندریان‌هایی نیز خدا را صد هزار مرتبه شکر هستند و چراغدار قوم تئاتر. قدرشان را تا شب قدرشان پابرجاست و نفس در روح‌شان جاری‌ست بدانیم. فقط کافی‌ست برای قدرشناسی‌شان قدری بشناسیم‌شان.

برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیل‌ها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.