پيشخوان
حماسه ملی ایران
در اعتقاد علویان «یارسان»
مولف : محمدعلی سلطانی
نشر: اطلاعات، چاپ اول1394
محمد علی سلطانی با تالیف های وزینی که دارد، شاید نیازی به معرفی نداشته باشد.
سلطانی متولد 1336 سرپلذهاب است و اکنون مدیریت موسسه فرهنگی سها را بعهده دارد و همچنین در مراکز آموزش عالی به تدیس و تحقیق مشغول است، کتاب 6 جلدی حدیقه سلطانی، جغرافیایی تاریخی و تاریخ مفصل کرمانشاهان در ده جلد و مناجاتنامههای جاویدان ادب کردی و کردهای ایزدی مهرپرستان ایرانی از پژوهشهای تحقیقی اوست. اکنون «حماسه ملی ایران در اعتقاد علویان یارسان» نام کتاب دیگری از این نویسده کرمانشاهی است که به بازار آمده است. سلطانی این تحقیق جامع را در 175 صفحه به رشته تحریر درآورده و در پیشدرآمد مینویسد: «علویان در جغرافیای ایران فرهنگی در مناطق غربی، ترکیه، سوریه، عراق، زندگی میکنند و خاستگاه اصلی آنها ایران و مرکزشان در کرمانشاه و تبریز است.» علویان را در ایران با عنوان «یارسان » و «اهل قلم» میشناسند. اما در ترکیه به شاخههای «علوی» «علوی بکتاشی» «بکتاشی» و «قزلباشی» مشهورند. در سوریه « نصیری» خوانده میشود. در افغانستان در نورستان در شرق افغانستان زندگی میکنند و هسته اصلی هزارهها را تشکیل میدهند.
سلطانی مینویسد که علویان مکتب و مذهب آل علی را اساس اندیشه خود قرار دادند و میگوید: «پروفسور آچاريه دارمندرنات که شاهنامه حکیم طوس را به سانسکریت و هندی ترجمه کرده است در نخستین جشن طوس کندوکاوی مفید و مختصر و عالمانه در موضوع تطبیق شخصیتهای «شاهنامه فردوسی و مهابهاراتا» ارائه نموده که پیوند ریشهای «ایران و هندی» و چرایی ارتباط آیینی علویان با آن سرزمین رازآلود را آشکار میسازد.»
سلطانی از «کلام خوانای» میگوید و آنها را هنرمندان مذهبیخوان ایران باستان قلمداد میکند که با ساز «تنبور» ساز مقدس علویان یارسان 72 مقام موسیقی را اجرا میکنند. در صفحه 43 کتاب به شاهنامه، حافظه تاریخی ایرانیان اشاره دارد و نخستین نمونه از تاریخ جدید ایران را کتاب «آینه اسکندری» نوشته «میرزا آقاخان کرمانی» میداند و عنوان میکند که این کتاب جامعه ایران را با شیوه تاریخنگاری نوین و علمی آشنا میکند. او از حدیث روشنگری علمی استاد «غلامرضا رشیدیاسمی» یاد میکند که زاده خاندانی علوی یارسان بوده و «حسین پیرنیا»را کسی میداند که تاریخ مفصل ایران را نوشته است.
سلطانی در این کتاب نه فقط از محققان ایران بلکه از پژوهشگران و محققان خارجی نیز نام میبرد و یکی از آنها را «مینورسکی» میداند که تلاش او در جهت آشنا کردن اروپاییان با این آیین درخور توجه بوده است.
سلطانی توضیح ضربالمثلهای «یارسانی» را هم ریشهیابی میکند و در مورد این ضربالمثل«دنیا دو روزه» را ضربالمثلی یارسانی میداند که منظور از آن روزهای تولد و مرگ انسان است.
در فصل «تولد شاهنامه» نامههای شاهنامه را ریشهیابی کرده و توضیح میدهد، از جمله این نامهها که به آن پرداخته میشود، بهمن، هوشنگ، کیخسرو، جمشید و ... است و ارتباط عرفایی مانند مولانا و عطار را با شاهنامه باز میکاود و همچنین از ریشه پیدایش شاهنامه کردی سخن میگوید.
فصلهای بعدی را سلطانی به چگونگی نفوذ حماسه ملی ایران در سوریه و ترکیه پیگیری میکند و نتیجهگیری کتاب را در دوازده بند به انجام میرساند.
حماسه ملی ایران
در اعتقاد علویان «یارسان»
مولف : محمدعلی سلطانی
نشر: اطلاعات، چاپ اول1394
محمد علی سلطانی با تالیف های وزینی که دارد، شاید نیازی به معرفی نداشته باشد.
سلطانی متولد 1336 سرپلذهاب است و اکنون مدیریت موسسه فرهنگی سها را بعهده دارد و همچنین در مراکز آموزش عالی به تدیس و تحقیق مشغول است، کتاب 6 جلدی حدیقه سلطانی، جغرافیایی تاریخی و تاریخ مفصل کرمانشاهان در ده جلد و مناجاتنامههای جاویدان ادب کردی و کردهای ایزدی مهرپرستان ایرانی از پژوهشهای تحقیقی اوست. اکنون «حماسه ملی ایران در اعتقاد علویان یارسان» نام کتاب دیگری از این نویسده کرمانشاهی است که به بازار آمده است. سلطانی این تحقیق جامع را در 175 صفحه به رشته تحریر درآورده و در پیشدرآمد مینویسد: «علویان در جغرافیای ایران فرهنگی در مناطق غربی، ترکیه، سوریه، عراق، زندگی میکنند و خاستگاه اصلی آنها ایران و مرکزشان در کرمانشاه و تبریز است.» علویان را در ایران با عنوان «یارسان » و «اهل قلم» میشناسند. اما در ترکیه به شاخههای «علوی» «علوی بکتاشی» «بکتاشی» و «قزلباشی» مشهورند. در سوریه « نصیری» خوانده میشود. در افغانستان در نورستان در شرق افغانستان زندگی میکنند و هسته اصلی هزارهها را تشکیل میدهند.
سلطانی مینویسد که علویان مکتب و مذهب آل علی را اساس اندیشه خود قرار دادند و میگوید: «پروفسور آچاريه دارمندرنات که شاهنامه حکیم طوس را به سانسکریت و هندی ترجمه کرده است در نخستین جشن طوس کندوکاوی مفید و مختصر و عالمانه در موضوع تطبیق شخصیتهای «شاهنامه فردوسی و مهابهاراتا» ارائه نموده که پیوند ریشهای «ایران و هندی» و چرایی ارتباط آیینی علویان با آن سرزمین رازآلود را آشکار میسازد.»
سلطانی از «کلام خوانای» میگوید و آنها را هنرمندان مذهبیخوان ایران باستان قلمداد میکند که با ساز «تنبور» ساز مقدس علویان یارسان 72 مقام موسیقی را اجرا میکنند. در صفحه 43 کتاب به شاهنامه، حافظه تاریخی ایرانیان اشاره دارد و نخستین نمونه از تاریخ جدید ایران را کتاب «آینه اسکندری» نوشته «میرزا آقاخان کرمانی» میداند و عنوان میکند که این کتاب جامعه ایران را با شیوه تاریخنگاری نوین و علمی آشنا میکند. او از حدیث روشنگری علمی استاد «غلامرضا رشیدیاسمی» یاد میکند که زاده خاندانی علوی یارسان بوده و «حسین پیرنیا»را کسی میداند که تاریخ مفصل ایران را نوشته است.
سلطانی در این کتاب نه فقط از محققان ایران بلکه از پژوهشگران و محققان خارجی نیز نام میبرد و یکی از آنها را «مینورسکی» میداند که تلاش او در جهت آشنا کردن اروپاییان با این آیین درخور توجه بوده است.
سلطانی توضیح ضربالمثلهای «یارسانی» را هم ریشهیابی میکند و در مورد این ضربالمثل«دنیا دو روزه» را ضربالمثلی یارسانی میداند که منظور از آن روزهای تولد و مرگ انسان است.
در فصل «تولد شاهنامه» نامههای شاهنامه را ریشهیابی کرده و توضیح میدهد، از جمله این نامهها که به آن پرداخته میشود، بهمن، هوشنگ، کیخسرو، جمشید و ... است و ارتباط عرفایی مانند مولانا و عطار را با شاهنامه باز میکاود و همچنین از ریشه پیدایش شاهنامه کردی سخن میگوید.
فصلهای بعدی را سلطانی به چگونگی نفوذ حماسه ملی ایران در سوریه و ترکیه پیگیری میکند و نتیجهگیری کتاب را در دوازده بند به انجام میرساند.
برای اطلاع از آخرین اخبار و تحلیلها به کانال شرق در «تلگرام» بپیوندید.